Monthly Archives: January 2014

Royalists and Democrat Party supporters’ abusive acts that violate the voting other universal human rights of Thai citizens

Thai Alliance for Human Rights (TAHR at http://thai-ahr.org ภาคีไทยเพื่อสิทธิมนุษยชน) condemns all forms of violence and abuses of civil and universal human rights. Blocking voting is undemocratic and abusive of human rights. Watch the below videos to get a sense of how abusive the royalists and the Democrat Party supporters' acts were during the January 26th early election. The acts are expected to be much more abusive and violent during the anticipated February 2nd election.
(Link to this post: http://wp.me/p1TLDG-5EK )

++++++++++++++++++
Other clips that may be of interest to you are provided below. You decide.

NBT News Focus ชุดพรางทหารสร้างสถานการณ์

NBT News Focus ตำรวจถูกการ์ด กปปส. รุมทำร้าย

NBT News Focus เปิดใจชูวิทย์…ประชาธิปไตยตายไปแล้ว

NBT News Focus ฮิวแมนไรท์วอตช์ประณามขวางเลือกตั้ง

NBT News Focus เปิดใจผู้ใช้สิทธิ์ถูกขวางเลือกตั้ง

NBT News Focus ชาวบ้านหนุนเลือกตั้ง2ก.พ.

NBT News Focus ทาง2แพร่ง เลื่อน-ไม่เลื่อนเลือกตั้ง

NBT News Focus รัฐบาลไม่เลื่อนเลือกตั้ง

NBT News Focus ความเหมาะสมในการใช้ธงชาติในม็อบ

ยิงกันเองแล้วใส่ร้ายตำรวจ & คนเสื้อแดง

ประกาศผลรางวัลบทความสร้างเสริมจิตสำนึกสิทธิมนุษยชน 2013 ภาคีไทยเพื่อสิทธิมนุษยชน 26 มกราคม 2557

ประกาศผลรางวัลบทความสร้างเสริมจิตสำนึกสิทธิมนุษยชน 2013 ภาคีไทยเพื่อสิทธิมนุษยชน 26 มกราคม  2557
ทางสถานียูทูป http://youtu.be/PLj06YiERmY

Thailand: Peaceful and democratic means must be sought to end political conflicts

Dear All International Friends:

The Thai Alliance for Human Rights (TAHR) has been closely monitoring the political development in Thailand since its genesis in 2012.  It is now becoming more and more evident that Thai citizens are divided and politically manipulated to the point that violence has been used by both the armies and civilians and that a tragic civil war that we have worriedly predicted and mentioned to our international friends earlier may be inevitable.  

To date, we have seen repeated undemocratic and violent episodes of clashes in the Thai political history.  In its 80 years of the claimed "democratic" regime, Thais have witnessed about 20 failed and successful attempts to overthrow governments and to tear and rewrite constitutions.  In light of these political struggles, the royalist armies, politicians, government officials, business owners, and civilians have been involved in a series of massacres of more politically progressive citizens, such as in the massacres in 1973, 1976, 1994, 2009, and the most recent one in 2010 that claimed a hundred lives and caused over 2000 injuries.  However, in all these violent political phenomena, very few perpetrators have been brought to justice, but blanket amnesty was often granted by the Thai King after each massacre.   Thus, it appears to us that royalist armies, politicians, officials, capitalists, and monarch-loving citizens have been so blessed with judicial privileges and impunity that they can easily and comfortably assist in sabotaging the movements and activities by the more democratically oriented citizens.  What is happening at present is a familiar scene of the royalist gangs using their blessings, or privileges, to sabotage the legitimate power of the elected government and parliament, to support violent and abusive political rallies on streets, to rewrite a less democratic constitution while putting a halt on all democratic attempts by elected parliament, to use appointed royalist judicial bodies in manipulating the justice systems, and to employ the royalist armies in cracking down on all resisting opponents whenever necessary. 

While claiming rampant corruption and abusive use of legislative and executive power by the Yingluck administration as the main reasons for a series of rallies, the royalist groups led by the anti-democracy Democrat Party's key man, Mr. Suthep Thaugsuban, and its supporters are joined by the rest of the gang, including the royalist officials, urban royalists, appointed judicial bodies, and the spoiled armies.  They team up as a well-coordinated body parts that work effectively in ending the Yingluck government, and now they are occupying Bangkok in order to weep out all the democratic elements and reestablish a less democratic and more monarchically centered regime.  Not only have they caused economic damages to Bangkokians and Thais in general, they have also violated the rule of law, abused other citizens' rights, and violated important democratic principles. The rallies seem peaceful and democratic on the stage and in the controlled media, but they have employed off the scene armed guards and army officers who have been involved in recent violent and fatal acts.  

Having boycotted the upcoming general election, the tyrannical Democrats, who ordered the 2009-2010 massacres, are now facing a dilemma, as their party would be dissolved by default according to the current laws regarding political parties and elections unless they were able to correct it.  Therefore, they are trying to use all means to stop the February 2 election.  They have repeatedly tried to call for military intervention by their allied army officers, but the situations are not violently ripe enough.   As you can see, what will happen from now on will only be more violent and undemocratic, and the pro-democracy citizens are running out of their patience and may react in less peaceful ways.  

Dear All Friends, please join us in calling for peaceful acts and a pursuit of true democracy through democratic means by all parties involved. Please do whatever you can to help us.  We need your help NOW more than ever. 

Thank you!


For more information:

Thai Alliance for Human Rights (TAHR)
1268 Grant Avenue, 3rd Floor, San Francisco, CA 94133
Email: [email protected]
Website: http://thai-ahr.org 

 

 

TAHR condemns all forms of violence in Thailand

STOP ALL FORMS OF VIOLENCE.
 

SETTLE THE POLITICAL ISSUES DEMOCRATICALLY AND LAWFULLY.
 

ENFORCE THE RULE OF LAW!!!

 

As Thailand's scheduled general election has been kicked off today (January 26, 2014), violent scenes have also emerged in which election stoppers and the pro-election masses are physically confronting in a growing number of areas.  TAHR condemns all forms of violence, including abuses of others' rights by the Suthep's royalist groups and physical violence by all parties.  All involved parties in Thailand must resolve their differences quickly, democratically, civilly, and peacefully. 

An election is the only solution when the nation is radically divided.  TAHR also supports a free, fair, peaceful election. 

STOP ALL FORMS OF VIOLENCE.
 

SETTLE THE POLITICAL ISSUES DEMOCRATICALLY AND LAWFULLY.
 

ENFORCE THE RULE OF LAW!!!

การสัมนาวิชาการ เรื่องอนาคตประเทศไทย กับ ICC และ CICC

CICC-Seminar-Jan26-2014

Academic Seminar on Thailand's future & CICC/ICC
Speaker: Brigitte Suhr, Director of Regional Programs, CICC, New York

Venue:  9530 Alondra Blvd.. Bellflower, CA 90706.
Date:  January 26, 2014, 12:00 p.m. – 3:30 p.m.

12:00 p.m.     Registration & Member gathering
1:00 p.m.       Begin seminar
2:30 p.m.       Q/A
3:00 p.m.       Essay awards presentations

ทีมงานเริ่มเตรียมงานตั้งแต่ 11.30 p.m.

ขอบคุณ การสนับสนุนอาหารว่าง ผลไม้ และเครื่องดื่ม โดยสมาชิก

 

Message from TAHR Chairman, Board of Directors (Academic Seminar, January, 2014)

Message from TAHR Chairman, Board of Directors (Academic Seminar, January, 2014, in Thai)

บทความประกวดที่เข้ารอบทั้งหมด

บทความหมายเลข 1

“ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน”

“วันเวลาผันเปลี่ยนเวียนไป   ใจของคนก็หมุนวนเปลี่ยนแปร   ตั้งแต่เด็กน้อยจนเติบแก่   ผ่านไปพบปัญหาสาระพัน ถูกกีดกันด้วยชนชั้นเอาเปรียบ   เหยียบขย้ำหัวใจทำลายขวัญ  หยดหยาดเหงื่อดั่งน้ำเกลือน้ำกลั่น   น้ำใจนั้นจะแบ่งปันผู้คน เสียงเพลงนี้เปล่งออกมาจะโหยหาเสรีอันยิ่งใหญ่ เสียงเพลงนี้เปล่งออกมาจะโหยหาเสรีภาพ” บทเพลงท่อนหนึ่ง ที่มีชื่อว่า เสียงเพลงแห่งเสรีภาพ เป็นผลงานของวงดนตรีที่สะท้อนชีวิตของสามัญชน อย่าวง คาราบาว แม้ว่าจะเป็นเพลงที่แต่งไว้เมื่อ ปี 2528 นับว่าเป็นเวลา 28 ปีมาแล้ว แต่ในวันนี้ยังพบว่าสังคมในปัจจุบัน ยังคงมีลักษณะเช่นเดียวกับเพลงดังกล่าว ท่านทราบหรือไม่ว่าอะไรทำให้คนมีการแบ่งชนชั้น มีคนได้เปรียบเสียเปรียบ และทำไมเป็นมนุษย์เหมือนกันแต่มีสิทธิไม่เท่าเทียมกัน

“คนกับคนอยู่กันเป็นกลุ่มคน   ความสับสนคือโลภโมโทสัน   คือเอาเปรียบเอาไปไม่แบ่งปัน   เลยตีกันจนล้มหายตายห่า” จากที่เรารู้มาแล้ว ในทางหลักสังคมศาสตร์นั้น มนุษย์เป็นสัตว์สังคม ไม่สามารถอยู่ได้โดยลำพัง การอยู่กันเป็นคนหมู่มากนั้น ทุกคนมีฐานะไม่เท่าเทียมกัน มีความแตกต่างกันในด้านต่างๆ ทำให้สังคมต้องมีการจัดระเบียบแบบแผน เพื่อมิให้มีการละเมิด หรือเบียดเบียนสิทธิความเป็นมนุษย์ของผู้อื่น ดังนั้นจึงเกิดสิ่งที่เรียกว่า “สิทธิมนุษยชน” ขึ้น

แล้วท่านจะเกิดคำถามที่ว่า “เมื่อมีสิทธิมนุษยชนแล้ว ทำไมยังเกิดปัญหานี้ขึ้น?”  สิทธิมนุษยชนนั้นเป็นสิ่งที่เป็นนามธรรม ที่ควรจะทำให้เป็นรูปธรรม กล่าวคือ สิทธิมนุษยชนอาจเป็นเพียงสิทธิที่คุ้มครองความเป็นมนุษย์ แต่หากเรามีสิทธิดังกล่าว แต่เรากลับไม่รักษาสิทธิ์ปล่อยให้ผู้อื่นมาละเมิดหรือเบียดเบียนสิทธิ สิทธิมนุษยชนก็จะกลายเป็นเพียงนามธรรม ที่ทุกคนรู้ว่ามี แต่ไม่รู้ว่ามีประโยชน์อะไร เรื่องแค่นี้ อาจทำให้สังคมเกิดความวุ้นวายได้ แต่ถ้าเรารักษาสิทธิ และไม่ละเมิดสิทธิของผู้อื่น สังคมก็จะสงบสุข และให้ผลเป็นรูปธรรมที่เราสามารถมองเห็นได้ แล้วท่านรู้หรือไม่เมื่อท่านกำเนิดเกิดมาบนโลกนี้ ท่านมีสิทธิอะไรบ้าง?

เมื่อมนุษย์คนหนึ่งได้ถือกำเนิดขึ้น รู้หรือไม่ ว่าตอนนั้น สิทธิมนุษยชนก็เกิดขึ้นแล้วเช่นกัน  สิ่งแรกที่ท่านได้รับ คือ ความเป็นอิสระ ที่ผู้อื่นจะมาเบียดเบียนท่านมิได้ ไม่ว่าท่านจะเป็นชายหรือหญิง รวยหรือจน ท่านก็จะได้รับสิทธิมนุษยชนได้ เพราะเนื่องจากทุกคนมีหลายสิ่งที่เหมือนกัน หากมองในอีกมุมหนึ่ง เราอาจจะมองว่า คนตะวันตกผิวขาว แต่คนแอฟริกาผิวดำ ก็เกิดความแตกต่าง คนไทยนับถือศาสนาพุทธ ชาวอเมริกันนับถือศาสนาคริสต์ ก็เกิดความแตกต่าง หลายคนยังคงสงสัยว่า เราทุกคนมีอะไรเหมือนกัน ทุกคนที่มีคำถามนี้กำลังมองข้ามสิ่งหนึ่งที่ยิ่งใหญ่ ลองกรีดเลือดทุกคนออกมา ไม่ว่าจะเป็น ชายหรือหญิง ศาสนาใดก็ตาม ประเทศใดก็ตาม เลือดที่ออกมาก็สีแดงเหมือนกันหมด นั่นแสดงให้เห็นว่า เราเหมือนกัน ตรงที่เรา เป็นมนุษย์เหมือนกัน
แต่หลายคนกำลังมองข้ามสิทธิที่เรามาโดยไม่ต้องไขว่คว้านี้ อาจเกิดมาจากหลายสาเหตุ เช่น การไม่รู้เกี่ยวกับสิทธิข้อนี้ หรืออาจจะทราบแต่ไม่กล้าแจ้งรับการช่วยเหลือก็ตาม ส่วนมากจะเป็นสาเหตุแรกเสียมากกว่า เพราะ คนไทยในปัจจุบันนั้น มิได้สนใจเรื่องนี้เท่าใดนัก ทั้งๆที่เป็นสิ่งที่ทุกคนควรทราบและรักษาสิทธิที่ตนเองพึงมี  เมื่อท่านเติบโตจนถึงวัยเข้าโรงเรียน ท่านก็มีสิทธิที่จะได้รับการศึกษา โดยจบการศึกษาภาคบังคับ  โดยผู้ปกครองจะเป็นผู้ตัดสินเลือกชนิดของการศึกษา ให้บุตรหลานของตน และการศึกษานี้ก็เป็นทางหนึ่งที่ทำให้คนไทย ได้รู้จักกับสิทธิมนุษยชนมากขึ้น โดยจะเห็นได้จากการที่ ในระดับชั้นประถมศึกษาตอนปลาย และระดับมัธยมศึกษา มีการบรรจุเรื่องที่เกี่ยวข้องกับสิทธิมนุษยชนไว้ในบทเรียนด้วย

การที่แพทย์ตัดสินใจรักษาบุคลที่ร่ำรวยก่อนผู้ที่ยากไร้ การที่ข้าราชการช่วยผู้ที่เป็นใหญ่เป็นโตให้พ้นผิดและให้ผู้ที่เป็นสามัญชนกลายเป็นแพะรับบาป นี่เป็นส่วนหนึ่งที่เกิดขึ้นในสังคมไทย หลายคนอาจจะปลงกับสิ่งเหล่านี้ และยอมรับ เพราะคิดว่าตนไม่มีสิทธิ ทั้งที่ในความเป็นจริงแล้วนั้น  ทุกๆคน ต่างเสมอกันในกฎหมายและชอบที่จะได้รับความคุ้มครองตามกฎหมายเท่าเทียมกัน โดยปราศจากการเลือกปฏิบัติใดๆ ทุกคนจะได้รับการคุ้มครองอย่างเสมอหน้าจากการเลือกปฏิบัติใดๆ จะเห็นได้ว่า ทุกคนจะมองข้ามสิทธิเหล่านี้ไป ทั้งๆที่ในความเป็นจริง พวกเขามีสิทธิที่จะร้องเรียน

“บุคคลมีสิทธิที่จะเข้าร่วมในรัฐบาลของตนไม่ว่าจะโดยหรือผู้แทนที่ผ่านการเลือกอย่างเสรี บุคคลมีสิทธิที่จะเข้าถึงการบริการสาธารณะในประเทศของตน เจตจำนงของประชาชน จะเป็นฐานอำนาจของรัฐบาล เจตจำนงนี้จะแสดงออกโดยการเลือกตั้ง เป็นครั้งเป็นคราวอย่างแท้จริง โดยการให้สิทธิออกเสียงอย่างทั่วถึงและเท่าเทียมและโดยการลงคะแนนลับ หรือโดยวิธีการลงคะแนนอย่างเสรี” ปฏิญญาสากลว่าด้วยเรื่อง สิทธิมนุษยชน ข้อที่ 21 กล่าวไว้เช่นนี้ ประเทศไทยนั้นเป็นประเทศที่ปกครองด้วยระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข โดยมีรัฐบาลเป็นเป็นหัวหน้าฝ่ายปกครอง และรัฐบาลของประเทศไทยนั้น ได้มาจากการเลือกตั้ง สิ่งที่เกิดขึ้นคือ มีสิ่งที่เรียกว่า “คืนหมาหอน” เกิดขึ้น หลายคนอาจมองเป็นเรื่องปกติ ว่าการที่เรารับเงินจากเขาแล้วเราไปเลือกเข้าไปบริหารประเทศนั้น แค่คะแนนเสียงของเราเพียงเสียงเดียว คงไม่เดือดร้อนถึงระดับประเทศ แต่เมื่อหลายคนคิดเช่นนั้น ก็จะทำให้คนที่ได้เข้าไปบริหารประเทศนั้นเป็นคนที่ไม่บริสุทธิ์ เขาใช้เงินในการละเมิดสิทธิของเรา แต่เรากลับมองว่าเป็นเรื่องธรรมดา บางครั้ง สิ่งที่เรามองข้ามไป ก็จะส่งผลให้ลูกหลานของเรามองว่ามันเป็นเรื่องปกติเช่นกัน เมื่อเยาวชนก็ไม่ทราบว่ามันคือสิ่งที่ผิด ก็จะกระทำต่อไป ส่งผลให้คำว่า “ประชาธิปไตย” ของประเทศไทย มีรูรั่วมากขึ้น

ในการดำรงชีวิตของความเป็นมนุษย์ ยังมีสิทธิข้อหนึ่งที่มีความจำเป็น นั่นคือ “ปฏิญญาสากลว่าด้วยเรื่อง สิทธิมนุษยชน ข้อที่ 25 บุคคลมีสิทธิในมาตรฐานการครองชีพที่เพียงพอสำหรับสุขภาพและความเป็นอยู่ที่ดีสำหรับตนเองครอบครัว รวมทั้งอาหาร เสื้อผ้า ที่อยู่อาศัย การรักษาพยาบาลและบริการทางสังคมที่จำเป็น และสิทธิในความมั่นคงในกรณีย์ว่างงาน เจ็บป่วย ทุพพลภาพ เป็นหม้าย วัยชรา หรือการขาดปัจจัยในการเลี้ยงชีพ อื่นใดในพฤติการณ์อันเกิดจากที่ตนควบคุมได้” ในปัจจุบันคนในชนชั้นแรงงานเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ บางรายอาจมีรายได้สมเหตุสมผลกับงานที่ทำ มีรายได้เพียงพอในการเลี้ยงชีพ แต่ยังมีอีกหลายคน ที่ทำงานหนัก แต่รายได้กลับไม่เพียงพอ และไม่คุ้มกับแรงงานที่เสียไป หลายคนยังคงอดทนทำงานนั้น แม้บางครั้งเขารู้ว่าเกิดจากการที่เจ้านายกดค่าจ้าง นั่นเพราะเขามองข้ามสิทธิที่เขามีอยู่

ประเทศไทยมีการปกครองระบอบประชาธิปไตยนั้น คือ เป็นการปกครองของประชาชน โดยประชาชน เพื่อประชาชน แสดงให้เห็นว่า สิทธิ และเสรีภาพของประชาชนชาวไทย เกิดจากการที่คนไทยนั่นจะใช้สิทธิและรักษาสิทธิที่ตนมีอยู่ได้มากน้อยเพียงไร การให้ความรู้เกี่ยวกับประชาธิปไตย ให้กับประชาชน รวมทั้งเยาวชน ก็เป็นส่วนหนึ่งที่จะทำให้ประชาชนชาวไทย รักและหวงแหนสิทธิของตนเองมากขึ้น ไม่มองว่าหนึ่งสิทธิหนึ่งเสียงที่ตนมีนั้นเป็นเพียงส่วนเล็กๆ ในระบอบประชาธิปไตยนั้น ทุกเสียงมีค่าเท่ากัน เพราะหากเรายอมเอาเสียงของเราไปแลกกับเงินที่เขามาแจก สิ่งที่หายไปพร้อมกับเสียงนั้นคือ สิทธิและเสรีภาพ เพราะหากเราได้คนที่ไม่ซื่อสัตย์ มาเป็นผู้บริหารประเทศ บุคคลที่จะถูกเบียดเบียนและละเมิดสิทธิได้ง่ายที่สุด ก็คือ ประชาชนชาวไทย และยิ่งทำให้ชนชั้นแรงงานยิ่งประสบปัญหาหนักเข้าไปอีก ที่สำคัญ ทำให้เกิดช่องว่างระหว่างสังคม มีการแบ่งชนชั้นวรรณะที่ชัดเจนขึ้น ประเทศชาติก็จะมีรู้รั่ว ยากที่จะสามารถพัฒนาให้เท่าทานนานาประเทศได้

หากท่านลองจินตนาการดูว่า เรามีรัฐบาลที่โปร่งใส ไม่มีการชุมนุมที่ก่อให้เกิดความวุ่นวาย เศรษฐกิจของประเทศพัฒนาไปเรื่อยๆ ความแตกต่างระหว่างนักธุรกิจกับชนชั้นแรงงานลดน้อยลง การศึกษาของเยาวชนทั่วถึงในถิ่นกันดารมากขึ้น ไม่มีการแบ่งแยกสีผิว ศาสนา หรือ พื้นเพของแต่ละบุคคล ทุกคนไม่ละเมิดสิทธิของผู้อื่นและรักษาสิทธิของตนเอง ปฏิบัติตนตามระบอบประชาธิปไตย อันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ประเทศไทยก็จะพัฒนาได้แบบก้าวกระโดด ซึ่งเป็นสิ่งที่คนไทยทุกคนต้องการ เพราะเกวียนที่เดินได้สะดวกและเร็ว หลายๆคนก็จะนั่งอยากสบายใจ แต่ในขณะนี้ ประเทศไทยยังคงเป็นประเทศที่กำลังพัฒนา แต่พัฒนาไปได้ช้า เพราะมีโคลนติดล้อเกวียนเล่มนี้อยู่ โคลนติดล้อดังกล่าวมีมากมายหลายอย่าง แต่สิ่งที่เป็นตัวการที่สำคัญก็คือ การละเลยสิทธิของตนเอง เพราะคนส่วนมาก มักจะไม่สนใจเรื่องสิทธิที่ตนมี แต่กลับไปเบียดเบียนสิทธิของคนอื่น

หากคนไทยต้องการที่จะให้ประเทศชาติพัฒนา ก็ควรที่จะสร้างศรัทธาในประชาธิปไตย ดังส่วนนี้จาดเพลงเสียงเพลงแห่งเสรีภาพ ควรให้ทุกคนเห็นความสำคัญของการปกครองระบอบประชาธิปไตย เห็นความสำคัญของสิทธิที่ตนมีมาตั้งแต่กำเนิด รวมทั้งเห็นความสำคัญของสิทธิของผู้อื่น และอีกแนวทางหนึ่งที่จะทำให้ประชาธิปไตยมีความมั่นคงและยั่งยืน คือ ควรปลูกฝังค่านิยมที่ดีงาม สอนให้เห็นว่าประชาธิปไตยคืออะไร มีสิทธิใดบ้าง ควรปฏิบัติตนอย่างไร เมื่อเยาวชนซึ่งจะเติบโตไปเป็นผู้ใหญ่ในวันหน้า รู้จักสิทธิของตนเอง และไม่ละเมิดสิทธิของผู้อื่น สิทธิ เสรีภาพ ที่คนไทยต้องการก็จะกลับมาสู้ตัวเราทุกคน ดังท่อนหนึ่งของเพลง เสียงเพลงแห่งเสรีภาพ ที่ว่า “จะก้าวเดินต่อไปในภายหน้า   ต้องสร้างศรัทธาในประชาธิปไตย  ให้เป็นจริงเป็นจังดังตั้งใจ   ให้ชาวไทยได้มีเสรีภาพ”

 

 

บทความหมายเลข 3

“ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน”

ในความเป็นจริงเราทุกคนย่อมรู้อยู่ในใจว่าไม่มีใครเกิดมาเท่ากัน ไม่ว่าจะเป็นรูปลักษณ์ภายนอกเช่น รูปร่าง หน้าตา ผิวพรรณ หรือจะเป็นในด้านฐานะทางสังคม สติปัญญา และความเชื่อต่างๆ สิ่งเหล่านี้ทำให้เกิดการแบ่งชนชั้น คำถามคือแล้วการแบ่งชนชั้นไม่ดีอย่างไร คนที่เกิดและเติบโตท่ามกลางสภาพแวดล้อมที่ดีก็ย่อมกลายเป็นพลเมืองดีเราจำเป็นด้วยหรือที่ต้องทำให้คนที่เกิดและเติบโตขึ้นมาท่ามกลางสภาพแวดล้อมที่ไม่ดีได้รับความเสมอภาค

จากคำถามนี้ทำให้เราได้คิด ซึ่งความคิดเห็นส่วนตัวของดิฉันเห็นว่า คนที่เกิดและเติบโตท่ามกลางสภาพแวดล้อมที่ดีได้รับการอบรม การสั่งสอนที่ดี แต่ก็ไม่ใช่ทุกคนที่กลายเป็นพลเมืองที่ดี มีบางส่วนที่เกิดและเติบโตท่ามกลางสภาพแวดล้อมที่ดีแต่เลือกเดินในทางที่ผิด ในขณะเดียวกันคนที่เกิดและเติบโตท่ามกลางสภาพแวดล้อมที่ไม่ดีก็ไม่จำเป็นต้องเป็นพลเองที่ด้อยค่าที่เสมอไป ดิฉันคิดว่าคนที่เกิดและเติบโตท่ามกลางสภาพแวดล้อมที่ไม่ดีแต่กลายเป็นพลเมืองที่มีประสิทธิภาพนี้ พวกเขามีเวทมนต์อยู่ในตัว พวกเขามีแรงผลักดัน พวกเขามีความปรารถนาที่จะหลุดพ้นจากปลายอุโมงค์ที่มืดมิดไปสู่ปลายอุโมงค์อีกด้านที่มีแสงสว่างรอพวกเขาอยู่ พวกเขาพยายามอย่างถึงที่สุด ฝ่าฟันอุปสรรคมากมายโดยไม่เคยเรียกร้องอะไรเลย จนเมื่อมายืนถึงจุดๆหนึ่งที่พวกเขาต้องการแค่การยอมรับ พวกเขากลับไม่ได้สิ่งนี้ ทั้งที่พวกเขาก็พิสูจน์มาตลอดว่าพวกเขาก็ทำได้เหมือนคนที่เกิดและเติบโตท่ามกลางสภาพแวดล้อมที่ดี พวกเขาก็เป็นพลเมืองที่มีประสิทธิภาพ สามารถทำประโยชน์ให้ชาติบ้านเมืองได้ แต่พวกเขาก็ยังไม่ได้รับการยอมรับ พวกเขาท้อ แต่พวกเขามีเลือดนักสู้ พวกเขาพยายามต่อไป จนในที่สุดสังคมบางกลุ่มก็ยอมรับพวกเขา ตัวอย่างคนที่ประสบความสำเร็จทั้งที่เกกิและเติบโตท่ามกลางสภาพแวดล้อมที่ไม่ดีนัก เช่น กัลปนา สาโรจ หญิงชาวอินเดียวรรณะจัณฑาลสู่การเป็นนักธุรกิจที่ประสบความสำเร็จ หรือ อีกคนหนึ่งที่รู้จักกันเป็นอย่างดี อับราฮัม ลินคอล์น เขาเกิดเมื่อวันที่ 12 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1809 เป็นบุตรของ โทมัส ลินคอล์น และแนนซี่ แฮงค์ ทั้งสองไม่ได้เรียนหนังสือและประกอบอาชีพชาวนาในตะวันตกของเมือง ฮาร์ดิน รัฐแมสซาชูเซตส์ บรรพบุรุษของลินคอล์นมาตั้งรกรากที่เมืองนี้ตั้งแต่ศตวรรษที่ 17 ต่อจากนั้นพวกเขาได้ย้ายถิ่นฐานจาก รัฐเพนซิลเวเนีย และหลังจากนั้นก็ไปที่รัฐเวอร์จิเนีย และไปยังเมืองชนบทที่ไม่ได้รับการพัฒนา บางครั้งโทมัส ลินคอล์น พ่อของ อับราฮัม ลินคอล์น ถูกคาดหวังและนำไปเปรียบเทียบกับพลเมืองที่มั่งคั่ง ในเขตพื้นที่เพาะปลูกใน รัฐเคนทักกี เขาทำให้น้ำท่วมฟาร์มในช่วงฤดูใบไม้ผลิ เดือนธันวาคม ค.ศ. 1808 และเพื่อนำเงินสด 200$ นำไปใช้หนี้ ครอบครัวของลินคอล์นต้องไปทำพิธีการทางศาสนาที่โบสถ์ ฮาร์ดเชลล์ แบบติสท์ แต่ตัวของ อับราฮิม ลินคอล์น ไม่เคยไปร่วมกับทางครอบครัวเลย ในปี ค.ศ. 1816 ครอบครัวของลินคอล์นถูกบังคับให้มาเริ่มต้นทำนาใหม่ที่เพอร์รี่ รัฐอินดีแอนา จากนั้นเขาได้บันทึกไว้ว่า การย้ายถิ่นฐานในครั้งนี้เปรียบเสมือนการตกเป็นทาส เมื่อลินคอล์นอายุ 9 ขวบ แม่ของเขาเสียชีวิตด้วยโคป่วยนม เมื่ออายุ 34 ปี หลังจากนั้นไม่นาน พ่อของเขาได้แต่งงานใหม่กับ ซาห์ร่า บุช จอห์นสัน และอับราฮัม ลินคอล์นเองก็ได้รับความอบอุ่นจากแม่เลี้ยงคนใหม่นี้มาก ในขณะที่ความสัมพันธ์ระหว่างพ่อของเขายังคงห่างเหิน ค.ศ. 1830 หลังจากปัญหาเศรษฐกิจ ปัญหาที่ดินในรัฐอินเดียนา บานปลายออกไปมากขึ้น ครอบครัวลินคอล์นจึงตัดสินใจย้ายถิ่นฐานไปตั้งรกรากอยู่ในพื้นที่สาธารณะ เมคอน รัฐอิลลินอยส์ หลังจากที่พายุฤดูร้อนพัดกระหน่ำจนบ้านเรือนได้รับความเสียหาย ครอบครัวของเขาจึงตัดสินใจกลับไปอินเดียนา ปีถัดมา พ่อของลินคอล์นย้ายครอบครัวไปยังบ้านและที่ดินใหม่ที่เมืองโคลส์ รัฐอิลลินอยส์ แต่ในทีสุดหลังจากเจอปัญหามากมายในวัยเด็กอับราฮัม ลินคอล์นก็ชนะการเลือกตั้งเป็นประธานาธิบดีคนที่ 16 ของสหรัฐอเมริกาเมื่อวันที่ 6 พฤศจิกายน ค.ศ. 1860 เอาชนะคู่ต่อสู้จากทางพรรคเดโมแครต สตีเฟ่น เอ. ดักลาส, จอห์น ซี. เบร็กกินลิดจ์ และจอห์น เบลล์ จากพรรคคอนสติทูชันยูเนียน ลินคอล์นเป็นประธานาธิบดีคนแรกที่มาจากพรรครีพับลิกันและสู้เพื่อให้ยกเลิกระบบทาสอย่างกล้าหาญและเต็มที่ ดังที่เห็นจากตัวอย่างจะเห็นว่าเราทุกคนควรได้รับโอกาสแต่ในเมื่อคนเราเกิดมาไม่เท่ากันเราจะทำอย่างไรให้ทุกคนมีความเสมอภาค คำตอบของปัญหานี้คือการเท่าเทียมกันด้วยกฎหมาย การเท่าเทียมกันด้วยกฎหมายคือการให้ประชาชนทุกคนมีสิทธิที่จะเข้าถึงโอกาสอย่างเท่าเทียม แต่เนื่องจากเรายังมีการแบ่งชนชั้นกันอยู่จึงต้องมีการบังคับใช้กฎหมาย เป็นกฎข้อบังคับมาช่วยแก้ปัญหา นำเอาหลักการการเคารพหลักสิทธิมนุษยชน ตัวอย่าง เช่น ปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน ซึ่งมีอยู่ทั้งหมด 30 ข้อด้วยกัน จากจากข้อบังคับนี้นี้ยังทำให้เราเห็นว่าประเทศต่างๆทั่วโลกต้องการความเสมอภาค ต้องการลดช่องว่างระหว่างชนชั้น จากที่กล่าวมาข้างต้นเราก็ต้องมาดูกันว่าระบบนี้เข้ากับสังคมไทยได้หรือไม่เพราะการนำแนวคิดต่างๆ จากประเทศอื่นๆ เพราะเห็นว่าประเทศเหล่านั้นทำแล้วดี ทำแล้วประสบความสำเร็จ โดยไม่คำนึงถึงปัจจัยด้านต่างๆในสังคมไทย หลักใหญ่ๆที่เราต้องคำนึงถึงคือ สังคมไทยมีการปกครองแบบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข การปกครองแบบประชาธิปไตยนี้ต้องอาศัยหลักความเสมอภาคเข้ามาช่วยทั้งทางตรงและทางอ้อม ทางตรง คือการได้รับโอกาสต่างๆอย่างเท่าเทียม ไม่ว่าจะเป็นเพศไหน ศาสนาอะไร หรือมีความแตกต่างด้านฐานะ ครอบครัว สุขภาพร่างกาย หรืออะไรก็ตาม ส่วนทางอ้อมนี้จะเป็นผลสืบเนื่องมาจากทางตรง เนื่องจากการปกครองระบอบประชาธิปไตยทุกคนมีสิทธิที่จะออกมาเรียกร้องความยุติธรรมให้กับตัวเอง เป็นระบอบที่เราต้องมีความรู้ เพื่อที่จะได้สามารถตัดสินใจสิ่งต่างๆได้อย่างถูกต้อง เราจะต้องได้รับการศึกษาที่ได้มาตรฐาน ดังนั้นการพัฒนาบุคลากรจึงมีความสำคัญอย่างมาก นี่เป็นปัจจัยที่ทำให้ความเสมอภาคกับสังคมไทยเข้ากันได้ อีกปัจจัยหนึ่งก็คือ ศาสนา คนไทยส่วนใหญ่นับถือศาสนาพุทธ ศาสนาพุทธสอนให้คนเป็นคนดี มีเมตตา กรุณา ไม่ดูถูกคนที่ต่ำกว่า สอนให้คนรู้จักพอไม่อารัดเอาเปรียบ เรียกได้ว่าพระพุทธศาสนา เป็นรากฐานของหลักความเสมอภาค ปัจจัยประการสุดท้ายคือคนไทยรักอิสระ รักศักดิ์ศรี ไม่ชอบให้ใครมาเหยียดหยาม ดูหมิ่น เราต้องมีความเคารพซึ่งกันและกัน ให้เกียรติซึ่งกันและกัน ความเสมอภาคก็ใช้หลักการนี้เช่นกัน ถ้าประเทศไทยมีความเสมอภาคกันอย่างถ้วนหน้า  เราจะมีประเทศที่สวยงามหน้าอยู่มากขึ้น เพราะความเสมอภาคคืออารยะธรรม คือความรู้ที่ได้จากการสะสมมานานนับพันปี จากการอยู่รวมกัน ทำงานรวมกัน อารยะธรรมเป็นสิ่งที่ลึกซึ้ง มันเป็นการยากที่จะทำให้เกิดอารยะธรรมที่เป็นรูปธรรมขึ้นมา เพราะเราต้องเก็บข้อมูล เราต้องอาศัยประสบการณ์ เราต้องบอกต่อให้คนรุ่นหลังได้รับรู้ เพื่อให้คนรุ่นต่อไปรับช่วงเสริมสร้างสิ่งที่ดี และกำจัดจุดด้อยทิ้งไป เราต้องยอมรับว่าความเสมอภาคในประเทศไทยนั้นยังไม่มีประสิทธิภาพเท่าที่ควร ทั้งที่ส่งเสริมความเสมอภาคมันไม่ยากเลย เราควรให้ความรู้ ความเข้าใจในเรื่องของความเสมอภาคไปยังแหล่งชุมชนต่างๆเพื่อให้พวกเขาได้เข้าใจในสิทธิของพวกเขา นอกจากนี้ยังเป็นการส่งเสริมประชาธิปไตยอีกด้วย การกระทำดังกล่าวนี้ไม่ต้องอาศัยงบประมาณจำนวนมาก ไม่ต้องอาศัยเทคโนโลยีระดับสูง ใช้เพียงบุคลากรที่สามารถให้ความรู้แก่คนในชุมชนได้ และความร่วมมือของคนในชุมชน ให้หลายๆชุมชนมารวมกัน สร้างเครือข่ายถึงกัน เชื่อมโยงกัน จนทั่วทั้งประเทศ เป็นการสร้างสิ่งใหญ่ๆโดยเริ่มจากจุดเล็กๆค่อยๆรวมกันเป็นฐานที่มั่นคง แล้วรวมกันจนเป็นภาพใหญ่ การทำเช่นนี้เป็นวิธีการไปสู่ความสำเร็จ ตัวอย่างมีให้เห็นมากมาย เช่น ตัน  ภาสกรนที  เจ้าของธุรกิจร้านอาหาร อสังหาริมทรัพย์ หรือแม้กระทั่งในอุตสาหกรรมเครื่องดื่ม  ตันในตอนแรกนั้น เริ่มชีวิตการทำงานอยู่ในบริษัทแห่งหนึ่งนานถึง 5 ปี จากพนักงานแบกของ ส่งของ ความขยัน พยายาม มุ่งมั่น ไม่เลือกงานและไม่เกี่ยงเงิน ทำให้เขาได้รับความไว้วางใจ และก้าวขึ้นไปอยู่ในตำแหน่ง  Sale Supervisor ในวัยเพียงแค่ 21 ปี

“ตอนนั้นสิ่งที่ผมต้องการมากที่สุด คือความรู้ และประสบการณ์  จึงเสนอตัวที่จะทำงานโดยไม่เกี่ยงอะไรเลย เราทำงาน 5 ปี แต่เหมือนมีประสบการณ์ 15 ปี เพระเราอาสาทำทุกอย่างโดยไม่เคยเบิกเงินค่าโอที ทำให้เขาเต็มใจให้เราช่วยและเราได้ประสบการณ์กลับมา”
หลังจากนั้น ตัน ก็ตัดสินใจทิ้งตำแหน่ง Sale Supervisor เพื่อออกมาทำธุรกิจของตนเอง โดยเริ่มต้นจากการขายหนังสือพิมพ์ ซึ่งเขาบอกว่าเป็นการเปลี่ยนแปลงชีวิต ครั้งที่ 2 จากจุดแรกที่ลาออกจากโรงเรียนมาทำงาน
“ดูเหมือนเป็นความคิดที่ผิดนะ เพราะเราอยู่ในตำแหน่งที่ถือว่าสูงแล้ว แต่ออกมาขายหนังสือพิมพ์ แต่ผมว่าผมคิดถูกเพราะว่าการเริ่มต้นเล็กๆ ทำให้ผมเริ่มต้นได้ดี ทุกคนอาจจะมองว่าการลาออกจากงานเป็นความเสี่ยงแต่ผมคิดว่าผมไม่เสี่ยง แต่ผมมีโอกาสด้วยซ้ำไป การที่ผมเคยทำงานเจอปัญหามาหลายแขนง ต่อสู้อยู่ในกรุงเทพฯ ที่อุณหภูมิในการแข่งขันเยอะมาก กับอุณหภูมิที่ผมไปทำธุรกิจขายหนังสือพิมพ์ ขนาดของการแข่งขันมันแตกต่างกันโดยสิ้นเชิง จากคนที่ต้องแข่งขันอย่างที่สุด เราไปทำสิ่งที่ Basic ที่สุด มันง่าย เหมือนคนที่จบจากเมืองนอก ดูเหมือนเขาเก่ง แต่ความจริงแล้วเขาได้เปรียบเฉยๆ เพราะเขาเห็นก่อน เขาได้ยินก่อน มันเป็นวิธีสู้ของผม แทนที่ผมจะไปเปิดบริษัทใหญ่ๆ แต่ผมไปทำธุรกิจที่ต่ำสุด ตอนนั้นผมมองไม่เห็นความเสี่ยง แต่ผมมองเห็นความสำเร็จ”

ผู้ชายชื่อตันที่วิธีคิดไม่เคยตัน บอกถึงมุมมองที่เขามีต่อการทำธุรกิจถึงคนรุ่นใหม่ว่า สำหรับคนหนุ่มสาวสมัยนี้มีคุณสมบัติครบถ้วน มีพื้นฐานความรู้ การศึกษาดี และโลกสมัยนี้ง่ายขึ้น มีการสื่อสารที่มากขึ้น ในโลกออนไลน์ก็สามารถทำธุรกิจได้ เครื่องมือในปัจจุบันอำนวยต่อการเริ่มต้นทำธุรกิจเล็กๆ โดยไม่ต้องใช้ทุนหรือใช้ทุนน้อยที่สุด

“เราสามารถเริ่มจากจุดเล็กๆ ได้ ไม่จำเป็นต้องเริ่มใหญ่ๆ หากเราจับจุดได้ เริ่มจากเล็กแป๊ปเดียวก็ใหญ่ ทุกคนทำได้อยู่แล้ว หากถามผม ผมอยากจะแนะนำว่า การทำธุรกิจมันมีขั้นตอน เปรียบเหมือนการทอดปลา หากเรามีวัตถุดิบที่ดีคือปลาสด น้ำมันก็ใหม่แต่หากเราทอดปลาไม่เป็น เราไม่เข้าใจขั้นตอนการทอดปลา เราก็จะไม่ได้อะไร เราเอาปลาลงไป ไฟร้อน หากเราใจร้อนหากมันยังไม่เกรียม เรากลับไปกลับมา สุดท้ายเนื้อจะติดกระทะหมด ก็จะไม่เหลืออะไรให้เรากินเลย ก็อยากจะบอกทุกคนว่าทำธุรกิจมันมีขั้นตอน สิ่งที่สำคัญคือความอดทน ต้องรอจังหวะที่มันควรจะได้แล้วค่อยได้ หากเรารีบๆ อยากได้เร็ว รวยเร็ว ก็เหมือนเรากลับปลาเร็วๆ เราอยากกินเร็วๆ อยากให้สุกเร็วๆ แต่สุดท้ายเราไม่เหลือเนื้อปลาเลย สิ่งที่เด็กรุ่นใหม่ขาดคือความอดทน และเราไม่จำเป็นต้องสำเร็จตั้งแต่ก้าวแรก เพียงแต่ต้องรู้จักอดทนเท่านั้น”

ดิฉันคงไม่สามารถคงไม่สามารถพูดได้หรอกว่าสิ่งที่ดิฉันกล่าวมาทั้งหมดนี้ถูกต้อง ดิฉันพียงแต่เขียนสิ่งที่ดิฉันคิด ในสิ่งที่ดิฉันรู้สึก ในฐานะของเยาวชนไทยคนหนึ่ง ดิฉันคิดว่าเหตุผลสำคัญของหลักความเสมอภาคคือการที่ได้พัฒนาความคิดทั้งของตนเองจากความคิดเห็นของผู้อื่น แล้วนำความคิดของทั้งหมดมาผสมผสานกันเพื่อให้ได้สิ่งที่ดีที่สุดสำหรับครอบครัวของเรา ชุมชนของเรา และประเทศของเรา ดิฉันเชื่อเหลือเกินว่าประเทศไทยสามารถเป็น “ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน”

 

 

บทความหมายเลข 4

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน

การยอมรับในศักดิ์ศรีประจำตัวและสิทธิซึ่งเสมอกันที่ไม่อาจถ่ายโอนแก่กันได้ของสมาชิกแห่งครอบครัวมนุษย์นับว่าเป็นรากฐานของเสรีภาพ ความยุติธรรมและสันติภาพ อันจะนำไปสู่ความก้าวหน้าทางสังคมแบบอารยะที่จะต้องช่วยกันให้ความร่วมมือให้ทุกคนที่เกิดมาเป็นมนุษย์ในประเทศไทยมีจิตสำนึกและพึงควรเข้าใจในการเคารพหลักสิทธิมนุษยชนอย่างถ่องแท้ ซึ่งจากที่ฉันได้พยายามอ่านและทำความเข้าใจในปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน จำนวน ๓๐ ข้อ และจากพระราชบัญญัติคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติพุทธศักราช๒๕๔๒ด้วยแล้ว ซึ่งนับว่าเป็นประโยชน์อย่างยิ่ง ที่ฉันได้เกิดมาเป็นประชาชนคนไทยคนหนึ่งที่เกิดมาบนผืนแผ่นดินไทยแห่งนี้ ที่ฉันควรจะต้องขยายผลเพื่อช่วยให้คนในสังคมไทยซึ่งฉันมีความฝันว่าถ้าหากประชาชนในประเทศไทยเป็นผู้ที่มีจิตสำนึกที่ดีโดยเริ่มต้นจากข้อ ๑ ที่กล่าวว่า

“มนุษย์ทั้งหลายที่เกิดมาอิสรเสรีและเท่าเทียมกันทั้งศักดิ์ศรีและสิทธิ ทุกคนได้รับการประสิทธิ์ประสาทเหตุผลและมโนธรรมและควรปฏิบัติต่อกันอย่างฉันพี่น้อง” และข้อ ๒๕ (๑) ที่กล่าวว่า บุคคลมีสิทธิในการศึกษา การศึกษาจะเป็นสิ่งที่ให้เปล่าโดยไม่คิดมูลค่า อย่างน้อยที่สุดในชั้นประถมศึกษาและขั้นพื้นฐาน ชั้นประถมศึกษาให้เป็นการศึกษาภาคบังคับ ขั้นเทคนิคและขั้นประกอบอาชีพเป็นการศึกษาที่จะต้องจัดให้มีขึ้นโดยทั่วๆไป และขั้นสูงเป็นขั้นที่จะเปิดให้ทุกคนเท่ากันตามความสามารถ

และตามพระราชบัญญัติคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติพุทธศักราช๒๕๔๒ มาตรา ๓  ได้ให้ความหมายคำว่า “สิทธิมนุษยชน”  หมายความว่า ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ สิทธิ เสรีภาพ และความเสมอภาคของบุคคลที่ได้รับการรับรองหรือคุ้มครองตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยหรือตามกฏหมายไทยหรือตามสนธิสัญญาประเทศไทยมีพันธกรณีที่จะต้องปฏิบัติตาม
จากปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนจำนวน ๒ข้อและพระราชบัญญัติคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติพุทธศักราช๒๕๔๒
จำนวน ๑ มาตรา ที่กล่าวข้างต้น ทำให้ฉันมีความรู้สึกว่าเป็นเรื่องที่ไม่ยากเลยที่ฉันจะช่วยสร้างความรู้ความเข้าใจให้คนไทยมีจิตสำนึกในการเคารพสิทธิความเป็นมนุษย์ โดยจะเริ่มกับประชาชนคนไทยที่อยู่ใกล้ตัวฉันนั่นก็คือสถาบันครอบครัว คือ “คนไทยในบ้าน” นั่นเอง

ทั้งนี้ฉันเคยได้ยินมาว่ามีผู้ใหญ่ท่านหนึ่งได้พรรณนาความถึงคุณภาพชีวิตที่ท่านต้องการ  โดยพยายามอธิบายภาพให้เห็นว่า ตั้งแต่อยู่ในท้องจนลืมตาออกมาดูโลกแล้วนั้น  มนุษย์ทุกคนล้วนปรารถนาสิ่งใดเป็นที่ตั้ง  ท่านได้เริ่มพรรณนาตั้งแต่อยู่ในครรภ์มารดาว่า ท่านต้องการอะไรบ้าง  พรรณนาความต้องการเรื่อยไปจนกระทั่งถึงวาระสุดท้ายของชีวิตซึ่งก็คือเชิงตะกอน  ครั้งนั้นฉันก็มองไปว่า มันก็คงเป็นแค่ความต้องการของใครคนหนึ่ง ที่อยากจะเห็นทั้งแม่และตัวเขาเองเป็นเช่นนั้น ไม่เข้าใจนักหรอกว่ามันจะมีความสำคัญมากถึงขนาดที่สังคมโลกต่างแสวงหา  ต่างดิ้นรนและเรียกร้องให้ทุกประเทศมีความตระหนักในคุณค่าของความเป็นมนุษย์ถึงกับเข้าร่วมกันลงนามในปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนอันถือได้ว่าเป็นมาตรฐานร่วมกันแห่งความสำเร็จสำหรับประชาชนทั้งหลายและประชาชาติทั้งปวงให้ตระหนักถึงปฏิญญานี้ พยายามที่จะสั่งสอนและให้การศึกษาเพื่อส่งเสริมให้เกิดการเคารพต่อสิทธิและเสรีภาพของคนอย่างเสมอภาคกัน

นับจากนั้นมาจนถึงบัดนี้ ฉันอายุได้สี่สิบแปดปีเศษ  ใช้ชีวิตอยู่บนแผ่นดินที่ได้ชื่อว่า เป็นประเทศที่ปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข  และก็ไม่ใช่ว่า จะมีแต่ประเทศของฉันเท่านั้น  ที่ปกครองในระบอบดังกล่าว อย่างเช่น เดนมาร์ก สวีเดน เบลเยี่ยม อังกฤษและประเทศญี่ปุ่น ก็มีพระมหากษัตริย์เหมือนกัน แต่ในรายละเอียดที่ทราบ สถานะของกษัตริย์จะไม่เหมือนกัน  อย่างญี่ปุ่นกษัตริย์จะไม่ยุ่งเกี่ยวกับการเมืองและทรงอยู่ใต้รัฐธรรมนูญ ประเทศที่มีกษัตริย์ดังที่กล่าวมา สังคมมีสิทธิ์วิจารณ์และตรวจสอบได้ เท่าที่ไม่ไปละเมิดในสิทธิส่วนพระองค์ แต่ประเทศของฉัน ไม่ให้อำนาจใครตรวจสอบความเป็นสถาบันกษัตริย์ ไม่ว่าจะกรณีใดก็ตาม ไม่มีสิทธิวิจารณ์ ให้มองว่าเป็นที่เคารพสักการะ ผู้ใดจะละเมิดมิได้

ประเทศของฉันเปลี่ยนการปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาตั้งแต่ปี ๒๔๗๕ มาเป็นการปกครองที่เขาเรียกกันว่า ระบอบประชาธิปไตยมาเป็นเวลากว่าเจ็ดสิบปีแล้ว  ที่ผ่านมามีการทำรัฐประหารบ่อยมาก  เปลี่ยนรัฐธรรมนูญมาแล้วสิบแปดฉบับ ประเด็นที่ฉันสงสัยมาตลอดก็คือ ความเป็นระบอบประชาธิปไตย  ทำไมจะต้องเปลี่ยนรัฐธรรมนูญทุกครั้งที่มีการทำรัฐประหาร ประเทศที่เป็นประชาธิปไตยอย่างอเมริกา ก็มีรัฐธรรมนูญเพียงฉบับเดียว ฉันเริ่มคิดว่า ถ้ารัฐธรรมนูญสนองระบอบประชาธิปไตยจริง การรัฐประหารก็น่าจะ
เป็นการขับคนไม่ดีออกไปเท่านั้น  เป็นการสกัดคนไม่ดีอย่าให้มีอำนาจในทางการเมือง  หากเป็นเช่นนี้ การทำรัฐประหารก็จะเป็นไปเพื่อคนส่วนใหญ่ ผู้คนย่อมต่างสรรเสริญและชื่นชม  ครั้งที่ยังเด็กฉันก็รู้สึกเช่นนั้น ความรู้สึกที่มองคณะรัฐประหารเป็นผู้ยิ่งใหญ่  ทุกครั้งที่มีการทำรัฐประหาร ประชาชนล้วนเป็นห่วงพระมหากษัตริย์ยิ่งนัก ด้วยเกรงว่าจะถูกทำร้ายจากคณะผู้ก่อการ  เมื่อเหตุการณ์สงบ คณะผู้ก่อการก็ยกย่องกษัตริย์เหมือนเดิม สิ่งที่เปลี่ยนคือ รัฐธรรมนูญที่เขียนขึ้นใหม่ ทำให้ฉันมองว่า ประเทศของฉันเป็นเพียงการปกครองในระบอบรัฐธรรมนูญเท่านั้นเองหรือ  หาใช่เป็นประชาธิปไตยแต่อย่างใด เมื่อมองเชิงประวัติศาสตร์ย้อนหลังไป ทำให้เห็นได้ว่า หากรัฐธรรมนูญไม่ปกป้องกลุ่มผลประโยชน์ขนาดใหญ่ หรือมีช่องโหว่ที่ทำให้เสื่อมถอยต่อหมู่คณะ การรัฐประหารก็จะตามมา ซึ่งประเด็นนี้สำคัญมาก ที่เราจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องเรียนรู้และทำความเข้าใจในสิทธิขั้นพื้นฐาน เพื่อให้เกิดภาพในสมองที่ตรงกันว่า ทุกวันนี้อำนาจของปวงชนไปอยู่ ณ ที่ใด อำนาจของปวงชนแน่นอนย่อมเป็นอำนาจที่จะยังให้เกิดประโยชน์กับคนส่วนใหญ่ ฉันเชื่อว่าการใช้อำนาจที่ดี จะก่อให้เกิดความสัมพันธ์ที่ดีงามระหว่าง ประโยชน์ตน ประโยชน์กลุ่มและประโยชน์อันเป็นประโยชน์ของคนส่วนใหญ่ ฉันมีความเชื่อว่าลัทธิประโยชน์ที่แท้จริงย่อมสนองความต้องการได้ทั้งสามส่วน  หากไม่เป็นดังนี้ ฉันก็มีความเชื่อมั่นในประโยชน์ที่จะตกกับคนส่วนใหญ่มากกว่าอย่างอื่น
ประชาธิปไตยคืออะไร? นี่คือหน้าที่ของประชาชนที่จะต้องทำความเข้าใจให้ถ่องแท้ หากไม่เข้าใจความเป็นประชาธิปไตย ก็จะไม่เข้าใจอำนาจอธิปไตยและก็ไม่เข้าใจรัฐธรรมนูญตามมาว่า  ทั้งสามสิ่งนี้แท้จริงมาจากอะไร

คำว่า “ประชาธิปไตย” (democracy) มีรากเหง้ามาจากคำภาษากรีกว่า “demokratia” ซึ่งหมายถึง “การปกครองโดยประชาชน” (popular rules หรือ rule of the people) โดยทุกคนมีอำนาจการตัดสินใจที่เท่าเทียมกัน (equal power)   “ประชาธิปไตย” ประกอบด้วยคำว่า  “ประชา” หมายถึงหมู่คนคือปวงชน  กับคำว่า ”อธิปไตย” หมายถึงความเป็นใหญ่  คำว่า  “ประชาธิปไตย”  จึงหมายถึง  “ความเป็นใหญ่ของปวงชน”  ราชบัณฑิตยสถานให้ความหมายของคำว่า  “ประชาธิปไตย”  คือแบบการปกครองที่ถือมติปวงชนเป็นใหญ่ คำนิยามที่ว่ามานี้ ฉันก็ยังไม่เข้าใจอยู่ดีว่า ความเป็นใหญ่ที่ว่านี้มาจากอะไร ใครเป็นผู้ให้กับประชาชน และอำนาจที่ประชาชนจะนำไปต่อรองได้คืออะไร  ฉันคิดว่าแรกทีเดียว ประชาชนต้องรู้จักเรียนรู้กับคำว่า “อำนาจแห่งตน” ว่าแท้จริงแล้วมีหรือเปล่า ถ้ามีก็ต้องหาคำตอบให้ได้ว่ามันคืออะไร  มีที่มาจากอะไร

คนทุกคนที่เกิดมาล้วนมีความจำเป็นที่เหมือนๆกัน ซึ่งก็คือ  ความจำเป็นที่ถือเป็นสิทธิโดยกำเนิด  ถือเป็นความจำเป็นที่สำคัญสุดของชีวิต สิ่งที่ว่านั้นก็คือ การมีชีวิตรอด  การมีชาติกำเนิด ตระกูลและการสืบพันธุ์  การมีถิ่นกำเนิดและความต้องการอาหารรวมทั้งยารักษาโรค  เหล่านี้คือสิทธิโดยกำเนิด สิทธิที่ไม่อาจถ่ายโอนให้กันได้  หากปราศจากสิทธินี้ ชีวิตย่อมไร้คุณค่า ไร้ศักดิ์ศรีของความเป็นคน ดังนั้นการรักษาไว้ซึ่งสิทธินี้ ย่อมถือเป็นความชอบธรรม การรวมตัวกันเพื่อธำรงไว้ซึ่งสิทธินี้ ย่อมเป็นอำนาจอันชอบธรรม ที่มาจากแต่ละปัจเจกชนต่างรวมตัวเพื่อปกป้องศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์ ศักดิ์ศรีนี้จึงเป็นความถูกต้องเที่ยงธรรมและยุติธรรม ตราบเท่าที่ไม่ไปละเมิดในสิ่งเดียวกันนี้จากผู้อื่น  จึงเป็นอธิปไตยที่ชอบธรรม และไม่อาจให้ใครมาละเมิดได้ เมื่อต่างไม่ละเมิดกันและกัน หรือต่างไม่ยอมให้ใครมาละเมิดได้ จึงเป็นอำนาจที่เท่าเทียมกัน เป็นความเท่าเทียมในความเป็นมนุษย์  ด้วยอำนาจที่มัดรวมกันจากปัจเจกชน กลายเป็นอำนาจอธิปไตยที่ยิ่งใหญ่  ดังนั้นอำนาจนี้จึงเป็นการขยายใหญ่จากบุคคล ไปสู่กลุ่ม จากกลุ่มไปสู่สังคมและจากสังคมไปสู่ความเป็นชาติ  จึงกลายเป็นอำนาจของปวงชน  ดังนั้น การปกครองที่สนองศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์ สนองความเท่าเทียมหรือสนองอำนาจอธิปไตยดังที่ว่ามาจึงเป็นการปกครองที่ถือปวงชนเป็นใหญ่และถือความถูกต้องเที่ยงธรรมที่เป็นไปตามลำดับดังกล่าวมา

หากเป็นดังที่ฉันว่ามารัฐธรรมนูญก็คือระเบียบการปกครองแผ่นดินที่สนองความถูกต้องเที่ยงธรรมในอำนาจอธิปไตย หาใช่เป็นการสนองอำนาจใครที่ทำรัฐประหารไม่จบสิ้น  ฉันเชื่อว่า คนทุกคนมีคุณธรรม พื้นฐานของคุณธรรมก็คือ การตระหนักต่อสิทธิที่ไม่อาจถ่ายโอนกันได้นี้เป็นเบื้องแรก  มาถึงจุดนี้ ฉันคงไม่ต้องอธิบายว่า รัฐธรรมนูญที่ดีจะต้องเป็นอย่างไร ไม่ว่าจะแก้ไขและฉีกทิ้งสักกี่ฉบับ หากไม่สนอง

ประโยชน์ของคนส่วนใหญ่ หรือไร้การออกแบบระบบที่ไม่มีการต่อรองให้กับอำนาจอธิปไตย มุ่งแต่สนองประโยชน์กลุ่มและลิดรอนอำนาจอธิปไตยของปวงชน รัฐธรรมนูญฉบับนั้นก็ไม่อาจสนองระบอบประชาธิปไตยได้เลย  ตรงกันข้าม หากเป็นรัฐธรรมนูญที่สนองอำนาจอธิปไตย ที่มาจากสิทธิขั้นพื้นฐาน เพียงฉบับเดียวก็เกินพอแล้ว  ที่สำคัญการได้มาซึ่งรัฐธรรมนูญที่ดี  ไม่มีใครให้เราได้ ถ้าเราต่างไม่ตระหนักในสิทธิขั้นพื้นฐานของตนเอง ยังมองไม่เห็นอำนาจอันแท้จริงของตนเอง
ในที่สุด ฉันก็ต้องหวนกลับมาคิดถึงปฏิทินแห่งความหวังของผู้ชายคนหนึ่ง ที่พรรณนาความต้องการของเขา จากครรภ์มารดาถึงเชิงตะกอนว่า ทุกชีวิตเกิดมาต้องการอะไรบ้าง ซึ่งความต้องการที่ว่านั้น ก็คือความต้องการที่ว่าด้วยหลักสิทธิมนุษยชน สิทธิที่ทุกคนเกิดมาควรได้รับสิทธิอย่างเท่าเทียมกันนั่นเองส่วนฉันก็ได้แต่คาดหวังว่า ความเข้าใจในเรื่องสิทธิมนุษยชน จะช่วยให้ประเทศของฉัน เป็นประชาธิปไตยได้สักวันหนึ่งอย่างแน่นอน

จากเรื่องที่ฉันเคยฟังจากผู้ใหญ่ที่เคารพนับถือและจากการศึกษาข้อมูลต่างๆเกี่ยวกับสิทธิมนุษยชน นั้นทำให้ฉันเห็นความสำคัญของคำว่า สังคมอารยะที่ควรเคารพตามหลักสิทธิมนุษยชนเป็นอย่างยิ่งเพราะ สิทธิมนุษยชนมีความสำคัญในฐานะอารยะธรรมโลก นับเป็นความฉลาดของมวลมนุษย์ชาติที่พยายามวางระบบคิดเพื่อให้คนทั้งโลกเกิดความตระหนักรู้และคิดคำนึงถึงคุณค่าของความเป็นมนุษย์ นับตั้งแต่ขั้นพื้นฐานของความเป็นมนุษย์ ศักดิ์ศรี ชาติ กำเนิด รวมทั้งระบบสิทธิต่างๆที่มีพื้นฐานมาจากความชอบธรรม ซึ่งเป็นความชอบธรรมที่ตั้งอยู่บนพื้นฐานแห่งสิทธิโดยกำเนิดสิทธิตั้งแต่เกิดจนกระทั่งถึงการตายไปจากโลกนี้ การคำนึงถึงสิทธิดังกล่าว ย่อมถือเป็นบันไดก้าวไปสู่ความยุติธรรมทางการเมือง สังคม เศรษฐกิจและการเมืองระหว่างประเทศที่จะดำเนินกิจกรรมด้านต่างๆร่มกันในฐานะผู้ลงนามในปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติอีกด้วย

 

 

บทความหมายเลข 5

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน

 

ประเทศไทย ไม่ว่าศาสนาใด พุทธ มุสลิม คริสต์ ฮินดู ก็ตามแต่ เพียงแต่ว่า ยึดมั่นอยู่เสมอ แต่การเข้าถึงประชาชนทำไมถึงไม่มีการสร้างความสัมพันธ์ที่ดีต่อกัน เป็นเพราะอะไร ? ทำไม ถึงต้องมีการแบ่งแยกศาสนาเกิดอะไรขึ้น ? ทำไมถึงปรับความเข้าใจกันยาก ทำไมถึงจะรับสังคมกันไม่ได้ ทำไมถึงไม่รักประเทศไทยเราเลย เป็นเพราะอะไร ? ซึ่งต่อไปนี้มีคำถามมากมายหลากหลาย ซึ่งวันนี้ดิฉันไม่มีคำตอบที่จะตอบโจทย์ให้กับทุกคนได้ แต่ดิฉันมีความรู้สึกที่จะบอกให้กับทุกคนได้รับรู้ว่า

 

ปัญหาที่ทุกคนคาดไม่ถึง นั่นคือ จิตใต้สำนึก นั่นเอง ซึ่งมักจะลืมอยู่เสมอ อาจจะเป็นเพราะว่า สังคมปัจจุบันกำลังพัดพาไปในสิ่งที่ไม่ถูกต้อง จนลืมคนสำคัญในครอบครัว คนที่ตั้งครรภ์เรามาตั้งแต่เริ่มแรก – ๙ เดือน เลี้ยงตั้งแต่แบเบาะ จนโต จนลูกมีงานทำดีๆ แต่ผลสุดท้ายลูกกลับทำให้พ่อกับแม่ต้องผิดหวัง ลืมคุณพ่อ คุณแม่ แล้วหันกลับมามองสังคมกับเพื่อนฝูง มีการดื่มเหล้า เสพยา เที่ยวเตร่ ไม่กลับบ้าน ถ้าเป็นเด็กผู้หญิงก็ขายบริการทางเพศ เพื่อเลี้ยงชีพของตัวเอง ซึ่งเป็นชีวิตที่น่ารันทดมากๆ อาจเป็นเพราะสังคมปัจจุบันที่กำลังฮิตฮอตกันทั่วหลาย แล้วจะให้สังคมเราดีขึ้นได้อย่างไร ขนาดตัวเองยังไม่รัก แล้วจะให้เข้าร่วมกับสังคมประชาชนได้อย่างไร นี่…เป็นแค่เสี้ยวหนึ่งของสังคมที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ ณ ปัจจุบัน ถ้าพูดถึงสถานการณ์ภาคใต้ จะขนาดไหน ? ดิฉันคนหนึ่งเด็กตาดำๆอาศัยอยู่ภาคใต้ ซึ่งคุ้นเคยกับสถานการณ์ที่กำลังเกิดขึ้นอยู่บ่อยๆ แต่มีความรู้สึกหวาดเสียวทุกครั้งที่ออกจากบ้าน อาจจะเป็นเพราะว่า เราไม่รู้ว่าผู้ก่อเหตุจะเกิดเหตุที่ใด เวลาไหน เมื่อไหร่ เพราะฉะนั้นแล้วคนทุกคนไม่มีใครคนไหนที่ไม่กลัว คนทุกคนจะอยู่ในความหวาดระแวง อยู่ในความหวาดเสียว ตกอยู่ในความยากลำบาก อยู่แบบไม่มีความสุข ขนาดคนที่

 

ไม่ยุ่งเกี่ยวกับสังคมทำอาชีพ ทำสวน ทำยางพารา ก็ยังทำร้ายแบบง่ายดาย ซึ่งรู้สึกเสียใจ กับคนดีๆที่ต้องสูญเสียไป ซึ่งสิ่งเหล่านี้ ล้วนมีการละเมิดสิทธิมนุษยชนในประเทศไทยทั้งปวง   แต่ทั้งนี้ทั้งนั้นแล้ว การที่มีปัญหาต่างๆมากมายเกิดขึ้นนั้น อาจเป็นเพราะความไม่เข้าใจกัน คิดในสิ่งที่ไม่ถูกต้องอยู่เสมอ แต่ดิฉันเชื่อว่าการที่จะทำให้สังคมไทยมีความตระหนัก และมีจิตใต้สำนึกนั้น ขึ้นอยู่กับตัวเราเอง หากเราคิดดี ทำดี เค้ากับสังคม   ได้ดี มีความร่วมมือกันกับประชาชนดี คิดในแง่ดี มีจิตใต้สำนึกที่ดีและพร้อมที่จะดูแลประชาชน ซึ่งไม่ว่าคุณจะเป็นใคร                      จะอยู่ศาสนาใด ใหญ่โตมาจากไหน ลำบากแค่ไหน ลูกเต้าเหล่าใคร หากเรามีจิตใต้สำนึกที่จะคอยดูแลประชาชน แค่นี้สังคมก็อยู่รอดกันได้ โดยไม่ต้องพึ่งพาคนอื่น หากเราเริ่มต้นที่ตัวเราเอง รับรองสังคมต้องมีความสุขอย่างแน่นอน และเชื่อว่าต่อไป จะต้องมีความก้าวหน้าทางสังคมอย่างสมบูรณ์แบบ ตามหลักของสิทธิมนุษยชน จะต้องมีความร่วมมือของประชาชน จะต้องมีภาคีส่วนร่วม เพื่อสิทธิมนุษยชน จะต้องมีประชาชนส่วนมากที่มีจิตใต้สำนึก และยึดมั่นสังคมในเชิงลึก ไม่ว่าประเทศไทย จะเกิดปัญหาอะไร ต้องมีความมุ่งมั่น อดทน และสู้กับปัญหาอุปสรรคนั้นๆให้ได้ ไม่ว่าจะกรณีใดๆก็แล้วแต่ เพื่อความอยู่รอดของสังคมสร้างจิตสำนึกในตัวเอง เพื่อความเคารพหลักสิทธิมนุษยชนใต้ระบอบประชาธิปไตย ตามหลักอารยสากลต่อไปได้ การที่จะปรับความเข้าใจในหมู่คนไทยทั่วโลกในหลักสิทธิมนุษยชนสากลนั้น และจะให้คนไทยทั่วโลกมีจิตใต้สำนึกได้นั้น เป็นสิ่งที่ไม่ยากอย่างที่คิด หากคุณคิดแล้วไม่ทำ นี่แหละ เป็นสิ่งที่ยากอย่างมหัญ และเป็นสิ่งที่น่ากลัวที่สุด หากคุณคิดเช่นนี้ อันดับหนึ่ง คือ คุณเข้ากับสังคมได้ยาก และเชื่อว่าคุณจะต้องเป็นสิ่งที่สังคมรังเกียจ เป็นบุคคลที่สังคมไม่รัก และสิ่งที่สำคัญที่สุด คือ เป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชน ภายใต้ระบอบประชาธิปไตย ตามหลักอารยสากลอีกด้วย

 

คำว่า สิทธิมนุษยชนในความคิด และในมุมมองของตัวเอง คิดว่า ถือว่า เป็นหัวใจสำคัญ อันดับหนึ่งของการดำเนินการด้านสิทธิมนุษยชน ซึ่งจะต้องมีภาคีในทุกภาคส่วน ประชาชนทุกคน สังคมไทยทั่วโลก จะต้องมีความร่วมมือกัน เป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน นี่แหละ ที่เรียกว่า ประเทศไทยรักกันได้ อยู่ด้วยกันได้ เพื่อจูงมือจับมือกัน แล้วก้าวไปด้วยกัน และนี่แหละ จะเป็นประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนได้แบบยั่งยืนตลอดไป

 

คำว่า สิทธิ คนส่วนใหญ่จะรู้เป็นอย่างดีว่า มีหลากหลายสิทธิ อาทิ เช่น สิทธิด้านมนุษยชนมีหลายแง่ที่จะต้องแยกแยะ ไม่ว่าจะเป็นสิทธิในชีวิตประจำวัน สิทธิในการปกป้องดูแลเด็ก สิทธิในการคุ้มครอง สิทธิในการพัฒนา และสิทธิในการให้ความร่วมมือกันในการมีส่วนร่วม ซึ่งทั้งหมดที่กล่าวมานั้น  ล้วนมีความสำคัญมากมาย ซึ่งจะกล่าวถึงในสังคมปัจจุบันที่กำลังเป็นอยู่ หมายความว่า สิทธิในชีวิตประจำวัน จะมีเรื่องราวต่างๆมากมาย ดีบ้างไม่ดีบ้าง มีทุกรูปแบบ เรื่องที่ฮิตฮอตกันอย่างน่ากลัวที่สุด คือ สถานการณ์ทางภาคใต้ มีการวางระเบิดที่โน้นบ้าง ที่นี้บ้าง มีการปะทะกัน อย่างรุนแรง  จนกระทั่งเสียชีวิตไป ซึ่งทำให้ประชากรในปัจจุบันลดน้อยลงไปเรื้อยๆ และประชาชนทุกหมู่เหล่า ก็หวาดกลัวที่จะทำอาชีพในชีวิตประจำวัน นี่หรือ..เป็นสิทธิในชีวิตประจำวันของคนไทยเรา เปรียบเสมือนเป็นงานอดิเรก เป็นงานยามว่างที่จะต้องดำเนินการ หรือ เรียกว่า “ฆาตกรรมในยามว่าง”

 

ปัจจุบันคนไทย ซึ่งไม่รู้ว่าผู้ที่ทำให้ประชากรลดน้อยลง ประชาชนหวาดกลัวนั้น หรือ ผู้ที่ทำให้ประชาชนเดือดร้อน รับรองเลยว่า ประเทศชาติอยู่ไปนานแค่ไหน ก็ไม่เจริญอย่างแน่นอน อยู่ไปก็ไม่มีความสุข อยู่ไปก็ทุกข์ ทุกข์ก็จะเจอปัญหา ปัญหาก็แก้กันไม่ได้ สุดท้าย จบไปแบบมีปัญหา แล้วหากว่า เราคนไทยที่ยังมีสติอยู่ หากจะล้มไปแล้ว ลุกขึ้นมาใหม่ มันก็ยังไม่สาย ถ้าคิดที่จะแก้ปัญหาต่างๆนั้นได้ หากเรายังมีชีพอยู่ เริ่มแรกเริ่มต้นด้วยการแก้ปัญหา สุดท้าย จบไปก็จะได้สบายอย่างสงบสุขตลอดกาล

 

นี่คือ..เสี้ยวหนึ่งของนาที วินาที ที่ใช้ชีวิตในภารกิจสำคัญในแต่ละชีวิตประจำวัน แต่ถ้าหากท่านใดที่จะต้องดูแลบุตรหลานก็จะต้องได้รับสิทธิในการปกป้องดูแลลูก/เด็กอ่อน ที่ไม่สามารถพูด คุย เดินเล่นได้  เพราะฉะนั้นแล้วการดูแลเป็นสิ่ง ที่สำคัญ ไม่ควรที่จะละเมิดในสิทธินี้ เพราะสิ่งที่สำคัญ นั่นก็คือ เด็กเล็ก แม้ว่าตอนนี้ไม่สามารถช่วยเหลือใครต่อใครได้ แต่เชื่อว่าการที่เราช่วยเหลือเด็กไม่ว่าใครที่ไหนก็แล้วแต่ หรือบุตรหลานของท่านเอง รับรองเลยว่า อนาคตต่อไปของท่านประสบความสำเร็จอย่างแน่นอน ด้วยมือของเด็กเล็กคนนี้ แล้วยังทำให้ท่านมีสุขภาพกายและจิตใจที่งดงาม มีชีวิตที่ร่าเริง แจ่มใส สนุกสนาน ถ้าเป็นเช่นนี้ ใครๆก็อยากให้เป็น อยากให้มี เพราะฉะนั้น ต้องเริ่มต้นที่ตัวเรา ด้วยมือของเรา อย่าลืมซิ เรายังมีพระเจ้าคุ้มครองชีวิตเราอยู่ตลอดเวลา ไม่ว่าศาสนาพุทธ ก็มีพระเจ้าที่ดูแลและปกป้องอยู่ ส่วนศาสนาอิสลามมีพระอัลลอฮฺที่เคารพตามหลักกฎศาสนาอิสลาม ศาสนาคริสต์ ก็มีพระเยซู ส่วนศาสนาฮินดู ก็บูชาไฟ เห็นไหม? ทุกศาสนาจะมีผู้ที่เคารพกันอย่างทั่วหลาย เพียงแต่ว่า แต่ละศาสนา มีความเชื่อที่ไม่เหมือนกัน แต่ทั้งนี้ทั้งนั้นแล้วความเชื่อในแต่ละศาสนานั้น ไม่สำคัญมากนัก สำคัญที่ว่า จะทำอย่างไรให้ประเทศไทยเป็นตัวอย่างที่ดี เป็นประเทศไทยที่เจริญและจะทำให้ประเทศไทยเป็นในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนล้วนให้ทุกคนนั้นมีจิตใต้สำนึกที่ดี และการที่จะมีจิตใจที่ดีนั้นจะต้องมีสิทธิในการคุ้มครอง ไม่ว่าจะเป็นการคุ้มครอง/ปกป้องในการเลี้ยงดูเด็กในบ้านของตนเอง ในชุมชน ในบ้านเมือง ในประเทศไทย รวมทั้งทั้งประเทศ หากเรามีจิตใจที่รักสังคม รักประชาชน

 

การคุ้มครอง/การปกป้องก็ชนะใจของตนเองได้ นั่นแหละ ที่เราเรียกว่า ประเทศไทยจะอยู่ด้วยกันได้ ก็ต่อเมื่อทุกคนร่วมมือ ร่วมแรง และร่วมใจกัน  ถ้าเป็นเช่นนี้ ก็แสดงว่า ทุกคนอยู่ในสิทธิในการพัฒนา หมายความว่า สิ่งที่ดีอยู่แล้ว ก็ให้ดีขึ้นเรื่อยๆ  ซึ่งสิทธิในการพัฒนาก็มีหลากหลายรูปแบบ ไม่ว่าจะเป็นสิทธิในการพัฒนาเด็ก คือ เด็กมีสิทธิในการศึกษา การศึกษาจะเป็นสิ่งที่ให้ประโยชน์โดยไม่คิดมูลค่า อย่างน้อยที่สุดในขั้นประถมศึกษา และขั้นพื้นฐาน การศึกษาจะมุ่งไปทางการพัฒนาบุคลิกภาพของมนุษย์อย่างเต็มที่ เพื่อเสริมพลังการเคารพสิทธิมนุษยชน และเสรีภาพขั้นพื้นฐานให้แข็งแกร่ง และมุ่งเสริมความเข้าใจ และมิตรภาพระหว่างประชาชาติ กลุ่มเชื้อชาติและศาสนา และมุ่งขยายกิจกรรมของสหประชาชาติเพื่อธำรงสันติภาพสำหรับบุตรหลานจะต้องมีการพัฒนาด้านการศึกษาเป็นอย่างดี ด้านไอคิว สติปัญญา ด้านร่างกาย จิตใจ ศีลธรรม และทางด้านสังคม เป็นต้น สิทธิในการพัฒนาเด็กควรที่จะฝึกตั้งแต่เด็กๆให้มีบุคลิกภาพที่ดี มีความสามารถเต็มไปด้วยศักยภาพที่ดีงาม ให้มีความเคารพต่อสิทธิมนุษยชน ให้มีเสรีภาพ ให้มีจิตใต้สำนึกที่ดี มีความสันติภาพ มีความอดทน อดกลั้น มีความเสมอภาค และให้มีมิตรภาพที่ดีต่อกันในมวลมนุษย์ด้วยกัน ไม่ควรที่จะแยกแยะว่าใครเป็นใคร  เพื่อให้เป็นเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมต่อไป หากได้ฝึกปฏิบัติไปในรูปแบบนี้ การพัฒนาการเด็กก็จะติดเป็นนิสัยตั้งแต่เด็กจนโตเป็นผู้ใหญ่ แล้วผลที่ได้มา นั่นก็คือ ด้วยฝีมือของเราเอง แล้วแบบนี้  คุณจะเสียใจ หรือ ดีใจ รับรองทุกคนก็มีคำตอบอยู่ในใจอยู่แล้วว่าต้องดีใจอย่างแน่นอนถ้าได้เห็นสังคมดีขึ้นเช่นนี้ เด็กและผู้ใหญ่ร่วมมือ ร่วมใจกัน อันนี้ก็เข้าไปในประเด็นที่ว่า สิทธิในการให้ความร่วมมือกันในการมีส่วนร่วมกัน ซึ่งจะนำไปสู่การเป็นสังคมประชาธิปไตยที่แท้จริง ที่หลักสิทธิมนุษยชนได้รับการเคารพจากผู้ใช้อำนาจรัฐและประชาชนเพื่อสานฝันที่ดีงามสำหรับชาติ              และสร้างแนวทางไปสู่ฝันบนหลักสิทธิมนุษยชนสากล เพื่อนำไปเผยแพร่สู่สังคมไทยในระดับโลกต่อไป

สิทธิมนุษยชน เป็นสิทธิในความเป็นมนุษย์ทั่วๆไป ถ้าเกิดมาเป็นมนุษย์แล้ว ก็ย่อมมีความแตกต่างกันออกไป

บางคนเป็นชาย บางคนเป็นหญิง บางคนมีรูปร่างหน้าตาและสีผิวพรรณไม่เหมือนกัน เพราะมาจากเชื้อสายที่ไม่เหมือนกัน                    บางคนมีฐานะร่ำรวย บางคนมีฐานะยากจน และบางคนเกิดมาโชคร้าย เป็นคนพิการมีร่างกายที่ไม่สมประกอบ ถึงแม้ว่าจะแตกต่างกันอย่างไร  มันไม่สำคัญสักเท่าไหร่ เพียงแต่ว่าไม่ต้องการให้คนอื่นมาพูดล้อเลียน ดูถูกเหยียดหยาม หลอกลวง เพราะทุกคนต่าง

ก็มีศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์เหมือนกัน และย่อมถือว่าเป็นที่ยอมรักในสากลนานาชาติเป็นสิทธิและเสรีภาพของประชาชน                    และสิทธิมนุษยชนของสหประชาชาติ เพื่อให้เกิดประสิทธิภาพและความเป็นธรรมอย่างเสมอภาคเท่าเทียมกัน แม้กระทั่งสหประชาชาติยังเป็นห่วง เป็นใย ต่อมนุษยชน ประชาชนทุกหมู่เหล่าในทุกพื้นที่ที่อยู่ในความยากลำบากไม่ว่าผู้ที่อพยพย้ายไป

ย้ายมา ผู้ที่เป็นเด็กกำพร้า เด็กเร่ร่อน เด็กข้ามถนน เด็กโสเภณี เด็กที่ติดเชื้อเอชไอวีจากมารดา เด็กถูกกระทำทารุณอย่างรุนแรง          และสถานการณ์ทางภาคใต้ การระเบิด การปะทะกัน ทั้งหมดที่กล่าวมานั้น ล้วนฝีมือของประชาชนทั้งนั้น

ในประเทศไทย ดิฉันคิดว่ารัฐเป็นสิ่งที่สำคัญที่จะต้องดูแลและปกป้องคุ้มครองในสิทธิมนุษยชนของเด็กทุกคน

เด็กจะต้องเลี้ยงดูจากผู้ใหญ่อย่างเหมาะสม  ผู้ใหญ่จะต้องไม่ทอดทิ้งเด็ก ไม่ทำร้ายเด็กหรือปฏิบัติต่อเด็กอย่างรุนแรง ไม่ใช้แรงงานเด็กจนเกินไป จะต้องดูแลเด็กให้ได้รับการศึกษาตามที่กฎหมายกำหนดไว้ หากมีการละเมิด ก็จะได้รับโทษตามหลักกฎหมายต่อไป

ถ้ากล่าวถึงสถานการณ์ปัจจุบันในพื้นที่ภาคใต้  มีคำตอบหลายๆคำตอบที่ทุกคนมีมุมมองไม่เหมือนกัน แต่ในมุมมอง

ของดิฉัน  มีแค่คำตอบเดียวเท่านั้น นั่นก็คือ “น้ำตา” แต่น้ำตาไม่สามารถที่จะตอบโจทย์ให้กับทุกคนได้ แต่บอกถึงความรู้สึก

ให้ทุกคนได้รับรู้ว่า น้ำตา เป็นสิ่งที่สำคัญที่สุด หารู้ไม่ว่า ๑ หยด ของน้ำตา มีความหมายมากแค่ไหน เพียงแต่ว่า คนที่มองเห็นน้ำตาที่ไหลออกมานั้น  ดูแล้วมันไม่มีความหมายมากมายนัก เพราะเค้ายังไม่ถึงจุดที่เค้าต้องรู้สึกเจ็บ ไม่มีความรู้สึกกับที่เรารู้สึก

หากวันใดวันหนึ่งเค้าต้องสูญเสียคนที่เค้ารักไป ไม่ว่าใครก็แล้วแต่ เค้าก็จะรู้สึกเหมือนกับเราหรือเปล่า อันนี้ ไม่แน่ใจ?

ขึ้นอยู่กับคนบางคนอีกว่า มีจิตใต้สำนึกมากน้อยแค่ไหน  นี่คือ เป็นคำถามที่เราจะต้องเอามาคิดใส่ใจ อย่างที่บอกว่า                             เรื่องเล็กๆน้อยๆก็ต้องนำมาคิดใส่ใจ มากันกรองไว้ อย่าคิดว่า มันไม่มีความหมาย…ถ้าคุณคิดว่า มันไม่มีความหมาย แสดงว่า                          ไม่มีสิทธิในตนเอง ไม่มีสิทธิในความเคารพต่อหลักสิทธิมนุษยชน

 

ทุกคนต้องถามใจตัวเองก่อนว่า คุณเป็นคนแบบไหน ให้คำตอบกับตัวเองให้ได้ก่อน หากคุณรู้ว่าคุณเป็นคนแบบไหนชีวิตก็จะอยู่อย่างสุขสบาย แต่มีข้อแม้ว่าคุณต้องมีความเคารพรักในหลักสิทธิมนุษยชน ภายใต้ระบอบประชาธิปไตย  ไม่ว่าในกรณีใดๆ สามารถรับได้ทุกอย่าง นี่แหละ เป็นผู้ที่มีความแข็งแกร่ง มีความมุ่งมั่น มีความมุ่งมานะ มีจิตใจที่ดีงาม นี่ แค่                                                                เป็นเรื่องเล็กๆน้อยๆ เป็นแค่เสี้ยวหนึ่งของชีวิตเอง หากคุณทำได้ แสดงว่า มีจิตใต้สำนึกที่ดี และมีหัวใจสำคัญในการดำเนินงาน             ด้านสิทธิมนุษยชน  มีความมั่นคงในชีวิต มีสิทธิในการเลือกตั้งอย่างเสรี ไม่หลอกลวงสิทธิในการเมือง  ได้รับความมั่นคงทางสังคม ได้รับงานดีๆ หากไม่เลือกงาน ไม่ยากจน ทำงานอย่างอิสระ แถมมีทรัพย์สินเป็นของตนเอง ล้วนทุกอย่างมีโอกาสได้เสมอ แม้กระทั่งการแต่งกายก็อิสระ แต่งกายตามวัฒนธรรม ตามความเชื่อทางศาสนา ไม่มีใครบีบบังคับได้ และไม่มีใครตัดสินใจได้ นอกจากตนเองหากตัดสินใจไปในสิ่งที่ถูกต้อง ทุกอย่างก็จะดีตามไปด้วย แม้ว่าคนอื่นไม่รู้ ขอเพียงเรารู้ว่า เราทำในสิ่งที่ดี ที่ถูกต้อง ก็คงเพียงพอแล้วสำหรับชัยชนะที่แท้จริง

ในสังคมไทยปัจจุบัน มีเรื่องราวที่น่าสลดใจมากมาย และเป็นเรื่องที่เกิดขึ้นเป็นบ่อยครั้งมาก แต่ไม่รู้ว่า จิตใจทำไปด้วยอะไร ? เป็นเรื่องจริงที่เกิดขึ้นโดยเจตนาตั้งใจอยากให้เป็นข่าวดัง ไม่ว่าที่ไหน ก็ตามแต่ มีทุกที่ ที่มีคุณพ่อทรยศ ต่อลูก ด้วยความที่ว่าคุณพ่อทำใจไม่ได้ เห็นลูกมีผิวพรรณดี สูง สวย ขาว เลยจัดเต็มมีการข่มขืนลูกตัวเอง โดยลืมคิดว่าเป็นลูกของเอ็ง นี่ก็เป็นการละเมิดในหน้าที่ในการปกครองดูแลลูก นี่เป็นสิ่งที่ผิดกฎหมายอย่างร้ายแรง ถือว่าเป็นสิ่งที่ท่านตั้งใจ แต่เรื่องนี้จะว่ารุนแรงไปก็ไม่เท่าไหร่มากมายนัก ยังมีเรื่องที่ร้ายมากกว่านี้ คือ คุณพ่ออยากมีอะไรกันกับลูก แต่ลูกไม่ยินยอม คุณพ่อเลยใช้อาวุธที่ไม่สมควรฆ่าลูก  โดยใช้ปืนยิงลูก เสียชีวิตคาที่ ซึ่งเป็นสิ่งที่ทรหด อย่างหดหู่ มากๆ  สิ่งเหล่านี้ต้องดำเนินการตามคดี ตามหลักกฎหมายอย่างถูกต้องอย่างเคร่งครัด ถือว่าเป็นสิ่งที่ล่วงละเมิดตามหลักกฎหมายสากลและศีลธรรมจรรยาอันดี

 

เรื่องนี้หลายคนอาจะมองเห็นว่าเป็นเพียงเรื่องส่วนบุคคล ไม่น่าที่จะเป็นปัญหาระดับชาติได้แต่ในความเป็นจริงมิได้เป็นปัญหาเฉพาะบุคคลที่ได้รับผลกระทบเท่านั้น แต่ส่งผลกระทบต่อทุกคนที่มีส่วนเกี่ยวข้อง โดยเฉพาะอย่างยิ่งปัญหาในปัจจุบัน

ที่พบว่า เด็กที่ไม่ได้รับการดูแลเอาใจใส่จากครอบครัวอย่างเหมาะสม เช่น เด็กที่พ่อ แม่ ต้องออกไปหารายได้เลี้ยงครอบครัว                ถูกทิ้งให้อยู่กับปู่ ย่า ตา ยาย เพียงลำพังมีแนวโน้มจะเข้าสู่ปัญหาการกระทำความรุนแรงต่อผู้อื่นเพิ่มมากขึ้น อันเนื่องมาจาก               ปัจจัยทางด้านครอบครัว โดยเฉพาะการกระทำความรุนแรงภายในครอบครัว เช่น พ่อแม่ลงโทษลูกของตนอย่างหนัก ทำให้ได้รับบาดเจ็บอย่างรุนแรงถือเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชน ส่งผลต่อความมั่นคงของมนุษย์นั่นเอง

 

คนไทยส่วนใหญ่จะมีความเป็นตัวของตัวเองสูง ไม่ชอบอยู่ใต้บังคับบัญชา ใครที่ไม่ชอบการควบคุมแบบเข้มงวด

ชอบอยู่โดยอิสระทั้งในการดำรงชีวิตและการทำงาน ดังนั้น จึงเกิดการกระทำตามใจตนเอง ละเลยต่อการเคารพกฎหมาย                    และระเบียบวินัย รวมทั้ง การเคารพต่อสิทธิของผู้อื่นซึ่งได้รับการคุ้มครองเช่นเดียวกัน และมีปัญหาในการทำงานเป็นกลุ่ม

ซึ่งจะเป็นอุปสรรคต่อการดำเนินงานร่วมกัน เพื่อต่อรองหรือเพื่อใช้สิทธิ เสรีภาพ ตามที่รัฐธรรมนูญหรือกฎหมายบัญญัติรับรองไว้

จากจุดเริ่มต้นดังกล่าว ซึ่งจะเห็นได้ว่า พบคำถามได้มากมาย หลากหลาย ในหลายๆประเด็นเรื่อง

“สิทธิมนุษยชน” ภายใต้ระบอบประชาธิปไตย อันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข” ซึ่งหากเรามองประเด็นนี้ ผู้เขียนได้เขียน   มาจากความรู้สึกจากใจและเป็นสถานการณ์ที่เกิดขึ้นจริง ณ ปัจจุบัน คนเราหากมีจิตใต้สำนึกที่ดี แค่นี้ประเทศชาติก็จะเจริญ

อย่างดีแน่นอน แม้จะมี“วิกฤต”อย่างรุนแรง ก็ช่วยจับมือกันไปพร้อมๆกัน ถึงจะล้ม ก็ลุกขึ้นสู้ ห้ามท้อ ห้ามถอย อย่างเด็ดขาด..?

 

สุดท้ายนี้ ดิฉันก็ขออวยพร ให้ประเทศไทยเราอยู่อย่างสงบสุขและอยู่ร่วมกันได้ โดยไม่แบ่งแยกดินแดน ศาสนา

ขอให้อยู่อย่างมีความสุข อยู่แบบพี่ แบบน้อง และอยู่ให้ถูกต้องตามหลักสิทธิมนุษยชน รับรองเลยว่าประเทศไทยต้องเป็นแบบอย่างที่สุดยอดและเป็นประเทศไทยที่ทุกคนมีความฝันให้เป็นแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน และเชื่อว่าต่อไปประชาชน

ทุกคน บ้านเมืองทุกหมู่เหล่า มีอมยิ้มและรอยยิ้มที่แสนสุขตลอดไป

ดิฉันขอมอบกลอนนี้ เล็กๆน้อยๆ เพื่อแสดงให้ถึงว่าเรามีความรู้สึกที่ดีต่อกัน ประเทศไทยรักกัน และเป็นประเทศไทย

ในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน

 

ขออวยพรประเทศไทยล้วนมีสุข   ให้หมดทุกข์หมดปัญหาที่มีไว้

ที่ผ่านมาอย่าได้แคร์มาใส่ใจ      เหนื่อยแค่ไหนใจสู้ไม่เป็นไร

ฉันไม่รู้ประเทศไทยดีแค่ไหน     แต่ที่ฉันนั้นมั่นใจคือความกล้า

ถ้าทุกคนกล้าบอกกล้าออกมา      อย่างพร้อมหน้าพร้อมตาคงจะดี

เขาประท้วงไม่ห่วงเรื่องเงินตก    เพราะเขาเห็นคุณค่าของศักดิ์ศรี

ประชาชนมีคุ้มค่าทุกนาที     มาบัดนี้ต้องช่วยกันต้องช่วยดู

ใครติดขัดไม่อาจจัดไม่เป็นไร    ใครที่พอจะทำได้ต้องช่วยสาน

ช่วยกันหาหนทางสร้างสะพาน    ให้ก้าวผ่านเผด็จการที่ครอบงำ

 

 

บทความหมายเลข 6

“ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน”

 

ไม่ใช่เรื่องแปลกเลย ที่จะพบว่าค่านิยมบางอย่างในสังคมหนึ่งๆนั้น ยังถูกส่งต่อและถือปฏิบัติอย่างต่อเนื่องยาวนาน แม้จะพบว่าไม่ได้มีเหตุผลที่เหมาะสมหรือถูกควรเลยแม้แต่น้อย  ไม่ใช่ความแปลกใหม่แต่อย่างใดถ้าจะพบว่าหลายครั้ง พวกเราเองต่างก็พบข้อเสียหรือจุดบกพร่องบางอย่างหรือหลายต่อหลายอย่างในหัวข้อปกติที่พวกเราต่างก็พบเจออยู่เป็นประจำในชีวิตประจำวันของวัฒนธรรมที่เราคุ้นชิน ไม่ใช่เรื่องน่าตกใจแต่อย่างใดในสังคมปัจจุบัน ถ้าจะพบว่ามีผู้คนมากมายที่ตกเป็นเหยื่อของ ‘ความไม่สมเหตุสมผลบางอย่าง’ หรือกระทั่งสภาวะการณ์เฉพาะหน้าที่ทำให้ผู้อยู่ในเหตุการณ์นั้นยากจะยอมรับได้ แต่ก็จำยอมด้วยว่าเป็น ‘เรื่องธรรมดาไปแล้ว’ และที่ยิ่งธรรมดาสามัญมากกว่านั้นอีก คือเกือบทุกครั้งที่พวกเราเองต่างก็ยินยอมอ่อนเอนให้ความผิดพลาดเหล่านั้นเสมอ แม้จะเพียงเรื่องเล็กน้อยไปจนถึงขนาดคอขาดบาดตายก็ตาม แค่เพียงเพราะว่าเรื่องราวเหล่านั้น ‘ได้รับการยอมรับแล้ว’ ในวงสังคมที่พวกเราเองดำเนินชีวิตอยู่ ทำไมเรื่องราวเหล่านี้ยังคงถือว่าเป็นเรื่องปกติธรรมดากันอยู่อีก ? ทำไมความรุนแรงในหลายรูปแบบถึงยังได้รับการยอมรับกันต่อไป ? ในเมื่อวัฒธรรมประเพณีอันดีงามนั้นควรทำนุรักษาสืบไว้  ความเชื่อหรือค่านิยมที่ผิดพลาดและอาจจะก่อให้เกิดความเดือดร้อนเสียหาย ก็ควรแก่การกำจัดทำลายให้พ้นวิถีของพวกเราไป ไม่ใช่หรือ ? โดยเฉพาะอย่างยิ่งในชีวิตประจำวันของเราที่ต้องพบเจอกับความอยุติธรรมบางอย่าง สิทธิเสรีภาพหลายอย่างนั้นก็ล้วนถูกริดรอนด้วยปัญหาดังที่กล่าวมาแล้วข้างต้นเช่นเดียวกัน ถ้าหลายครั้งที่พวกเรามองข้ามเรื่องเล็กๆน้อยบางอย่างไปโดยเข้าใจว่านั่นคือเรื่องธรรมดาๆที่ไม่น่าจะสลักสำคัญ แต่การกระทำเหล่านั้นก็มักจะต้องมีคนที่ได้รับผลกระทบอยู่เสมอไม่มากก็น้อย หลายครั้งเราเองไม่ได้เดือดร้อนอะไรกับเรื่องนั้นๆ แต่จะอีกกี่คนล่ะที่เดือดร้อนเพราะพฤติกรรมของเรา อีกกี่มากน้อยที่ต้องทนรับสภาพบางอย่างโดยไม่มีแม้แต่ทางเลือก  วันนี้ได้เวลาแล้วหรือยังที่จะต้องพยายามหาทางแก้ไขบางอย่าง เพื่อหวังว่าอนาคตข้างหน้านั้น การรักที่จะทำทุกอย่างให้ถูกทำนองคลองธรรม เพื่อประโยชน์สุขทั้งให้กับตนเองและสังคมส่วนรวมนั้น จะเกิดขึ้นโดยปกติกับคนไทยอย่างเราทุกคน

 

‘หัวข้อสำคัญที่เข้าใจและเข้าถึงได้ยาก’ ว่ากันด้วย ๒ หัวข้อที่เกี่ยวโยงกัน เป็นหนึ่งประเด็นที่สำคัญมากกับชีวิตความเป็นอยู่ของพวกเราทุกคน  อย่างแรกคือ ‘หลักการประชาธิปไตย’ เรื่องนี้ถือเป็นเรื่องความสำคัญขั้นพื้นฐาน  เพราะหลักการประชาธิปไตยนั้นเน้นไปที่ประชาชนเป็นหลัก  เช่นการเลือกตั้ง  หรือสิทธิเสรีภาพของพลเมือง  ปัญหาเกี่ยวกับประชาธิปไตยของประเทศไทยก็คือการไม่เคารพซึ่งหลักปฏิบัติอันเป็นสากล  ซึ่งความเป็นจริงแล้วหลักดังกล่าวนั้น จะนำไปสู่ความเสมอภาคเท่าเทียม  ตัวอย่างนั้นพบได้หลากหลายและบ่อยครั้ง  ทั้งในชีวิตประจำวันของเราเอง และรวมถึงที่ปรากฎตามสื่อสาธารณะทั่วไป อย่างกรณีของภาคการเมืองของประเทศ ประเด็นใหญ่นี้สร้างปัญหา ‘ปวดหัว’ ให้กับคนไทยมาทุกยุคทุกสมัย นับแต่ ‘คณะราษฎร’ ได้ทำการยึดอำนาจและเปลี่ยนแปลงการปกครองเมื่อวันที่ ๒๔ มิถุนายน ๒๔๗๕ ผ่านมานานกว่า ๘๐ ปีแล้ว หากแต่ระบอบการปกครองที่เป็นสากลนี้ก็ไม่ได้เจริญเติบโตนักในดินแดนราชอาณาจักรของเรา ดังจะเห็นได้จากกรณีการกระทำรัฐประหารที่มีมาแล้วถึง ๑๗ ครั้ง และภาพลักษณ์ที่แสดงสู่สายตาชาวโลก ก็คือการขาดเสถียรภาพของเรา หลายครั้งที่ดูเหมือนจะเดินหน้าไปได้ด้วยดี แต่หลายคราก็พบว่าระบอบการปกครองของไทยนั้นไกล้จะถอยหลังลงคลองลงไปทุกที หลายคนไม่ได้สนใจนักถึงผลกระทบที่ระบอบนี้มีต่อสังคมที่มีพื้นฐานอย่างเรา หลายคนไม่ได้ใยดีกับความผิดพลาดบางอย่างบนเส้นทางของการรักษาไว้ซึ่งหลักการที่ถูกต้องพวกนี้ จะมีสักกี่คนที่ตระหนักรู้ว่าแท้จริงแล้ว ปัญหาสารพัดที่พวกเราต่างพบเจอในปัจจุบันนั้น ก็ล้วนมีผลทั้งโดยตรงและโดยอ้อมจากหลักการประชาธิปไตยทั้งสิ้น

อีกหัวข้อที่สำคัญมากไม่แพ้กัน ก็คือ ‘หลักสิทธิมนุษยชน’ นี่คือหนึ่งในหัวข้อที่ยากจะเข้าถึงบุคคลทั่วๆไป อาจจะด้วยความหมายที่ยากต่อการอธิบาย หรือด้วยความเคยชินของคนไทยเอง  มีข้อมูลที่น่าสนใจว่า ‘ปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติ’นี้ ถูกประกาศใช้ตั้งแต่เมื่อปี พ.ศ.๒๔๙๑ แล้ว แต่ที่เข้าใจกันนั้นผมคิดว่ามันเป็นหัวข้อที่แทบจะไม่มีการพูดถึงเลย ผ่านมานานกว่าครึ่งศตวรรษแล้วที่พวกเราละเลยหนทางที่จะนำไปสู่สังคมในอุดมคติ สังคมที่ใครหลายคนเฝ้าฝันจะให้เกิดขึ้นกับดินแดนของตนเอง นับตั้งแต่สิ้นสุดสงครามโลกครั้งที่ ๒ อันเป็นจุดเริ่มต้นของปฏิญญานี้ จริงๆแล้วผมเองก็คงจะเป็นคนหนึ่งที่เฝ้าหวังจะเห็นการเปลี่ยนแปลงไปในทางที่ดีขึ้นของสิทธิมนุษยชน แม้จะแค่ในส่วนเล็กๆของสังคมก็ตาม  หากแต่ความเป็นจริงนั้น พวกเราต่างก็มุ่งไปในฟากของการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน เศรษฐกิจ และการเมืองการปกครอง โดยอาจจะมองข้ามความสำคัญของตัวแปรหมายเลขหนึ่งอย่างตัวมนุษย์ไปเสียสนิท ทุกวันนี้พวกเราเร่งรีบ แข่งขัน พวกเรากอบโกยผลประโยชน์ ผลักไสความผิดพลาดให้กับคนอื่น และบูชาลัทธิบางอย่างมากกว่าจะเล็งเห็นความสำคัญของจิตใจมนุษย์ด้วยกันเอง ปัญหาทั้งเล็กและใหญ่ในวันนี้ จะนำไปสู่ภาพแห่งฝันร้ายเหมือนในอดีตแน่นอนหากไม่ได้รับการแก้ไข ปัญหาทั้งที่ถูกบอกต่อและที่ถูกปิดบังซ่อนเร้นในวันนี้ อาจจะหวนกลับมาทำร้ายเราได้อีก หากไม่ได้มีการตั้งใจหาสาเหตุของมัน เพื่อแก้ไขและป้องกันไม่ให้เกิดขึ้นอีกซ้ำๆ ผมอยากจะถามพวกเราทุกคนว่า ถึงเวลาแล้วหรือยังที่พวกเราทุกคนจะออกมาช่วยกัน โดยเฉพาะใน ๒ หัวข้อนี้ที่เป็นพื้นฐานสำคัญต่อสังคม ‘หลักการประชาธิปไตย – หลักสิทธิมนุษยชน’ พวกเรามาช่วยกันสร้างความเข้าใจให้ถูกต้องถึงความสัมพันธ์ของหัวข้อดังกล่าวที่มีผลโดยตรงกับพวกเรา ที่จะช่วยให้สังคมของเรานั้นก้าวต่อไปได้อย่างมีประสิทธิภาพ และก้าวไปด้วยกันอย่างยั่งยืน

 

‘สังคมไทยนั้นแข็งแรงและใจกว้างพอจะยอมรับการเปลี่ยนแปลงหรือยัง ?’ นอกเหนือจากปัญหาการไม่เข้าใจและไม่ปฏิบัติตามทั้งหลักประชาธิปไตยและหลักสิทธิมนุษยชนแล้ว อีกด้านหนึ่งซึ่งน่าจะสำคัญไม่แพ้กันก็คือ ‘กรอบและกำแพงของสังคมไทย’ ทั้งในด้านของค่านิยมเรื่องฐานะ ระดับการศึกษา และพื้นฐานทางสังคม ทุกวันนี้ที่พวกเราเห็นกันจนชินตาก็คือเส้นแบ่งที่ชัดเจนของแต่ละสังคม  ไม่ว่าจะในเรื่องมาตรฐานการดำเนินชีวิต มุมมองหรือทัศนคติต่อกรณีต่างๆ พวกเราเห็นชัดเจนว่าสังคมที่แตกต่างกันนั้นก็จะมีความเห็นที่แตกต่างกันออกไปด้วย ซึ่งถ้าหากจะเป็นไปเพื่อการพิจารณาแก้ไขปัญหาเหล่านั้นก็คงจะดี แต่ภาพที่ปรากฎคือพวกเราต่างก็ออกมาป่าวประกาศถึงความสำคัญของมุมมองของตน จนลืมที่จะคิดถึงมุมมองของคนอื่นๆด้วย พวกเราถูกฝังไว้กับแนวคิดที่ว่ากลุ่มชนที่มีระดับการศึกษาสูงกว่า  ย่อมคิดอะไรได้ดีกว่า  หรือแนวคิดที่มาจากฝั่ง ‘เสียงข้างมาก’ ย่อมจะดีกว่าและถือเป็นข้อสิ้นสุดเสมอไป ทั้งที่ความเป็นจริงแล้ว การให้ความเคารพกับทุกเสียงทุกสิทธิ์ต่างหาก ที่เป็นแนวทางของประชาธิปไตยโดยแท้จริง สุดท้ายก็ลงเอยด้วยการปะทะขัดแย้งกัน ด้วยว่าฝั่งเสียงส่วนใหญ่นั้นยังเข้าใจว่าเสียงของตัวเองนั้นสำคัญที่สุด ส่วนเสียงข้างน้อยก็ยังไม่ละความพยายามที่จะแสดงให้เห็นว่าเสียงจากฝั่งของตนก็มีความสำคัญเช่นเดียวกัน  ตัวอย่างที่ชัดเจนมากในเรื่องนี้ก็คงไม่พ้นวงการการเมือง ทั้งการทุจริตคอร์รัปชัน การแบ่งฝักฝ่าย การออกมากระทบกระทั่งกัน สุดท้ายก็ลงเอยด้วยการปฏิวัติรัฐประหาร สังคมไทยล้วนตกอยู่ใต้เงาดำของภาคการเมืองมาโดยตลอด ทางออกสำคัญจึงน่าจะอยู่ที่การยอมรับและปรับเปลี่ยนทัศนคติเพื่อส่วนรวมเสียใหม่  พวกเราทำทุกอย่างก็เพื่อผลประโยชน์แก่ตน พวกเรายอมเหนื่อยและลงทุนก็เพื่อปากท้องของตัวเองทั้งนั้น และชัดเจนว่าเป็นเรื่องที่ไม่ง่ายเลยกับการจะโน้มน้าวให้บรรดากลุ่มชนที่เห็นแก่ตัวทั้งหลายนั้นหันกลับมาทำเพื่อสังคมส่วนรวมบ้าง  ในแนวคิดของผมนั้น่าจะเป็นการเริ่มต้นการแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการยอมอุทิศแม้เพียงเสี้ยวหนึ่งของประโยชน์ตัวเองเพื่อสาธารณะ การแสดงให้เห็นถึงการเปลี่ยนแปลงไปในทางที่ดีขึ้นหากพวกเราร่วมมือกัน หรือการเริ่มต้นโครงการปลูกฝังแนวคิดในเรื่องของหลักสิทธิมนุษยชนตั้งแต่ระดับเล็กๆของชุมชน ชี้แจงให้เห็นว่า หากเราพยายามที่จะช่วยกันรักษาไว้ซึ่งความสำคัญของหลักการนี้แล้ว อะไรคือประโยชน์ที่จะได้รับต่อสังคมของเรา ต่อคุณภาพชีวิต หรือต่อดัชนีความสุขของพวกเราเอง โดยอาจเน้นที่การมีส่วนร่วมในกิจกรรมที่เน้นให้เห็นถึงภาพของหลักสิทธิมนุษยชนอย่างเด่นชัดมากขึ้น ตัวอย่างเช่นการออกมาเล่นละครโดยอิงบทตามหัวข้อในหลักปฏิญญาสากลทั้ง ๓๐ ข้อ หรืออาจจะเป็นการร่วมกันถามตอบปัญหาเกี่ยวกับความรู้ความเข้าใจในหลักปฏิญญาดังกล่าว ทั้งนี้ จำเป็นต้องมีผู้ที่เชี่ยวชาญหรือมีความรู้ความเข้าใจเป็นพิเศษในหัวข้อดังกล่าวมาร่วมในกิจกรรมนี้ด้วย เพื่อช่วยชี้แจงหรือให้คำแนะนำกับผู้ที่สงสัยหรืออาจจะเข้าใจคลาดเคลื่อนไป โดยความสำคัญของกิจกรรมดังกล่าวนั้นก็คือการได้เข้าใจหลักการสากลนั้นอย่างเป็นกันเอง เข้าใจได้ง่าย และสามารถนำไปใช้ได้จริงในชีวิตประจำวัน  เพราะจะออกมาในรูปประโยค หรือตัวอย่างที่เข้าใจได้กับทุกกลุ่มวัยที่เข้าร่วมกิจกรรม โดยจะเน้นสำคัญไปที่กลุ่มวัยรุ่น ผู้ใหญ่ และโดยเฉพาะผู้ที่มีชื่อเสียง อำนาจ หรือมีอิทธิพลกับผู้คนในชุมชนนั้นๆ ให้ได้มาร่วมพูดคุยแลกเปลี่ยนกัน ให้เข้าใจถึงสิทธิ์ที่ตัวเองมี และวิถีทางในการปฏิบัติต่อคนอื่นๆด้วย และหากโครงการกิจกรรมดังกล่าวนั้นดำเนินไปด้วยดี ก็จะช่วยส่งเสริมและกระตุ้นให้คนทั่วๆไปนั้นเห็นความสำคัญของหลักการดังกล่าวมากขึ้น และอาจจะมีการขยายโครงการให้กว้างขวางขึ้นในระดับต่อๆไปอีกด้วย

 

‘ความฝันที่จะพบกับดินแดนที่ทุกลมหายใจคือการเคารพสิทธิ์ของคนอื่นนั้น จะเป็นไปได้หรือไม่ ?’ ถ้าจะว่ากันด้วยความยากง่ายของการจะแก้ปัญหานี้ให้ได้ผลอย่างยั่งยืนนั้น ส่วนตัวผมเองคิดว่าคงต้องใช้เวลาไม่น้อยเลย เพราะเราจะต้องเริ่มตั้งแต่ระดับเล็กๆก่อน แล้วไล่ขึ้นไปเรื่อยๆ ประเด็นมันอยู่ที่ว่าผู้ที่ริเริ่มโครงการอย่างที่ผมยกตัวอย่างไปข้างต้นนั้น จะสามารถดำเนินการให้ความรู้ในเรื่องดังกล่าวแก่ชุมชนได้เร็วแค่ไหน ได้ครอบคลุมเพียงใด และสำคัญที่สุดว่าคนที่ได้ฟังหรือถามตอบข้อสงสัยไปแล้วนั้น มีความเข้าใจในเนื้อหาและตระหนักถึงความสำคัญของหลักปฏิญญาสากลนี้มากน้อยเพียงใดด้วย จึงจะสามารถขยายผลออกไปสู่ระดับชุมชนที่กว้างขึ้นต่อไปอีก และอีกอย่างหนึ่งในความรู้สึกของผม คิดว่าคงยากนักที่เรื่องนี้จะทันได้เห็นผลชัดเจนถึงการเปลี่ยนแปลงในช่วงชีวิตของพวกเรา (วัยผู้ใหญ่ในปัจจุบัน) นั่นคือ แม้ว่าเราจะเริ่มลงมือทำในตอนนี้แล้วก็ตาม ภาพการเปลี่ยนแปลงหรือความร่วมมือนั้นก็คงจะเกิดขึ้นเฉพาะเพียงในกลุ่มที่พวกเราได้ให้ความรู้ไปโดยตรงเท่านั้น คงยังไม่อาจขยายออกไปในวงกว้างโดยจิตสำนึกที่จะสานต่ออุดมการณ์ด้วยตัวเอง เพราะฉะนั้นก็เป็นหน้าที่ของกลุ่มคนที่ค่อนข้างจะมีอิทธิพลในวงสังคม จะต้องรับผิดชอบการปลูกฝังค่านิยมใหม่ ว่าด้วยการเคารพและรักในสิทธิมนุษยชน ซึ่งถือเป็นหลักธรรมเนียมสากล เช่นเดียวกับหลักสากลอื่นๆที่พวกเราก็ยึดถือปฏิบัติกันได้เป็นอย่างดี เช่น หลักการสากลของธรรมาภิบาล ๘ หลักการ , สนธิสัญญาว่าด้วยการส่งผู้ร้ายข้ามแดน (Extracdition Treaty), หรืออนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยกฎหมายทางทะเล ค.ศ.๑๙๘๒ เป็นต้น โดยอาจจะอาศัยช่องทางการประชาสัมพันธ์ในรูปแบบต่างๆที่ได้ผล ทั้งรายการโทรทัศน์ วิทยุ สื่อสังคมออนไลน์ หรือกระทั่งการลงพื้นที่เพิ่มเติมเพื่อกระตุ้นให้คนไทยได้ตื่นตัวจากการละเลยในหัวข้อสำคัญระดับนานาชาติแบบนี้ แล้วออกมาร่วมมือกัน และสุดท้ายหากพวกเราสามารถช่วยกันผลักดันให้หัวข้อวิชาการที่เข้าใจและปฏิบัติตามได้ยากพวกนี้ สามารถแทรกซึมเข้าไปอยู่ในหัวข้อการสนทนาของทุกกลุ่มในทุกวงสังคม หรือเข้าร่วมเป็นส่วนหนึ่งในการใช้ชีวิตของคนทั่วๆไปได้แล้ว ภาพที่พวกเราเคยวาดฝันไว้ว่าสังคมไทยนั้นจะสมบูรณ์และอุดมไปด้วยความโอบอ้อมอารี การช่วยเหลือเกื้อกูล และการรักเคารพในเกียรติและศักดิ์ศรีของคนอื่น เช่นเดียวกับที่ตัวเองต้องการจะได้รับ ภาพนั้นคงจะเกิดขึ้นอย่างแน่นอนในประเทศของเรา ไม่สำคัญว่าจะเกิดขึ้นเร็วแค่ไหน ไม่สำคัญว่าจะทัดเทียมกับประเทศอื่นๆหรือไม่ แต่สำคัญที่ว่า หากจิตสำนึกของพวกเรานั้นถูกทำนองคลองธรรมไปด้วยกันแล้วไซร้ การใช้ชีวิตอย่างมีความสุขในแบบที่ควรจะเป็นก็คงจะอยู่คู่กับประเทศของเราไปอีกอย่างยาวนานอย่างแน่นอน

 

‘เพราะสิ่งนั้นมี สิ่งนี้จึงเกิด’ เพราะว่าการไม่ใส่ใจหรือให้ความสำคัญของสังคมเราเองต่อเรื่องนี้เอง ที่ได้นำไปสู่ปัญหาการล่วงละเมิดในสิทธิที่เหล่าประชากรของเราเองควรจะได้รับ เพราะความเห็นแก่ตัวเห็นแก่ได้ของพวกเรา ที่สุดท้ายแล้วผลของมันก็ย้อนกลับมาทำร้ายพวกเราเอง  จนถึงวันนี้ มีตัวอย่างมากมายที่เป็นผลมาจากความผิดพลาดที่นับครั้งไม่ถ้วนของสังคมไทยอย่างเรา ที่ได้แวะเวียนมาให้ได้เจ็บช้ำน้ำใจกันอย่างต่อเนื่อง และนับจนถึงนาทีนี้เอง ที่พวกเราทั้งหลายนั้นต่างก็ตระหนักดีถึงผลกระทบที่ได้รับจากการวางเฉยต่อปัญหาที่สร้างความเสียหายมากมายต่อพลเมืองของเราอย่างการละเมิดสิทธิมนุษยชน  คงจะดูน่าเบื่อมากทีเดียวถ้าจะต้องตั้งคำถามซ้ำด้วยคำเดิมๆที่ว่า ‘ถึงตอนนี้พวกเราพร้อมหรือยังที่จะลงมือแก้ไข’ เห็นทีจะต้องย้อนกลับมาตั้งคำถามกันใหม่ว่า ‘จนตอนนี้ พวกเราได้ลงมือทำอะไรลงไปแล้วบ้าง ที่นอกเหนือจากคำพูดสวยๆและนโยบายขายฝันสุดหรูพวกนั้น’ ถ้าได้คำตอบว่ายังไม่สำเร็จ นั่นก็แปลว่ายังมีความหวัง ถึงจะดูยากเย็นนักก็ตาม แต่หากได้คำตอบกลับมาครั้งแล้วครั้งเล่าว่าปัญหาก็ยังคงอยู่ที่เดิม และพวกเราทั้งหลายก็ยังทำได้แค่ยืนดูปัญหาพวกนั้นอยู่เหมือนเดิมนี่สิ ปัญหาของพวกเราก็คงไม่แคล้วจะต้องกล้ำกลืนฝืนทนกันไปไม่จบสิ้น และสุดท้ายหากจะมีคนถามว่าแล้วจะทำอย่างไรล่ะกับปัญหาที่ใหญ่โตขนาดนี้ ? ผมมีความคิดอยู่เพียงอย่างเดียวว่า โจทย์นี้ไม่ยากนัก หากเราเข้าใจหลักธรรมพื้นฐานอย่าง ‘อริยสัจ ๔’ ก็ในเมื่อพวกเราต่างก็รู้ได้ถึงปัญหาแล้ว พวกเรารู้ถึงสาเหตุของปัญหาพวกนี้แล้ว พวกเราทราบดีด้วยองค์ความรู้ที่จะนำไปสู่การทำลายสาเหตุของการเกิดปัญหานี้แล้ว ทางสุดท้ายจึงเหลือแค่การปฏิบัติเพื่อจัดการกับปัญหานั้นอย่างได้ผล ‘การเดินตามทางสายกลาง’ จะเป็นคำตอบที่เที่ยงตรงที่สุดสำหรับปัญหานี้ ครับ …

 

 

บทความหมายเลข 7

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน

 

มนุษย์นอกจากมีความต้องการพื้นฐานในการดำรงชีวิตให้อยู่รอดแล้ว ยังมีความต้องการความสุข ความสบายทั้งทางร่างกาย และจิตใจ มีความใฝ่ฝันอยู่ในบ้านเมืองที่สามารถเปลี่ยนแปลงตามที่ตนเองปรารถนา แต่ทั้งนี้ต้องอยู่ภายใต้กฎระเบียบข้อบังคับของสังคม จะทำตามความต้องการของตนแต่เพียงผู้เดียวหรือกระทำการใดๆ อันเป็นเหตุให้ผู้อื่นเดือดร้อนไม่ได้ ซึ่งผู้ใดทำการฝ่าฝืนต้องได้รับการลงโทษ

จึงมิใช่เรื่องง่ายที่ความปรารถนาข้างต้นจะสามารถดำเนินไปราวกับความฝันขณะนิทรา

ประเทศไทยยึดหลักการปกครองตามระบอบประชาธิปไตยในการปกครองคนในสังคม เมื่อการดำรงชีวิตต้องเคารพต่อกฎระเบียบ ก็คงไม่แปลกที่หลายคนจะตั้งคำถามว่า มนุษย์จะสามารถตอบสนองต่อความปรารถนาของตนเองได้เช่นไร? แท้จริงแล้วระบอบประชาธิปไตยที่ว่านี้ นับว่ามีบทบาทในการนำสังคมเข้าสู่การเปลี่ยนแปลงตามที่มนุษย์ปรารถนา เพียงแต่จำกัดขอบเขตให้เหมาะสมตามสิทธิและเสรีภาพที่แต่ละบุคคลพึงได้รับ เพื่อให้การดำเนินชีวิตร่วมกันในสังคมเป็นไปอย่างปกติสุข

 

อารยะ มาจากคำว่า Civilize ซึ่งหมายถึง ความเจริญก้าวหน้าที่มนุษย์ได้กระทำขึ้นในด้านต่างๆ

เพื่อตอบสนองต่อความต้องการของตนเองภายใต้กฎเกณฑ์ของสังคม โดยคำนึงถึงผลที่เกิดขึ้นทั้งในระยะสั้นและระยะยาว เมื่อนำความเจริญงอกงามในด้านต่างๆ เข้าสู่สังคม จึงทำให้เกิดเป็นสังคมอารยะขึ้น

อันเป็นสังคมที่มีความสงบสุขและความเจริญงอกงาม โดยยึดหลักปรัชญาพื้นฐาน 3 ประการ ได้แก่ เสรีภาพ เสมอภาค และภราดรภาพ

เสรีภาพ คือ ความอิสระในด้านต่างๆ ของมนุษย์ เช่น ความคิด การค้นหา การเรียนรู้ การเลือก

การตัดสินใจ และการแสดงออก ซึ่งไม่สามารถบังคับ ควบคุม จำกัด หรือกดขี่ข่มเหงในอิสระเหล่านี้

แต่หากไม่มีการจำกัดขอบเขตในการแสดงเสรีภาพของบุคคล ก็อาจส่งผลให้สังคมเกิดความวุ่นวายได้

 

ด้วยเหตุนี้เสรีภาพจึงไม่ใช่การกระทำที่กระทำโดยตามใจปรารถนาเสียทั้งหมด หลักสำคัญต้องไม่ทำให้ผู้อื่นเดือดร้อน ไม่ทำลายเสรีภาพผู้อื่น ไม่ทำร้ายสิ่งอื่นๆ รอบตัวเรา ไม่ทำลายสิ่งแวดล้อม และยังต้องไม่ทำลายตัวเอง เพราะการให้เสรีภาพที่มากเกินขอบเขต อาจก่อให้เกิดอันตรายต่อตนเอง ผู้อื่น สังคม หรือขัดกับหลักคิดเชิงศีลธรรม เช่น การอนุญาตให้สูบบุหรี่ในที่สาธารณะ เป็นการกระทบต่อผู้ที่ไม่ได้สูบ จึงต้องจำกัดเสรีภาพ การไม่อนุญาตให้เสรีภาพในการทำแท้ง เพื่อปกป้องสิทธิเด็กที่ยังไม่เกิดมา เป็นต้น

 

เสรีภาพตามแบบอารยะ มีเป้าหมายในการเปิดโอกาสให้คนในสังคมร่วมกันปลดปล่อยศักยภาพเชิงบวกที่มีอยู่ในตัวบุคคล กล่าวคือ ต้องส่งเสริมให้คนคิดอย่างสร้างสรรค์ เป็นระบบ มีกระบวนการต่อยอดความคิด รวมถึงต้องคิดค้นและพัฒนานวัตกรรมใหม่ๆ สำหรับนำมาใช้ในการพัฒนาประเทศ เพื่อให้สังคมในภาพรวมได้รับประโยชน์อย่างสูงสุด ดังนั้นการปลดปล่อยศักยภาพของคนในสังคม จึงเป็นเสรีภาพที่มีบทบาทสำคัญในการสรรสร้างสังคมให้เข้าสู่ความเจริญรุ่งเรืองนั่นเอง

 

ความเสมอภาค คือ หลักปรัชญาพื้นฐานอีกประการที่จะขาดมิได้ เพราะนับเป็นความเท่าเทียมกันของมนุษย์ทุกคนในสังคม ได้แก่ การมีสิทธิเสรีภาพ ไม่มีการแบ่งชนชั้นวรรณะ หรือการเลือกปฏิบัติ

แต่ควรดำรงชีวิตอยู่ร่วมกันอย่างสันติ ไม่ข่มเหงรังแกคนที่อ่อนแอหรือยากจนกว่า ซึ่งเป็นความเสมอภาคที่สร้างความยุติธรรมให้แก่ทุกฝ่ายมากที่สุด

 

เสมอภาคตามแบบสังคมอารยะ อาจมิใช่การเท่าเทียมกันหมดเสียทุกๆ เรื่อง แต่เป็นความเสมอภาคที่เหมาะสมกับความต้องการ กล่าวคือการจัดระบบให้เกิดประโยชน์สูงสุดแก่ทุกคนอย่างเท่าเทียมกัน โดยจัดแบ่งประเภทของคนให้เหมาะสมกับความเท่าเทียมที่จะได้รับโดยไม่เลือกปฏิบัติ  ซึ่งจะทำให้สังคมได้รับประโยชน์อย่างสูงสุด เช่น ความเท่าเทียมกันในการเสียภาษี ซึ่งเป็นความเท่าเทียมกันในสิทธิและหน้าที่ของพลเมือง การรับใช้ชาติโดยการเป็นทหารและสิทธิในการออกเสียงเลือกตั้ง เป็นต้น            ทั้งนี้หากพิจารณาในมุมมองที่ว่าสังคมอาจไม่ได้รับประโยชน์สูงสุด หากบังคับให้คนในสังคมต้องได้รับความเท่าเทียมกันในทุกๆ ประการ เช่น ทุกคนมีสิทธิเข้ารับการรักษาในสถานพยาบาล โดยมีเงื่อนไขว่าจะต้องจับบัตรคิวก่อนเข้าพบแพทย์ ซึ่งเป็นความเท่าเทียมที่พึงได้รับ แต่หากมีกรณีฉุกเฉินที่คนไข้ต้องได้รับการรักษาโดยด่วน ซึ่งแพทย์ได้ทำการรักษาให้ก่อน แม้จะเป็นการไม่เท่าเทียมในทางทฤษฎี แต่ในทางปฏิบัติ ถ้าสามารถทำให้มนุษย์มีชีวิตรอดได้ ก็นับเป็นสิ่งที่ปัจเจกชนพึงกระทำอย่างยิ่ง ด้วยข้อความข้างต้นจึงทำให้เสรีภาพแบบอารยะเป็นมุมมองทางความคิดที่มีทั้งประเด็นที่ขัดแย้งและประเด็นที่คล้อยตามอย่างมีเหตุผล เพื่อให้ทุกคนในสังคมได้รับประโยชน์สูงสุด ซึ่งหากประเทศไทยนิยามความหมายของความเสมอภาคดังที่กล่าวมาแล้วข้างต้น ก็ย่อมส่งผลให้สังคมโดยภาพรวมได้รับประโยชน์สูงสุดอย่างแน่นอน      ประการสุดท้ายของหลักปรัชญาพื้นฐาน คือ ภราดรภาค นับเป็นคำนิยามของความเป็นพี่เป็นน้อง ซึ่งช่วยหล่อหลอมให้คนในสังคมมีความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน มีวิทยาศาสตร์สมัยใหม่อีกหลายสาขาที่กำลังมาถึงข้อสรุปดังกล่าว เช่น ชีววิทยา ความรู้ด้านพันธุกรรมช่วยให้พบว่า มนุษย์ทุกคนในโลกนี้ล้วนเป็นญาติพี่น้องกัน โดยบทความชื่อ “Royal We” ของสตีฟออลสัน ได้สรุปจากการค้นคว้าด้านชาติวงศ์วิทยาว่า คนยุโรปทั้งหลายที่มีชีวิตอยู่ในปัจจุบันล้วนมีบรรพบุรุษเป็นคนๆ เดียวกัน โดยสามารถย้อนกลับไปหาบุคคลผู้นั้นได้เพียงแค่ 600 ปีเท่านั้น คือ เมื่อราว ค.ศ.1400 โดยไม่ต้องย้อนไปไกลถึงสมัยที่มนุษย์ยังอยู่ถ้ำเมื่อล้านกว่าปีที่แล้วด้วยซ้ำ                              แม้สังคมจะถูกประกอบขึ้นจากหลายปัจจัย แต่ด้วยความที่เป็นสังคมตามแบบของอารยะ

 

คนในสังคมจึงควรอยู่ร่วมกันโดยมองกันเป็นพี่เป็นน้อง ยอมเสียสละประโยชน์ส่วนตนเพื่อประโยชน์ส่วนรวม เช่น การบำเพ็ญประโยชน์ของมูลนิธิร่วมกตัญญูที่คอยช่วยกันและให้การปฐมพยาบาลเบื้องต้นแก่ผู้ได้รับบาดเจ็บจากอุบัติเหตุต่างๆ การมอบโอกาสทางการศึกษาแก่เด็กด้อยโอกาสที่ขาดแคลนทุนทรัพย์ในรูปแบบของทุนการศึกษา หรือแม้แต่การแบ่งปันทานน้ำใจให้แก่เพื่อนมนุษย์ เช่น การบริจาคสิ่งของและเครื่องนุ่งห่มตลอดจนยารักษาโรคให้แก่ผู้ประสบภัยพิบัติทางธรรมชาติ เป็นต้น

 

ภราดรภาค นับเป็นแนวทางแห่งการสันติภาพ เพื่อให้สังคมเกิดความสงบสุขท่ามกลางความแตกต่างทางความคิดของหมู่ชน แต่ถึงกระนั้นก็มิได้หมายความว่าคนในสังคมจะต้องแตกแยกแบ่งพรรคแบ่งพวก ตรงกันข้ามยังต้องคอยช่วยเหลือซึ่งกันและกัน และไม่ปฏิบัติต่อกันเสมือนเป็นศัตรู เพราะการปกครองใดๆ ที่แบ่งแยกมิตรและศัตรู ย่อมนำมาซึ่งความไม่สงบสุขของสังคม   ทั้งนี้หากประเทศไทยยึดหลักภราดรภาคในการปกครอง สังคมก็จะมีแต่ความสงบสุขและอบอวลไปด้วยน้ำใจไมตรีระหว่างพี่น้องผองไทยด้วยกันเอง

 

นอกจากหลักปรัชญาพื้นฐานที่ใช้ในการปกครองคนในสังคมแล้ว การที่สังคมจะมีความเป็นอารยะยังต้องมีกระบวนการอารยาภิวัฒน์ เพื่อหาวิธีการแก้ปัญหาอย่างเป็นระบบและดำเนินการไปอย่างมีเป้าหมายและแผนงานที่ชัดเจน โดยนำปัญหาทั้งหมดมากองรวมกัน แล้วแยกแยะจัดประเภทว่าจะใช้วิธีแก้ไขอย่างไร โดยมีกระบวนการคิด 3 ระยะ และจำแนกวิธีการแก้ไขในแต่ละระยะออกเป็น 4 แนวทางใหญ่          ระยะที่ 1 ปฏิวัฒน์ เป็นการวางรากฐานประเทศครั้งใหญ่ในทุกเรื่องและทุกมิติ ไม่ว่าจะเป็นเศรษฐกิจ สังคม การศึกษา การเมือง สาธารณสุข สิ่งแวดล้อม พลังงาน เป็นต้น เป็นการแก้ไขปัญหาทุกปัญหาที่มีอยู่ โดยทำให้สิ่งต่างๆ ที่เกิดปัญหาหรือติดลบอยู่ขณะนั้น กลับมาอยู่ในสภาพที่ใช้การได้เหมือนปกติ หรือทำให้อยู่ในสภาพเป็นศูนย์ โดยใช้หลัก “4 ปฏิ”

 

ปฏิสังขรณ์ หรือการซ่อมแซมของเดิมนั้นดีอยู่แล้ว เพียงแต่มันทรุดโทรม เสื่อมสภาพ ใช้การไม่ได้จึงต้องการการซ่อมแซมจากสภาพเดิมที่เสียไปให้กลับเข้าสู่สภาพที่สามารถที่ใช้การได้เหมือนเดิม เช่น

การปฏิสังขรณ์โบราณสถาน โบราณวัตถุ แหล่งท่องเที่ยวตามธรรมชาติที่เสื่อมโทรม การบำบัดน้ำเน่าเสียและการแก้ไขปัญหาน้ำท่วมขัง เป็นต้น

 

ปฏิรังสรรค์ หรือการปรับแต่งใหม่ เนื่องจากองค์ประกอบต่างๆ ยังดีอยู่ เพียงแต่ต่อกันผิดฝาผิดฝั่งทำให้ระบบทำงานได้แต่ไม่มีประสิทธิภาพ วิธีแก้ไขคือการนำองค์ประกอบต่างๆ มาต่อใหม่ให้ถูกต้อง เช่นการจัดโครงสร้างกระทรวงใหม่ ยุบหรือย้ายบางหน่วยงาน เพื่อแก้ไขปัญหาการบริหารจัดการและการประสานงานที่ด้อยประสิทธิภาพ  หรือการจัดวางระบบเชื่อมต่อการศึกษาในระบบและนอกระบบใหม่ให้สามารถสร้างคนที่มีคุณภาพได้อย่างแท้จริง เป็นต้น

ปฏิรูป คือหลายสิ่งมีหลักการดีแต่รูปแบบไม่เหมาะสม เนื่องจากรูปแบบเดิมที่ใช้กันอยู่อาจล้าสมัย

ไม่ทันกาล แต่หลักการเดิมยังสามารถใช้ได้อยู่ การแก้ไขจึงเป็นการเปลี่ยนรูปแบบเปลี่ยนระบบให้สอดคล้องกับยุคสมัย โดยเปลี่ยนแปลงแบบค่อยเป็นค่อยไปและมีขั้นตอนเป็นระบบระเบียบ เช่น การปฏิรูประบบกรรมสิทธิ์และระบบการใช้ที่ดินทั้งประเทศ เพื่อให้เกิดการใช้ประโยชน์จากที่ดินได้อย่างมีประสิทธิภาพ ปฏิรูปกฎหมายเก่าที่ล้าสมัยทั้งหมดที่มีอยู่ เพื่อให้เหมาะสมกับยุคสมัย เป็นต้น

 

ปฏิวัติ การปฏิวัติไม่ใช่รัฐประหาร แต่เป็นการเปลี่ยนแปลงแบบถอนรากถอนโคน เป็นการแก้ไขจริงจังและเฉียบขาด เพื่อเปลี่ยนแปลงจากสิ่งเดิมที่มีอยู่โดยการใช้กำลังอำนาจ หรือการส่งผ่านอิทธิพลทางใดทางหนึ่ง  เนื่องจากสิ่งเดิมที่มีอยู่ไม่สามารถใช้การได้หรือหากปล่อยทิ้งไว้อาจทำให้เกิดปัญหา เช่น การปฏิวัติระบบการกำจัดขยะมูลฝอยและการจัดการด้านสิ่งแวดล้อม โดยยกเลิกการใช้สิ่งต่างๆ ที่มีผลทำลายสิ่งแวดล้อม เช่น ยกเลิกการใช้ถุงพลาสติก หรือการปฏิวัติระบบพลังงาน เช่น ยกเลิกการใช้พลังงานที่ก่อมลพิษ เป็นต้น                                    เมื่อระยะของการปฏิวัฒน์ประเทศ ดำเนินการประสบความสำเร็จแล้ว ระยะต่อไปจะเป็นระยะที่ 2 คือ การอภิวัฒน์ประเทศหรือทำให้โดยมีการกำหนดวิสัยทัศน์การพัฒนา เช่น ตั้งเป้าหมายทำให้รายได้ต่อหัวของประเทศไทยเพิ่มขึ้น 2 เท่าในเวลาอีก 10 ปี มีการจัดทำตัวชี้วัดกำกับการทำงานทุกเรื่องในทุกกระทรวง กรม กอง แล้วพัฒนาประเทศให้บรรลุเป้าหมายตามตัวชี้วัดเหล่านั้น โดยใช้หลักการจัดแบ่งแบบ “4 อภิ”

 

อภิสังขรณ์ หมายถึงการยกระดับการเปลี่ยนแปลงระบบเดิมที่ดีอยู่แล้วให้ใช้การได้ดีมากยิ่งขึ้น เช่นการอภิสังขรณ์แหล่งท่องเที่ยวตามธรรมชาติให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวที่มีเอกลักษณ์ติดอันดับโลก การพัฒนาแหล่งน้ำที่เคยเน่าเสียให้เป็นน้ำที่มีคุณภาพ    เป็นต้น

 

อภิรังสรรค์ เป็นการรังสรรค์เปลี่ยนแปลงระบบให้สามารถใช้การได้มากยิ่งกว่าเดิม มีความเหมาะสม และมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น เช่น การจัดทำตัวชี้วัดกำกับการทำงานของทุกกระทรวง กรม กองอย่างชัดเจนเหมาะกับงาน และเป็นรูปธรรม หรือการตั้งเป้าหมายทำให้ทุกโรงเรียนในกรุงเทพมหานครเป็นโรงเรียน 2 ภาษาภายใน 10 ปี เป็นต้น

 

อภิรูป เป็นการพัฒนารูปแบบเดิม ซึ่งดีและมีความเหมาะสมอยู่แล้วให้ดียิ่งขึ้นไปอีก เช่น การอภิรูปกฎหมายหรือกฎระเบียบให้มีเอกลักษณ์เช่นเดียวกับกฎหมายที่ดีที่สุดที่ใช้กันทั่วโลก เป็นต้น

 

อภิวัติ เป็นการยกระดับการเปลี่ยนแปลงอย่างจริงจังและเฉียบขาดเพื่อเปลี่ยนแปลงจากสิ่งเดิมที่ดีอยู่แล้วให้ดียิ่งขึ้นแบบถอนรากถอนโคน เช่น การเปลี่ยนแปลงระบบกำจัดขยะที่ดีให้เป็นแบบที่ดีเลิศ เช่นระบบกากขยะเป็นศูนย์ (Zero waste) เป็นต้น

 

ระยะที่ 3 ธรรมาภิวัฒน์ เป็นใช้คุณธรรมความถูกต้องและความดีงามเป็นตัวกำกับหลักการทั้ง 4 ของกระบวนการอภิวัฒน์ โดยใช้หลัก “4 ธรรม” ได้แก่ ธรรมสังขรณ์ ธรรมรังสรรค์ ธรรมรูป และธรรมวัติ หรืออาจเรียกได้ว่าธรรมาภิวัฒน์เป็นกระบวนการอารยาภิวัฒน์ ที่มีเป้าหมายสูงสุดในการพัฒนาประเทศ คือการเป็นสังคมแห่งความดี

 

หากการเปลี่ยนแปลงสังคมให้เป็นไปตามที่ใจปรารถนา จะมิใช่เรื่องง่ายดายเสมือนความฝันขณะนิทรา แต่การเปลี่ยนแปลงแบบสังคมอารยะก็สามารถกระทำขณะยังตื่นอยู่มีสติสัมปัญญะ โดยยึดหลักปรัชญาพื้นฐานและหลักอารยาภิวัฒน์ภายใต้การเคารพต่อสิทธิเสรีภาพตามหลักมนุษยชน เมื่อทฤษฎีความใฝ่ฝันถูกถ่ายทอดออกมาสู่ความหวัง แม้จะต้องใช้เวลาที่นานสักเพียงใดแต่ก็คุ้มค่ากับการรอคอยซึ่งสิ่งดีๆ มากมายที่กำลังจะบังเกิดขึ้นในสังคมอารยะ “สังคมในฝันสำหรับประเทศไทย”

 

 

บทความหมายเลข 9

“ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน”

 

สังคมไทยพยายามดิ้นรนแสวงหาประชาธิปไตยมาเป็นเวลายาวนานตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 5 นับเวลากว่า 100 ปี หวังเพื่อให้ทัดเทียมกับอารยะประเทศที่มีการปกครองระบอบประชาธิปไตย คงปฏิเสธไม่ได้ว่าประชาธิปไตยของประเทศไทยยังลุ่มๆ ดอนๆ บางครั้งถึงกับต้องเสียเลือดเสียเนื้อ  ในความเป็นจริงแล้วกับเส้นทางประชาธิปไตยที่ผ่านมาอันแสนจะยาวไกล  พัฒนาการของประชาธิปไตยในประเทศไทยน่าจะไปให้ไกลถึงประชาธิปไตยที่เจริญหรืออารยะประชาธิปไตย ที่มีรากฐานอยู่ในศีลธรรมและซ้อนทับอยู่กับธรรมาธิปไตย ซึ่งยึดหลักสิทธิมนุษยชน

 

ปัจจุบันกระแสความคิดด้านสิทธิมนุษยชนได้กลายเป็นกระแสที่แผ่ขยายไปทั่วโลก  ควบคู่กับกระแสการปกครองระบอบประชาธิปไตยในประเทศต่างๆ มีบุคคล กลุ่ม องค์กรทางสังคมและการเมืองเคลื่อนไหวในรูปแบบและวิธีการต่างๆ เพื่อปกป้องคุ้มครอง ขจัดปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชน ทั้งในด้านเศรษฐกิจ  สังคม วัฒนธรรม สิ่งแวดล้อม หรือชาติพันธุ์ และมีการส่งเสริมการพัฒนาสิทธิมนุษยชนดังที่ปรากฏชัดเจนตามสื่อมวลชลแขนงต่างๆ โดยทั่วไป

 

ประเทศสมาชิกสหประชาชาติได้รับรองปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน ในวันที่ 10 ธันวาคม ค.ศ.1948 โดยสมัชชาแห่งสหประชาชาติถือเป็นการกำหนดมาตรฐานสากลด้านสิทธิมนุษยชนซึ่งไทยเป็นประเทศหนึ่งที่ร่วมกับประเทศต่างๆ ให้การรับรองปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติ สิทธิเด่นๆ ที่ระบุไว้ในปฏิญญาสากล ว่าด้วยสิทธิมนุษยชน สิทธิต่อชีวิต  เสรีภาพและความปลอดภัยของบุคคล  การศึกษา เสรีภาพทางความคิด  มโนธรรมและศาสนา  เสรีภาพแห่งความคิด  การแสดงออก การมีงานทำ การแสวงหาและได้รับการลี้ภัยในประเทศอื่น

 

สิทธิมนุษยชน หมายความถึง สิทธิความเป็นมนุษย์หรือสิทธิในความเป็นคน  อันเป็นสิทธิตามธรรมชาติของมนุษย์ทุกคนที่เกิดมา  สิทธิมนุษยชนเป็นสิ่งที่ไม่สามารถโอนให้แก่กันได้ และไม่มีบุคคล  องค์กร  หรือแม้แต่รัฐสามารถล่วงละเมิดความเป็นมนุษย์นี้ได้  สิทธิในความเป็นมนุษย์นี้เป็นของทุกคน  ไม่เลือกว่าจะมีเชื้อชาติ แหล่งกำเนิด เพศ อายุ สีผิว ที่แตกต่างกันหรือจะยากดีมีจนหรือเป็นคนพิการ สิทธิมนุษยชนนั้น ไม่มีพรมแดน  การกระทำใดที่มนุษย์กระทำต่อกันอย่างหยามเกียรติและละเมิดศักดิ์ศรีของความเป็นคน ไม่ว่าจะเกิดแก่มนุษย์ประเทศไทย และไม่ว่าผู้กระทำการละเมิดจะเป็นบุคคล  กลุ่มบุคคล  หรือรัฐใดรัฐหนึ่งก็ตาม  ถือเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชน

การจะเข้าใจความหมายของสิทธิมนุษยชนนั้น จำเป็นต้องเข้าใจหลักการต่างๆ ที่ถือเป็นองค์รวมของสิทธิมนุษยชนด้วย อันเนื่องมาจากสิทธิเป็นสิ่งที่ติดตัวมนุษย์ทุกคนตามธรรมชาติที่ได้เกิดมาเป็นมนุษย์ ซึ่งไม่มีการล่วงละเมิดได้  คนทุกคนที่เกิดมามีสิทธิที่จะมีชีวิตอยู่รอด  และต้องมีชีวิตอยู่อย่างสมเกียรติและศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์  ความมีอยู่ของสิทธิตามธรรมชาตินี้  แม้เมื่อยังไม่มีกฎหมายมารองรับ สิทธิก็ยังคงอยู่

 

ปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชนทั้งในระดับนานาชาติและในประเทศต่างๆ มีลักษณะความรุนแรงในระดับต่างๆ อันเนื่องมาจากวิธีการแก้ไขความขัดแย้งระหว่างประเทศ  และภายในประเทศ การกดขี่ปราบปรามผู้คัดค้านนโยบายของรัฐบาล  ปัญหาความขัดแย้งระหว่างเชื้อชาติ การแย่งชิงผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจและการค้า จึงนำไปสู่การรุกราน  และสงครามระหว่างประเทศ สงครามระหว่างเชื้อชาติ ระหว่างศาสนาและชาติพันธุ์ การลักลอบค้าผู้หญิงและเด็ก

 

ศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์ เป็นคำที่อธิบายความหมายของสิทธิมนุษยชน  ในแง่ของการให้คุณค่าแก่ความเป็นคนว่า คนทุกคนมีคุณค่าเท่าเทียมกัน  ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์เป็นหลักสำคัญของสิทธิมนุษยชนที่กำหนดสิทธิที่ติดตัวมาตั้งแก่เกิด ใครจะละเมิดไม่ได้  และไม่สามารถถ่ายโอนให้แก่กัน สิทธินี้คือสิทธิในการมีชีวิตและมีความมั่นคงในการมีชีวิตอยู่  คนทุกคนที่เกิดมาบนโลกมีศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ ดังนั้นการปฏิบัติต่อกันของผู้คนในสังคมจึงต้องเคารพความเป็นมนุษย์ ห้ามทำร้ายร่างกาย ทรมานอย่างโหดร้าย  หรือกระทำการใดๆ ที่ถือเป็นการเหยียดหยามความเป็นมนุษย์  ได้รับการรับรองไว้ในปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน  กติการะหว่างประเทศ อนุสัญญาและปฏิญญาระหว่างประเทศหลายฉบับ

 

สังคมปัจจุบันมักละเลยศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ เพราะมีการให้คุณค่าของคนแตกต่างกัน  สังคมทั่วไปให้คุณค่าของความเป็นคนที่สถานภาพทางสังคมของผู้นั้น เช่น เป็นนายอำเภอ   เป็นนายทหาร เป็นนายกรัฐมนตรี เป็นผู้พิพากษา  สถานภาพทางสังคมแต่ละคน ไม่ใช่ตัวชี้วัดว่ามนุษย์หรือคนคนนั้นมีศักดิ์ศรีของมนุษย์หรือไม่ แต่ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์คือการให้คุณค่าความเป็นคนตามธรรมชาติของมนุษย์ไม่ว่าจะเกิดมาพิการ  เป็นเด็ก  เป็นผู้ชาย  ผู้หญิง  เกิดมาเป็นคนปัญญาอ่อน หรือยากจน  คนทุกคนที่เกิดมาถือว่ามีคุณค่าเท่ากัน ต้องปฏิบัติต่อกันเยี่ยงมนุษย์อย่างเสมอหน้ากัน  เพราะการปฏิบัติต่อกันของผู้คนในสังคมอย่างเสมอหน้ากันเป็นการเคารพศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์

 

เกณฑ์การวัดว่าสังคมหนึ่งสังคมใดมีการละเมิดหรือเคารพสิทธิมนุษยชนก็คือ การดูว่าสังคมนั้นมีการเคารพศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์หรือไม่  ตัวชี้วัดของการเคารพศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ก็คือ  ความเสมอภาค หรือการปฏิบัติต่อคนทุกคนอย่างเท่าเทียมกัน หากมีการปฏิบัติต่อมนุษย์โดยไม่เท่าเทียมกัน เราเรียกว่าการเลือกปฏิบัติ

 

การละเมิดสิทธิมนุษยชนในสังคมไทยพบเห็นได้ตั้งแต่ระดับครอบครัวไปจนถึงระดับชาติ อันเนื่องมาจากวัฒนธรรม วิถีชีวิต และสภาพทางเศรษฐกิจของสังคมไทยที่เปลี่ยนแปลงส่งผลให้สถาบันครอบครัวอ่อนแอ ทั้งในแง่ของการพัฒนาศักยภาพบุคคลในครอบครัว และการสร้างภูมิต้านทานให้แก่เด็ก รวมถึงการทำร้ายเด็กโดยบุคคลในครอบครัว อันนำมาซึ่งปัญหาต่างๆที่มีแนวโน้มสูงขึ้นและรุนแรงขึ้น ได้แก่เด็กติดยาเสพติด ถูกล่วงละเมิดทางเพศ  เด็กกำพร้า  เด็กเร่ร่อน การใช้แรงงานเด็ก เด็กในธุรกิจทางเพศ ดังนั้นนอกจากการปกป้องคุ้มครองสิทธิเด็กแล้ว การส่งเสริมให้ทุกภาคส่วนของสังคมตระหนักถึงบทบาทหน้าที่ต่อเด็กและเยาวชน เพื่อเป็นการวางรากฐานของวัฒนธรรมสิทธิมนุษยชนในประเทศต่อไป

 

ในส่วนนโยบายของภาครัฐเองก็มีส่วนสำคัญที่ก่อให้เกิดการละเมิดสิทธิมนุษยชน ดังเช่นที่เห็นได้ชัดเจนคือทิศทางการพัฒนาที่มุ่งเน้นอุตสาหกรรมการผลิตเพื่อการตลาด โดยใช้แรงงานราคาถูกเพื่อส่งเสริมการลงทุนจากต่างประเทศเป็นหลัก ได้ก่อให้เกิดช่องว่างของการกระจายรายได้อย่างหนักหน่วง  ผู้ใช้แรงงานถูกเอาเปรียบและไม่ได้รับการส่งเสริมให้มีขบวนการรวมกลุ่มของสหภาพแรงงานต่างๆ ที่เข้มแข็ง  สภาพความปลอดภัยในการทำงานส่วนใหญ่ยังมีความเสี่ยงสูงและไม่มีหลักประกัน

 

ทำอย่างไรจึงจะไม่ละเมิดสิทธิของกันและกัน  ทุกคนต้องยอมรับว่าการที่มนุษย์มาอยู่ร่วมกัน จำเป็นต้องยอมรับแบบแผน กฎเกณฑ์ของกลุ่ม ต้องคำนึงถึงส่วนรวม คิดถึงแต่ตัวเองไม่ได้ ต้องคำนึงถึงการปฏิสัมพันธ์กับคนอื่น เพื่อให้การดำเนินชีวิตร่วมกันในสังคมเป็นไปอย่างปกติสุข ดังนั้น ในการอยู่ร่วมกันเป็นสังคม เพื่อให้เกิดความสงบสุขและความเจริญสังคมมนุษย์ใด ๆ  ก็ตาม ในสังคมนั้นต้องมี เสรีภาพ  เสมอภาค  และภราดรภาพ

 

เสรีภาพที่ถูกต้องนั้นต้องเป็นสิ่งที่พึงกระทำซึ่งเสรีภาพของเราอาจถูกจำกัดด้วยสิทธิและเสรีภาพของผู้อื่น  เปรียบเหมือน ‘ว่าว’ ที่ลอยอยู่กลางอากาศ ว่าวสามารถเหินไปมาได้ เท่ากับความยาวของเชือกที่ผูกอยู่ ว่าวอาจนึกหลงผิดว่า ตนเองไม่มีเสรีภาพ  หากว่าวคิดว่าเสรีภาพคือ การลอยไปไหนก็ได้ตามใจโดยไม่มีสายป่านมาผูกติดไว้  แต่ว่าวหารู้ไม่ว่าเมื่อใดที่ว่าวขาดจากสายป่าน แทนที่มันจะมีเสรีภาพ เหินไปมาในอากาศได้อย่างเสรี  มันก็จะลอยไปอย่างไร้ทิศทางและกลับร่วงลงสู่พื้นในที่สุด ฉะนั้น เสรีภาพที่แท้จริงจึงไม่ใช่การเหินไปไหนก็ได้โดยไม่มีเชือกป่าน ซึ่งนั่นก็คือเราอาจจะดูเหมือนมีข้อจำกัดบ้างด้วยกฎหมายบ้านเมือง หรือด้วยสิทธิและเสรีภาพของผู้อื่น  เหมือนว่าวที่มีสายป่านช่วยยึด  เพื่อจะได้เหินอยู่ในอากาศได้โดยไม่ตกลงมา

 

มนุษย์เกิดมาพร้อมกับเสรีภาพทางความคิด มนุษย์ทุกคนปรารถนาความเป็นอิสระในการคิด การค้นหา การเรียนรู้ การเลือก การตัดสินใจ การแสดงออก มนุษย์ไม่สามารถอยู่ได้โดยไม่ทำตัวเป็นอิสระพอที่จะเป็นเสรีชน เราจะบังคับคนให้เป็นหุ่นยนต์ก็ไม่ได้ การบังคับ ควบคุม จำกัด หรือกดขี่ข่มเหง เสรีภาพของมนุษย์ จึงเท่ากับการลดคุณค่าความเป็นมนุษย์ลง   หรือในสังคมที่ปกครองด้วยระบอบเผด็จการ มักจะปิดกั้นเสรีภาพทางความคิด เสรีภาพทางวิชาการ เสรีภาพในการนับถือศาสนา เสรีภาพในการแสดงออกทางการเมืองของประชาชน

 

ในยุคปัจจุบัน เสรีภาพ  นับเป็นแกนหลักของประชาธิปไตย สังคมที่ดีต้องให้เสรีภาพพื้นฐานแก่ปัจเจกชน อาทิ เสรีภาพทางความคิด  เสรีภาพในความเชื่อทางศาสนา    เสรีภาพในการพูด   สื่อต้องมีเสรีภาพเพียงพอ เสรีภาพในการแสดงออก    เสรีภาพในการพิมพ์และเผยแพร่ข่าวสาร  เสรีภาพทางวิชาการ ในการศึกษาหาความรู้ เสรีภาพในทางการเมือง   ในฐานะที่มนุษย์ต้องอยู่ร่วมกันเป็นสังคม เสรีภาพจึงจำเป็นต้องมีขอบเขต ต้องไม่ละเมิดสิทธิของผู้อื่น ไม่ทำให้สังคมเสียหาย ทั้งทางตรงและทางอ้อม เสรีภาพจึงไม่ใช่การทำตามอำเภอใจ ทำตามใจตัวเองได้ คำจำกัดความของ เสรีภาพ โดยทั่วไปจึงหมายถึง ภาวะความเป็นเสรีที่มนุษย์หรือบุคคลสามารถทำอะไรก็ได้ตามที่ใจปรารถนา ตราบเท่าที่ไม่เป็นการฝ่าฝืนกฎหมายของบ้านเมือง หรือกระทบกระเทือนต่อสิทธิและเสรีภาพของผู้อื่น รวมถึงไม่ส่งผลเสียต่อศีลธรรม จารีต ประเพณีอันดีงามในชุมชนด้วย

 

นอกจากมีเสรีภาพแล้วในสังคมต้องมีความเสมอภาค นั่นก็คือ ความเท่าเทียมกันในสิ่งที่มนุษย์จะมีความเท่าเทียมกันได้ ทุกคนที่เกิดมาควรมีความเท่าเทียมกันในฐานะการเป็นประชากรของรัฐ ได้แก่ มีสิทธิเสรีภาพ ไม่มีการแบ่งชนชั้นหรือการเลือกปฏิบัติ ควรดำรงชีวิตอยู่ร่วมกันอย่างสันติ ไม่ข่มเหงรังแกคนที่อ่อนแอหรือยากจนกว่า ซึ่งเป็นความเสมอภาคที่สร้างความยุติธรรมให้แก่ทุกฝ่ายมากที่สุด

และอีกประการหนึ่งที่สามารถทำให้สังคมประชาธิปไตยพบกับสุขสงบ คือ ความเป็นภราดรภาพ  ความเป็นภราดรภาพจะช่วยให้คนในสังคมรู้สึกว่าเราคนไทยด้วยกันก็เหมือนพี่น้องกัน ควรปฏิบัติต่อกันดุจพี่น้อง ช่วยเหลือเอื้ออาทรต่อกัน ไม่ปฏิบัติต่อกันเฉกเช่นศัตรู ให้มองกันอย่างเป็นพี่น้อง  แม้จะมีสีผิวที่แตกต่าง นับถือศาสนาที่แตกต่าง ความคิดทางการเมืองที่แตกต่าง วัฒนธรรมที่แตกต่าง ฐานะทางสังคมที่แตกต่าง ก็ให้รักและปรองดองกันเหมือนพี่น้องซึ่งจะนำไปสู่ความเป็นภราดรภาพในสังคมไทย

 

ในเมื่อมนุษย์ต้องอยู่ร่วมกันเป็นสังคม เสรีภาพจึงจำเป็นต้องมีขอบเขต ต้องไม่ละเมิดสิทธิของผู้อื่น ไม่ทำให้สังคมเสียหาย ทั้งทางตรงและทางอ้อม  บุคคลสามารถทำอะไรก็ได้ตามที่ใจต้องการตราบเท่าที่ไม่เป็นการฝ่าฝืนกฎหมายของบ้านเมือง หรือกระทบกระเทือนต่อสิทธิและเสรีภาพของผู้อื่น โดยเฉพาะอย่างยิ่งผู้ที่เป็นผู้นำซึ่งมีอำนาจในการบริหารประเทศ  ต้องปฏิบัติหน้าที่อย่างรอบคอบเห็นแก่ประโยชน์ส่วนรวมมากกว่าส่วนตน  ต้องไม่ใช้อำนาจจนไปกระทบหรือจำกัดสิทธิและเสรีภาพของผู้อื่น เพราะนั่นก็คือแทนที่ผู้นำจะเป็นผู้ดูแลสิทธิและเสรีภาพ มันกลับกลายเป็นการใช้อำนาจละเมิดสิทธิของผู้อื่นเสียเอง  ก็เท่ากับว่าทำให้ตัวจักรสำคัญในการพัฒนาประชาธิปไตยของไทยไม่สามารถก้าวไปสู่สังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนได้อย่างแท้จริง

 

 

บทความหมายเลข 10

“ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน”

 

สังคมไทยพยายามดิ้นรนแสวงหาประชาธิปไตยมาเป็นเวลายาวนานตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 5 นับเวลากว่า 100 ปี หวังเพื่อให้ทัดเทียมกับอารยะประเทศที่มีการปกครองระบอบประชาธิปไตย คงปฏิเสธไม่ได้ว่าประชาธิปไตยของประเทศไทยยังลุ่มๆ ดอนๆ บางครั้งถึงกับต้องเสียเลือดเสียเนื้อ  ในความเป็นจริงแล้วกับเส้นทางประชาธิปไตยที่ผ่านมาอันแสนจะยาวไกล  พัฒนาการของประชาธิปไตยในประเทศไทยน่าจะไปให้ไกลถึงประชาธิปไตยที่เจริญหรืออารยะประชาธิปไตย ที่มีรากฐานอยู่ในศีลธรรมและซ้อนทับอยู่กับธรรมาธิปไตย ซึ่งยึดหลักสิทธิมนุษยชน

 

ปัจจุบันกระแสความคิดด้านสิทธิมนุษยชนได้กลายเป็นกระแสที่แผ่ขยายไปทั่วโลก  ควบคู่กับกระแสการปกครองระบอบประชาธิปไตยในประเทศต่างๆ มีบุคคล กลุ่ม องค์กรทางสังคมและการเมืองเคลื่อนไหวในรูปแบบและวิธีการต่างๆ เพื่อปกป้องคุ้มครอง ขจัดปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชน ทั้งในด้านเศรษฐกิจ  สังคม วัฒนธรรม สิ่งแวดล้อม หรือชาติพันธุ์ และมีการส่งเสริมการพัฒนาสิทธิมนุษยชนดังที่ปรากฏชัดเจนตามสื่อมวลชลแขนงต่างๆ โดยทั่วไป

ประเทศสมาชิกสหประชาชาติได้รับรองปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน ในวันที่ 10 ธันวาคม ค.ศ.1948 โดยสมัชชาแห่งสหประชาชาติถือเป็นการกำหนดมาตรฐานสากลด้านสิทธิมนุษยชนซึ่งไทยเป็นประเทศหนึ่งที่ร่วมกับประเทศต่างๆ ให้การรับรองปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติ สิทธิเด่นๆ ที่ระบุไว้ในปฏิญญาสากล ว่าด้วยสิทธิมนุษยชน สิทธิต่อชีวิต  เสรีภาพและความปลอดภัยของบุคคล  การศึกษา เสรีภาพทางความคิด  มโนธรรมและศาสนา  เสรีภาพแห่งความคิด  การแสดงออก การมีงานทำ การแสวงหาและได้รับการลี้ภัยในประเทศอื่น

 

สิทธิมนุษยชน หมายความถึง สิทธิความเป็นมนุษย์หรือสิทธิในความเป็นคน  อันเป็นสิทธิตามธรรมชาติของมนุษย์ทุกคนที่เกิดมา  สิทธิมนุษยชนเป็นสิ่งที่ไม่สามารถโอนให้แก่กันได้ และไม่มีบุคคล  องค์กร  หรือแม้แต่รัฐสามารถล่วงละเมิดความเป็นมนุษย์นี้ได้  สิทธิในความเป็นมนุษย์นี้เป็นของทุกคน  ไม่เลือกว่าจะมีเชื้อชาติ แหล่งกำเนิด เพศ อายุ สีผิว ที่แตกต่างกันหรือจะยากดีมีจนหรือเป็นคนพิการ สิทธิมนุษยชนนั้น ไม่มีพรมแดน  การกระทำใดที่มนุษย์กระทำต่อกันอย่างหยามเกียรติและละเมิดศักดิ์ศรีของความเป็นคน ไม่ว่าจะเกิดแก่มนุษย์ประเทศไทย และไม่ว่าผู้กระทำการละเมิดจะเป็นบุคคล  กลุ่มบุคคล  หรือรัฐใดรัฐหนึ่งก็ตาม  ถือเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชน

 

การจะเข้าใจความหมายของสิทธิมนุษยชนนั้น จำเป็นต้องเข้าใจหลักการต่างๆ ที่ถือเป็นองค์รวมของสิทธิมนุษยชนด้วย อันเนื่องมาจากสิทธิเป็นสิ่งที่ติดตัวมนุษย์ทุกคนตามธรรมชาติที่ได้เกิดมาเป็นมนุษย์ ซึ่งไม่มีการล่วงละเมิดได้  คนทุกคนที่เกิดมามีสิทธิที่จะมีชีวิตอยู่รอด  และต้องมีชีวิตอยู่อย่างสมเกียรติและศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์  ความมีอยู่ของสิทธิตามธรรมชาตินี้  แม้เมื่อยังไม่มีกฎหมายมารองรับ สิทธิก็ยังคงอยู่

 

ปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชนทั้งในระดับนานาชาติและในประเทศต่างๆ มีลักษณะความรุนแรงในระดับต่างๆ อันเนื่องมาจากวิธีการแก้ไขความขัดแย้งระหว่างประเทศ  และภายในประเทศ การกดขี่ปราบปรามผู้คัดค้านนโยบายของรัฐบาล  ปัญหาความขัดแย้งระหว่างเชื้อชาติ การแย่งชิงผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจและการค้า จึงนำไปสู่การรุกราน  และสงครามระหว่างประเทศ สงครามระหว่างเชื้อชาติ ระหว่างศาสนาและชาติพันธุ์ การลักลอบค้าผู้หญิงและเด็ก

 

ศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์ เป็นคำที่อธิบายความหมายของสิทธิมนุษยชน  ในแง่ของการให้คุณค่าแก่ความเป็นคนว่า คนทุกคนมีคุณค่าเท่าเทียมกัน  ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์เป็นหลักสำคัญของสิทธิมนุษยชนที่กำหนดสิทธิที่ติดตัวมาตั้งแก่เกิด ใครจะละเมิดไม่ได้  และไม่สามารถถ่ายโอนให้แก่กัน สิทธินี้คือสิทธิในการมีชีวิตและมีความมั่นคงในการมีชีวิตอยู่  คนทุกคนที่เกิดมาบนโลกมีศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ ดังนั้นการปฏิบัติต่อกันของผู้คนในสังคมจึงต้องเคารพความเป็นมนุษย์ ห้ามทำร้ายร่างกาย ทรมานอย่างโหดร้าย  หรือกระทำการใดๆ ที่ถือเป็นการเหยียดหยามความเป็นมนุษย์  ได้รับการรับรองไว้ในปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน  กติการะหว่างประเทศ อนุสัญญาและปฏิญญาระหว่างประเทศหลายฉบับ

สังคมปัจจุบันมักละเลยศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ เพราะมีการให้คุณค่าของคนแตกต่างกัน  สังคมทั่วไปให้คุณค่าของความเป็นคนที่สถานภาพทางสังคมของผู้นั้น เช่น เป็นนายอำเภอ   เป็นนายทหาร เป็นนายกรัฐมนตรี เป็นผู้พิพากษา  สถานภาพทางสังคมแต่ละคน ไม่ใช่ตัวชี้วัดว่ามนุษย์หรือคนคนนั้นมีศักดิ์ศรีของมนุษย์หรือไม่ แต่ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์คือการให้คุณค่าความเป็นคนตามธรรมชาติของมนุษย์ไม่ว่าจะเกิดมาพิการ  เป็นเด็ก  เป็นผู้ชาย  ผู้หญิง  เกิดมาเป็นคนปัญญาอ่อน หรือยากจน  คนทุกคนที่เกิดมาถือว่ามีคุณค่าเท่ากัน ต้องปฏิบัติต่อกันเยี่ยงมนุษย์อย่างเสมอหน้ากัน  เพราะการปฏิบัติต่อกันของผู้คนในสังคมอย่างเสมอหน้ากันเป็นการเคารพศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์

เกณฑ์การวัดว่าสังคมหนึ่งสังคมใดมีการละเมิดหรือเคารพสิทธิมนุษยชนก็คือ การดูว่าสังคมนั้นมีการเคารพศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์หรือไม่  ตัวชี้วัดของการเคารพศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ก็คือ  ความเสมอภาค หรือการปฏิบัติต่อคนทุกคนอย่างเท่าเทียมกัน หากมีการปฏิบัติต่อมนุษย์โดยไม่เท่าเทียมกัน เราเรียกว่าการเลือกปฏิบัติ

 

การละเมิดสิทธิมนุษยชนในสังคมไทยพบเห็นได้ตั้งแต่ระดับครอบครัวไปจนถึงระดับชาติ อันเนื่องมาจากวัฒนธรรม วิถีชีวิต และสภาพทางเศรษฐกิจของสังคมไทยที่เปลี่ยนแปลงส่งผลให้สถาบันครอบครัวอ่อนแอ ทั้งในแง่ของการพัฒนาศักยภาพบุคคลในครอบครัว และการสร้างภูมิต้านทานให้แก่เด็ก รวมถึงการทำร้ายเด็กโดยบุคคลในครอบครัว อันนำมาซึ่งปัญหาต่างๆที่มีแนวโน้มสูงขึ้นและรุนแรงขึ้น ได้แก่เด็กติดยาเสพติด ถูกล่วงละเมิดทางเพศ  เด็กกำพร้า  เด็กเร่ร่อน การใช้แรงงานเด็ก เด็กในธุรกิจทางเพศ ดังนั้นนอกจากการปกป้องคุ้มครองสิทธิเด็กแล้ว การส่งเสริมให้ทุกภาคส่วนของสังคมตระหนักถึงบทบาทหน้าที่ต่อเด็กและเยาวชน เพื่อเป็นการวางรากฐานของวัฒนธรรมสิทธิมนุษยชนในประเทศต่อไป

ในส่วนนโยบายของภาครัฐเองก็มีส่วนสำคัญที่ก่อให้เกิดการละเมิดสิทธิมนุษยชน ดังเช่นที่เห็นได้ชัดเจนคือทิศทางการพัฒนาที่มุ่งเน้นอุตสาหกรรมการผลิตเพื่อการตลาด โดยใช้แรงงานราคาถูกเพื่อส่งเสริมการลงทุนจากต่างประเทศเป็นหลัก ได้ก่อให้เกิดช่องว่างของการกระจายรายได้อย่างหนักหน่วง  ผู้ใช้แรงงานถูกเอาเปรียบและไม่ได้รับการส่งเสริมให้มีขบวนการรวมกลุ่มของสหภาพแรงงานต่างๆ ที่เข้มแข็ง  สภาพความปลอดภัยในการทำงานส่วนใหญ่ยังมีความเสี่ยงสูงและไม่มีหลักประกัน

ทำอย่างไรจึงจะไม่ละเมิดสิทธิของกันและกัน  ทุกคนต้องยอมรับว่าการที่มนุษย์มาอยู่ร่วมกัน จำเป็นต้องยอมรับแบบแผน กฎเกณฑ์ของกลุ่ม ต้องคำนึงถึงส่วนรวม คิดถึงแต่ตัวเองไม่ได้ ต้องคำนึงถึงการปฏิสัมพันธ์กับคนอื่น เพื่อให้การดำเนินชีวิตร่วมกันในสังคมเป็นไปอย่างปกติสุข ดังนั้น ในการอยู่ร่วมกันเป็นสังคม เพื่อให้เกิดความสงบสุขและความเจริญสังคมมนุษย์ใด ๆ  ก็ตาม ในสังคมนั้นต้องมี เสรีภาพ  เสมอภาค  และภราดรภาพ

เสรีภาพที่ถูกต้องนั้นต้องเป็นสิ่งที่พึงกระทำซึ่งเสรีภาพของเราอาจถูกจำกัดด้วยสิทธิและเสรีภาพของผู้อื่น  เปรียบเหมือน ‘ว่าว’ ที่ลอยอยู่กลางอากาศ ว่าวสามารถเหินไปมาได้ เท่ากับความยาวของเชือกที่ผูกอยู่ ว่าวอาจนึกหลงผิดว่า ตนเองไม่มีเสรีภาพ  หากว่าวคิดว่าเสรีภาพคือ การลอยไปไหนก็ได้ตามใจโดยไม่มีสายป่านมาผูกติดไว้  แต่ว่าวหารู้ไม่ว่าเมื่อใดที่ว่าวขาดจากสายป่าน แทนที่มันจะมีเสรีภาพ เหินไปมาในอากาศได้อย่างเสรี  มันก็จะลอยไปอย่างไร้ทิศทางและกลับร่วงลงสู่พื้นในที่สุด ฉะนั้น เสรีภาพที่แท้จริงจึงไม่ใช่การเหินไปไหนก็ได้โดยไม่มีเชือกป่าน ซึ่งนั่นก็คือเราอาจจะดูเหมือนมีข้อจำกัดบ้างด้วยกฎหมายบ้านเมือง หรือด้วยสิทธิและเสรีภาพของผู้อื่น  เหมือนว่าวที่มีสายป่านช่วยยึด  เพื่อจะได้เหินอยู่ในอากาศได้โดยไม่ตกลงมา

มนุษย์เกิดมาพร้อมกับเสรีภาพทางความคิด มนุษย์ทุกคนปรารถนาความเป็นอิสระในการคิด การค้นหา การเรียนรู้ การเลือก การตัดสินใจ การแสดงออก มนุษย์ไม่สามารถอยู่ได้โดยไม่ทำตัวเป็นอิสระพอที่จะเป็นเสรีชน เราจะบังคับคนให้เป็นหุ่นยนต์ก็ไม่ได้ การบังคับ ควบคุม จำกัด หรือกดขี่ข่มเหง เสรีภาพของมนุษย์ จึงเท่ากับการลดคุณค่าความเป็นมนุษย์ลง   หรือในสังคมที่ปกครองด้วยระบอบเผด็จการ มักจะปิดกั้นเสรีภาพทางความคิด เสรีภาพทางวิชาการ เสรีภาพในการนับถือศาสนา เสรีภาพในการแสดงออกทางการเมืองของประชาชน

ในยุคปัจจุบัน เสรีภาพ  นับเป็นแกนหลักของประชาธิปไตย สังคมที่ดีต้องให้เสรีภาพพื้นฐานแก่ปัจเจกชน อาทิ เสรีภาพทางความคิด  เสรีภาพในความเชื่อทางศาสนา    เสรีภาพในการพูด   สื่อต้องมีเสรีภาพเพียงพอ เสรีภาพในการแสดงออก    เสรีภาพในการพิมพ์และเผยแพร่ข่าวสาร  เสรีภาพทางวิชาการ ในการศึกษาหาความรู้ เสรีภาพในทางการเมือง   ในฐานะที่มนุษย์ต้องอยู่ร่วมกันเป็นสังคม เสรีภาพจึงจำเป็นต้องมีขอบเขต ต้องไม่ละเมิดสิทธิของผู้อื่น ไม่ทำให้สังคมเสียหาย ทั้งทางตรงและทางอ้อม เสรีภาพจึงไม่ใช่การทำตามอำเภอใจ ทำตามใจตัวเองได้ คำจำกัดความของ เสรีภาพ โดยทั่วไปจึงหมายถึง ภาวะความเป็นเสรีที่มนุษย์หรือบุคคลสามารถทำอะไรก็ได้ตามที่ใจปรารถนา ตราบเท่าที่ไม่เป็นการฝ่าฝืนกฎหมายของบ้านเมือง หรือกระทบกระเทือนต่อสิทธิและเสรีภาพของผู้อื่น รวมถึงไม่ส่งผลเสียต่อศีลธรรม จารีต ประเพณีอันดีงามในชุมชนด้วย

นอกจากมีเสรีภาพแล้วในสังคมต้องมีความเสมอภาค นั่นก็คือ ความเท่าเทียมกันในสิ่งที่มนุษย์จะมีความเท่าเทียมกันได้ ทุกคนที่เกิดมาควรมีความเท่าเทียมกันในฐานะการเป็นประชากรของรัฐ ได้แก่ มีสิทธิเสรีภาพ ไม่มีการแบ่งชนชั้นหรือการเลือกปฏิบัติ ควรดำรงชีวิตอยู่ร่วมกันอย่างสันติ ไม่ข่มเหงรังแกคนที่อ่อนแอหรือยากจนกว่า ซึ่งเป็นความเสมอภาคที่สร้างความยุติธรรมให้แก่ทุกฝ่ายมากที่สุด

และอีกประการหนึ่งที่สามารถทำให้สังคมประชาธิปไตยพบกับสุขสงบ คือ ความเป็นภราดรภาพ  ความเป็นภราดรภาพจะช่วยให้คนในสังคมรู้สึกว่าเราคนไทยด้วยกันก็เหมือนพี่น้องกัน ควรปฏิบัติต่อกันดุจพี่น้อง ช่วยเหลือเอื้ออาทรต่อกัน ไม่ปฏิบัติต่อกันเฉกเช่นศัตรู ให้มองกันอย่างเป็นพี่น้อง  แม้จะมีสีผิวที่แตกต่าง นับถือศาสนาที่แตกต่าง ความคิดทางการเมืองที่แตกต่าง วัฒนธรรมที่แตกต่าง ฐานะทางสังคมที่แตกต่าง ก็ให้รักและปรองดองกันเหมือนพี่น้องซึ่งจะนำไปสู่ความเป็นภราดรภาพในสังคมไทย

ในเมื่อมนุษย์ต้องอยู่ร่วมกันเป็นสังคม เสรีภาพจึงจำเป็นต้องมีขอบเขต ต้องไม่ละเมิดสิทธิของผู้อื่น ไม่ทำให้สังคมเสียหาย ทั้งทางตรงและทางอ้อม  บุคคลสามารถทำอะไรก็ได้ตามที่ใจต้องการตราบเท่าที่ไม่เป็นการฝ่าฝืนกฎหมายของบ้านเมือง หรือกระทบกระเทือนต่อสิทธิและเสรีภาพของผู้อื่น โดยเฉพาะอย่างยิ่งผู้ที่เป็นผู้นำซึ่งมีอำนาจในการบริหารประเทศ  ต้องปฏิบัติหน้าที่อย่างรอบคอบเห็นแก่ประโยชน์ส่วนรวมมากกว่าส่วนตน  ต้องไม่ใช้อำนาจจนไปกระทบหรือจำกัดสิทธิและเสรีภาพของผู้อื่น เพราะนั่นก็คือแทนที่ผู้นำจะเป็นผู้ดูแลสิทธิและเสรีภาพ มันกลับกลายเป็นการใช้อำนาจละเมิดสิทธิของผู้อื่นเสียเอง  ก็เท่ากับว่าทำให้ตัวจักรสำคัญในการพัฒนาประชาธิปไตยของไทยไม่สามารถก้าวไปสู่สังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนได้อย่างแท้จริง

 

ความเสมอภาค (Equality)

 

ในสังคมประชาธิปไตย ความเสมอภาค คือ ความเท่าเทียมกันในสิ่งที่มนุษย์จะมีความเท่าเทียมกันได้ ทุกคนที่เกิดมาควรมีความเท่าเทียมกันในฐานะการเป็นประชากรของรัฐ ได้แก่ มีสิทธิเสรีภาพ ไม่มีการแบ่งชนชั้นหรือการเลือกปฏิบัติ ควรดำรงชีวิตอยู่ร่วมกันอย่างสันติ ไม่ข่มเหงรังแกคนที่อ่อนแอหรือยากจนกว่า ซึ่งเป็นความเสมอภาคที่สร้างความยุติธรรมให้แก่ทุกฝ่ายมากที่สุด ความเท่าเทียมกันในเรื่องสิทธิและหน้าที่ เช่น ความเท่าเทียมในด้านการเสียภาษี การรับใช้ชาติโดยการเป็นทหาร และสิทธิในการออกเสียงเลือกตั้ง เป็นต้น

 

อย่างไรก็ตาม คำถามที่สำคัญคือ อย่างไรเรียกว่า เสมอภาค?

ทุกคนต้องได้เหมือน ๆ กัน เท่ากันหมดใช่หรือไม่ จึงเรียกว่าเสมอภาค

นโยบายกองทุนหมู่บ้านว่า หมู่บ้านละหนึ่งล้าน ทั้งหมู่บ้านขนาดใหญ่ ขนาดเล็ก หมู่บ้านรวย หมู่บ้านจน ได้เท่ากัน อย่างนี้เรียกว่าเสมอภาคหรือไม่ ทุกหมู่บ้านมีความจำเป็นเท่ากันไหม ทั้ง ๆ ที่ในความเป็นจริง ขนาดหมู่บ้านที่ต่างกัน ย่อมต้องการงบพัฒนาที่ต่างกัน การให้เท่ากันย่อมไม่ตรงตามความต้องการที่แท้จริง หมู่บ้านที่รวยแล้ว การให้งบไปอีก ย่อมเป็นการใช้งบประมาณอย่างไม่มีประสิทธิภาพ แทนที่จะเอาไปใช้กับหมู่บ้านจนที่ต้องการการพัฒนามากกว่า

หรือนโยบายเรียนฟรีทุกคน ไม่ว่าจะเป็นลูกคนรวย แม้มีเงินจ่าย ก็เรียนฟรี คนจนก็เรียนฟรี อย่างนี้เรียกว่าเสมอภาคไหม ทั้ง ๆ ที่คนรวยสามารถจ่ายได้ ทำให้ใช้งบอย่างไม่มีประสิทธิภาพ ทำให้การศึกษาในภาพรวมด้อยคุณภาพ แทนที่จะเอาส่วนของคนรวยมาสนับสนุนคนจน ให้มีโอกาสที่เท่าเทียมมากขึ้น

 

ถ้าคิดอย่างฉาบฉวย เสมอภาคต้อง ‘เท่ากันหมด’ แท้จริงแล้ว อาจไม่ใช่ความเสมอภาค และไม่เกิดประโยชน์สูงสุดอย่างแท้จริง สังคมภาพรวมอาจจะแย่ลง

เสมอภาคแบบอารยะ จึงต้องเป็น เสมอภาคที่พึงกระทำ ไม่ใช่เสมอภาคที่เท่ากันทุกคน แต่เป็นความเสมอภาคที่เหมาะสมกับความต้องการ จัดระบบให้ประโยชน์สูงสุดเกิดกับทุกคน จัดอย่างเท่าเทียมไม่เลือกปฏิบัติ จัดแบ่งประเภทคนให้เหมาะสม คนประเภทเดียวกัน จะได้รับการปฏิบัติเหมือนกัน ไม่เลือกปฏิบัติ  สังคมได้ประโยชน์สูงสุดเท่า ๆ กัน  อย่างนี้เรียกว่า เสมอภาคแบบพึงประสงค์

 

ความเสมอภาคอารยะจึงเป็นการจัดให้ทุกคนได้ประโยชน์สูงสุดจากการอยู่ร่วมกัน จัดให้สังคมอยู่ในบรรยากาศไม่เลือกปฏิบัติ โดยตระหนักว่าสังคมอาจไม่ได้รับประโยชน์สูงสุด หากบังคับให้คนในสังคมต้องได้รับเหมือนกัน เท่ากันทุกประการ ยกตัวอย่างเรื่องง่าย ๆ สมมติถ้านายกรัฐมนตรี ต้องไปปฏิบัติภารกิจเพื่อประเทศ แต่ต้องติดอยู่บนถนนเหมือนกับคนอื่น เขาย่อมทำงานให้ประเทศได้น้อยลง ถ้าให้เขาไปเร็วขึ้นโดยมีรถนำแล้วทำประโยชน์ประเทศได้มากกว่า เราก็ควรให้เขาไปก่อน หรือคนที่ป่วยหนัก ย่อมสมควรได้รับการรักษาก่อนโดยด่วน แทนที่จะต้องรอคิวเช่นเดียวกับคนไข้รายอื่น เพื่อเป็นการรักษาชีวิตได้ทัน  สังคมภาพรวมย่อมได้ประโยชน์สูงสุด

ภราดรภาพ (Fraternity)

ภราดรภาพ หมายถึง ความเป็นพี่เป็นน้องกัน คนในสังคมควรปฏิบัติต่อกันดุจพี่น้อง ช่วยเหลือเอื้ออาทรต่อกัน ไม่ปฏิบัติต่อกันเฉกเช่นศัตรู เพราะความแตกต่างกัน ภราดรภาพจะช่วยให้สังคมเกิดความสงบสุข

การปกครองใดที่แยกมิตร แยกศัตรู เหมือนสมัยก่อนได้อาณานิคมมา แบ่งแยกเพื่อปกครอง เพื่อให้คนต่อสู้กันเป็นกลุ่ม ๆ การแตกแยกกัน มองคนเป็นศัตรู สังคมจะไม่สงบสุข สังคมจะอยู่ร่วมได้อย่างสงบสุข ต้องมีภราดรภาพ มองกันอย่างเป็นพี่น้อง ไม่ใช่ขั้วตรงข้าม แม้จะมีสีผิวที่แตกต่าง นับถือศาสนาที่แตกต่าง ความคิดทางการเมืองที่แตกต่าง วัฒนธรรมที่แตกต่าง ฐานะทางสังคมที่แตกต่าง ฯลฯ

แท้จริงแล้ว มีการค้นพบหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่ยืนยันว่า มนุษย์ในโลกนี้เป็นญาติกันหมดทั้งโลก จากการศึกษาของ สเปนเซอร์ เวลส์ (Spencer Wells) ซึ่งได้เดินทางไปทั่วโลกและเก็บตัวอย่างเลือดจากชนหลายเผ่า อาทิ อะบอริจิ้นในออสเตรเลีย ชุกชีในทุนดรา ไซบีเรีย ชาวหุบเขาในอัฟกานิสถาน นอมาดในทะเลทรายแอปริกา และที่อื่น ๆ ทั่วโลก โดยการศึกษาดูความสัมพันธ์ของโครโมโซม Y สามารถยืนยันว่า ผู้ชายในโลกนี้มีบรรพบุรุษร่วมกันเพียงหนึ่งเดียว รวมถึงการศึกษา mitochondrial X chromosome ก็ยืนยันว่า ผู้หญิงทั้งโลกมีบรรพบุรุษเดียวเช่นกัน รหัสพันธุกรรม ทำให้เราทราบว่า มีการอพยพออกจากแหล่งกำเนิดดั้งเดิมของมนุษย์เป็นระยะๆ เข้าสู่ถิ่นฐานใหม่ คือ จุดกำเนิดชนชาติต่างๆ สอดคล้องกับการศึกษาของ Haigh และ Maynard Smith พบสิ่งซึ่งตรงกันว่า ผู้ชายทั้งโลก ไม่ว่าผิวสีใด มีบรรพบุรุษร่วมกันหนึ่งเดียว นั่นหมายความว่า เราคือ ภราดรภาพ เป็นพี่เป็นน้องกันทั่วโลก

 

ดังนั้น เมื่อมนุษย์อยู่กันเป็นสังคมอารยะ จึงควรอยู่กันโดยมองกันเป็นพี่น้อง ไม่ได้มองกันเป็นศัตรู ไม่ได้มองกันเป็นคนที่ไม่เกี่ยวดอง ไม่มีเยื่อใย ไม่ได้สัมพันธ์กันบนผลประโยชน์ แลกเปลี่ยนบวกลบคูณหารเหมือนธุรกิจแลกประโยชน์ คนในสังคมเสียสละเพื่อช่วยเหลือดูแลเด็ก คนด้อยโอกาส คนป่วย ผู้ประสบภัยพิบัติ ผู้สูงอายุ หรือคนที่มีความแตกต่างจากเราได้ เป็นสังคมที่มีน้ำใจให้แก่กัน ไม่แลกเปลี่ยนกันบนผลประโยชน์ ไม่ใช่เพียงความสัมพันธ์เชิงสัญญา (Contractual relationship) ที่ต้องใช้กฎหมาย กฎเกณฑ์ สัญญาในการแลกเปลี่ยนผลประโยชน์เป็นหลัก การมีภราดรภาพทำให้สังคมน่าอยู่

 

ภราดรภาพแบบอารยะ ต้องเป็นภราดรภาพที่พึงกระทำ สังคมต้องมีวิถีปฏิบัติต่อกันแบบเป็นญาติ แบบเป็นพี่เป็นน้อง  ต่างผ่ายต่างให้อย่างเอื้ออาทร โดยไม่หวังผลตอบแทน ต้องจัดประเทศแบบมี ภราดรภาพ ไม่มีใครถูกทอดทิ้ง แม้คนที่ไม่สามารถสร้างประโยชน์ให้สังคมได้ เช่น คนพิการ ทุพพลภาพ ฯลฯ ประชาชนมีโอกาสช่วยเหลือกันและกัน เอาภาษีจากคนรวย ไปช่วยคนจน คนด้อยโอกาส ที่สำคัญ ความสัมพันธ์แบบเป็นพี่เป็นน้องที่ไม่เพียงจำกัดขอบเขตเพียง ครอบครัวของเรา เพื่อนบ้านของเรา  ชุมชนของเรา  กลุ่มของเรา  เชื้อชาติของเรา ศาสนาของเรา ประเทศของเรา แต่ขยายความเป็นภราดรภาพไปสู่ประเทศเพื่อนบ้าน ภูมิภาค และตลอดไปจนถึงมนุษย์ทุกคนในโลกนี้  ถ้าโลกนี้สัมพันธ์กันด้วยความรู้สึกแบบพี่น้อง แบบญาติ โลกจะมีแต่สันติภาพ

ผมเชื่อมั่นและกล่าวเสมอว่า “มนุษย์ทุกคนมีเอกลักษณ์ที่ไม่มีใครเหมือนและไม่เหมือนใคร แต่ละคนมีสิ่งดีอยู่ในตัว หากทุกคนปลดปล่อยศักยภาพและปฏิสัมพันธ์กันเป็นโยงใย ย่อมทำให้สังคมได้รับความมั่งคั่งทางศักยภาพ เป็นสังคมอารยะ ดีขึ้นในทุกด้าน”


 

บทความหมายเลข 11

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน

 

“มนุษย์ทั้งหลายทั้งหลายเกิดมามีอิสรเสรี เท่าเทียมกันทั้งศักดิ์ศรีและสิทธิ ทุกคนได้รับการประสิทธิ์ประสาทเหตุผลและมโนธรรม และควรปฏิบัติต่อกันอย่างฉันพี่น้อง”  นี่คือข้อความจากปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน ข้อที่ 1ได้ว่าไว้ จากบทความนี้หลายคนสามารถจินตนาการภาพออกมาเป็นประเทศ ประเทศหนึ่งที่ถูกปลูกฝังหลักมโนธรรม และถูกสั่งสอนให้เป็นพี่เป็นน้องกับบุคคลโดยทั่วไป จะมีกี่ประเทศที่เรียกคนขายข้าวแกงว่า “ป้า” เรียกวินมอเตอร์ไซค์ว่า “พี่” เรียกบริกรในร้านอาหารว่า “น้อง” ก็คงจะมีเพียงประเทศเดียงเท่านั้นแหละ

 

“ประเทศไทย” มีการปกครองในระบอบประชาธิปไตย อยู่ภายใต้กฎหมาและรัฐธรรมนูญอันมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข คนไทยทุกคนมีสิทธิเท่าเทียมกัน ตามที่ปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน ข้อที่ 2 ได้กล่าว่า“บุคคลชอบที่จะมีสิทธิและเสรีภาพตามที่ระบุไว้ในปฏิญญานี้ ทั้งนี้โดยไม่มีการจำแนกความแตกต่างในเรื่องใดๆ เช่น เชื้อชาติ สีผิว เพศ ภาษา ศาสนา ความเห็นทางการเมือง หรือทางอื่นใด ชาติหรือสังคมอันเป็นที่มาเดิม ทรัพย์สิน กำเนิด หรือสถานะอื่นใด
นอกจากนี้การจำแนกข้อแตกต่าง โดยอาศัยมูลฐานแห่งสถานะทางการเมือง ทางดุลอาณาหรือทางเรื่องระหว่างประเทศของประเทศ หรือดินแดนซึ่งบุคคลสังกัดจะทำมิได้ ทั้งนี้ไม่ว่าดินแดนดังกล่าวจะเป็นเอกราช อยู่ในความพิทักษ์   มิได้ปกครองตนเอง หรืออยู่ภายใต้การจำกัดแห่งอธิปไตยอื่นใด” อีกทั้งยังสามารถทำในสิ่งที่ตนต้องการได้ เพียงไม่สร้างความเดือดร้อนให้แก่ผู้ใด และสามารถปกป้องสิทธิของตนได้เมื่อได้ความความเดือดร้อนจากบุคคลอื่น ดังว่า “บุคคลมีสิทธิในการดำเนินชีวิต ในเสรีธรรมและในความมั่นคงแห่งร่างกาย” และ “บุคคลใดจะถูกบังคับให้เป็นทาส หรืออยู่ในภาระจำยอมใดๆมิได้ การเป็นทาสและการค้าทาสจะมีไม่ได้ทุกรูปแบบ” อีกทั้ง “บุคคลใดจะถูกทรมานหรือได้รับการปฏิบัติ หรือลงทัณฑ์ซึ่งทารุณโหด ไร้มนุษยธรรมหรือเหยียดหยามเกียรติมิได้” คนไทยแม้จะแตกต่างกันในหลายๆด้าน ไม่ว่าจะเป็นนิสัย ภูมิลำเนา ฐานะ หรืออย่างอื่นใด แต่ “ทุกๆ คน ต่างเสมอกันในกฎหมายและชอบที่จะได้รับความคุ้มครองตามกฎหมายเท่าเทียมกัน โดยปราศจากการเลือกปฏิบัติใดๆ ทุกคนชอบที่จะได้รับการคุ้มครองอย่างเสมอหน้าจากการเลือกปฏิบัติใดๆ อันเป็นการล่วงละเมิดปฏิญญานี้ และต่อต้านการยุยงส่งเสริมให้เกิดการเลือกปฏิบัติเช่นนั้น” และเมื่อถูกคุกคามจากบุคคลอื่น อันเนื่องมากจากการใช้สิทธิโดยไม่คำนึงถึงสิทธิของผู้อื่นแล้วนั้น เราสามารถที่จะร้องขอความเป็นธรรมได้ ดังปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน ข้อที่ 8 ได้ว่าไว้ว่า “บุคคล มีสิทธิที่จะได้รับการเยียวยาอย่างได้ผล โดยศาลแห่งชาติซึ่งมีอำนาจเนื่องจากการกระทำใดๆ อันละเมิดต่อสิทธิขั้นมูลฐาน ซึ่งตนได้รับจากรัฐธรรมนูญ หรือกฎหมาย” แต่ถึงกระนั้นการลงโทษจากกฎหมายจะไม่สามารถกระทำโดยพลการได้ ดังข้อ 9 ที่ว่า “บุคคลใดจะถูกจับ กักขัง หรือเนรเทศโดยพลการมิได้”

 

ประเทศไทยถูกปกครองด้วยกฎหมาย และได้ปลูกฝันให้ลูกหลานรู้จักรักษาสิทธิของตน และเคารพในสิทธิของผู้อื่น ซึ่งการปลูกฝันเหล่านี้จะทำให้ประเทศไทยสามารถดำเนินก้าวหน้าไปได้อย่างมั่นคง และหากมีการให้ความรู้เกี่ยวกับเรื่องนี้อย่างจริงจัง ประเทศไทยของเราก็อาจจะกลับมาสงบสุขเหมือนวันวานที่ผันผ่านมาแล้วได้อย่างแน่นอน และความรู้เหล่านี้สามารถศึกษาและเผื่อแผ่ได้โดยอาศัยการให้ความรู้เกี่ยวกับปฏิญญาสากล ที่สืบเองมาจากข้อความข้างต้นมาจนถึงข้อที่ 9 และข้อกล่าวอ้างจากข้อ 10 จนถึงข้อ 30 ให้ทราบโดยทั่วกัน

 

ข้อ 10: บุคคล ชอบที่จะเท่าเทียมกันอย่างบริบูรณ์ ในอันที่จะได้รับการพิจารณาอย่างเป็นธรรมและเปิดเผย โดยศาลที่เป็นอิสระและ ไร้อคติ ในการวินิจฉัยชี้ขาดสิทธิและหน้าที่ ตลอดจนข้อที่ตนถูกกล่าวหาใดๆ ทางอาญา

 

ข้อ 11: บุคคล ที่ถูกกล่าวหาด้วยความผิดทางอาญา มีสิทธิ์ที่จะได้รับการสันนิฐานไว้ก่อนว่าบริสุทธิ์ จนกว่าจะจะมีการพิสูจน์ว่า มีความผิดตามกฎหมาย ในการพิจารณาโดยเปิดเผย ณ ที่ซึ่งตนได้รับหลักประกันทั้งหมดที่จำเป็นในการต่อสู้คดี บุคคล ใดจะถูกถือว่ามีความผิดอันมีโทษทางอาญาใดๆ ด้วยเหตุที่ตนได้กระทำหรือละเว้นการกระทำใดๆ   ซึ่งกฎหมายของประเทศหรือกฎหมายระหว่างประเทศ ในขณะที่ได้กระทำนั้นมิได้ถูกระบุว่ามีความผิดทางอาญามิได้ และโทษที่จะลงแก่บุคคลนั้นหนักกว่าโทษที่ใช้อยู่ในขณะที่การกระทำความผิดทาง อาญานั้นเกิดขึ้นมิได้

ข้อ 12: การ เข้าไปสอดแทรกโดยพลการในกิจส่วนตัว ครอบครัว เคหะสถาน การส่งข่าวสาร ตลอดจนการโจมตีต่อเกียรติยศและ ชื่อเสียงของบุคคลนั้นจะทำมิได้ ทุกคนมีสิทธิ์ที่จะได้รับการคุ้มครองตามกฎหมายจากการสอดแทรก และการโจมตีดังกล่าว

ข้อ 13: บุคคลมีสิทธิที่จะมีเสรีภาพในการเคลื่อนย้ายและในถิ่นที่อยู่ภายในขอบเขตดินแดนของแต่ละรัฐ บุคคลมีสิทธิที่จะเดินทางออกนอกประเทศใดๆ รวมทั้งของตนเอง และมีสิทธิที่จะกลับสู่บ้านเกิดเมืองนอน

ข้อ 14: บุคคลมีสิทธิที่จะแสวงหาและพักพิงในประเทศอื่นๆ เพื่อลี้ภัยจากการถูกกดขี่ข่มเหง สิทธิ นี้จะถูกกล่าวอ้างมิได้ในกรณีการฟ้องคดี ซึ่งโดยจากความจริงเกิดจากความผิดที่ไม่ใช่เรื่องทางการเมือง หรือจากการกระทำที่ขัดต่อความมุ่งประสงค์และหลักการของสหประชาชาติ

ข้อ 15: บุคคลมีสิทธิในการถือสัญชาติ การถอนสัญชาติโดยพลการ หรือปฏิเสธสิทธิที่จะเปลี่ยนสัญชาติ ของบุคคลใดนั้น จะกระทำมิได้

ข้อ 16: ชาย หญิงเมื่อเจริญวัยบริบรูณ์แล้ว มีสิทธิที่จะสมรสและสร้างครอบครัว โดยไม่มีการจำกัดใดๆเนื่องจาก เชื้อชาติ สัญชาติ หรือศาสนา บุคคล ชอบที่จะมีสิทธิเท่าเทียมกันในเรื่องการสมรส ในระหว่างการสมรส และในการขาดจากการสมรส การสมรสจะกระทำได้โดยการยินยอมอย่างเสรี ี และเต็มใจ ของคู่ที่ตั้งใจจะกระทำการสมรส ครอบครัวคือ กลุ่มซึ่งเป็นหน่วยทางธรรมชาติและพื้นฐานทางสังคม และชอบที่จะได้รับความคุ้มครองโดยสังคมและรัฐ

ข้อ 17: บุคคลมีสิทธิในการเป็นเจ้าของทรัพย์สินโดยลำพังตนเอง และโดยการร่วมกับผู้อื่นการยึดเอาทรัพย์สินของบุคคลใดไปเสียโดยพลการจะกระทำมิได้

ข้อ 18: บุคคล มีเสรีภาพทางความคิด มโนธรรม และศาสนา สิทธินี้รวมถึงเสรีภาพที่จะเปลี่ยนศาสนา หรือความเชื่อ   และเสรีภาพที่จะแสดงให้ศาสนาหรือความเชื่อประจักษ์ในรูปแบบการสั่งสอน การปฏิบัติกิจ การเคารพสักการบูชา สวดมนต์ และพิธีกรรม ไม่ว่าจะโดยลำพังตนเอง หรือร่วมกับผู้อื่นในประชาคม ในที่สาธารณะหรือในที่ส่วนตัว

ข้อ 19: บุคคล มีสิทธิและเสรีภาพในความเห็น และการแสดงออก สิทธินี้รวมถึงเสรีภาพที่จะยึดมั่น ในความคิดเห็นโดยปราศจากการสอดแทรก   และที่จะแสวงหารับ ตลอดจนการแจ้งข่าว รวมทั้งความคิดเห็นโดยผ่านสื่อใดๆ โดยมิต้องคำนึงถึงเขตแดน

ข้อ 20: บุคคลมีสิทธิและเสรีภาพในการชุมนุม และสมาคมโดยสงบ การบังคับให้บุคคลเป็นเข้าเป็นสมาชิกของสมาคมจะกระทำมิได้

ข้อ 21: บุคคลมีสิทธิที่จะเข้าร่วมในรัฐบาลของตนไม่ว่าจะโดยหรือผู้แทนที่ผ่านการเลือกอย่างเสรี บุคคลมีสิทธิที่จะเข้าถึงการบริการสาธารณะในประเทศของตน เจตจำนง ของประชาชน จะเป็นฐานอำนาจของรัฐบาล เจตจำนงนี้จะแสดงออกโดยการเลือกตั้ง เป็นครั้งเป็นคราวอย่างแท้จริง โดยการให้สิทธิออกเสียงอย่างทั่วถึงและเท่าเทียมและโดยการลงคะแนนลับ หรือโดยวิธีการลงคะแนนอย่างเสรี

ข้อ 22: ใน ฐานะสมาชิกของสังคม ด้วยความเพียรพยายามของชาติตลอดจนความร่วมมือระหว่างประเทศ และโดยสอดคล้องกับการจัดระเบียบและทรัพยากรของแต่ละรัฐบุคคลมีสิทธิในความ มั่นคงทางสังคม และชอบที่จะได้รับผลแห่งสิทธิทางเศรษฐกิจ สังคมและวัฒนธรรม ซึ่งจำเป็นต่อศักดิ์ศรีและการพัฒนาบุคลิกภาพ อย่างเสรีของตน

ข้อ 23: บุคคลมีสิทธิที่จะทำงาน และเลือกงานอย่างเสรี และมีสภาวะการทำงานที่ยุติธรรมและพอใจ ที่จะได้รับการคุ้มครองจากการว่างงาน

บุคคลมีสิทธิที่จะรับค่าตอบแทนเท่ากัน สำหรับการทำงานที่เท่ากัน โดยไม่มีการเลือกปฏิบัติใดๆ บุคคล ที่ทำงานมีสิทธิในรายได้ซึ่งยุติธรรม และเอื้อประโยชน์เฟื่อเป็นประกันสำหรับตนเอง และครอบครัวให้การดำรงมีด่าควรแก่ศักดิ์ศรี ของมนุษย์ และถ้าจำเป็นก็ชอบที่จะได้รับการคุ้มครองทางสังคมอื่นๆ เพิ่มเติม บุคคลมีสิทธิที่จะก่อตั้งและเข้าร่วมสหภาพแรงงาน เพื่อคุ้มครองผลประโยชน์ของตน

ข้อ 24: บุคคลมีสิทธิในการพักผ่อนและเวลาว่าง รวมทั้งการจำกัดเวลาทำงานที่ชอบด้วยเหตุผล และมีวันหยุดเป็นครั้งคราวที่ได้รับค่าตอบแทน

ข้อ 25: บุคคล มีสิทธิในมาตรฐานการครองชีพที่เพียงพอสำหรับสุขภาพและความเป็นอยู่ที่ดี สำหรับตนเองครอบครัว รวมทั้งอาหาร เสื้อผ้า ที่อยู่อาศัย การรักษาพยาบาลและบริการทางสังคมที่จำเป็น และสิทธิในความมั่นคงในกรณีย์ว่างงาน เจ็บป่วย ทุพพลภาพ เป็นหม้าย วัยชรา หรือการขาดปัจจัยในการเลี้ยงชีพ อื่นใดในพฤติการณ์อันเกิดจากที่ตนควบคุมได้ มารดา และบุตรชอบที่จะได้รับการดูและความช่วยเหลือเป็นพิเศษ เด็กทั้งหลายไม่ว่าจะเป็นบุตรในหรือนอกสมรส ย่อมได้รับการคุ้มครอง ทางสังคมเช่นเดียวกัน

ข้อ 26: บุคคล มีสิทธิในการศึกษา การศึกษาจะเป็นสิ่งที่ให้ประโยชน์โดยไม่คิดมูลค่า อย่างน้อยที่สุดในขั้นประถมศึกษา และขั้นพื้นฐาน ชั้นประถมศึกษาให้เป็นการศึกษาภาคบังคับ ขั้นเทคนิคและประกอบอาชีพเป็นการศึกษาที่ต้องจัดให้มีโดยทั่วไป ขั้นสูงสุดเป็นขั้นที่จะเปิดให้ทุกคนเท่ากันตามความสามารถ การ ศึกษาจะมุ่งไปทางการพัฒนาบุคลิกภาพของมนุษย์อย่างเต็มที่ เพื่อเสริมพลังการเคารพสิทธิมนุษยชน และเสรีภาพขั้นพื้นฐานให้แข็งแกร่ง และมุ่งเสริมความเข้าใจ ขันติและมิตรภาพระหว่างประชาชาติ กลุ่มเชื้อชาติและศาสนา และจะมุ่งขยายกิจกรรมของสหประชาชาติเพื่อธำรงสันติภาพ ผู้ปกครองมีสิทธิก่อนผู้อื่นที่จะเลือกชนิดของการศึกษา สำหรับบุตรหลานของตน

ข้อ 27: บุคคล มีสิทธิที่จะเข้าร่วมการใช้ชีวิตทางวัฒนธรรมในประชาคมออย่างเสรี ที่จะพึงพอใจในศิลปะและมีส่วนในความคืบหน้า และผลประโยชน์ทางวิทยาศาสตร์ บุคคล มีสิทธิในการได้รับการคุ้มครองประโยชน์ทางด้านศีลธรรม และทางวัตถุอันเป็นผลได้จากการประดิษฐ์ทางวิทยาศาสตร์ วรรณกรรม และศิลปะที่ตนเป็นเจ้าของ

ข้อ 28: บุคคล ชอบที่จะได้รับประโยชน์จากระเบียบสังคมและระหว่างประเทศ อันจะอำนวยให้การใช้สิทธิและเสรีภาพบรรดาที่ได้ระบุไว้ใน ปฏิญญานี้ทำได้อย่างเต็มที่

ข้อ 29: บุคคลมีหน้าที่ต่อประชาคมอันเป็นที่เดียวซึ่งบุคลิกภาพของตนจะพัฒนาได้อย่างเสรีเต็มความสามารถ ใน การใช้สิทธิและเสรีภาพบุคคลต้องอยู่ภาพใต้เพียงเช่นที่จำกัดโดยกฎหมายเฉพาะ เพื่อความมุ่งประสงค์ ให้ได้มาซึ่งการยอมรับ   และเคารพในสิทธิและเสรีภาพของผู้อื่น เพื่อให้สอดคล้องกับข้อกำหนดของศีลธรรม ความสงบเรียบร้อยของประชาชน และสวัสดิการโดยทั่วไป ในสังคมประชาธิปไตย

สิทธิและเสรีภาพเหล่านี้ มิว่าด้วยกรณีย์ใด จะใช้ขัดกับความมุ่งประสงค์และหลักการ ของสหประชาชาติไม่ได้

ข้อ 30: ข้อความ ต่างๆตามปฏิญญานี้ ไม่เปิดช่องที่จะแปลความได้ว่า ให้สิทธิใดๆแก่รัฐ กลุ่มชนหรือบุคคลใดๆ ที่จะประกอบกิจกรรม หรือกระทำการใดๆ อันมุ่งต่อการทำลายสิทธิและเสรีภาพใดๆ ที่ได้ระบุไว้ในบทบัญญัติฉบับนี้.

 

ปัจจุบันประเทศไทยกำลังประสบปัญหาความคิดเห็นไม่ตรงกันของทางการเมือง เมื่อมีการเจรจาแล้วไม่ประสบผม จึงก่อให้เกิดการประท้วงและก่อให้เกิดปัญหาการละเมิดสิทธิกันเกิดขึ้น การกระโดยไม่คำนึงถึงผลพวงที่จะเกิดขึ้น ย่อมนำมาสู่ความวิบัติเป็นแน่แท้ ซึ่งหากต้องการให้เกิดความสงบสุขต่อทั้งสองฝ่ายและประชาชนทุคนนั้น ควรเริ่มที่จะร่วมกันแก้ไขปัญหา สืบเสาะหาที่มาของปัญหาและแก้ไขไปทีละปม และจำเป็นต้องอาศัยความอดทนเป็นอย่างมากอีกด้วย

 

การอยู่ร่วมกันของคนหลายคนย่อมนำมาถึงปัญหาต่างๆมากมาย และในทางกลับกันการอยู่ร่วมกันหลายๆคนก็นำมาซึ่งการร่วมมือและการร่วมมือกันนำไปถึงความก้าวหน้าและความเจริญรุ่งเรือง ปัญหาต่างๆที่เกิดขึ้นนั้นโดยส่วนใหญ่เกิดจากการกระทำโดยยึดสิทธิของตนแต่ลืมที่จะคำนึงถึงสิทธิของผู้อื่น โดยธรรมชาติของมนุษย์แล้วเมื่อโดนรุกรานย่อมต้องสู้เพื่อปกป้องสิทธิของตน เมื่อมีการทะเลาะเบาะแว้งเกิดขึ้น ความไม่สงบก็จะตามมา และมันก็สามารถลุกลามไปได้เรื่อยๆจากปัญหาระดับบุคคลจนกลายเป็นปัญหาระดับชาติ และปัญหาที่เกิดขึ้นระดับชาติก็สามารถสร้างความแตกร้าวให้กับบุคคลได้เหมือนกัน เนื่องมาจากการถกเถียง และไม่เข้าใจซึ่งกันและกัน ปัญหาโดยส่วยใหญ่แล้วเกิดขึ้นมาจากคำพูด คือ คำพูดที่ดูหมิ่นเหยียดหยามในปมด้วยของผู้อื่นโดยลืมคำนึงถึงสิทธิของการมีชีวิตของบุคคลนั้น ความเข้าใจ เมื่อความเข้าใจในหลักสิทธิมนุษยชนไม่ถูกต้องการปฏิบัติก็จะผิดเพี้ยนจนกระทั่งเกิดการละเมิดสิทธิของผู้อื่น อันก่อให้เกิดความบาดหมางและปัญหาจากการทะเลาะเบาะแว้งที่เองที่ทำให้ความสามัคคีของคนไทยลดลงไปมาก แต่เมื่อเราหันกลับมามองในมุมที่ก่อให้เกิดความเจริญรุ่งเรื่องแล้วนั้น คำพูดที่พูดให้เกียรติซึ่งกันและกัน ย่อมนำมาสู่ความสุขสงบเป็นแน่แท้ ความเข้าใจที่เข้าใจถึงหลักสิทธิมนุษยชนอย่างถ่องแท้นั้น จะทำให้เราสามารถปฏิบัติตนได้อย่างถูกต้องตามสมควร และก่อให้เกิดความร่วมมือ ความสามัคคีที่จะนำประเทศไทยให้ก้าวไปข้างหน้าได้อย่างมั่นคงภายใต้การเคารพสิทธิของกันและกัน

 

เราทุกคนต่างมีเสียงและสิทธิ์      มีความรู้ความคิดประจักษ์แจ้ง

ใช้คำพูดความเข้าใจเพื่อแสดง         ให้เห็นแจ้งถึงวิสัยในสิทธิ

ต่างเคารพสิทธิกันและกัน      ร่วมรังสรรค์ไทยก้าวหน้าไร้ที่ติ

ก่อนคิดพูดรวบรวมสมาธิ         ให้เรื่องราวเป็นคติเตือนใจก่อนกระทำ

 

 

บทความหมายเลข 12

“ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน”

 

สิทธิมนุษยชน   หมายถึง ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ สิทธิ เสรีภาพและความเสมอภาคของบุคคลที่ได้รับการรับรองหรือคุ้มครองตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย   ดังนั้นสิทธิที่พึงมีมาตั้งแต่ลืมตาดูโลก ทุกคนจึงมีสิทธิที่จะได้รับการปกป้องดูแล และต้องมีกฎหมายรับรองในการที่จะทำตามสิทธิและหน้าที่ตามที่กฎหมายกำหนด เพื่อให้วิถีการปกครองระบอบประชาธิปไตยของไทยเป็นไปอย่างเต็มรูปแบบ และสมบูรณ์ แต่เหตุที่สังคมไทยยังมีปัญหาที่ไม่ลงตัวก็เพราะการขาดหลักการใช้สิทธิมนุษยชนอย่างถูกต้องนั่นเอง

จากอดีตที่ผ่านมาประเทศไทยมีความบอบช้ำมามากจากการที่ต้องสูญเสียเลือดเนื้อและชีวิตของผู้เรียกร้องสิทธิแห่งความเป็นมนุษย์  ความรุนแรงต่างๆ ที่เกิดขึ้นเป็นเพียงอำนาจของกลุ่มบุคคลเพียงบางส่วน ที่ขาดความยั้งคิดและไม่เคารพในสิทธิของบุคคลที่ควรพึงกระทำ สิทธิมนุษยชนควรเริ่มขึ้นภายในครอบครัวเป็นลำดับแรก เพราะครอบครัวที่สมบูรณ์และอบอุ่นเป็นบันไดขั้นแรกในการสร้างสิทธิแห่งความเป็นมนุษย์สู่ระดับประเทศ และระดับสากล หมายความว่า ในครอบครัวควรมีพ่อและแม่ที่เข้าใจและให้เกียรติกับลูก และยอมรับในสิทธิและเสรีภาพของเด็กและเยาวชน และคอยปกป้องคุ้มครอง ซึ่งเหตุและผลต่างๆ นั้นย่อมเป็นไปตามวุฒิภาวะและประสบการณ์ ซึ่งการแสดงออกย่อมแตกต่างกัน และควรได้รับการยอมรับฟัง หรือ การคัดค้าน แต่สังคมไทยในอดีตจนถึงปัจจุบันนั้น สิทธิที่เป็นไปตามหลักสิทธิมนุษยชนนั้นมักถูกละเลย ไม่ค่อยได้รับการเหลียวแล หรืออาจพูดได้ง่ายๆ ว่า “กฎหมายไทยอ่อนแอ”  ยกตัวอย่าง เช่น การหย่าร้างของสามีภรรยา การที่ภรรยาเรียกร้องสิทธิในการเรียกค่าเลี้ยงดูบุตรหลังการหย่านั้น แม้จะมีการระบุเป็นลายลักษณ์อักษรก็ตาม แต่ฝ่ายที่เรียกร้องส่วนใหญ่แทบจะไม่เคยได้รับตามข้อตกลงหลังการจดทะเบียนหย่า และกฎหมายก็ไม่สามารถทำอะไรได้เพราะขาดความเด็ดขาดในการใช้อำนาจทางกฎหมายเพื่อปกป้องผู้ที่ควรได้รับการคุ้มครอง

ในกรณีการใช้ความรุนแรงภายในครอบครัวก็เช่นเดียวกัน เราจะเห็นได้จากข่าวตามหน้าหนังสือพิมพ์ พ่อแท้ๆ กระทำชำเราลูกแท้ๆ ของตัวเอง  พี่ทำร้ายน้องสาว  แม่ขายลูกสาวหรือแลกลูกเพื่อให้ได้ยามาเสพ และอีกมากมายที่เราทุกคนจะเห็นได้ว่า เด็กและผู้ที่อ่อนแอกว่ามักจะเป็นผู้ถูกกระทำอย่างไร้มนุษยธรรม  เขาเหล่านั้นต้องทนทุกข์ทรมานทั้งกายและใจ ความบอบช้ำที่เกิดขึ้นในสังคมครอบครัวคือปัญหาที่ภาครัฐควรเริ่มแก้ไข  เพราะครอบครัวที่ดีเป็นรากฐานที่จะทำให้บ้านเมืองเข้มแข็ง  แต่เรามักจะพบว่าภายในครอบครัวนั้นเด็กและเยาวชนมักจะถูกละเลยหรือไม่ค่อยได้รับการยอมรับในการแสดงออกทางความคิดเห็น  เมื่อสิทธิของเด็กและเยาวชนไม่มีความสำคัญในสายตาของผู้ใหญ่ การรวมกลุ่มของเด็กและเยาวชนจึงเกิดขึ้นและก่อปัญหาที่ผู้ใหญ่หรือผู้มีกฎหมายคาดไม่ถึง ก่อเกิดเป็นความรุนแรงของสังคมไทยที่แก้ไม่ตกจนถึงทุกวันนี้ และปัญหาทั้งหลายเหล่านี้จึงเกิดเป็นปมของการศึกษาไทยที่ตกต่ำลงทุกวัน ไม่มีประโยชน์เลยกับโครงการเรียนฟรี 15 ปีอย่างมีคุณภาพ เพราะนั่นไม่ใช่วิธีการแก้ปัญหาทางการศึกษา แต่กลับกลายเป็นเหมือนการลงทุนที่เป็นกลอุบายอันแยบยลของอำนาจทางการเมือง เพียงแค่เด็กและเยาวชนเป็นเครื่องมือส่วนหนึ่ง แต่ถ้าจะให้ถามว่าระดับหรืออันดับการศึกษาไทยดีขึ้นหรือไม่ เปล่าเลย การรั้งอันดับสุดท้ายของอาเซี่ยน ควรเป็นคำตอบที่ดีที่สุด ที่ทุกภาคส่วนควรเหลียวหลังกลับมามองอนาคตของประเทศ  เรียนฟรี 15 ปี เป็นการบรรเทาค่าใช้จ่ายของครอบครัวในระดับต้นทางเท่านั้น แต่ถึงกระนั้นก็ยังไม่เพียงพอต่อการจัดการศึกษาให้กับเด็กและเยาวชน จึงทำให้การศึกษาของเด็กและเยาวชนไปไม่ถึงจุดหมายปลายทาง หลายคนต้องออกกลางคัน ด้วยปัจจัยหลายประการ อาทิเช่น ปัญหาความแตกร้าวในครอบครัว  ปัญหาค่าใช้จ่ายในการเดินทาง ค่ารถประจำรับส่งนักเรียน หรือกรณีสำคัญคือพ่อแม่ส่วนใหญ่ต้องทำมาหากินตามแหล่งอุตสาหกรรมจึงนำลูกมาฝากไว้กับปู่ย่าตายายให้ช่วยดูแล จากนั้นก็ไม่กลับมารับผิดชอบปล่อยให้ผู้สูงวัยเป็นผู้รับผิดชอบ เด็กและเยาวชนบางคนต้องออกจากโรงเรียนเพื่อไปทำงานรับจ้าง หรือเยาวชนก็จะเข้าทำงานตามโรงงานทั้งๆ ที่ตามความเป็นจริงแล้วเขาทั้งหลายควรที่จะได้ศึกษาเล่าเรียนในโรงเรียนให้เต็มตามที่กฎหมายกำหนด หรือแม้แต่การออกกฎหมายให้นักเรียนต้องเรียนจนถึงภาคบังคับ หากผู้ปกครองไม่พาเด็กมาเข้าเรียนหรือเรียนไม่จบภาคบังคับนั้น  ผู้ปกครองจะต้องมีโทษปรับอย่างน้อยหนึ่งพันบาท แต่ก็ไม่มีสิ่งใดที่จะกระเตื้องให้ดีขึ้น ทำให้คุณภาพทางการศึกษาของไทยถอยหลังลงคลอง และเยาวชนคือผู้ที่ก่อปัญหาต่างๆ เพื่อแสวงสิ่งทดแทนที่ขาดหายไปในชีวิตแม้จะเป็นสิ่งที่ผิดกฎหมายหรือศีลธรรม เขาก็จะทำเพราะเด็กและเยาวชนส่วนมากขาดผู้รับผิดชอบในการดูแลปกป้องสิทธิของเขา

ในเส้นทางการเมืองก็เช่นเดียวกัน ตั้งแต่การปฏิวัติรัฐประหารมาหลายต่อหลายครั้ง ประชาธิปไตยของประเทศไทยก็ยังไม่เคยเต็มรูปแบบ เพราะขาดความรู้หรือหลักการที่ควรกระทำ คือความเคารพในสิทธิของผู้อื่นเพราะมัวแต่ต้องการให้ได้มาซึ่งสิทธิของตนเอง  นโยบายต่างๆ ที่สร้างขึ้นมาเพื่อหลอกล่อให้ประชาชนหลงใหล หากนโยบายด้านไหนดีก็ควรดำเนินต่อไปเพื่อเป็นการพัฒนา แต่เมื่อการเมืองเปลี่ยนขั้วนโยบายก็ย่อมเปลี่ยนแปรไป เช่น   นโยบาย “โครงการไทยเข้มแข็ง ๒๕๕๕” ซึ่งเกิดขึ้นสมัยพรรคประชาธิปัตย์เป็นรัฐบาลตั้งแต่ปี ๒๕๕๒   แต่ในระบบการศึกษาซึ่งเป็นเรื่องโดยตรงกับเด็กและเยาวชน โครงการนี้ก็ไม่มีความต่อเนื่อง เมื่อนักการเมืองไม่เคารพสิทธิของพลเมืองที่ไปใช้สิทธิลงคะแนนเสียงเพื่อเลือกกลุ่มบุคคลขึ้นมาเพื่อพัฒนานโยบายตามที่ได้หาเสียงไว้ แต่กลับถูกทำลายสิทธินั้นด้วยอำนาจทางการเมือง เหมือนกับว่าใครจะฉกฉวยโอกาสได้มากกว่ากันไม่มีใครคิดถึงประโยชน์ของชาติบ้านเมือง

ในสังคมไทยนั้นสิทธิมนุษยชนที่ควรได้รับการปกป้องและดูแลคือสิทธิในการประกอบอาชีพ การรับรองในการทำงาน หากดูภาพรวมส่วนใหญ่นั้น อาชีพเกษตรกรคืออาชีพหลักของไทย ซึ่งในความเป็นจริงภาครัฐควรหันมาสร้างนโยบายที่จะพัฒนาอุตสาหกรรมทางการเกษตรเพื่อเพิ่มผลิตผล สร้างรายได้หลักให้กับประเทศและเกษตรกร แต่ในทางตรงกันข้ามภาครัฐกลับสนับสนุนให้เกษตรกรขายที่ดินที่เคยเป็นที่ทำการเกษตร ดินที่มีคุณค่ามีธาตุอาหารมากมายสำหรับปลูกพืชไร่ แต่กลับถูกขายให้กับนายทุนต่างชาติ เพียงเพื่อหวังเงินก้อนโต สร้างค่านิยมที่เห็นแก่เงิน แต่ไม่เห็นแก่ประเทศชาติและลูกหลานรุ่นต่อๆ ไป เพราะนักการเมืองส่วนใหญ่ ก็หวังผลประโยชน์เข้าตัวเองเช่นกันโดยลืมมองนโยบายที่เคยหาเสียงไว้  นโยบายต่างๆ ของพรรคการเมืองส่งผลกระทบต่อประชาชนโดยตรง ดังนั้นการคิดและไตร่ตรองอย่างรอบคอบของภาครัฐนั้น เป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่ง ตัวอย่างเช่น การขึ้นค่าแรงขั้นต่ำ สามร้อยบาทนั้น ได้สร้างความเสียหายต่อประชาชนคนไทยอย่างเป็นมุมกว้าง สินค้าอุปโภค บริโภคมีราคาสูงขึ้นแทบทุกชนิด ค่าจ่ายในการเดินทางก็สูงขึ้น แต่ผลประโยชน์กลับไปตกอยู่กับแรงงานต่างด้าว เพราะนโยบายนี้ทำให้แรงงานต่างด้าวแห่อพยพเข้ามาทำงานในเมืองไทย เพราะนโยบายของรัฐบาลที่ผิดพลาดทำให้คนไทยเลือกงาน ต้องการทำงานที่มีรายได้สูง สร้างรสนิยมที่สูงเกินตัว หรือพูดง่ายๆ ก็คือ ความรู้น้อยแต่รสนิยมสูงนั่นเอง ซึ่งเราจะเห็นได้จากแรงงานกรรมกรก็เป็นต่างด้าว ลูกจ้างตามร้านอาหาร ตามตลาดสดก็แทบจะไม่มีคนไทยเหลืออยู่เลย คนไทยไปไหนหมดหรือ ก็อยู่ในเรือนจำ เพราะชอบงานสบายรายได้ดี การรับจ้างส่งยาบ้า บอกแล้วว่ากฎหมายไทยอ่อนแอ เมื่อถูกจับได้ สักพักก็ออกมาทำกันใหม่ วนเวียนกันไปแบบนี้เป็นวัฏจักรของวงการยาบ้าไปแล้ว และด้วยอำนาจของเงิน แม้แต่ผู้ดูแลกฎหมายเองก็ทำผิดกฎหมายกันมากมาย หลายวงการของสีกากี  กว่าจะจับกันได้ก็ทำลายเยาวชนไปเกือบค่อนประเทศแล้ว รวมทั้งลูกหลานของตัวเอง โดยไม่ดูถึงความมั่นคงของชาติ  หรือผู้มีอำนาจทางการเมืองเองก็เถอะ เบื้องหลังบางคนก็มีธุรกิจที่ไม่สู้ดีผิดศีลธรรมแต่หวังผลประโยชน์กอบโกยเข้ากระเป๋าตัวเอง  การคอรัปชั่นเป็นสิ่งที่พังทลายลงยากมากในเมืองไทย การซื้อสิทธิ์ขายเสียงยังคงมีกันอยู่ต่อไปแต่ทวีความรุนแรงมากขึ้น ดังจะเห็นได้จากข่าวอาชญากรรม การลอบทำร้ายหัวคะแนนหรือนักการเมือง แต่ใช่ว่าจะมีแต่ในประเทศไทยเท่านั้น การคอรัปชั่นและโกงกินก็เกิดขึ้นในหลายประเทศ

นโยบายของภาครัฐที่คิดว่าผิดพลาดอย่างใหญ่หลวงคือ นโยบายรถคันแรก เมื่อภาครัฐประกาศขึ้นเงินเดือนผู้จบปริญญาตรีที่หนึ่งหมื่นห้าพันบาท แต่รัฐก็เรียกเก็บคืนโดยนำโครงการรถคันแรกออกมาล่อตาล่อใจ พร้อมกับหนี้ก้อนโตให้กับประชาชน  ปัญหาที่ตามมาคือ การจราจรที่คลาคล่ำด้วยนโยบายรถคันแรก เมื่อสังเกตผู้เป็นเจ้าของส่วนใหญ่คือบัณฑิตเพิ่งจบใหม่ เริ่มงานใหม่ด้วยเงินเดือนหนึ่งหมื่นห้าพันบาท  การที่ภาครัฐออกนโยบายแบบนี้เป็นการไม่ปกป้องรักษาสิทธิที่ประชาชนควรได้รับ และสร้างปัญหาความแตกร้าวมากมายให้กับประชาชน เช่น เมื่อผ่อนไม่ไหวก็ต้องปล่อยให้บริษัทมายึดและถูกฟ้องร้องเรียกเงินหนึ่งแสนบาทคืน บางรายก็หนี ผู้ค้ำประกันก็ต้องเดือดร้อนกลายเป็นพายเรือวนอยู่ในอ่าง คุณภาพชีวิตกลับมีแต่แย่ลงเพราะรถคันแรก  ค่าน้ำมัน ค่าผ่อนรถ ค่าเช่าบ้าน ค่าน้ำ  ค่าไฟ ยังไม่รวมค่าใช้จ่ายอื่นๆ ภายในครอบครัว คงไม่พอแน่สำหรับหนึ่งหมื่นห้าพันบาท ยกตัวอย่างง่ายๆ ครูบรรจุใหม่เริ่มจองรถคันแรก เมื่อได้แล้วก็ยังไม่พอใจนำรถไปตกแต่งตามความพอใจของตน โดยใช้สิทธิ์การกู้เงินสหกรณ์ เมื่อส่งได้ระยะหนึ่ง (ไม่ถึงห้าเดือน) ก็เริ่มโอดครวญคืนก็โนปรับเพราะรถไม่เหมือนเดิม ไม่มีความสุขในการทำงาน ครูเครียด นักเรียนเรียนไม่รู้เรื่องเมื่อเป็นปัญหาแล้วการแก้ก็ต้องใช้เวลาอีกยาวไกลแล้วก็แก้กันไม่ถูกอีก        สิ่งที่ผู้ใหญ่ในบ้านเมืองควรหันกลับมามองคือค่านิยมในความเป็นไทยแต่เดิม การปลูกฝังค่านิยมในความเป็นไทย การรู้จักสิทธิเสรีภาพศักดิ์ศรีที่ได้เกิดมาเป็นคนไทยควรปฏิบัติอย่างไร นี่แหละคือสิ่งที่คนไทยทั้งเด็ก เยาวชน และผู้ใหญ่ควรได้รับความรู้อย่างถูกต้อง  ครบถ้วนและความรู้ที่ได้นั้นต้องปลูกฝังให้เกิดความตระหนัก และสำนึกได้   อยากยกตัวอย่างการถูกทำลายสิทธิและเสรีภาพของมนุษยชนแต่ก็เป็นสิทธิที่เจ้าของพึงกระทำได้  มีการประกาศยกเลิก “ตลาดไนท์สแควร์” ที่ใจกลางเมืองศรีราชา ตลาดแห่งนี้เป็นที่พึงปรารถนาของคนที่ไม่ชอบเดินในห้าง มีสินค้าหลากหลายใครหิวก็เดินเข้าไปที่ร้านอาหาร เป็นศูนย์รวมของหลากหลายอาชีพ อาทิ มอเตอร์ไซด์รับจ้าง  รถตุ๊กตุ๊ก แม่ค้าพ่อขายแฟชั่นสวยงามราคาถูก และที่นี่เป็นตลาดของคนที่มีรายได้ไม่มากนัก จึงเป็นที่ชื่นชอบของประชาชนในแถบใกล้เคียงหรือแม้แต่คนต่างจังหวัดก็มักจะแวะมาเที่ยวชม  มีลมทะเลพัดเย็นสบายกว่าในห้าง แต่ทุกอย่างต้องจบเมื่อนักลงทุนเสนอราคาให้กับเจ้าของที่แห่งนั้นอย่างพึงพอใจ แต่หารู้ไม่ว่าอีกหลายร้อยชีวิตต้องระหกระเหิน แสวงหาที่ทำกินจะหาที่ไหนที่ทำเลดีเท่าตรงนี้คงไม่มีอีกแล้ว วิน มอเตอร์ไซด์รับจ้าง กับรถตุ๊กตุ๊กจะรับลูกค้าที่ไหน  คนไม่ชอบเดินห้างจะไปเดินกันตรงไหน   แม่ค้าพ่อขายต้องไปกันตรงไหน   สิทธิของคนหาเช้ากินค่ำใครจะรับรองให้ได้บ้าง เมื่อคอนโดมิเนียมหรูจะเข้ามาแทนที่ แต่คนไทยไม่มีโอกาสได้อยู่เพราะการสร้างนี้เป็นการสร้างเพื่อรับนักลงทุนจาก ญี่ปุ่น  เกาหลี สิทธิมนุษยชนของคนไทยเหลือน้อยลงเต็มที เพราะเงินเพียงตัวเดียวที่ทำให้ศูนย์รวมการพบปะของคนไทยอีกระดับต้องแตกสลายไป

หากความเป็นจริงแล้วการศึกษาเรื่องสิทธิมนุษยชนนั้นควรปลูกฝังให้เป็นรากแก้วในสายเลือดของพลเมืองประเทศไทย  โดยนำความรู้เรื่องสิทธิมนุษยชนเข้าไปอยู่ในโครงสร้างของหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐานของกระทรวงศึกษาธิการ ตั้งแต่ระดับประถมเป็นต้นไปเพราะเชื่อว่าหากเด็กและเยาวชนได้เรียนรู้และเข้าใจ และกล้าที่จะใช้สิทธิของตัวเองในทางที่ถูกที่ควร ปัญหาต่างๆ น่าจะทุเลาลง   เมื่อทุกคนเข้าใจในสิทธิหน้าที่และเสรีภาพที่ตนพึงกระทำได้ ย่อมมีการสร้างสรรค์สิ่งใหม่ๆ ที่ก่อให้เกิดประโยชน์ต่อสังคม เช่น สิทธิของตนเองในการที่จะได้รับการปกป้องเรื่องความคุ้มครองต่างๆ และสิ่งสำคัญภาครัฐต้องคอยควบคุมกำกับและดูแลไม่ให้ประชาชนถูกริดรอนสิทธิและเสรีภาพ เช่นควรออกกฎหมายควบคุมการให้ประชาชนทำบัตรเครดิต ต้องควบคุมกำหนดมาตรฐาน แต่เราจะเห็นว่ามีการสนับสนุน โฆษณาชวนเชื่อเสนอของแถมสุดคุ้มเพื่อให้ทำบัตรเครดิต ด้วยการขาดจิตสำนึกที่ถี่ถ้วนของคนไทย ทำให้ตกเป็นหนี้กันมากมายบางคนต้องเข้าปล้นจี้ ฉกชิงวิ่งราวเพื่อหาเงินมาชำระหนี้บัตรเครดิต  และคดีอื่นๆ ตามมาอีกมากมายคนไทยไม่ค่อยคำนึงถึงสิทธิอันพึงมี ในกรณีของบัตรเครดิต บางคนมีเงินเดือนหนึ่งหมื่นห้าพันบาทแต่สามารถมีบัตรเครดิตถึงห้าใบนั่นแสดงว่าเขาได้มีหนังสือสัญญาเงินกู้ไปแล้วห้าฉบับ  แต่เหตุใดภาครัฐกลับไม่มีนโยบายที่จะคุ้มครองประชาชนของตน

หากต้องการสร้าง “ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน” แน่นอนสิ่งแรกที่ต้องเร่งทำคือ การนำกฎหมายมาใช้ให้เข้มแข็ง  เด็ดขาด  ด้วยกฎหมายรัฐธรรมนูญของไทยมีมาตรฐานที่ดีและเหมาะสม เหลือเพียงการนำมาใช้ให้เกิดประโยชน์อย่างจริงจัง ผู้มีอำนาจในการดูแลกฎหมายจะต้องช่วยกันพัฒนา รวมทั้งองค์กรต่างๆ ทั้งภาครัฐและเอกชน รวมทั้งมูลนิธิ ซึ่งเห็นได้เด่นชัดคือ มูลนิธิปวีณา ซึ่งให้ความช่วยเหลือด้านสิทธิมนุษยชนโดยตรง ส่วนมากก็จะเป็นเด็กและผู้หญิง ที่ถูกทารุณกรรม ที่พักพิงตามสถานสงเคราะห์ต่างๆ ที่รัฐมีให้อาจไม่เพียงพอสำหรับผู้ถูกริดรอนสิทธิ  ยังมีพลเมืองที่ควรได้รับรองสิทธิมนุษยชนในการถือสัญชาติไทย ที่อาศัยอยู่บนดอยสูงซึ่งเขาทั้งหลายเกิดบนผืนแผ่นดินไทย  แต่กลับต้องรอคอยเวลานับสิบปีสำหรับบางคนกว่าจะได้รับสัญชาติไทยซึ่งสร้างความปลาบปลื้มให้กับพวกเขาทั้งหลายทำให้ชาวเขาอีกมากมายช่วยสร้างชาติไทยให้เจริญได้ดีโดยเฉพาะ การปลูกพืชเมืองหนาว ซึ่งสร้างรายได้ ทำให้ชีวิตความเป็นอยู่ของชาวเขาเผ่าต่างๆ  ดีขึ้นเพราะเขาได้รู้คุณค่าของสิทธิหน้าที่และเสรีภาพที่พวกเขาได้รับอย่างภาคภูมิใจและมีเกียรติ

แบบอย่างที่ดีของการใช้หลักสิทธิมนุษยชนที่คนไทยควรดูเป็นแบบอย่างคือสถาบันพระมหากษัตริย์ของประเทศไทย เพราะทุกพระองค์ตั้งแต่อดีตถึงปัจจุบันทรงให้ความสำคัญกับสิทธิมนุษยชนเป็นอย่างมาก  สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอพระพัชรกิติยาภา ทรงให้ความสำคัญและเป็นแกนนำในการเรียกร้องปกป้องสิทธิและเสรีภาพของนักโทษหญิง ไม่ให้ถูกกระทำความรุนแรง ในส่วนของประเทศไทยนั้นให้ความสำคัญกับเรื่องของสิทธิมนุษยชนจะเห็นได้จากการเดินขบวนเรียกร้องสิทธิในวันสำคัญต่างๆ แต่ในทางกลับกันประเทศไทยก็ถูกกล่าวหาว่ามีการละเมิดสิทธิมนุษยชนด้วยเช่นกัน   ตัวอย่างเช่น  เป็นแหล่งค้ามนุษย์ข้ามชาติ   เป็นแหล่งที่ใช้แรงงานเด็กที่ผิดกฎหมาย   หรือแม้แต่การรับสินบนในการแลกเปลี่ยนบัตรประชาชนในการสวมชื่อปลอมเข้าไป ทำให้เจ้าของบัตรตัวจริง ไม่มีสิทธิและเสรีภาพในการกระทำที่พึงปฏิบัติได้ ซึ่งก่อให้เกิดความเสียหายอย่างมากมายและการเรียกร้องสิทธิคืนนั้นย่อมต้องใช้เวลานาน   เสียโอกาสในหน้าที่การงาน

นโยบายในการสร้าง “ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน” จึงควรมีดังนี้

๑.    ส่งเสริมความรู้ด้านสิทธิมนุษยชนในหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐานและระดับอุดมศึกษา

๒.   ภาครัฐใช้กฎหมายในการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนอย่างเอาจริงเอาจังและเข้มงวด

๓.   ขยายเครือข่ายขององค์กรต่างๆ  ที่ช่วยเหลือด้านสิทธิมนุษยชนไปให้ทั่วถึงไม่กระจุกอยู่แต่ในศูนย์กลางอย่างเดียว

๔.   เผยแพร่ความรู้เกี่ยวกับสิทธิ หน้าที่ และเสรีภาพต่างๆ ของประชาชนที่ควรพึงกระทำ โดยเข้าให้ถึงประชาชนระดับล่าง

๕.   ภาครัฐควรควบคุมและดูแลในการโฆษณาชวนเชื่อจากสื่อต่างๆ ที่จะทำให้พลเมืองใช้สิทธิและเสรีภาพของตัวเองที่ไม่ถูกไม่ควรเพราะความเข้าใจผิดจากโฆษณาชวนเชื่อ

๖.   ส่งเสริมให้คนไทยรู้จักคุณค่าของความเป็นไทยซึ่งเป็นรากฐานของความสงบและนำไปสู่การใช้สิทธิมนุษยชนอย่างถูกต้องให้เกียรติกัน

๗.   มีกฎหมายที่คุ้มครองและปกป้องเด็กและเยาวชน รวมทั้งบทลงโทษ ผู้ที่ละเมิดสิทธิของเด็กและเยาวชน

๘.   สร้างกฎหมายครอบครัว ที่พ่อแม่และผู้ปกครองต้องควรรู้และปฏิบัติต่อเด็กและเยาวชน

๙.   สร้างอนุสรณ์สถานชีวประวัติบุคคลสำคัญที่แสดงถึงการเป็นบุคคลสำคัญในเรื่องของสิทธิมนุษยชนเพื่อเป็นตัวอย่างทางการศึกษา

๑๐.   เพิ่มองค์กรเอกชนหรือของรัฐที่คอยให้ความช่วยเหลือด้านคดีความโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย ซึ่งจะทำให้ประชาชนกล้าที่จะแสดงออก

๑๑.    ส่งเสริมการให้เกียรติกันด้านสังคม  ความเป็นอยู่ในชีวิตประจำวัน

๑๒.    รัฐผลิตบุคลากรด้านสิทธิมนุษยชนเพื่อควบคุมดูแลการถูกละเมิดสิทธิมนุษยชนเพื่อสร้างความมั่นใจและศรัทธาต่อประชาชน

หากสังคมไทยสามารถเข้าสู่อารยธรรมที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนได้แล้ว ประเทศชาติก็จะสงบร่มเย็น ไม่มีขั้วต่างทางการเมืองแบบสุดโต่งเช่นในปัจจุบัน   อาจลบคำว่าสองมาตรฐานออกไปได้  ไม่ว่าจะร่ำรวย หรือ อยู่ระดับรากหญ้าก็จะได้รับสิทธิ หน้าที่และเสรีภาพอย่างเสมอภาคเท่าเทียมกัน  เหลือแต่การลงมือกระทำเท่านั้น และสิ่งสำคัญสำหรับสังคมไทยคือ  การปลูกฝังความรู้และความเข้าใจในเรื่องสิทธิมนุษยชน ในสถานศึกษาให้เต็มรูปแบบก็จะเปรียบเหมือนการเริ่มเพาะเมล็ด ที่มีรากแก้ว และการดูแลรากแก้วให้แข็งแรงสมบูรณ์นั้น เมื่อต้นไม้ต้นเล็กเจริญเติบโตขึ้นก็จะเป็นต้นไม้ใหญ่ที่แข็งแกร่งและสวยงามแม้กระแสลมแรงแค่ไหน ไม้ใหญ่ก็จะไม่มีวันล้ม  นั้นหมายถึงเด็กและเยาวชนได้เห็นคุณค่าและสิทธิในตัวเองอย่างถูกต้อง การเมืองจึงเป็นเรื่องที่บุคคลทุกระดับอายุควรให้ความสำคัญ การเมืองที่ดี อนาคตของชาติก็จะดี ระดับการศึกษาของเยาวชนไทยอาจจะดีขึ้นอย่างแน่นอนและเขาเหล่านั้นก็จะเป็นผู้พัฒนาบ้านเมืองต่อไป

 

 

บทความหมายเลข 13

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน

ข้าพเจ้ามิได้ต้องการกล่าวถึงภาพฝันอันสวยหรูของประเทศไทย ข้าพเจ้ามีความฝันเช่นเดียวกับประชาชนคนอื่นๆ แต่ก็มิได้เป็นนักฝันที่ดีพร้อมสมบูรณ์ ด้วยเป็นมนุษย์ผู้หนึ่งที่ยังมีรอยแผลในจิตใจ ข้าพเจ้าเป็นผู้เคยถูกล่วงละเมิดสิทธิความเป็นมนุษย์ของตน และเคยเป็นผู้ล่วงละเมิดสิทธิดังกล่าวของผู้อื่นอีกด้วย กระนั้นในจิตใจนี้ก็มีความเชื่อ ซึ่งเป็นความเชื่อต่อความเป็นมนุษย์ อันเกิดจากการได้ค้นพบและเข้าใจตัวเอง
ก่อนข้าพเจ้าลืมตาดูโลก คุณปู่คือผู้ต่อสู้กับภาครัฐเพื่อความเป็นธรรมในถิ่นที่อยู่อาศัย เวลานั้นพ่อกับปู่ข้าพเจ้าดำรงชีพอยู่ในชุมชนสลัมของเมืองกรุงเทพมหานคร หน่วยงานของรัฐบาลต้องการเวนคืนที่ดิน ส่งเจ้าหน้าที่ใช้กำลังเข้ารื้อถอนบ้านและขับไล่หมู่คนจนที่ไม่มีอาวุธและไร้ทางสู้ตามชุมชนสลัมแห่งต่างๆ แต่การรวมตัวกันของพวกเขาก่อให้เกิดพลังที่เจ้าหน้าที่รัฐไม่อาจเข้าทำการใดๆได้โดยง่าย คุณปู่คือผู้นำคนหนึ่งของพวกเขา ซึ่งการรวมกลุ่มต่อต้านของชาวบ้านทำให้รัฐบาลต้องลงพื้นที่มาเจรจา เพราะถูกวิพากษ์วิจารณ์จากสังคมอย่างแพร่หลายเรื่องการใช้ความรุนแรงต่อประชาชนและความไม่ยุติธรรม ผลสุดท้ายแม้ชุมชนสลัมที่คุณปู่กับพ่ออยู่อาศัยจะต้องถูกรื้อทำลาย แต่พวกเขาก็ได้ที่อยู่อาศัยแห่งใหม่ตามข้อเรียกร้อง และอย่างน้อยก็ได้ต่อสู้เพื่อสิทธิของประชาชนคนหนึ่ง แม้ว่าฐานะจะยากจนเพียงใด
ทุกวันนี้ แม้คุณปู่ข้าพเจ้าจะไม่ต้องสู้กับภาครัฐอีกแล้ว แต่ปัญหาของผู้คนยากจนที่อยู่ฐานพีระมิดของชนชั้นทางสังคมยังคงอยู่ ทว่าทวีความซับซ้อนและซ่อนรูปกว่าแต่ก่อนนัก ช่องว่างระหว่างคนฐานะยากจนและคนรวยถี่ห่างมากขึ้น ขณะประเทศปกครองด้วยระบอกประชาธิปไตยและระบบเศรษฐกิจที่อวดอ้างว่าเพื่อความสุขของคนทั้งประเทศ แต่คนชนชั้นสูงที่มีจำนวนส่วนน้อยกลับยิ่งมีทรัพย์สินเพิ่มพูนและครอบครองทรัพยากรของประเทศเป็นส่วนใหญ่ แล้วคนที่มีฐานะต่ำต้อยยังคงยากจนและมีสิทธิ์ครอบครองทรัพยากรเพียงน้อยนิด  เศรษฐกิจแบบเสรีนิยมกล่าวว่าประชาชนมีสิทธิเสรีภาพในการเลือกทำมาหาเลี้ยงชีพ ทว่าในความเป็นจริง กลุ่มนายทุนบีบทางเลือกของประชาชน ต้องละทิ้งชุมชนเมาเป็นลูกจ้างในเมือง ถูกกดขี่ค่าแรง สวัสดิการไม่เหมาะสม ถูกใช้แรงงานเกินกำลัง เวลาพักผ่อนของพวกเขามีน้อยนัก ต้องทำงานที่เสี่ยงอันตรายได้รับสารเคมีจากระบบการผลิต ผู้คนส่วนใหญ่ในสังคมต้องกินอาหารจากระบบอุตสาหกรรมที่ปนเปื้อนสารพิษ ต้องใช้สิ่งของที่ถูกออกแบบมาให้พังง่ายเพราะการพังอย่างง่ายดายจะช่วยเร่งการซื้อขายในระบบมากขึ้น ข้าพเจ้าเกิดและเติบโตในสังคมที่เต็มไปด้วยการแข่งขัน ความไม่เท่าเทียม และการฉกฉวยผลประโยชน์จากกัน
ข้าพเจ้าเกิดมาพร้อมพังผืดใต้ลิ้น ส่งผลให้ในวัยเด็กพูดไม่ชัดถ้อยชัดคำ เมื่อโตขึ้นจนเข้าโรงเรียนได้แล้ว ครอบครัวข้าพเจ้าย้ายที่อยู่อาศัยไปยังจังหวัดนนทบุรี จนกระทั่งข้าพเจ้าขึ้นชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 จึงย้ายกลับมากรุงเทพฯ อีกครั้ง โรงเรียนใหม่ ณ ที่แห่งนี้ข้าพเจ้าต้องทนทุกข์กับการโดนล้อเลียนและกลั่นแกล้งจากเด็กที่พูดชัดกว่าและตัวโตกว่า ซึ่งไม่เคยเจอมากอย่างนี้ในโรงเรียนก่อนหน้า เหตุการณ์ช่วงวัยนั้นทำให้สูญเสียความมั่นใจในตัวเองเรื้อรังจนถึงทุกวันนี้ แล้วค่อยๆซึมซับการล้อเลียนและการเปรียบเทียบคนอื่นๆจากเด็กๆที่โรงเรียนและผู้ใหญ่รอบข้าง เราล้อคนที่โง่กว่าหรือ “ทำอะไรไม่เข้าท่า” ว่าเป็นคนประเทศเพื่อนบ้าน เราดูถูกเพื่อนและคนอื่นๆที่มาจากต่างจังหวัดที่ไกลจากกรุงเทพฯ เราดูถูกคนภาคอีสาน ล้อเลียนพวกเขาเกี่ยวกับดั้งจมูกและรูปลักษณ์ใบหน้า แม้ข้าพเจ้าเป็นเด็กชอบกินข้าวเหนียว แต่ก็ต้องแอบกินในมุมเงียบๆของโรงเรียนไม่กล้ากินข้ามเหนียวหมูทอดให้เด็กคนอื่นเห็น เพราะเคยถูกล้อเลียนว่า “ลาว”
ข้าพเจ้ากับเพื่อนยังดูถูกคนอื่นเกี่ยวกับสีผิว โดยมีโฆษณา ดาราจอแก้ว และแม้กระทั่งคุณครูก็สอนพวกเรามาเช่นนี้ คนที่มีผิวขาว หน้าตาดี และแต่งตัวงามจึงมีคุณค่าและไม่ถูกล้อเลียน ครั้งวัยเด็กข้าพเจ้าผิวขาวสะอาด และเคยล้อเพื่อนว่า “ดำ” เมื่อโตขึ้นย่างสู่วัยรุ่น การยืนตากแดดหน้าเสาธงตอนเคารพธงชาติก็ดี ตอนกิจกรรมลูกเสือก็ดี แสงอาทิตย์ได้พลัดพรากผิวขาวนอกร่มผ้าของข้าพเจ้าไปเสีย ขณะคุณครูหรือผู้บังคับบัญชายืนสั่งจัดแถวในที่ร่มกำบังกาย หลังจากผิวเริ่มคล้ำ ข้าพเจ้าเกิดความสูญเสียความมั่นใจในตัวเองอีกส่วนหนึ่ง ด้วยฐานะของครอบครัวที่ไม่ดีนัก ข้าพเจ้าไม่ค่อยมีเสื้อผ้าใหม่ๆให้สวมใส่ แล้วไม่ชอบส่องกระจกเงาเพราะคิดว่าตัวเองดูไม่ดีและสภาพโทรมกว่าผู้อื่น
ดวงตาของตนในกระจก ข้าพเจ้ามิกล้าสบเป็นเวลานาน มันแลเหมือนมีปีศาจอยู่ภายใน ข้าพเจ้าเชื่อมั่นว่าปีศาจตนนั้นในอดีตคือด้านมืดของจิตใจที่มุ่งล่วงละเมิดสิทธิผู้อื่นเพื่อความพอใจของตัวเอง ปีศาจไม่ได้เกิดขึ้นเพียงเพราะ กรรมของอดีตชาติ แต่ยังเกิดขึ้นเพราะโครงสร้างทางสังคมของประเทศชาติและสิ่งแวดล้อม
เด็กๆอย่างข้าพเจ้าเรียนรู้การใช้อำนาจที่ไม่ยุติธรรมและการข่มขู่ขุกเข็ญผู้อื่นจากคนในครอบครัวและในรั้วโรงเรียน พ่อแม่ยามไม่พอใจกันและกันหรือไม่พอใจข้าพเจ้าก็จะระเบิดโทสะ ทำเสียงดังในบ้านด้วยการปิดประตูแรงๆ ขับรถเร็วกว่าที่เคย ลงไม้ลงมือตี หรือไม่พูดคุยต่อกัน คุณครูก็มักบังคับเราให้เรียน ให้เข้าแถว ให้ทำตามที่พวกเขาสั่ง แม้เราจะไม่ยินยอมและไม่เห็นประโยชน์จากการเรียนสิ่งที่เขาสอน แต่หากข้าพเจ้าขัดขืนก็จะถูกลงโทษด้วยกฎระเบียบที่นักเรียนไม่ได้มีส่วนร่วมในการกำหนดใดใด  สิ่งที่เก็บกดไว้ในใจเด็กน้อยคนนี้ได้เคยแสดงออกยามน้อยใจผู้ใหญ่ผ่านการขูดใบหน้าตัวเองให้เป็นรอยแผลเป็น การขว้างหมอนใส่ผนังบ้าน หักไม้บรรทัด ข้าพเจ้าเคยคิดทำร้ายหัวใจแม่อย่างร้ายกาจอยู่หลายคราวแต่ไม่ได้ทำ
เมื่อข้าพเจ้าเติบโตขึ้น ดวงตาก็ได้เห็นการใช้ความรุนแรงอยู่ทั่วไปในสังคม ตัวอย่างเช่น การปราบปรามการชุมนุมของประชาชนที่จังหวัดภาคใต้ทำให้มีคนบาดเจ็บและเสียชีวิต ซึ่งกลายเป็นอีกหนึ่งฉนวนเหตุให้เกิดความรุนแรงรายวันของจังหวัดชายแดนภาคใต้ถึงทุกวันนี้ ข้าพเจ้าเคยถูกตามรบกวนจากชายหนุ่มด้วยกันและถูกลวมลามเนื้อตัวในตลาดนัดกลางกรุง แล้วยังได้เห็นความรุนแรงที่ใช้ประโยชน์เพื่อตนเองของนักศึกษารุ่นพี่ในมหาวิทยาลัยต่างๆ ที่ใช้บังคับรุ่นน้องให้อยู่ในโอวาทและเคารพระบบอาวุโส นักศึกษารุ่นพี่เหล่านั้นจำนวนมากที่ต่อไปจะทำอาชีพครู
ระบบอาวุโสเป็นวัฒนธรรมของประเทศไทยที่มีทั้งข้อดีและข้อเสีย ข้อดีคือการบ่มเพาะความอ่อนน้อมถ่อมตนและการส่งทอดสิ่งที่ดีงามในชุมชน ทว่าข้อเสียจะเกิดขึ้นเมื่อผู้ใหญ่ใช้อำนาจอย่างไม่เป็นธรรม ยึดตนเป็นศูนย์กลาง ละเลยความมีส่วนร่วม และใช้อำนาจหาประโยชน์ให้ตนและพวกพ้อง
กว่าสิบสองปีที่พ่อแม่ต้องสูญเสียเงินและเป็นหนี้เพื่อส่งข้าพเจ้าเข้าเรียนในโรงเรียนของภาครัฐ ข้าพเจ้าได้เรียนรู้สิ่งที่เป็นประโยชน์เพียงน้อยนิด และถูกลดทอนคุณค่าในตัวเองลงไปทีละน้อย สิ่งที่ติดตัวข้าพเจ้าเมื่อละจากการศึกษาชั้นมัธยมศึกษาคือวิชาพื้นฐานต่างๆ บทสวดมนต์ไม่กี่บท และความสัมพันธ์ที่ดีในหมู่เพื่อน แล้วด้านลบที่ติดตัวมาได้แก่ ความเชื่อว่าความเจริญวัดได้ทางวัตถุ การเรียนจบการศึกษาขั้นสูงในมหาวิทยาลัยที่มีชื่อเสียงจึงเป็นคนมีคุณค่า เป็นคนต้องตามกระแสหลักของสังคม และต้องเชื่อในสิ่งที่ครูและคนส่วนใหญ่ในสังคมคิด  การศึกษาในโรงเรียนบั่นทอนความเป็นมนุษย์ ไม่ได้บอกข้าพเจ้าและเพื่อนเลยว่าคุณค่าของชีวิตคืออะไร นอกจากโฆษณาน้ำอัดลมที่บอกว่า “ชีวิตของเราใช้ซะ”
เมื่อก้าวออกมาจากการศึกษาในกระแสหลักของสังคม ข้าพเจ้าได้รับโอกาสที่งดงามเพื่อร่ำเรียนในการศึกษาทางเลือก กลับมาเรียนรู้ใหม่ตั้งแต่ต้น เริ่มที่ความสัมพันธ์ระหว่างเพื่อนชีวิตแม้มิใช่มนุษย์ การรู้จักตัวเอง เห็นคุณค่าในสิ่งที่ข้าพเจ้าเป็น เรียนการใช้อำนาจอย่างมีส่วนร่วม ได้ตั้งคำถามต่อสังคมและมองโลกในมุมที่แปลกออกไป ประสบการณ์ของการเรียนในค่ายเหล่านั้น แตกต่างเกือบสิ้นเชิงกับโลกภายนอกที่เต็มไปด้วยการแข่งขันชิงดีชิงเด่น คุณค่าปลอม และวิถีชีวิตที่น่าเบื่อหน่าย เพื่อนและน้องหลายคนออกมาผจญกับความสับสน หลายคนกลับไปใช้ชีวิตแบบเดิมคงเหลือแต่ความทรงจำที่งดงามและการเรียนรู้ที่ไม่ได้ต่อยอด บางคนพยายามปรับสมดุลประยุกต์ใช้กับชีวิตในโลกที่วิปริต ข้าพเจ้าออกมาทำงานเพื่อสังคม ต้องผจญกับความทุกข์และบ่อยครั้งเต็มไปด้วยความสิ้นหวัง สังคมในวันข้างหน้าจะดีขึ้นได้อย่างไรท่ามกลางความมืดมนที่ครอบคลุม
ชีวิตในสังคมเมืองเปลี่ยวเหงา มีผู้คนมากมายแต่ไม่ได้มีความสัมพันธ์มากเท่าใด ความหวาดระแวงฉายในแววตาแปลกหน้าของกัน ผู้คนไม่รู้จะมีชีวิตอยู่ไปสู่จุดใดกันแน่ เราต่างหลบหนีความเหงาในตัวเองไปพึ่งพาวัตถุภายนอกและพฤติกรรมที่ทำร้ายตนและคนรอบข้าง แม้ข้าพเจ้าเรียนในการศึกษาที่เชื่อว่าการบ่มเพาะความเป็นมนุษย์คือจุดมุ่งหมาย ก็ไม่อาจทนอยู่กับความเปลี่ยวเหงาในหลายคราวได้ ข้าพเจ้าปล่อยให้ชีวิตไหลผ่านไปในบางวัน เข้าเว็บไซต์ที่เผยแพร่สื่อลามกอนาจารซึ่งมาจากการแอบถ่ายผู้อื่นในที่ลับ ข้าพเจ้าเคยตั้งกล้องแอบถ่ายเด็กสาวอาบน้ำ และเป็นผู้จัดการเรียนรู้อย่างมีส่วนร่วมในค่ายที่ไม่อาจละการเอาตัวเองเป็นที่ตั้งได้  ความทุกข์ค่อยๆถาโถมข้าพเจ้าเมื่อเดินผิดทาง เมื่อย้อนกลับมาดูตนจึงพบว่า ข้าพเจ้าขาดการเคารพผู้อื่น ใช้ประโยชน์จากผู้อื่นมาเติมเต็มความเปล่ากลวงของตนเอง ความเปล่ากลวงที่ว่ามาจากความไม่อาจเคารพตัวเองได้
“หลักสิทธิมนุษยชน” ซึ่งกำหนดโดยนานาประเทศสากลและกฎหมายของประเทศไทยเพื่อผดุงไว้ซึ่งศักดิ์ศรีและความเสมอภาคของมวลมนุษย์ อาจสรุปข้อบังคับต่างๆได้ว่า มนุษย์พึงเคารพทุกชีวิต มิใช่เพียงชีวิตมนุษย์อื่นนอกเหนือจากตน แต่หมายถึงตนเองอีกด้วย เมื่อเราทำร้ายตัวเองไม่ว่าทางหนึ่งทางใดย่อมส่งผลกระทบต่อผู้อื่นในสังคม และหมายถึงการเคารพต่อชีวิตที่มิใช่มนุษย์ เพราะการทำลายทรัพยากรธรรมชาติ สิ่งแวดล้อมและสัตว์นานาย่อมส่งผลร้ายต่อชะตากรรมมวลมนุษย์อย่างไม่อาจหลีกเลี่ยง แล้วการผลาญใช้ทรัพยากรของธรรมชาติอย่างไม่รู้จักดูแลยังสะท้อนถึงความเปล่ากลวงในจิตใจมนุษย์ที่เติมเท่าไรก็ไม่เต็ม    ความไม่เคารพตัวเองจึงทำให้ไม่อาจเคารพชีวิตอื่นได้อย่างแท้จริง ข้าพเจ้าเคยปฏิบัติต่อร่างกายอย่างหยาบคายไม่ทะนุถนอม กินดื่มไม่สนใจสุขภาพ ไม่ดูแลตัวเองแต่เรียกร้องการดูจากผู้อื่น การย้อนมองตนทำให้แจ้งชัดว่าเราต้องปรับกระบวนทัศน์ใหม่เริ่มจากในตัวเอง มิเพียงสั่งสอนหรือวาดฝัน
การเปลี่ยนสังคมไทยสู่อารยะที่เคารพทุกชีวิตต้องเปลี่ยนทั้งสองด้าน คือด้านที่เป็นโครงสร้างทางสังคมและด้านที่เป็นหัวใจของผู้คน โครงสร้างทางสังคมต้องถูกจัดระเบียบให้มีความยุติธรรมต่อคนทุกชนชั้นโดยคนทุกคนมีสิทธิร่วมแก้ไข อำนาจต้องไม่กระจุกตัวอยู่ที่ศูนย์กลางแต่ต้องกระจายสู่ท้องถิ่น การศึกษาต้องมีเป้าหมายเพื่อบ่มเพาะความเป็นมนุษย์และทุกคนเข้าถึงได้ ผู้คนในสังคมต้องคิดชัดเรื่องโครงสร้างทางสังคมที่ไม่ยุติธรรมและจะจัดระบบสังคมใหม่อย่างไร ต้องเปลี่ยนความเชื่อที่ดูถูกตัวเองและผู้อื่นสู่ความเคารพและเห็นคุณค่าของกันและกัน อันจะนำไปสู่การเคารพในความหลากหลายและรับฟังความคิดเห็นที่แตกต่าง ประเด็นหลักคือการเปลี่ยนกระบวนทัศน์ทั้งปัจเจกและชุมชน จากกระบวนทัศน์เก่าที่ประเทศไทยได้รับอิทธิพลมาจากยุครู้แจ้งหลายร้อยปีมาแล้วของตะวันตก ซึ่งถือมนุษย์เป็นศูนย์กลาง ยึดหลักเหตุผลและให้คุณค่ากับสิ่งที่จับต้องได้ด้วยประสาทสัมผัส การพัฒนาเพื่อเอาชนะธรรมชาติ และการยึดตนเป็นที่ตั้ง สู่กระบวนทัศน์ใหม่ที่ถือเราคือส่วนหนึ่งของธรรมชาติ ให้ความสำคัญทั้งปัจเจกและชุมชน ความสมดุล องค์รวม ความจริงที่มีมากกว่าที่เรารับรู้ได้ และการเคารพในความเป็นเรา
ปัญหาทำให้เกิดปัญญา สังคมไทยในฝันของข้าพเจ้ามิได้อยู่ไกลออกไปเกินสิบปีหรือร้อยปีข้างหน้า แต่ได้เริ่มต้นขึ้นแล้ว มีคนจำนวนมากประมาณการว่าร้อยละสามสิบทั่วโลกได้เปลี่ยนกระบวนทัศน์ใหม่แล้ว ประเทศไทยมีคนอุทิศตนทำงานเพื่อสิทธิมนุษยชน สิ่งแวดล้อม ความเป็นธรรมทางสังคม การศึกษาทางเลือก พลังงานทดแทน มีแกนนำคนรุ่นใหม่เป็นจำนวนมากก่อเกิดขึ้นเรื่อยๆ มีชุมชนทางเลือกเกิดขึ้นเพื่อทดลองวิถีชีวิตที่แตกต่างจากสังคม เป็นประชาธิปไตย และเป็นมิตรต่อธรรมชาติมากกว่า ขบวนการขับเคลื่อนสังคมกระแสรองกำลังเติบโต มีกรณีศึกษาที่ดีมากมายในสังคม ประเทศไทยกำลังเปลี่ยนแปลงจากรากฐาน ขณะยอดบนกำลังทรุดโทรมและเหี่ยวเฉา ความฝันของข้าพเจ้าคือการก้าวเดินต่อไปของตนและผู้อื่นที่เห็นปัญหาในสังคมแล้วร่วมมือพัฒนาตามแนวทางและหน้าที่ตน
เมื่อเราแต่ละคนได้ทบทวนและยอมรับความผิดพลาดในอดีตของตัวเองและของสังคม เมื่อรู้ตัวว่าผิดทางจึงสามารถเริ่มต้นเปลี่ยนทิศทางใหม่ เริ่มจากสิ่งเล็กๆในตัวเอง เคารพคุณค่าในชีวิตและเลือกสิ่งที่มีความหมายให้ตัวเองอย่างแท้จริง เมื่อเราเห็นคุณค่าในตัวเองแล้ว เราจึงรู้ว่าเราคือส่วนหนึ่งของพลังที่จะขับเคลื่อนสังคมได้ เรามีคุณค่ามากกว่าหนึ่งคะแนนเสียงตรงหีบหยอดบัตรเลือกตั้ง
เราทุกคนและสังคมกำลังเปลี่ยนแปลงไปด้วยกัน

 

 

บทความหมายเลข 14

“ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน”
ความนำ
การรุกรานยึดครองผลประโยชน์ในยุคล่าอาณานิคม การฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ และการเข่นฆ่าเพื่อแย่งชิงอำนาจทางการเมือง เป็นประวัติศาสตร์ที่โลกต้องจดจำถึงความโหดร้ายที่มนุษย์กระทำต่อมนุษย์ด้วยกัน เราหลงดีใจที่ได้เกิดมาในยุคปัจจุบันที่สงครามความขัดแย้งต่างๆ เป็นเพียงเหตุการณ์ในอดีต ทำให้เราหลงใหลไปกับความเจริญในการสร้างประวัติศาสตร์ครั้งใหม่ของประเทศไทยที่กำลังก้าวเข้าสู่สังคมอารยะ หากแต่ในความเป็นจริง การละเมิดสิทธิมนุษยชนยังคงหยั่งรากฝังลึกอยู่ในความคิด การกระทำ การดำรงชีวิต ที่หล่อหลอมเราตั้งแต่เกิด ทั้งจากครอบครัว สถาบันการศึกษา สื่อมวลชน และภาครัฐ ไม่ว่าจะเป็นผู้ปกครองหรือผู้ใต้ปกครองต่างได้รับผลจากการกล่อมเกลา ภายใต้บริบทของสังคมและวัฒนธรรมไทยที่ไม่เอื้อต่อการตระหนักรู้ด้วยกันทั้งสิ้น
ปัญหาสิทธิมนุษยชนเปรียบเสมือน “บาดแผลฉกรรจ์” ที่ต้องเร่งแก้ไขให้ทันท่วงที และต้องใช้ระยะเวลารักษายาวนาน การแก้ไขปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชนเพื่อให้สังคมไทยเป็นสังคมอารยะ อาจเป็นเพียงความฝันที่เป็นไปได้ยาก แต่หากความฝันนั้นประกอบไปด้วยความหวังและความตั้งใจของคนไทยทุกคน ฝันนั้นจะกลายเป็นความจริง ซึ่งสิ่งสำคัญประการแรกในการแก้ไขปัญหา คือ การสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับหลักสิทธิมนุษยชน โดย “สิทธิมนุษยชน” หมายถึง สิทธิที่มนุษย์เกิดมาพร้อมกับความเท่าเทียมกันในแง่ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ โดยไม่คำนึงถึงความแตกต่างทางเชื้อชาติ ศาสนา ภาษา เพศ อายุ สถานภาพ และความเชื่อ ดังที่ได้รับการรับรองไว้ในปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน
ปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน
“ปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน” คือ เอกสารการประกาศเจตนารมณ์ในการรับรองสิทธิขั้นพื้นฐานของมนุษย์ เป็นมาตรฐานแห่งความสำเร็จของประชาคมโลกที่ยอมรับและส่งเสริมการเคารพสิทธิมนุษยชน ประกอบด้วยบทบัญญัติสารัตถะแห่งสิทธิมนุษยชนจำนวน 30 ข้อ ได้แก่ ข้อ 1-2 กล่าวถึงหลักการขั้นพื้นฐานที่มนุษย์มีสิทธิติดตัวมาแต่เกิด มีศักดิ์ศรี เสรีภาพ และความเสมอภาค โดยไม่ถูกเลือกปฏิบัติ ข้อ 3-21 กล่าวถึงสิทธิของพลเมืองและสิทธิทางการเมือง ข้อ 22-27 กล่าวถึงสิทธิทางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม ที่ทุกคนพึงมีสิทธิ์ในฐานะสมาชิกในสังคม และข้อ 28-30 กล่าวถึงหน้าที่ของบุคคล สังคม และรัฐ ที่จะต้องคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพที่ได้ระบุไว้ในปฏิญญานี้อย่างจริงจัง และห้ามละเมิดสิทธิของผู้อื่นทั้งในระดับประเทศและระหว่างประเทศ
การทำความเข้าใจปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนอย่างถ่องแท้ ทำให้เข้าใจหลักการเคารพสิทธิมนุษยชนสากล ซึ่งเป็นที่ยอมรับในทุกประเทศทั่วโลก แต่อย่างไรก็ตาม หลักเกณฑ์ที่ดีจะไม่มีความหมายหากถูกละเว้นในการนำไปปฏิบัติ ถึงแม้ประเทศไทยจะเป็นประเทศแรกในเอเชียที่ยอมรับปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน และมีกฎหมายที่ให้ความคุ้มครองสิทธิมนุษยชน แต่ในความเป็นจริงกลับพบการกระทำผิดและการละเมิดสิทธิมนุษยชนในทุกระดับ การนำปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนมาวิเคราะห์ปัญหา จะทำให้เข้าใจปัญหาและเปิดใจยอมรับว่าการละเมิดสิทธิมนุษยชนยังคงดำรงอยู่ทั้งในด้านความคิด ความเชื่อ และการปฏิบัติต่อกันในสังคมไทย
ปัญหาสิทธิมนุษยชนในสังคมไทย
สังคมไทยในปัจจุบันยังคงมีการละเมิดสิทธิและศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์อย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะกลุ่มเด็ก สตรี ผู้พิการ ผู้ด้อยโอกาส และคนต่างด้าว ซึ่งมักจะเป็นเหยื่อของการละเมิดสิทธิมนุษยชน การนำเสนอปัญหาที่เกิดขึ้นจริงโดยเชื่อมโยงกับการครอบคลุมสิทธิทั้ง 5 ด้าน ได้แก่ สิทธิของพลเมือง สิทธิทางการเมือง สิทธิทางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม จะทำให้เห็นภาพของการละเมิดสิทธิมนุษยชนได้อย่างเป็นรูปธรรม และในทางกลับกัน การนำหลักการสากลมาอธิบายปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นจะช่วยให้เห็นแนวทางในการแก้ไขปัญหาได้อย่างเป็นระบบและชัดเจนยิ่งขึ้น
สิทธิขั้นพื้นฐานประการแรกคือ “สิทธิของพลเมือง” คนไทยส่วนมากคงไม่ตระหนักถึงความสำคัญของสิทธิของพลเมือง เพราะเมื่อเกิดมาก็ได้รับสิทธินั้นตามกฎหมาย ในขณะที่ชาวไทยภูเขาจำนวนมากยังไม่ได้รับการสำรวจและรับสัญชาติไทย เนื่องจากตั้งบ้านเรือนบนภูเขาอยู่ห่างไกลจากสถานที่ราชการ และไม่เห็นความจำเป็นของเอกสารราชการ จึงไม่มีเอกสารพิสูจน์ว่าเป็นคนไทย ทำให้ถูกมองว่าเป็นคนต่างด้าวเข้าเมืองผิดกฎหมาย และพร้อมจะถูกผลักดันให้ออกจากประเทศได้เสมอ รวมทั้งคนส่วนใหญ่มองว่าชาวไทยภูเขาเป็น “พวกเขา” ไม่ใช่ “พวกเรา” พวกเขาจึงถูกกีดกันไม่ให้มีส่วนร่วมในการได้รับสิทธิและประโยชน์ที่พึงมีในฐานะการเป็น “คนไทย” นอกจากนี้ กลุ่มชาติพันธุ์ยังถูกดูถูกและถูกเข้าใจผิดจากภาพเหมารวมและอคติในทางลบ เช่น ชาวเขาปลูกฝิ่น ค้ายาเสพติด ตัดไม้ทำลายป่า ซึ่งเราต่างได้รับการปลูกฝังความเชื่อเหล่านี้สืบต่อกันมา โดยเฉพาะจากการนำเสนอของสื่อมวลชน
อย่างไรก็ตาม สิทธิตามกฎหมายเป็นเพียงสิทธิ์ตามขอบเขตที่กฎหมายรับรองไว้เท่านั้น ถ้ากฎหมายไม่เขียนรับรองไว้ย่อมไม่มีสิทธิ แต่สิทธิในแง่ของสิทธิมนุษยชนมีขอบเขตกว้างกว่าที่กฎหมายได้รับรองไว้ ดังนั้น จึงไม่มีหลักประกันว่าการได้รับสิทธิตามกฎหมายแล้วจะได้รับการรับรองสิทธิมนุษยชนอย่างสมบูรณ์ด้วย ตัวอย่างเช่น หลักสิทธิมนุษยชนสากลระบุว่า ทุกคนมีสิทธิในการมีชีวิต มีเสรีภาพ และความมั่นคง หลักการนี้ให้ความสำคัญกับคุณค่าแห่งการมีชีวิตอยู่ ผู้ใดจะมาทำร้ายทำลายชีวิตไม่ได้ ดังนั้นการระบุโทษประหารชีวิต ซึ่งเป็นบทลงโทษสูงสุดในประเทศไทยจึงขัดต่อหลักการสิทธิมนุษยชนนี้ ในขณะที่ในปี พ.ศ.2555 มีรายงานว่ามากกว่าสองในสามของประเทศทั่วโลก หรือมากกว่า 140 ประเทศได้ยกเลิกโทษประหารชีวิตไปแล้ว
ตัวบทกฎหมายมีความสำคัญมากเท่าใด การบังคับใช้กฎหมายกลับมีความสำคัญยิ่งกว่า ดังนั้นการใช้อำนาจที่เกินขอบเขตของเจ้าหน้าที่ผู้รักษาและบังคับใช้กฎหมายจึงเป็นความล้มเหลวของระบบราชการไทย  โดยเฉพาะการที่ตำรวจทารุณกรรมผู้ต้องสงสัยเพื่อประโยชน์ในทางคดี วิสามัญฆาตกรรม และการประจานผู้ต้องหาต่อสาธารณะ ซึ่งผิดหลักการสิทธิมนุษยชนที่ระให้บุคคลที่ถูกกล่าวหาว่ากระทำผิดทางอาญา มีสิทธิที่จะได้รับการสันนิษฐานเอาไว้ก่อนว่าบริสุทธิ์จนกว่าจะพิสูจน์ได้ว่ามีความผิด นอกจากนี้  สถานการณ์การก่อความไม่สงบในจังหวัดชายแดนใต้ นับเป็นตัวอย่างที่ชัดเจนในการละเมิดสิทธิมนุษยชนที่แสดงออกมาในรูปของการใช้กฎหมายพิเศษต่างๆ เป็นการให้อำนาจแก่เจ้าหน้าที่รัฐ และการยกเว้นโทษแก่ทหารและตำรวจ ในขณะที่การจับกุมบุคคลผู้กระทำความผิดเป็นไปอย่างเข้มข้น แต่ไม่มีความเท่าเทียม กล่าวคือ อาศัยการคัดกรองผู้กระทำความผิดจากลักษณะทางชาติพันธุ์ รวมทั้งมีรายงานว่ามีการกระทำที่ไม่เป็นธรรมแก่ชาวมุสลิมเชื้อสายมาเลย์ ทั้งการซ้อมทรมาน การบังคับให้บุคคลสูญหาย และการสังหารนอกกระบวนการยุติธรรม อีกทั้งประชาชนยังไม่ได้รับการเยียวยาจากการล่วงละเมิดสิทธิ ทำให้ผู้ก่อการร้ายและชาวมุสลิมเชื้อสายมาเลย์ยิ่งเพิ่มความโกรธแค้น ส่งผลให้ความขัดแย้งยิ่งทวีความรุนแรงอย่างไม่มีวันสิ้นสุด
สิทธิประการต่อมาคือ “สิทธิทางการเมือง” โดยการลิดรอนสิทธิทางการเมืองส่วนใหญ่มักเป็นผลมาจากการละเมิดสิทธิของพลเมือง กล่าวคือ กลุ่มคนที่ไม่ได้รับสิทธิของความเป็นพลเมืองเพียงเพราะไม่มีเอกสารสิทธิรับรองตามกฎหมาย เช่น ชาวไทยภูเขา คนไทยพลัดถิ่น คนไทยที่ตกหล่นทางทะเบียนราษฎร จะถูกลิดรอนสิทธิทางการเมือง อาทิ สิทธิการเลือกตั้ง สิทธิการเข้าชื่อเสนอกฎหมาย และสิทธิการถอดถอนผู้ใช้อำนาจรัฐ ทั้งที่ปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนระบุว่า ทุกคนมีสิทธิที่จะได้รับการยอมรับทุกแห่งหนว่าเป็นบุคคลตามกฎหมาย นอกจากนี้ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยได้กำหนดบุคคลต้องห้ามไม่ให้ใช้สิทธิเลือกตั้ง เช่น ภิกษุ นักบวช บุคคลที่ถูกคุมขัง นับว่าเป็นการลิดรอนสิทธิทางการเมืองตามหลักสิทธิมนุษยชน ในขณะที่หลายประเทศไม่ได้จำกัดสิทธินั้น อาทิ ศรีลังกาเปิดโอกาสให้พระสงฆ์สามารถใช้สิทธิเลือกตั้งได้ และเวียดนามอนุญาตให้พระสงฆ์สามารถลงสมัครรับเลือกตั้งได้
ความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีสารสนเทศ ทำให้วิถีชีวิตของประชาชนเปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว รวมทั้งการแสวงหาข้อมูลข่าวสารและการแสดงความคิดเห็นทางการเมืองเป็นไปอย่างง่ายดายและกว้างขวาง แต่สิ่งที่ยังคงไม่เปลี่ยนแปลง คือ การแทรกแซงการทำงานของสื่อมวลชน การใช้อำนาจสั่งปิดสถานีโทรทัศน์ผ่านดาวเทียมและวิทยุชุมชน รวมทั้งการไม่เคารพสิทธิในการเผยแพร่ข่าวสารและการแสดงความคิดของประชาชนที่มีความคิดเห็นทางการเมืองแตกต่างจากรัฐบาล ยิ่งไปกว่านั้น การสื่อสารผ่านสื่อออนไลน์ยังส่งเสริมให้เกิดการรวมตัวกันทางการเมือง โดยการชุมนุมทางการเมืองเป็นตัวอย่างที่แสดงให้เห็นถึงการละเมิดสิทธิมนุษยชนได้อย่างชัดเจน ไม่ว่าเหตุการณ์นี้จะเกิดขึ้นในยุคใดสมัยใด ผลการเรียกร้องทางการเมืองจะประสบความสำเร็จหรือไม่ แต่ผลสุดท้ายคือการสูญเสียเลือดเนื้อของประชาชนจากการใช้ความรุนแรงเกินกว่าเหตุของผู้มีอำนาจเพื่อสลายการชุมนุม รวมทั้งการยึดอำนาจอธิปไตยของปวงชนด้วยการก่อรัฐประหาร อาศัยอำนาจเผด็จการละเมิดสิทธิมนุษยชน โดยอ้างถึงการแก้ไขวิกฤติของชาติบ้านเมือง
การเป็นสมาชิกในสังคมย่อมต้องได้รับสิทธิทางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม เพื่อดำรงชีวิตได้อย่างมีความสุข แต่หากสิทธิขั้นพื้นฐานถูกลิดรอนแล้ว การพัฒนาศักยภาพแห่งความเป็นมนุษย์ที่จะช่วยสร้างความเจริญและรังสรรค์ประโยชน์แก่มนุษยชาติย่อมเป็นไปได้ยาก สิทธิที่ยังคงถูกละเมิดอีกประการคือ “สิทธิทางเศรษฐกิจ” ซึ่งคนส่วนมากมักนึกถึงเรื่องสิทธิแรงงาน พบว่าแรงงานหรือลูกจ้างยังคงถูกละเมิดสิทธิมนุษยชน ทั้งจากการไม่ตระหนักถึงความสำคัญของสิทธิที่ตนพึงได้รับ การเอารัดเอาเปรียบจากนายจ้าง และกฎหมายหรือระเบียบบางประการที่ยังคงมีช่องว่างให้มีการละเมิดสิทธิ แต่อย่างไรก็ตาม สิทธิทางเศรษฐกิจยังรวมถึงนโยบายเศรษฐกิจของรัฐบาลที่อิงกับกระแสโลกโดยไม่คำนึงถึงความต้องการที่แท้จริงของประชาชน นโยบายประชานิยมเป็นสูตรสำเร็จของการกล่าวอ้างว่าสิทธิทางเศรษฐกิจหรือเรื่องของปากท้องสำคัญกว่าการให้สิทธิทางการเมือง ซึ่งขัดต่อหลักการของสิทธิมนุษยชนที่ไม่สามารถแยกว่าสิทธิใดมีความสำคัญกว่าอีกสิทธิหนึ่งได้ รวมทั้งปัญหาการฉ้อราษฎร์บังหลวง ซึ่งละเมิดสิทธิมนุษยชนในทุกด้าน เป็นการใช้สิทธิทางการเมืองที่ได้รับมาจากประชาชนแล้วลิดรอนสิทธิที่ประชาชนพึงได้รับทั้งทางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม เพื่อยังประโยชน์แก่ตนเองและพวกพ้อง
“สิทธิทางสังคม” ไม่ได้หมายความถึงการให้สวัสดิการ การศึกษา และสาธารณสุขเท่านั้น แต่ในสังคมอารยะ สิทธิมนุษยชนทางสังคมได้ขยายขอบเขตกว้างขวางกว่านั้น กล่าวคือ เป็นสิทธิที่ให้ความคุ้มครองความมั่นคงทางด้านจิตใจแก่ประชาชน ในด้านการศึกษา ต้องส่งเสริมคุณธรรมและสร้างสภาพแวดล้อมการเรียนรู้อย่าง   มีความสุขทั้งการศึกษาในระบบและนอกระบบ ด้านสาธารณสุข ต้องให้ความเสมอภาคและการปฏิบัติอย่างเท่าเทียมแก่ประชาชนทุกคนอย่างเหมาะสม ทั้งนี้ เพื่อลดช่องว่างทางชนชั้น และสร้างความยุติธรรมให้เกิดขึ้นในสังคม
การแก้ไขปัญหาสิทธิมนุษยชนในสังคมไทยเป็นไปได้ค่อนข้างยาก เนื่องจากสถาบันทางสังคมเป็นตัวการสำคัญในการค้ำชูให้ปัญหายังคงดำรงอยู่ โดยการถ่ายทอดค่านิยมให้ประชาชนมีความคิดเห็นในแนวทางเดียวกัน ไม่ยอมรับความแตกต่าง และไม่ตระหนักถึงคุณค่าของสิทธิมนุษยชน เช่น ค่านิยมชายเป็นใหญ่ การยึดถือระบบอุปถัมภ์ ความเข้าใจผิดเกี่ยวกับหลักประชาธิปไตย ความเชื่อมั่นว่าทุนนิยมเสรีเป็นระบบเศรษฐกิจที่ดีที่สุดเพียงอย่างเดียว เป็นต้น ความคิดความเชื่อเหล่านี้ถูกตอกย้ำและฝังรากลึกในมโนสำนึกของประชาชนส่วนใหญ่ เป็นการปิดกั้นการพัฒนาศักยภาพในการพึ่งพาตนเอง แต่อย่างไรก็ตาม ประเทศไทยโชคดีที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงตระหนักถึงคุณค่าของสิทธิมนุษยชน พระองค์ทรงพระราชทานแนวพระราชดำรัส “เศรษฐกิจพอเพียง” แก่ปวงชนชาวไทย ให้เป็นแนวทางของการเคารพสิทธิมนุษยชนที่เน้นการพึ่งพาตนเองตามกำลัง และปกป้องสิทธิอันชอบธรรมของตนทั้งในระดับปัจเจกบุคคลและชุมชน
สิทธิทางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม ในมิติของ “ชุมชน” ไม่ได้แตกต่างไปจากสิทธิมนุษยชนของบุคคล หากแต่ขยายความครอบคลุมไปถึงระดับชุมชน โดยให้ความคุ้มครองสิทธิในวิถีชีวิตและทรัพยากรท้องถิ่น โดยเฉพาะ “สิทธิทางวัฒนธรรม” ที่สมาชิกในชุมชนมีสิทธิในการอนุรักษ์ ฟื้นฟู ตลอดจนมีส่วนร่วมในการจัดการและใช้ทรัพยากรในชุมชนของตน ซึ่งเป็นการแก้ไขปัญหาความเหลื่อมล้ำในสังคม ทำให้ชุมชนมีอำนาจต่อรองกับรัฐมากขึ้น เนื่องจากในอดีตสิทธิชุมชนไม่ได้รับการรับรอง รัฐเป็นผู้จัดการและผูกขาดการใช้ทรัพยากรอย่างไม่เป็นธรรม รวมทั้งไม่เปิดโอกาสให้ชุมชนเข้าไปมีส่วนร่วมในกระบวนการการตัดสินใจ ทำให้เกิดปัญหามากมาย เช่น การสร้างนิคมอุตสาหกรรมมาบตาพุดส่งผลให้ชุมชนการเกษตรและการท่องเที่ยวล่มสลาย การสร้างเขื่อนปากมูลเป็นการทำลายระบบนิเวศน์และทำลายชุมชนที่พึ่งพาแม่น้ำอย่างรุนแรง อย่างไรก็ตาม ถึงแม้ว่าชุมชนจะได้รับการรับรองสิทธิแล้ว แต่ถ้าคนในชุมชนไม่ตระหนักถึงสิทธินั้น ไม่ลุกขึ้นต่อสู้เพื่อปกป้องสิทธิของตน การถูกละเมิดสิทธิและการถูกเอารัดเอาเปรียบที่นำไปสู่การล่มสลายของชุมชนท้องถิ่นทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม จะยังคงดำเนินต่อไป ภูมิปัญญาและทรัพยากรอันล้ำค่าจะถูกย่ำยีด้วยอำนาจและผลประโยชน์อย่างไร้ซึ่งสิทธิมนุษยชน
บทสรุป
จากการวิเคราะห์ทบทวนถึงปัญหาด้านสิทธิมนุษยชนตามหลักสากล ทำให้เข้าใจสภาพสังคมไทยในปัจจุบันที่อิงกับกระแสโลกาภิวัตน์ว่าปัญหาต่างๆ มีความสัมพันธ์โยงใยกันในทุกระดับ เริ่มตั้งแต่การทำความเข้าใจหลักการที่แท้จริงของหลักสิทธิมนุษยชน โดยเฉพาะบทบัญญัติของปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนที่ทุกประเทศทั่วโลกให้การรับรอง ในขณะที่ต้องพิจารณาว่าบทบัญญัติกฎหมายไทยมีความสอดคล้องตามหลักการสากลนี้มากน้อยเพียงใด และสิ่งสำคัญคือ ผู้บังคับใช้กฎหมายได้นำไปปฏิบัติได้อย่างถูกต้องตามเจตนารมณ์ของหลักสิทธิมนุษยชนหรือไม่ รวมทั้งสถาบันกล่อมเกลาทางสังคม ได้แก่ รัฐบาล สถาบันการศึกษา ศาสนา และสื่อมวลชน ต้องสร้างการกระตุ้นเตือนจิตสำนึกถึงคุณค่าของสิทธิมนุษยชนให้ประชาชนได้ตระหนักถึงสิทธิและศักดิ์ศรีแห่งความเป็นมนุษย์ ไม่ลิดรอนสิทธิทางปัญญาและศักยภาพการพัฒนาของประชาชน เปิดใจยอมรับความแตกต่างในสังคม และยอมรับปัญหาสิทธิมนุษยชนว่าเป็นปัญหาที่ต้องเร่งแก้ไขเพื่อขจัดความอยุติธรรมให้หมดไปจากสังคม รวมทั้งจำเป็นต้องมีช่องทางให้ประชาชนสามารถร้องทุกข์กล่าวโทษเจ้าหน้าที่ของรัฐที่ทำผิดกฎหมาย โดยมีกระบวนการพิจารณาที่เป็นอิสระ ยิ่งไปกว่านั้น รัฐต้องให้ความคุ้มครองแก่ผู้ปฏิบัติงานด้านสิทธิมนุษยชนทั้งในระดับประเทศและระหว่างประเทศอย่างจริงจังและจริงใจ เพื่อส่งเสริมให้เกิดการเคารพสิทธิมนุษยชนในสังคมไทย
การเคารพสิทธิมนุษยชนไม่เพียงแต่ให้ความคุ้มครองสิทธิของปัจเจกบุคคลเท่านั้น แต่ยังต้องครอบคลุมไปถึงสิทธิของชุมชนอีกด้วย เมื่อประชาชนได้รับการเคารพสิทธิมนุษยชน จะสามารถพึ่งพาตนเองและพัฒนาศักยภาพของตนและชุมชนให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น ในกระแสโลกาภิวัตน์ความเจริญทางวัตถุเป็นมาตรวัดการพัฒนา แต่ในขณะนี้เราได้ตระหนักแล้วว่าความเจริญได้ก่อให้เกิดความเสียหายแก่ทรัพยากรธรรมชาติ และเหยียบย่ำศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์ไปมากเพียงใด ถึงเวลาแล้วที่เราต้องเรียนรู้การเคารพสิทธิมนุษยชนซึ่งเป็นมาตวัดความเป็นอารยะ เป็นเครื่องมือในการยกระดับจิตใจของคนในสังคมให้มีจิตสำนึกแห่งประชาธิปไตยด้วยการเมืองภาคประชาชน จิตสำนึกรักบ้านเกิดที่มุ่งมั่นสืบทอดภูมิปัญญาท้องถิ่น และจิตสำนึกแห่งการพัฒนาที่จะช่วยกันอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติให้คงอยู่อย่างยั่งยืน ยาขนานเอกเหล่านี้จะช่วยเยียวยารักษาบาดแผลอันเกิดจากการละเมิดสิทธิมนุษยชนจนหายขาดได้ในที่สุด และเมื่อถึงวันนั้นแล้ว “ประเทศไทยจะกลายเป็นสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนได้อย่างแท้จริง”

 


 

บทความหมายเลข 15

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน

“ประเทศไทยในฝัน” ต่างจาก “ประเทศไทยในความเป็นจริง” มากน้อยเพียงใด  “สังคมอารยะ” เป็นสังคมที่มีลักษณะอย่างไร แตกต่างจากสังคมไทยในปัจจุบันหรือไม่  “หลักสิทธิมนุษยชน”  คำนี้เหมือนเคยได้ยินตั้งแต่สมัยเรียนวิชาสังคมศึกษาในโรงเรียน และเพราะเหตุใดเราจึงต้อง “เคารพ” หลักการนี้  สังคมไทยที่เป็นอยู่จริงเคารพหลักการนี้หรือไม่ หรือเป็นเพียงภาษาวิชาการอันสวยหรูในแบบเรียนเพื่อให้นักเรียนได้จดจำไปตอบข้อสอบปรนัยถูกผิดเท่านั้น การตอบโจทย์ประเทศไทยด้วยคำถามเหล่านี้เป็นหน้าที่ของทุกคน และทุกคำตอบล้วนมีจุดยืนบนเสรีภาพทางความคิดที่ไม่พึงปิดกั้น เมื่อทุกคนพร้อมยอมรับฟังความเห็นที่แตกต่าง และร่วมกันแก้ปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชนอย่างจริงใจ ประเทศไทยในฝันคงอยู่ไม่ไกลเกินจริง

เมื่อสงครามโลกครั้งที่สองสิ้นสุดลง หลังจากนั้น 3 ปี “ปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน” ประกาศใช้อย่างเป็นทางการในวันที่ 10 ธันวาคม 2491  เพื่อกำหนดหลักการและมาตรฐานด้านสิทธิมนุษยชนให้สอดคล้องกับหลักส่งเสริมการเคารพสิทธิมนุษยชนในกฎบัตรสหประชาชาติ แต่ไม่มีพันธะผูกพันในแง่กฎหมายระหว่างประเทศ  มุ่งใช้เพื่อเป็นแนวทางสำหรับการร่างกฎหมายภายในและกฎหมายระหว่างประเทศ ที่จะจัดทำขึ้นเพื่อคุ้มครองสิทธิมนุษยชนในภายหลัง  ปฏิญญานี้จึงเป็นมาตรฐานร่วมกันสำหรับประชาชนทั้งหลายและประชาชาติทั้งปวง  เน้นให้ปัจเจกบุคคลและองค์กรของสังคมทุกหน่วยพยายามอบรมและให้การศึกษาเพื่อส่งเสริมการเคารพต่อสิทธิและเสรีภาพที่ยอมรับเป็นสากล

ระยะเวลาเกือบ 65 ปี ภายหลังการรับรองปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน น่าสนใจว่าประชาชนไทยยังคงถูกกดขี่ เอารัดเอาเปรียบ หรือถูกทรมานอันโหดร้ายจากบุคคล องค์กร หน่วยงานทั้งภาครัฐและเอกชนมาตลอด  เมื่อประชาชนหลายประเทศทั่วโลกยังประสบปัญหาความไม่เป็นธรรมในทางคดีความ ประชาชนชาวไทยก็มียถากรรมไม่ผิดแผกแตกต่างไปจากคนอื่นนัก  “อากงตายแล้ว!” คือคำอุทานที่เจือไว้ด้วยความเศร้า ความหวัง และความสิ้นหวังกับกระบวนการยุติธรรมของไทย คดีอากงจึงเป็นรูปธรรมตัวอย่างความล้มเหลวในการส่งเสริมสิทธิมนุษยชนของไทย  ทว่าการคุมขังเป็นการให้บทเรียนแก่คนทำผิดและสร้างกระบวนการที่จะคืนคนดีสู่สังคม  อากงก็คงไม่ต้องเสียชีวิตในคุก เพียงเพราะรอการพระราชทานอภัยโทษมานานแสนนาน  คดีอากงเป็นคดีหนึ่งที่สะท้อนให้เห็นว่า “คุก” แบบไทยๆ เสมือนขุมนรกที่ตรึงความเป็นมนุษย์ผู้ไร้อิสรภาพไว้ด้วยโซ่ตรวนของระบบเรือนจำที่โหดร้ายทารุณ  ในขณะที่นักโทษการเมืองคดีหมิ่นพระบรมเดชานุภาพ  ตาม มาตรา 112  ยังคงเป็นตัวละครอันร้ายกาจ น่าสะอิดสะเอียนของสังคมไทยฝ่ายอนุรักษ์นิยม บทลงโทษที่หนักจึงสาสมเสียยิ่งกว่านักโทษในคดียาเสพติดหรือคดีอาชญากรรมอื่นๆ อย่างเห็นได้ชัด  หากมีคนกล่าวว่า ‘ประเทศไทย เหมือนกับคนไม่มีกระดูกสันหลัง’ ‘ไม่มีหลักการ’ และ ‘เล่นทุกอย่างเป็นการเมือง’ สิ่งที่จะสนับสนุนคำกล่าวนี้ได้อย่างเป็นรูปธรรมมากที่สุดก็คือ ตัวเลขของนักโทษคดีหมิ่นพระบรม
เดชานุภาพ มาตรา 112 ที่นับวันจะเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ อย่างที่ไม่เคยมีในประวัติศาสตร์ของชาติใดในโลกนี้มาก่อน

“การบังคับให้หายไปของทนายสมชาย นีละไพจิตร”  ตั้งแต่ ปี 2547 การหายตัวไปอย่างลึกลับของทนายความนักต่อสู้เพื่อสิทธิมนุษยชน ขวัญใจชาวสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ จนกระทั่งทุกวันนี้ก็ยังไร้ร่องรอยของการติดตามคดีอย่างจริงจัง อีกทั้งพยานและบุคคลที่เกี่ยวข้องก็ถูกปองร้ายประหนึ่งบ้านเมืองนี้ไม่มีขื่อมีแป การต่อสู้เพื่อต่อต้านการบังคับบุคคลให้สูญหายยังคงดำเนินต่อไป แม้จะเป็นเพียงคนกลุ่มเล็กๆในสังคมที่ลุกขึ้นต่อสู้ แต่ก็แสดงให้เห็นว่าปัญหายังลอยเคว้งไปตามสายลมและแสงแดด ขณะที่ผู้กระทำผิดยังคงลอยนวลเชิดหน้าชูตาในสังคมได้เป็นปกติ  ความล้มเหลวของกระบวนการยุติธรรมเหล่านี้กำลังสะท้อนภาพ “บ้านป่าเมืองเถื่อน” ที่ห่างไกลกันดารจากหลักสิทธิมนุษยชนอย่างยิ่ง

นอกจากปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชนในประเทศ  ต่างประเทศก็มีข่าวเกี่ยวกับเรื่องราวของคนงานเก็บเบอร์รี่ชาวไทยที่ประเทศฟินแลนด์  การต่อสู้ของแรงงานไทยที่ไม่ยอมกลับบ้านเพียงเพราะต้องการเรียกร้องความยุติธรรมจากบริษัทที่เอารัดเอาเปรียบ แรงงานเกษตรกรไทยผู้พลัดถิ่นไปขายแรงไกลบ้านเพราะหวังลืมตาอ้าปากและมีชีวิตที่ดีกว่า เมื่อวิถีชีวิตเกษตรกรชนบทไทยเปลี่ยนไป ต้นทุนการผลิตที่สูงขึ้น แต่ราคาสินค้าเกษตรยังคงตกต่ำย่ำแย่เหมือนเดิม  ขณะที่กลไกภาครัฐยังคงล้าสมัยและไม่พัฒนา ผู้รับบทหนักที่สุดก็คือชาวนา

ในฐานะผู้แบกรับภาระหนี้สิน  ส่วนผู้ที่ได้กำไรเสมอก็คือนายทุน ปัญหาการค้าแรงงานข้ามชาติจึงเป็นอีกปัญหาที่สะท้อนความเหลื่อมล้ำในสังคมได้อย่างเด่นชัด  การต่อสู้ของแรงงานไทยที่ลุกขึ้นมาเรียกร้องสิทธิความเป็นธรรมในสังคมปัจจุบันเริ่มมีมากขึ้น ขณะที่ประวัติศาสตร์แรงงานไทยในบทเรียนยังคงถูกเลือกให้เลือนหายหรือราวกับไม่เคยมีการต่อสู้ของแรงงานไทยในอดีตมาก่อน  กระนั้นนักเรียนไทยก็ยังไม่นึกแปลกใจหรือว่า  เหตุใดปัจจุบันจึงมีม็อบแรงงานจากหลากหลายอาชีพลุกขึ้นมาเรียกร้องความเป็นธรรมอยู่เสมอ
สารคดีรำลึกเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงการปกครองสยาม 2475 ที่จัดทำขึ้นโดยสถานีโทรทัศน์ไทยพีบีเอส มีคำกล่าวที่น่าสนใจตอนหนึ่งว่า  “ถ้าความทรงจำใดไม่มีประโยชน์ต่ออำนาจในปัจจุบัน พึงถูกเก็บซ่อนหรือคัดทิ้ง ขณะที่ความทรงจำที่หนุนเสริมโครงสร้างอำนาจในปัจจุบันย่อมถูกเลือกมาจดจำ ผลิตซ้ำ และเผยแพร่ให้เป็นความทรงจำร่วมของสังคม”   ดังนั้น  ประวัติศาสตร์ไทยกระแสหลักจึงเป็นสิ่งที่คัดสรรมาแล้วใช่หรือไม่  เราจะวิเคราะห์สถานการณ์ตามจริงได้อย่างไร  และประวัติศาสตร์มีส่วนในการสร้างพลเมืองมากน้อยเพียงใด

หากเรียนรู้ประวัติศาสตร์ “ความเป็นชาติ” และ “ความเป็นไทย”  หลายครั้งที่เราจะอดภาคภูมิใจในประวัติความเป็นมาอันยาวนานของชนชาติไม่ได้  จึงไม่น่าแปลกใจนักที่คนไทยสมัยหนึ่งจะมีอุดมการณ์ความรักชาติอย่างสุดประมาณมิได้  ยิ่งถ้าเราเห็นตรงกันว่า ชาติไทยมีความเป็นอารยะ หรือเรียกว่า “ศิวิไลซ์” มาตั้งแต่สมัยสมบูรณาญาสิทธิราชย์  คำขวัญสามสถาบันคู่ชาติอย่าง “ชาติ ศาสน์ กษัตริย์”  ก็คงสามารถใช้ได้กับทุกสถานการณ์แม้ในปัจจุบัน  แต่ความจริงกลับไม่เป็นเช่นนั้น แม้ประวัติศาสตร์แห่งชาติจะไม่พยายามสอนให้คนในชาติ

ตั้งคำถามกับเรื่องราวในอดีตนัก ทว่าสังคมประชาธิปไตยก็มีหลักสิทธิและเสรีภาพที่จะแสดงออก และย่อมขัดต่อระบบการศึกษาที่เพียงหวังเพื่อสร้างอุดมการณ์ทางการเมืองหรือสร้างลัทธิชาตินิยมอย่างในสมัยรัชกาลที่ 6 หรือสมัยจอมพล ป. พิบูลสงคราม  เมื่อโลกเปลี่ยนไปและปัญหาเริ่มซับซ้อนมากขึ้น ประวัติศาสตร์แบบคลั่งชาติคลั่งสถาบันจึงควรที่จะได้รับการตั้งคำถาม  ปัญหาสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ที่เรื้อรังมานานจะไม่อาจเข้าใจได้หากเรามัวแต่สรุปบทเรียนตามประวัติศาสตร์ไทยแบบเหมารวมชนชาติ และเราคงไม่อาจปฏิเสธได้ว่าประเทศไทยมีความหลากหลายทางชาติพันธุ์ ภาษา ศาสนา ดังนั้น การศึกษาเพื่อการเรียนรู้ที่จะยอมรับ เคารพ และเข้าใจในความแตกต่างหลากหลายทางสังคมวัฒนธรรมจึงเป็นเป้าหมายที่สังคมไทยควรเริ่มปฏิรูปอย่างจริงจัง  หากต้องการให้คนในสังคมไทยเคารพหลักสิทธิมนุษยชน  การศึกษาก็คือกลไลขับเคลื่อนที่สำคัญโดยเริ่มจากครอบครัว  โรงเรียน  และชุมชนท้องถิ่น

14 ตุลา  6 ตุลา  พฤษภา 35  จนกระทั่งถึงพฤษภา 53  เหตุการณ์หลายยุค หลายสมัย
มีผู้คนมากมายตกเป็นเครื่องมือของผู้มีอำนาจ  ตลอดเส้นทางการต่อสู้เรียกร้องประชาธิปไตยและความยุติธรรมในสังคมตามสิทธิเสรีภาพ  ผู้คนที่พากันมาล้มตายด้วยความหวัง ล้มตายด้วยความศรัทธา ล้มตายเพราะความเชื่อตามความทรงจำที่ถูกคัดสรรมาให้เชื่อ ทำให้หลายชีวิตต้องสูญเปล่า  มีหลายชีวิตที่ตายไปโดยไม่รู้ว่าเกิดอะไรขึ้นหลังจากนั้น  สิ่งที่น่ากลัวที่สุดคือ  เรื่องแบบนี้จะเกิดขึ้นซ้ำแล้วซ้ำอีก จากความหวังและความศรัทธาที่พวกเรามีอยู่  มีให้กับกลุ่มคนที่เราเชื่อและศรัทธา  โดยเราอาจไม่เคยสงสัยว่ากำลังถูกบังคับให้เชื่อหรือไม่  เราอาจไม่มีความกล้าหาญทางจริยธรรมมากพอที่จะเห็นต่างจากคนในสังคมและลุกขึ้นผดุงความยุติธรรมไว้ เพราะหลายชีวิตที่กล้าหาญก็ล้วนปิดฉากลงด้วยความตายแทบทั้งสิ้น  แต่เราก็คงไม่อาจยอมจำนนต่อการผูกขาดอำนาจโดยคณะบุคคลหนึ่งใช่หรือไม่  เราเกิดมาเป็นมนุษย์ที่มีความเท่าเทียมกันมิใช่หรือ

เมื่อเรามีสิทธิที่จะแสวงหาความรู้และใช้สิทธิหน้าที่เพื่อประโยชน์ส่วนรวม
แต่สังคมไทยส่วนใหญ่กลับกำลังแช่แข็งตัวเองอยู่กับวิถีไทยแบบเดิมๆ กล่าวคือ ต้องเชื่อฟังผู้ปกครอง รู้จักที่ต่ำที่สูง การปกครองต้องรวมศูนย์อำนาจ ผู้นำมีอำนาจเด็ดขาดสูงสุด บริหารจากบนลงล่าง การเมืองที่เป็นปัญหามักเกิดจากคนที่คิดต่างและสร้างความแตกแยก
จนเป็นที่มาของวลีที่ว่า “ต่างความคิด ผิดถึงตาย”  หากเราต้องการสังคมไทยสมัยใหม่ที่เป็นประชาธิปไตย  เราจำเป็นต้องเปลี่ยนวิธีคิดและวิธีการสร้างพลเมืองไทยรุ่นใหม่  ดังนั้น  การรู้จักทรัพยากรของตัวเอง รู้จักประวัติศาสตร์ความเป็นมาของชุมชนท้องถิ่น ตระหนักถึง “สิทธิชุมชน”  เพราะการรู้จักศักยภาพของตนเองเป็นเรื่องสำคัญ  เรื่องสิทธิมนุษยชนจึงไม่ใช่จุดหมายปลายทาง แต่จะเป็นรากฐานที่ทำให้เราตระหนักในคุณค่าความสำคัญของความเป็นอิสระในการเรียนรู้  มีโอกาสแสวงหาความรู้บนพื้นฐานความเป็นจริงในทางภูมิศาสตร์ ประวัติศาสตร์ สังคมวัฒนธรรม
“ความรู้ที่เป็นสากล” ภายใต้กระแสโลกาภิวัตน์นั้น เรามักจะมองความเป็นสากลว่าต้องเป็นแบบตะวันตก  มีลักษณะวัฒนธรรมเดี่ยว แต่ความเป็นสากลนั้นต้องตั้งอยู่บนพื้นฐานของความเป็นจริงในแง่ของความหลากหลายทางสังคมวัฒนธรรม มีบริบทแตกต่างกัน ต้องตระหนักสำนึกว่าเราอยู่ในบริบทที่มีคุณค่า มีปัญหาเฉพาะของเรา เพื่อเราจะได้มองปัญหาต่างๆไปตามความจริงบนพื้นฐานของเรา ทำให้เกิดการเรียนรู้ของคนในชุมชนเกี่ยวกับสิทธิและหน้าที่ของความเป็นพลเมือง นำไปสู่บทบาทในการคิดและสร้างโครงการ หรือนโยบายสาธารณะที่เป็นตัวของตนเอง ต่างจากอดีตที่นโยบายสาธารณะมักจะมาจากชนชั้นนำ ดังนั้น วิธีการเปลี่ยนระบบความคิดความเชื่อแบบใหม่นี้ ย่อมเปลี่ยนให้นโยบายสาธารณะเป็นสิ่งที่กำหนดขึ้นทั้งจากตัวแทนผู้นำและประชาชนส่วนใหญ่  เปิดโอกาสให้ประชาชนตรวจสอบได้มากขึ้น  เมื่อประชาชนส่วนใหญ่มีส่วนร่วม  ปัญหาความขัดแย้งย่อมลดลง และคงไม่จำเป็นที่รัฐต้องแก้ปัญหาความขัดแย้งด้วยความรุนแรงอย่างที่ผ่านมาในประวัติศาสตร์

กระแสโลกพัดพาชะตาชาติเปลี่ยนผ่านจากยุคเก่าสู่ยุคใหม่  สังคมไทยในอุดมคติยังไม่แสดงตัวบนเส้นทางการต่อสู้เรียกร้องที่ผ่านมาเนิ่นนานกว่า 80 ปี ความฝันของคนไทยอาจร่วงหล่นหายไปตามทางที่ปูด้วยเลือดและน้ำตา ความจริงที่น่าเศร้าคือ “ประชาธิปไตย” ยังคงเดินหน้า ถอยหลัง สลับไปมาอย่างสับสน  มีการผลัดเปลี่ยนผู้นำการปกครองและบริหารแบบทางใครทางมัน ทว่าสิ่งที่เห็นและเป็นอยู่ตลอดเวลาคือ ผู้ถูกปกครองต้องควานหาที่ยึดเหนี่ยวแบบไร้ทิศทาง  ฝากชีวิตไว้กับชะตากรรมที่ไม่มีใครช่วยใครได้   “หลักสิทธิมนุษยชน”  จะเป็นหลักยึดเหนี่ยวได้หรือไม่  เราเรียนรู้หลักการนี้ไปเพื่ออะไร
“ประเทศไทยในฝัน” อาจต่างจาก “ประเทศไทยในความเป็นจริง” มาก  แต่ถ้าสังคมไทยปรารถนาที่จะสร้างฝันนั้นให้เป็นจริงก็คงไม่ยากนัก เพียงอาจต้องใช้ระยะเวลาพอสมควร เพราะ “สังคมอารยะ”  มิใช่สังคมที่เจริญทางด้านเศรษฐกิจเท่านั้น  ดังจะเห็นว่าแม้พัฒนาความเจริญทางวัตถุเพิ่มมากขึ้น แต่ถ้าจิตใจของคนในสังคมยังโหดร้ายทารุณและเห็นแก่ตัว  ปัญหาของสังคมก็คงถูกทิ้งไว้ให้เป็นที่วิพากษ์วิจารณ์กันต่อไป  ฉะนั้นการสร้างสังคมอารยะจึงไม่ใช่แค่การสร้างความเจริญทางเศรษฐกิจให้เท่าทันประเทศที่พัฒนาแล้ว กุญแจสำคัญคือ การปฏิรูปเศรษฐกิจ การเมือง สังคมวัฒนธรรม และการศึกษาไปพร้อมๆ กับการเปลี่ยนแนวคิดและสร้างพลเมืองไทยแบบใหม่ต่างหาก  เราไม่อาจโน้มเอียงการพัฒนาไปด้านใดด้านหนึ่งได้ วิถีไทยแบบใหม่นี้ย่อมสร้างสังคมประชาธิปไตยที่เข้มแข็ง เพื่อให้ทันต่อการเปลี่ยนแปลงของโลก

ยุคใหม่  ศาลและกระบวนการยุติธรรมจำเป็นต้องมีอิสระและเป็นที่พึ่งของสังคม  ขณะที่สื่อมวลชนต้องมีเสรีภาพ  เมื่อทุกคนสร้างสื่อของตนเองได้ก็ต้องสร้างด้วยความรับผิดชอบต่อสังคม เน้นส่งเสริมการใช้สื่อเพื่อสร้างสรรค์ เปิดกว้างและรับรู้ข้อมูลข่าวสารที่รอบด้าน
เพื่อฝึกให้คนคิดวิเคราะห์ วิพากษ์วิจารณ์ สร้างสังคมที่มีส่วนร่วม และไม่ชี้นำความคิด

โจทย์ใหญ่ของสังคมไทยคือ เราจะพัฒนาสิทธิมนุษยชนที่มีลักษณะเฉพาะของสังคมไทยยุคใหม่อย่างไร  เพราะถ้าประชาชนเริ่มตระหนักถึงสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง อันเป็นสิทธิขั้นพื้นฐานที่มนุษย์เมื่อเกิดมาพึงได้รับอย่างเท่าเทียมกัน และไม่มีการเลือกปฏิบัติ  ย่อมนำไปสู่การตระหนักถึงสิทธิทางเศรษฐกิจ สังคมและวัฒนธรรม เมื่อทุกคนตระหนักถึงหน้าที่ความรับผิดชอบต่อสังคมร่วมกันก็ย่อมไม่ละเมิดสิทธิเสรีภาพของผู้อื่น  ประเทศไทยแบบสังคมอารยะที่แท้จริงจึงอยู่ที่ทุกคนว่าพร้อมจะเปลี่ยนแปลงไปด้วยกันหรือไม่  และอีกไม่นานประเทศไทยในฝันของทุกคนก็คงเป็นจริง


 

บทความหมายเลข 16

“ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน”

ในสังคม ที่อ้างเอาความเท่าเทียมของคนในสังคมมาเป็นเครื่องต่อรองศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ หากมองให้ดีเราจะสามารถมองเห็นมุมเล็กๆมุมหนึ่ง มุมที่คนที่อาศัยอยู่ในนั้นมีความเจ็บปวด เพราะไม่อาจเรียกร้องสิทธิใดๆได้จากสังคมเลย เนื่องจากถูกกีดกันออกจากวิถีชีวิตวัฒนธรรมของคนในสังคมอยู่นอกเหนือจากกฎหมาย และถูกขนานนามว่า “คนต่างด้าว”หรือ “คนไร้สัญชาติ”

สิทธิมนุษยชน หมายถึง ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ สิทธิ เสรีภาพ และความเสมอภาคของบุคคล ที่ได้รับรองหรือคุ้มครองตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย หรือตามกฎหมายไทย หรือตามสนธิสัญญา ที่ประเทศไทยมีพันธกรณีที่จะต้องปฏิบัติตาม หลักการที่สำคัญสุดก็คือ มนุษย์ทุกคนมีศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์ สิทธิมนุษยชนจึงเป็นสิ่งที่รัฐธรรมนูญมุ่งที่จะให้ความคุ้มครองแก่บุคคลทุกคน

ประเทศไทยก้าวสู่ความเป็นอารยะ ตั้งแต่เมื่อครั้งที่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 ทรงประกาศให้มีการเลิกทาส นับเป็นพระปรีชาสามารถที่คืนอิสระแห่งความเป็นมนุษย์ ให้ชนชั้นล่าง ได้สัมผัสกับคำว่าอิสระ แต่นั้นต่อมาสังคมไทยก็วิวัฒนาการมาอย่างต่อเนื่อง สถานการณ์สำคัญของสังคมไทยที่ถือว่าเป็นมิติการต่อสู้เพื่อสิทธิเสรีภาพ เริ่มตั้งแต่ครั้งที่มีการเรียกร้องให้เปลี่ยนแปลงการปกครองจากระบอบสมบูรณายาสิทธิราชเป็นประชาธิปไตย ซึ่งเป็นการปกครองโดยประชาชน เพื่อประชาชน อันน่าจะเป็นผลให้คนในสังคมมีสิทธิและเสรีภาพอย่างเต็มเปี่ยม แต่กลับพบว่าแนวคิดสิทธิมนุษยชนแบบอุดมการณ์เสรีนิยมตะวันตกเติบโตอย่างเชื่องช้าในประเทศไทย คนไทยยังคงเรียกร้องเพื่อให้เรื่องสิทธิมนุษยชนชัดเจนเป็นรูปธรรม จากเหตุการณ์ 14 ตุลาคม 2516 หลังเหตุการณ์ 6ตุลาคม 2519 ทำให้ต่อมาเรื่องของมนุษยชนเป็นปรากฏการณ์ความสนใจและมีการถกเถียงกันอย่างมาก จนกระทั่งมีการก่อตั้งคณะกรรมาธิการยุติธรรมและสิทธิมนุษยชนขึ้นเพื่อศึกษากฎหมายหรือร่าง พ.ร.บ.ที่แย้งต่อรัฐธรรมนูญหรือขัดต่อสิทธิมนุษยชน แต่เรื่องนี้ก็หยุดชะงักเนื่องจากประเทศไทยล้มเหลวจากการทำให้การเมืองมีเสถียรภาพ โครงการต่างๆกฎหมายที่เสนอมักสิ้นสุดลงเพราะอายุของสภาผู้แทนราษฎร
เหตุการณ์ที่ถือได้ว่าเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนอย่างรุนแรงครั้งสำคัญของไทย คือเหตุการณ์ทางการเมืองคือ เหตุการณ์พฤษภาทมิฬ 2535 ซึ่งชัยชนะของประชาชนมีผลผลักดันสร้างสำนึกสิทธิมนุษยชนที่จริงจังในสังคมไทย เพื่อป้องกันอำนาจเผด็จการทางทหาร ขณะที่ รัฐบาลของนายอานันท์ ปัณยารชุนได้บริหารประเทศได้นำประเทศเข้าสู่สมาชิกของกติการะหว่างประเทศว่าด้วยสิทธิพลเมืองและการเมือง จนถึงการจัดตั้งคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติขึ้นภายใต้รัฐธรรมนูญฉบับปี 2540 ที่ดูจะเป็นความหวังของผู้ด้อยโอกาสหรือผู้ไร้อำนาจที่ถูกละเมิดสิทธิมนุษยชน เป็นหนึ่งกลไกสำคัญของรัฐที่มีบทบาทในระดับหนึ่งในด้านการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนในสังคมไทย

อย่างไรก็ตาม ระบบเศรษฐกิจการเมืองแบบเผด็จการ อำนาจนิยม ระบบทุนนิยม หรือวิถีพัฒนาที่มิได้เอาความเป็นมนุษย์และศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์เป็นที่ตั้ง วัฒนธรรมความเชื่อที่ล้าหลังจนก่อมายาคติผิดๆที่ไม่ศรัทธาคุณค่าความเป็นมนุษย์และความเท่าเทียม เป็นผลให้เกิดความรุนแรงและสนับสนุนการละเมิดต่อสิทธิมนุษยชนจนฝังรากลึกมาถึงปัจจุบัน ทำให้ประเทศไทยยังคงว่ายวนอยู่ในวงจรที่เสื่อมถอยของการส่งเสริมให้คนมีสิทธิมนุษยชน มีการกีดกันมนุษย์ด้วยกันเอง ข่มขู่ ทำร้ายซึ่งกันและกัน อันมีให้เห็นจนชินตาจากสื่อทุกแขนง และหากความเป็นอารยะของชาติใด วัดจากที่มีเทคโนโลยีทันสมัย มีถนนกว้างใหญ่ และมีแสงไฟส่องสว่าง แน่นอนว่าไทยย่อมเป็นชาติที่มีอารยะ แต่ยิ่งดูเหมือนความวัฒนาของชาติด้านเทคโนโลยีจะรุดหน้าไปไกลสักเพียงใด ตึกรามบ้านช่องถูกสร้างให้สูงด้วยความชาญฉลาดและความล้ำสมัย แต่จิตใจคนกลับเตี้ยต่ำไร้จิตสำนึกและเสื่อมถอยลงไปทุกที นั่นเป็นอีกเหตุผลสำคัญประการหนึ่งนอกเหนือจากสภาพการเมือง เศรษฐกิจ สังคม ที่ทำให้ประเทศไทยก้าวเข้าสู่สังคมอารยะด้านสิทธิมนุษยชนไม่ได้ เหตุเพราะปัจเจกบุคคลไม่ได้มีจิตสำนึกร่วมในการสร้างสรรค์สังคมแห่งการเคารพสิทธิมนุษยชนร่วมกัน และถึงแม้จะมีการวางรากฐานส่งเสริมสิทธิมนุษยชนตามหลักปฏิญญาสากลว่าด้วยเรื่องสิทธิมนุษยชนในไทย แต่ยังมีความเหลื่อมล้ำของชนชั้นแทรกอยู่ในทุกสังคม เช่น การลิดรอนสิทธิของชนกลุ่มน้อย กลุ่มแรงงานต่างด้าว กลุ่มคนไร้สัญชาติ และ กลุ่มคนที่ตกเป็นเหยื่อขบวนการค้ามนุษย์ ซึ่งหมายรวมถึงคนไทยและคนต่างชาติด้วย พวกเขาเหล่านั้นถูกกำหนดกฎเกณฑ์ในการใช้เสรีแห่งชีวิต ดังที่จะได้กล่าวเป็นกรณีตัวอย่างที่เกิดขึ้นจริงที่ผู้เขียนได้มีโอกาสสัมผัสด้วยตนเองดังต่อไปนี้

“จังหวัดมุกดาหารเป็นจังหวัดชายแดน อยู่ติดกับประเทศสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว ซึ่งไทยได้เปรียบในด้านเศรษฐกิจ และนั่นเป็นเครื่องมือล่อ ชิ้นสำคัญที่ทำให้แรงงานต่างด้าวจำนวนมากหลั่งไหลเข้ามาเป็นแรงงานในภาคเกษตรกรรม ภาคธุรกิจ โรงงาน บ้างจับคู่อยู่อาศัยกันสร้างครอบครัวในผืนแผ่นดินแห่งนี้ จึงทำให้มีเด็กต่างด้าวจำนวนมากที่ไม่ได้รับความคุ้มครองตามกฎหมายไทย ถึงแม้ว่าพวกเขาเหล่านั้นจะเกิดในประเทศไทยก็ตาม พวกเขาจึงกลายเป็นคนไร้สิทธิ์ในทางกฎหมาย ขาดโอกาสทางการศึกษา และสวัสดิการต่างๆ

เรื่องเล่าจากหมวย(นามสมมุติ) เด็กหญิงชาวลาววัย 18 ปี ที่เกิดในประเทศไทย อาจทำให้เราได้เห็นว่าสังคมไทยมีช่องโหว่ขนาดใหญ่ต่อเด็กที่อาศัยหลักดินแดนในการเกิด พ่อ และแม่ของหมวยเป็นชาวลาวที่หนีเข้ามาในประเทศไทย เธอเกิดที่จังหวัดมุกดาหาร แต่ด้วยพ่อแม่ไม่รู้หนังสือจึงทำให้เธอไร้ซึ่งหลักฐานที่จะเป็นการประกันสิทธิในทางกฎหมาย ไม่มีสิทธิ์จะกลับประเทศที่เป็นต้นกำเนิดของเชื้อชาติ จะอยู่เมืองไทยก็ไม่มีหลักเกณฑ์ทางนิติมารับรอง ปัจจุบันหมวยเป็นนักศึกษาระดับชั้นประกาศนียบัตรวิชาชีพในสถาบันการศึกษาแห่งหนึ่งในจังหวัดมุกดาหาร ทั้งพ่อ แม่ และตัวของเธอเอง ถือเป็นคนไร้สัญชาติที่หนีมาพึ่งบุญแผ่นดินไทย เธอบอกว่าเธอต้องใช้ชีวิตในสภาพที่   ไร้สิทธิทางสังคมมาตั้งแต่เกิด สิทธิต่างๆที่พึงมีเหมือนกับเด็กคนอื่นๆในสังคม เธอไม่มีโอกาสแม้แต่จะได้ได้สัมผัส
หมวยเล่าต่อด้วยว่า แม้ว่าหน่วยงานราชการการหลายแห่งจะให้โอกาสคนไร้สิทธิ์อย่างเธอ และเพื่อนของเธอ เช่น โรงเรียนหลายแห่งยินดีรับเด็กไร้สัญชาติเข้ารับการศึกษาเพื่อให้มีความรู้ แต่เหตุการณ์หนึ่งที่ทำให้เธอรู้สึกเสียใจและเสียดายคือ น้องสาวของเธอสามารถสอบเข้าศึกษาต่อในระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ในสถานศึกษาชื่อดังของจังหวัด แต่กลับถูกตัดสิทธิ์ในการเข้าศึกษา เนื่องจากคณะกรรมการที่คัดเลือกนักเรียนไม่ยอมให้เด็กไร้สัญชาติเข้าไปเรียนปะปนกับเด็กไทย และอ้างว่ามีคุณสมบัติไม่ตรงตามเงื่อนไข คือการไม่ได้มีสัญชาติไทยนั่นเอง มันจึงทำให้เธอรู้สึกว่าในบางสังคมพวกเธอจะไม่ได้รับการยอมรับ แม้จะมีความสามารถ ไม่มีโอกาสหรือแม้กระทั่งพื้นที่ยืนในสังคม นอกจากนี้หมวยยังกล่าวว่า เด็กไร้สัญชาติเช่นเธอ จะทำสิ่งใดก็จำต้องถูกจำกัดสิทธิอยู่เสมอ การไม่มีบัตรประจำตัวประชาชน ส่งผลกระทบต่อการดำเนินชีวิตทำให้ต่างจากเด็กที่มีสัญชาติไทยอย่างสิ้นเชิง เช่น การเดินทางข้ามจังหวัดต้องหวั่นการตรวจตราจากเจ้าหน้าที่ การสมัครฝึกงาน การเป็นเจ้าของทรัพย์สินโดยไม่สามารถเปิดบัญชีเงินฝาก   การจ่ายค่าบำรุงการศึกษาที่บุคคลอื่นได้รับการอุดหนุนจากรัฐ หรือการที่ไม่ได้รับสิทธิ์ในการรักษาพยาบาล ฯลฯ การไม่มีบัตรประจำตัวประชาชนทำให้เธอกลายเป็นบุคคลที่ไม่ได้รับการรับรองสถานะบุคคลในทางกฎหมาย เป็นเหตุทำให้ถูกละเมิดสิทธิมนุษยชน  ไม่ได้รับสิทธิตามหลักปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน ทั้งที่เธอควรได้รับสิทธิเหล่านี้ในฐานนะมนุษย์ในสังคม

ขณะที่คนส่วนใหญ่มองคนไร้สัญชาติว่าเป็นภาระของประเทศ มีความแตกต่างจากคนที่มีสัญชาติไทย แต่ก็มีคนกลุ่มหนึ่งที่ยื่นมือเข้ามาช่วยเหลือเด็กๆไร้สัญชาติอย่างหมวย หมวยบอกว่าเธอต้องขอบคุณมูลนิธิศุภนิมิตรแห่งประเทศไทยที่ร่วมต่อสู้เพื่อให้ได้มาซึ่งสัญชาติไปพร้อมๆกับเธอ ขณะที่นางนิตยา ชาญวรนิตย์ เจ้าหน้าที่ฝ่ายกิจกรรมเด็ก มูลนิธิศุภนิมิตแห่งประเทศไทย จังหวัดมุกดาหาร กล่าวว่า หลังจากที่มูลนิธิลงพื้นที่ให้การช่วยเหลือเยาวชนไร้สัญชาติในพื้นที่พบว่า มีเยาวชนไร้สัญชาติที่อาศัยอยู่ในจังหวัดมุกดาหารและไม่ได้รับการช่วยเหลือจำนวนไม่น้อย ส่วนการให้การช่วยเหลือเด็กๆกลุ่มนี้ นางนิตยาเล่าว่า มีทั้งการทำกิจกรรมกลุ่มร่วมกันเพื่อเยียวยาจิตใจ การส่งเสริมให้เด็กไปขอสัญชาติ ในกรณีที่เด็กคนนั้นเกิดในประเทศไทย และที่ผ่านมากับการต่อสู้เรียกร้องเพื่อให้ได้มาซึ่งสัญชาติ มีเด็กเพียงคนเดียวเท่านั้นที่ได้รับสัญชาติ แสดงความเป็นคนไทย และได้รับสิทธิต่างๆในทางกฎหมาย ปัญหาหนึ่งที่ทำให้การขอสัญชาติแก่เด็กไม่เป็นผล คือเอกสารแสดงการเกิด ที่นางนิตยาบอกว่า บางรายไม่มี บางรายสูญหาย และเมื่อทวงถามที่สถานพยาบาลกลับได้รับคำตอบว่า เอกสารเหล่านั้นถูกจัดให้อยู่กลุ่มเอกสารหมดอายุและทำลายไปแล้ว นางนิตยา กล่าวทิ้งท้ายในฐานะที่เธอเล็งเห็นคุณค่าของความมนุษย์ ว่าทุกคนควรมีสิทธิ์เท่าเทียมกัน เด็กไร้สัญชาติเหล่านี้ก็ควรได้สิทธิเหมือนเด็กทุกคนที่เกิดในประเทศนี้ และขอให้ “รัฐ” กลับมาทบทวนกฎหมายที่มีผลต่อความไม่เท่าเทียมในสังคม และขอให้สังคมให้โอกาสคน “ไร้สัญชาติ”บ้างก็พอ

คนทุกคนบนโลกนี้เลือกเกิดไม่ได้นั่นคือความจริงที่ไม่มีใครปฏิเสธได้ เช่นเดียวกับเด็กไร้สัญชาติในประเทศไทย ที่หากเลือกเกิดได้พวกเขาเองก็คงอยากจะอยู่ในประเทศที่พวกเขามีสิทธิและเสรีภาพ เฉกเช่นบุคคลอื่นที่อยู่กันร่วมในสังคม แต่ไม่ใช่กับหมวย ที่เธอบอกว่า เธอไม่ได้น้อยใจต่อโชคชะตาและสภาพที่เป็นอยู่ แต่เธอภูมิใจที่สุดที่ได้เกิดมาเป็นตัวของเธอในวันนี้ เพราะแก่นแท้ของความเป็นมนุษย์คือความเท่าเทียมที่ได้มาโดยธรรมชาติ นั่นคือคุณธรรมจริยธรรม หากคนรู้จักสร้างคุณค่าให้กับตนเอง คนๆนั้นก็จะกลายเป็นคนที่มีศักดิ์ศรี ไม่ว่าคนนั้นจะเกิดมาในสภาพแบบใด หมวยยังกล่าวต่อด้วยว่า เธอภูมิใจ และดีใจที่ได้ต่อสู้ในการเรียกร้องให้ได้มาซึ่งสิทธิในทางกฎหมาย แม้ว่าความฝันนั้นจะดูเลือนราง แต่มันก็ทำให้เธอมีคุณค่าในการเกิดมาเป็นคน”
ทั้งหมดนี้คือความจริงที่เกิดขึ้นในสังคมไทย เราพบว่าแม้สังคมแห่งความเป็นประชาธิปไตยที่ทุกคนควรมีสิทธิเท่าเทียมกัน ยังมีมุมมืดอันปวดร้าวของเพื่อนร่วมสังคมอยู่หลายมุม เด็กๆไร้สัญชาติ อย่างหมวย และเพื่อนๆไม่ได้เรียกร้องอะไรนอกเหนือจากการได้มาซึ่งสัญชาติ อันจะเป็นใบเบิกทางสู่อนาคตในการเรียน การงาน พวกเขาจึงหวังว่าจะได้โอกาสนี้จากสังคม
กรณีของหมวยเป็นเรื่องจากมุมหนึ่งของสังคมไทยเท่านั้น ยังมีเด็กที่มีปัญหาลักษณะนี้อยู่อีกจำนวนมากในสังคม และไม่ใช่เพียงเด็กเท่านั้นที่พบปัญหาในเชิงของการละเมิดสิทธิมนุษยชน เช่น กรณีของแรงงานต่างด้าว การจัดการทรัพยากรป่าไม้ที่ส่งผลกระทบต่อพื้นที่ครองอยู่เดิมของประชาชน เป็นเหตุให้ต้องอพยพย้ายถิ่น การค้าประเวณี ค้ามนุษย์ในทุกรูปแบบ เพียงเพื่อช่วงชิงเอาผลประโยชน์อันเป็นผลมาจากแนวคิดพื้นฐานของระบบเศรษฐกิจแบบทุนนิยม นอกจากนี้เหตุการณ์ทางการเมืองอาจไม่ได้สะท้อนภาพความเป็นประชาธิปไตย เพื่อก้าวไปสู่ประชาธิปไตยแบบเต็มใบ เหมือนที่เช่นที่กลุ่มผู้ชุมนุมประท้วงหลากสีที่พยายามต่อสู้เรียกร้อง ต่อต้าน แนวคิดที่ตนไม่เห็นด้วย เพราะบางครั้งการชุมชุมลุกลามจนไปละเมิดความเป็นเสรีของผู้อื่น ดังที่เราได้เห็นจากภาพข่าวทางโทรทัศน์ หนังสือพิมพ์และสื่อออนไลน์ เช่น กรณีการปิดล้อมถนน กรณีการเผาสถานที่ราชการ กรณีการปะทะกันระหว่างสองฝ่าย แต่ผู้บริสุทธิ์ตกเป็นเหยื่อ เป็นต้น ทั้งนี้ตามหลักปฏิญญาสากลว่าด้วยหลักสิทธิมนุษยชนได้ระบุว่า บุคคลมีสิทธิและเสรีภาพในการชุมนุม และสมาคมโดยสงบ ฉะนั้นหากเป็นการกระทำที่ได้กล่าวข้างต้นถือว่าเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชน นอกจากนี้ในสังคมไทยยังมีการกระทำที่เป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนต่อผู้กระทำความผิดในทางกฎหมายด้วย เช่น นโยบายฆ่าตัดตอนผู้ค้ายาเสพติด ซึ่งเป็นการกระทำที่รุนแรงมีผลทำให้บุคคลเสียชีวิต หรือการที่สื่อนำเสนอภาพผู้ต้องหาโดยไม่มีการปิดบัง อำพราง ใบหน้าของผู้ต้องหา ซึ่งอาจจะเป็นการหยามเกียรติของบุคคลนั้น

จะทำอย่างไรให้ไทยเป็นประเทศไทยเป็นสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน นี่คือคำถามที่คนไทยทุกคนต้องร่วมกันตอบ และภาพฝันประเทศไทยเรื่องสิทธิมนุษยชนจะไม่ได้เป็นเป็นแค่ภาพฝันที่เลือนราง หากเราทุกคนในประเทศร่วมมือกัน เริ่มตั้งแต่ครอบครัวต้องปลูกฝังจิตสำนึกให้เด็กรู้จักเคารพสิทธิของผู้อื่นโดยเริ่มจากการเคารพสิทธิของคนในครอบครัว จะเป็นพื้นฐานที่สำคัญที่สุดอย่างหนึ่ง ที่จะเอื้อให้สังคมของเราเป็นสังคมที่มีบุคคลเคารพสิทธิของกันและกัน นอกเหนือจากนั้นการให้การศึกษาถือว่าเป็นสิ่งสำคัญ เพราะจะเป็นการสร้างจิตสำนึกที่ยั่งยืน ในวัยเด็ก เด็กอาจต้องได้รับการเรียนรู้ผ่านการปฏิบัติ เพื่อให้เขาเข้าใจหลักของสิทธิมนุษยชน เช่น การทำให้เกิดความเชื่อว่า ทุกคนในสังคมมีความเท่าเทียม โดยการให้เด็กเข้าคิวรับสิ่งของ ให้เด็กได้รับสิ่งต่างๆที่เทียบเท่าและเสมอกัน เด็กต้องได้รับบทเรียนเมื่อกระทำในสิ่งที่ไม่พึงประสงค์ แต่ครูต้องให้เหตุผลว่า ที่เขาถูกลงโทษเพราะทุกคนอยู่ภายใต้กฎระเบียบเดียวกัน เป็นการปลูกฝังความคิดเรื่องกฎระเบียบของสังคมว่า กฎหมายจะช่วยคุ้มครองคนในสังคมอย่างเท่าเทียม และเขาจะเข้าใจอย่างลึกซึ้งเมื่อเขาโตเป็นผู้ใหญ่ หรือการสอนให้เขาไม่หยิบฉวยเอาสมบัติของบุคคลอื่นมาเป็นของตนเอง อันจะเป็นการละเมิดสิทธิของบุคคลอื่น ซึ่งครอบครัวและโรงเรียนควรสอนไปในทิศทางเดียวกัน      สิ่งสำคัญอีกประการคือครอบครัวและโรงเรียนต้องปูพื้นฐานในการเปิดโอกาสให้ทุกคนได้แสดงความคิดเห็นอย่างเสรี  พ่อแม่ต้องรับฟังความคิดเห็นลูก ครูรับฟังความคิดเห็นนักเรียน เด็กฟังความคิดเห็นผู้ใหญ่ และเพื่อนยอมรับฟังความคิดเห็นซึ่งกันและกัน “การศึกษาจะมุ่งไปทางการพัฒนาบุคลิกภาพของมนุษย์อย่างเต็มที่ เพื่อเสริมพลังการเคารพ     สิทธิมนุษยชน และเสรีภาพขั้นพื้นฐานให้แข็งแกร่ง และมุ่งเสริมความเข้าใจ ขันติ และมิตรภาพระหว่างประชาชาติ กลุ่มเชื้อชาติและศาสนา และจะมุ่งขยายกิจกรรมของสหประชาชาติเพื่อธำรงสันติภาพ และผู้ปกครองมีสิทธิก่อนผู้อื่นที่จะเลือกชนิดของการศึกษา สำหรับบุตรหลานของตน ขณะเดียวกันรัฐต้องส่งเสริมให้ประชาชนมีโอกาสได้รับการศึกษาขั้นพื้นฐานอย่างเท่าเทียมด้วย”

นอกจากนี้สถาบันทางสังคมอื่นๆยังสามารถช่วยผลักดันให้สังคมไทย เป็นสังคมที่อุดมไปด้วยการเคารพในสิทธิมนุษยชนได้ด้วยเช่นกัน เช่น สถาบันศาสนา ซึ่งเป็นสถาบันที่เป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจของมนุษย์มาทุกยุคทุกสมัย และประเทศไทยเองก็ได้ให้ความเคารพในสิทธิของประชาชนในการเลือกนับถือศาสนาตามที่บุคคลนั้นต้องการ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ทรงเป็นศาสนูปถัมภกแห่งศาสนาพุทธ แต่พระองค์ก็ได้ทรงยอมรับผู้ที่นับถือศาสนาอื่น ทำให้เรื่องความแตกต่างทางศาสนาของไทยไม่เป็นประเด็นในการละเมิดสิทธิมนุษยชน ทุกศาสนาได้สอนให้คนเป็นคนดี ไม่เบียดเบียนตนเองและผู้อื่น เป็นแนวคิดพื้นฐานที่จะทำให้เกิดการเคารพในสิทธิมนุษยชนในประเทศไทย ศาสนาจึงเป็นสถาบันที่มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการกล่อมเกลาจิตใจของศาสนิกชนมิให้ไปล่วงล้ำสิทธิ์ของเพื่อนร่วมสังคม ไม่ว่าบุคคลนั้นจะนับถือศาสนาเดียวกันหรือต่างศาสนา แต่จุดร่วมแห่งศาสนาจะทำให้เราไม่เบียดเบียนซึ่งกันและกัน
หน่วยงานองค์กร ซึ่งถือเป็นสังคมของคนทำงาน ต้องส่งเสริมสนับสนุนสิทธิมนุษยชนตามหลักปฏิญญาสากล โดยนายจ้างต้องคำนึงถึงสิทธิ์ของผู้ถูกจ้างด้วยความเป็นธรรมและเหมาะสม เช่นการจัดให้ทุกคนมีสิทธิ์ได้รับค่าตอบแทนที่เท่าเทียมตามความเหมาะสมอย่างเป็นธรรม ให้เพียงพอต่อการดำเนินชีวิต และเลี้ยงดูสมาชิกในครอบครัว ตลอดทั้งการจัดสวัสดิการด้านต่างๆให้ตามความเหมาะสม พร้อมทั้งให้สิทธิ์วันหยุด วันลาพักผ่อนให้ผู้ทำงานด้วย ต้องไม่เอารัดเอาเปรียบแรงงานอย่างที่เป็นมา และมีการสำรวจพบ แม้ว่าผู้ใช้แรงงานจะเป็นคนไทยหรือคนเชื้อชาติใด

สถาบันสื่อสารมวลชน ซึ่งถือเป็นฐานันดรที่ 4 ของสังคม และปัจจุบันนับว่าเป็นสถาบันที่มีอิทธิพลต่อการเปลี่ยนแปลงทัศนะคติ ค่านิยม ความเชื่อ แก่ผู้เสพสื่อ สถาบันสื่อควรให้สิทธิในการรับรู้ข่าวสารแก่ประชาชนทุกคนโดยไม่เลือกปฏิบัติ เพราะบุคคลมีสิทธิรับรู้ข่าวสารจากสื่อ สื่อต้องพยายามวางตัวเป็นกลาง ไม่ยุยงส่งเสริมให้ประชาชนแตกความสามัคคีหรือนำเสนอสิ่งที่กระทบต่อความมั่นคงของบุคคล และประเทศชาติ และพยายามปลุกจิตสำนึกความเท่าเทียมผ่านการนำเสนอข่าว รายการ นำเสนอความเป็นจริงทางสังคมทุกแง่มุมให้ประชาชนได้รับรู้แต่ต้องอยู่ภายใต้การเคารพสิทธิส่วนตัว ยกเว้นว่ากรณีนั้นจะกระทบผลประโยชน์ของส่วนรวม และที่สำคัญสื่อต้องทำงานอย่างมีจรรยาบรรณและรับผิดชอบต่อสังคม สื่อจึงจะเป็นสถาบันที่ช่วยขับเคลื่อนเรื่องสิทธิมนุษยชนอย่างสมบูรณ์

สุดท้ายปัจเจกบุคคล ต้องพยายามไม่ละเมิดสิทธิของผู้อื่น ด้วยการไม่กระทำในสิ่งที่จะทำให้บุคคลอื่นได้รับความเดือดร้อนเริ่มจากสังคมเล็กๆเช่นครอบครัว และขยายไปสู่สังคมระดับกว้างขึ้นไป เป็นหูเป็นตาให้หน่วยงานที่ทำหน้าที่ส่งเสริมสิทธิมนุษยชน ด้วยการแจ้งเจ้าหน้าที่เกี่ยวข้องหากพบการเอาเปรียบมนุษย์ด้วยกันเอง ที่กระทำผ่านขบวนการค้ามนุษย์ทุกรูปแบบ ทั้งการค้าประเวณี ขอทาน การบังคับใช้แรงงานเด็กและคนต่างด้าว เป็นต้น ทุกคนคือกำลังที่สำคัญของสังคมที่จะเป็นเสมือนฟันเฟืองตัวเล็กๆ ทำให้การขับเคลื่อนงานเรื่องสิทธิมนุษยชนก้าวไปข้างหน้าได้ หากหนึ่งคนไม่เริ่ม ก้าวแต่ละก้าวก็จะไม่ขยับ และแม้หนึ่งคนจะเริ่มทำ แต่คนอื่นๆไม่ทำด้วย การก้าวไปข้างหน้าก็เป็นไปอย่างเชื่องช้าและลำบาก และหากทุกคนต่างช่วยกันก้าวทุกก้าวจะเป็นก้าวที่มั่นคง มีพลัง สู่ความยั่งยืน เพื่อให้ ประเทศไทยเป็นประเทศแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน

พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน ให้ความหมายของคำว่ามนุษย์ว่า มนุษย์ คือ สัตว์ที่รู้ใช้เหตุผล ฉะนั้นความเท่าเทียมของมนุษย์ จึงมีเพียง คุณค่าตามความหมายนี้ ความรวย ความจน เชื้อชาติ ศาสนา ชนชั้น วรรณะ เป็นเพียงสิ่งสมมุติที่เรามากำหนดขึ้นภายหลังเพื่อสร้างความแตกต่าง และช่องว่างให้เกิดขึ้นในสังคมเท่านั้น หากมนุษย์จะเรียกร้องศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ และยังยืนยันว่ามนุษยชาติคือเผ่าพันธุ์ที่ประเสริฐกว่าสัตว์ทั้งมวล มนุษย์ต้องไม่ทำร้ายมนุษย์ ด้วยการลิดรอนสิทธิที่มนุษย์ทุกคนพึงมี และต้องสร้างความเท่าเทียมให้เกิดขึ้นในอาณาจักรของตน ไม่แบ่งเพศ ผิว พรรณ ชนชั้น วรรณะ มนุษย์ เพียงเพราะเราเกิดคนละที่ ต่างเชื้อชาติ หรือต่างศาสนา หากเป็นเช่นนั้นแล้วเราจะหาคุณค่าและศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ไม่ได้เลย

———————————————-

บรรณานุกรม

กุมพล พลวัน. สิทธิมนุษยชนในสังคมโลก. กรุงเทพฯ : นิติธรรม, 2547.
ชะวัชชัย ภาติณธุ. กระบวนการเรียนรู้และปฏิบัติการณ์สิทธิมนุษยชน. กรุงเทพฯ : โอเดียนสโตร์,
2548.
วรพงษ์  วรวัตน์.(2548).สิทธิมนุษยชน.(ออนไลน์).ค้นจาก
http://worrawat.exteen.com/20071107/entry-3 [4 ตุลาคม2556]
เสน่ห์ จามริก. สิทธิมนุษยชนไทยในสถานการณ์โลก. กรุงเทพฯ : สำนักวิจัยและพัฒนา
สถาบันชุมชนท้องถิ่นพัฒนา, 2546.
หลักปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน. (ออนไลน์).ค้นจาก http://thai-ahr.org/ [4 ตุลาคม2556]

 

 

บทความหมายเลข 17

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน

“  ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์  สิทธิ  และเสรีภาพของบุคคล ย่อมได้รับความคุ้มครอง ”

ข้อความข้างต้นนำมาจากบทบัญญัติรัฐธรรมนูญว่าด้วยเรื่อง สิทธิและเสรีภาพ อันถูกแปลความและมีผลผูกพันตามมาตราที่ ๔  ซึ่งเป็นกระบอกเสียงสำคัญในการให้คำมั่นเพื่อคุ้มครองทรัพยากรบนโลกใบนี้คือ  คน โดยปราศจากซึ่งการแบ่งแยกเพศ  สีผิว  เชื้อชาติ  ศาสนา อุดมการณ์ตลอดจนความเชื่อ การดูหมิ่นเหยียดหยาม ไร้ซึ่งการกักขังหน่วงเหนี่ยว  ทรมานร่างกายและจิตใจ หลักการข้อนี้ประกอบไปด้วยหลักนิติธรรม  ความเสมอภาค ที่แสดงถึงความเจริญงอกงามทางความคิดอันเชื่อมโยงไปสู่การสร้างกรอบคุ้มกันมโนธรรมและมโนวิญญาณของมวลมนุษย์ตราบเท่าที่ความหวังอันสูงสุดคือการปรากฏตัวของคำว่า  ยุติธรรม ปรากฏขึ้นเพื่อลบล้างความอยุติธรรมที่พบเห็นอยู่มากมายในแผ่นดินไทย

“สิทธิมนุษยชน”  ตามความหมายของสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชน เล่มที่ ๓๒   เรื่องที่ ๔ สิทธิมนุษยชน  ให้คำจำกัดความว่า  สิทธิมนุษยชน คือ   “คุณธรรมสากลที่เน้นคุณค่าของมนุษย์  โดยถือว่ามนุษย์ทุกคน มีความเสมอภาคกันในศักดิ์ศรีและมีความเท่าเทียมกันในสิทธิ  ไม่ว่าจะยากดีมีจน  พิการ  หรือมีความแตกต่างกันทั้งเชื้อชาติ  แหล่งกำเนิด เพศ วัย หรือสีผิวก็ตาม ในแง่นี้สิทธิมนุษยชนจึงหมายถึง “สิทธิ”  ของความเป็นมนุษย์ ซึ่งเป็นสิทธิตามธรรมชาติของมนุษย์ทุกคนที่มีติดตัวมาตั้งแต่เกิดและมีต่อไปจนกว่าจะสิ้นชีวิต”
จากความหมายดังกล่าว คำว่า สิทธิมนุษยชนไม่ได้หมายความแค่สิทธิที่มีติดตัวมาตั้งแต่วินาทีที่สูดลมหายใจแรกแต่ยังหมายถึงลมหายใจสุดท้ายที่ได้รับการคุ้มครอง  การได้มาซึ่งสิทธิดังกล่าวนั้น  ไม่ได้จำกัดความแค่เพียง เชื้อชาติ  ศาสนา  แหล่งกำเนิด  สีผิว  เพศ  วัย   แต่รวมถึงการได้รับความเสมอภาคเท่าเทียมกันในศักดิ์ศรีและสิทธิ ที่ปัจจุบันนี้เกิดการเหลื่อมล้ำส่งผลให้กลายเป็นความมืดบอดของสังคม
สิทธิมนุษยชนที่มีอยู่ในประเทศไทย ยังเป็นเพียงตัวอักษรที่ถูกจารึกไว้ในปฏิญญาสากลและปรากฏมีในบทบัญญัติแห่งกฎหมายบางฉบับเท่านั้น การนำมาใช้ก็จำกัดอยู่ในวงแคบ  ผู้เป็นเสาหลักของขบวนการสิทธิมนุษยชนก็มีไม่มากหากเทียบกับปัญหาที่นับวันยิ่งทวีความรุนแรงเพิ่มขึ้น ส่งผลให้ความมุ่งหมายสูงสุดของหลักการคุ้มครองจึงไม่ได้ถูกนำมาใช้กับมนุษยชนในวงกว้างอย่างแท้จริง  หน่วยงานที่เกี่ยวข้องหลายฝ่ายไม่ได้นิ่งดูดายในการอุทิศตนเพื่อแก้ปัญหา แต่การใช้อำนาจบางอย่างก็ถูกจำกัดด้วยเหตุผลหลายประการของสังคมเพียงเพราะอิทธิพลมืดที่ยังคงกระจัดกระจายฝังรากลึกอยู่ในเส้นบรรทัดฐานทางสังคมที่ไม่ได้เปิดเผยตัวออกมาให้เห็นแต่รอวันให้ผลที่ร้ายกาจเป็นความเจ็บปวดของคนในสังคมที่ตกเป็นเหยื่อของความเลวร้ายนี้

ภาคีไทยเพื่อสิทธิมนุษยชน  ถือว่าเป็นอีกหน่วยงานหนึ่งที่มีพันธะกิจสำคัญในการวางรากฐานความชอบธรรมของพี่น้องชาวไทย อันประกอบด้วยการป้องปราม  เยียวยา  การสร้างจิตสำนึก สร้างความตระหนักรู้ และเป็นศูนย์กลางการขับเคลื่อนพลังแห่งความหวังเพื่อลบล้างบาดแผลแห่งความเจ็บปวดที่ถูกกดขี่ข่มเหงจากผู้ประสงค์ร้ายโดยใช้อำนาจรัฐเป็นเครื่องมือ  หน้าที่หลักของภาคีไทยเพื่อสิทธิมนุษยชน จึงไม่ได้เป็นเพียงแค่การสร้างบทบัญญัติขึ้นมาคุ้มครองมนุษยชนที่เราเรียกว่านามธรรมแต่เป็นการสร้างผลแห่งรูปธรรมที่เกิดขึ้นจริง
ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนที่ข้าพเจ้าเชื่อว่าในมุมมองของคนส่วนใหญ่ที่อยากให้เกิดขึ้นเฉกเช่นเดียวกันนอกจากจะเป็นสังคมไทยที่เต็มไปด้วยความยุติธรรม ความเสมอภาค  และความเท่าเทียมกันแล้ว  ประการที่สำคัญที่พึงมีพอจะจำแนกออกเป็น ๕  ประการดังนี้

ประการแรก  สิทธิในการนับถือศาสนา   สังคมไทยถือว่าเป็นสังคมอารยะประชาธิปไตยอย่างแท้จริงในการให้สิทธิและเสรีภาพในการนับถือศาสนาตามความเชื่อของแต่ละบุคคล  ปลดเปลื้องพันธนาการทางความคิดในการยัดเยียด  การบีบบังคับให้นับถือศาสนาตามชนชั้นปกครอง  อิสรภาพเหล่านี้เป็นผลมาจากคณะยกร่างรัฐธรรมนูญด้านหลักประกันสิทธิเสรีภาพการนับถือศาสนา  เพื่อให้สอดคล้องกับความต้องการที่แท้จริงของประชาชน อาทิ  การเลือกปฏิบัติในศาสนกิจ การไม่ถูกบังคับจากรัฐหรือหน่วยงานของรัฐในการตีกรอบนโยบายการนับถือศาสนาของคนในสังคม   เป็นสังคมไทยที่เต็มเปี่ยมไปด้วยสันติภาพ ความสงบสุข ไร้ซึ่งการแสวงหาผลประโยชน์โดยมีศาสนาเป็นเครื่องมือ  ดังข้อความจากบทบัญญัติปฏิญญาสากลว่าด้วยเรื่อง สิทธิมนุษยชน  ข้อ ๑๘  ที่ระบุไว้ชัดเจนว่า “บุคคล มีเสรีภาพทางความคิด มโนธรรม และศาสนา สิทธินี้รวมถึงเสรีภาพที่จะเปลี่ยนศาสนา หรือความเชื่อ และเสรีภาพที่จะแสดงให้ศาสนาหรือความเชื่อประจักษ์ในรูปแบบการสั่งสอน การปฏิบัติกิจ การเคารพสักการบูชา สวดมนต์ และพิธีกรรม ไม่ว่าจะโดยลำพังตนเอง หรือร่วมกับผู้อื่นในประชาคม ในที่สาธารณะหรือในที่ส่วนตัว”

ประการที่ ๒ สิทธิคุ้มครองบุคคลในการบริโภคข่าวสารทางการเมือง การกระทำอันโหดร้ายไม่ได้ถูกจำกัดวงแคบอยู่แค่ในสถาบันทางสังคมที่แสดงออกผ่านสื่อ ที่ประชาชนส่วนใหญ่เสพข่าวเหล่านี้ทุกวัน  แต่หารู้ไม่ว่าข่าวบางอย่างกว่าจะถูกปรับแต่งนำมาเผยแพร่ต่อสายตาสาธารณชนล้วนแล้วแต่ถูกกลุ่มผู้ไม่หวังดีฉาบฉวยผลประโยชน์บิดเบือนจากความเป็นจริง   ส่งผลให้ปัญหาหลายอย่างไม่ได้ถูกนำเสนอในแง่มุมของความเป็นจริง สื่ออกมาในด้านบวกมากกว่าด้านลบ โดยกลุ่มผู้มีอิทธิพลในมุมมืดใช้อำนาจของตนแทรกแซงระบบการทำงานของหน่วยงานโทรคมนาคม   ประชาชนจึงไม่มีโอกาสได้รับทราบเหตุการณ์จริงที่เกิดขึ้น  อาจเป็นเพราะรัฐใช้อำนาจในการสื่อสารข้อมูลเหล่านั้นเพื่อเป็นหลักประกันความมั่นคงของชาติ หากการรับรู้เหตุการณ์เหล่านั้นยังนำมาซึ่งรอยร้าวฉานของสังคมแล้วการหาเหตุผลมาอ้างภายหลังเมื่อความจริงถูกเปิดเผยยิ่งเป็นอีกหนึ่งการเสริมภาพลักษณ์แง่บวกของคนกลุ่มนั้น  ข้าพเจ้าไม่อยากให้สังคมไทยเจอสภาพปัญหาเหล่านี้ เพราะประชาชนมีสิทธิในการรับรู้ความจริงถึงแม้ว่าผลจากการรับรู้ความจริงนั้นจะไม่หอมหวานดังใจคิดก็ตาม แต่อย่างน้อยที่สุดสิทธิของการเป็นมนุษย์ที่บุคคลหนึ่งพึงมีคือการไม่ถูกกีดกันจากการรับรู้ความจริง เพราะการรับรู้ความจริงเป็นทางเดียวที่จะขับเคลื่อนประชาธิปไตยทางความคิดอย่างแท้จริง

ประการที่ ๓  สิทธิในการดูแลพิทักษ์รักษาทรัพยากรธรรมชาติและการอยู่อาศัย  ปัญหาทรัพยากรธรรมชาติสังคมไทยในปัจจุบันนี้ส่วนหนึ่งมาจากการถูกทำลายจากบริษัทนายทุนข้ามชาติร่วมมือกับกลุ่มทุนภายในประเทศโดยมุ่งแสวงหาผลประโยชน์จากการบุกรุกพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติ  นอกจากทำลายทรัพยากรธรรมชาติแล้วยังทำลายทรัพยากรมนุษย์ที่อาศัยอยู่ในบริเวณแห่งนั้นด้วย ปัญหาดังกล่าวนับวันยิ่งทวีความรุนแรงมากขึ้น การถือกรรมสิทธิ์ที่ดินผ่านนายทุนคนไทยเป็นเพียงแค่เปลือกนอกของการปฏิบัติตามกฎหมายของชาติแต่เจ้าของที่แท้จริงนั้นเป็นนายทุนต่างประเทศที่หว่านเมล็ดพันธุ์พืชแห่งการมุ่งกอบโกยผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจแฝงไปด้วยเจตนารมณ์ยึดครองผืนดินไทย  ข้าพเจ้าจึงอยากเห็นสิทธิในกรรมสิทธิ์การถือครองที่ดินนั้นเปิดโอกาสให้กับกลุ่มชาวบ้านที่ตั้งถิ่นฐานอยู่ก่อนได้มีส่วนในการอยู่อาศัยดำรงชีพโดยการพึ่งพาป่าไม่ถูกขับไล่ออกนอกพื้นที่เพราะการสร้างโครงการทางเศรษฐกิจ  เหตุผลในการให้สิทธิแก่ชาวบ้านในข้อนี้คือ  ทรัพยากรทางธรรมชาติบริเวณเขตพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาตินั้นเป็นป่ามีชีวิตเป็นแหล่งทรัพยากรทางอาหารที่ต่อลมหายใจให้กับคนจน การเปิดโอกาสที่เป็นรูปธรรมมากขึ้นจึงมีส่วนสำคัญในการลดปัญหาความขัดแย้งระหว่างภาครัฐ นายทุน กับชนดั้งเดิมในท้องถิ่นและปราศจากการถูกคุกคามของอิทธิพลมืดในการถือครองกรรมสิทธิ์ที่ดินในอาณาบริเวณดังกล่าว

ประการที่  ๔ สิทธิในกระบวนการยุติธรรมรวมความถึงการพิจารณาคดีอย่างเป็นธรรม                ศ.นพ.ประเวศ วะสี ได้ย้ำเตือนในประเด็นความหมายของคำว่ายุติธรรมว่า “หากสังคมไร้ซึ่งความยุติธรรมจะก่อให้เกิดความทุกข์ ความขัดแย้ง การเสียกำลังใจ และนำไปสู่วิกฤติด้านต่าง ๆ รวมทั้งวิกฤติการณ์ทางเศรษฐกิจที่เรากำลังเผชิญอยู่ ฉะนั้น ความยุติธรรมในสังคมจึงเป็นเรื่องสำคัญ แต่เท่าที่ผ่านมา สังคมไทยยังให้ความสำคัญกับเรื่องนี้น้อยเกินไป” ปัจจุบันนี้ทุกภาคส่วนให้ความสำคัญกับคำว่า ยุติธรรมอย่างมากเห็นได้ชัดเจนจากการเรียกร้องความเป็นธรรมทางสังคมเมื่อโดนเอารัดเอาเปรียบกดขี่ข่มเหงจากผู้มีอิทธิพลโดยต่อต้านด้วยวิธีการรวมกลุ่มกันต่อกรกับอำนาจมืด  โดยคาดหวังผลการพิจารณาคดีร้องขอความเป็นธรรมจากศาล ผู้เป็นที่พึงสุดท้ายในการเรียกร้องความเป็นธรรม  ถึงแม้บางครั้งการเรียกร้องความยุติธรรมต้องแลกด้วยชีวิต แต่ก็มีวีรชนหลักหลายท่านที่ยอมอุทิศชีวิต เพื่อคาดหวังต่อจุดประสงค์เดียวนั่นคือ ความยุติธรรมยังมีชีวิตรอคอยวันเปิดเผย  แม้กระทั่งสิทธิในการเข้าถึงบริการสาธารณะหรือนโยบายทางสังคม ก็มีส่วนสำคัญในการสร้างความยุติธรรมได้เพราะคนในสังคมไทยได้ชื่อว่าเป็นไทยทุกคน  การได้รับความเท่าเทียมความเสมอภาคกันคงเป็นเรื่องสำคัญยิ่งที่จะขาดไม่ได้เพราะทุกคนมีการปฏิบัติตนภายใต้กฎหมายอันเดียวกัน  ฉะนั้นแล้วการได้รับความคุ้มครองทางด้าน  การศึกษา  การเข้าถึงบริการสาธารณะของรัฐจึงเป็นส่วนสำคัญที่ขับเคลื่อนความเสมอภาคของสังคม ด้วยการไม่ถูกขีดเส้นฐานะทางสังคมเพราะถ้าเป็นเช่นนั้นสังคมไทยก็จะยังคงความล้าหลังทางความเจริญไว้เนื่องจากเอื้อประโยชน์ให้คนรวยมากกว่าคนจน

ประการสุดท้าย   สิทธิคุ้มครองบุคคลผู้ด้อยโอกาสปราศจากการค้ามนุษย์  บริการทางเพศ  การกดขี่ข่มเหง  ทรมานทำร้ายร่างกาย  ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ในสังคมไทยทุกวันนี้นับวันยิ่งถดถอยลงไปเรื่อยๆ ผู้ด้อยโอกาสได้รับการปฏิบัติเยี่ยงทาส  ผู้มีอำนาจได้รับการเทิดทูนราวกับพระราชา  ความเหลื่อมล้ำที่แฝงตัวอยู่ในสังคมนี้เป็นบาดแผลที่ไม่มีวันจางหาย เป็นตัวการขัดขวางความเจริญก้าวหน้าของประเทศชาติ อาทิ การแสวงหาผลประโยชน์ทางธุรกิจที่มุ่งค้ากำไรมากกว่าผลประโยชน์และคุณภาพ  ด้วยการแสวงหาทุกวิธีสร้างผลกำไรได้เกิดเป็น เวทีการค้ามนุษย์  ประมูลสินค้าผ่านนายทุนใจโหดเหี้ยม  มองค่าความเป็นคนเป็นเพียงการซื้อขายไร้ซึ่งหลักมนุษยธรรมจิตใจมืดบอดไปด้วยอำนาจของเงิน  หลายศพที่ต้องถูกสังเวยกลายเป็นเหยื่อโดยไม่มีการดำเนินการทางกฎหมาย ยิ่งประเทศไทยเป็นประเทศที่มีการพัฒนาระบบการขนส่งทั้งทางบก ทางอากาศ และทางทะเลจึงไม่ยากเลยที่จะกลายเป็นประเทศต้นทางและเป็นศูนย์กลางการค้ามนุษย์ส่งผ่านไปยังประเทศต่างๆ  การค้ามนุษย์ยังนำไปสู่ การซื้อขายบริการทางเพศ  ที่กำลังก่อตัวเป็นคลื่นลูกใหม่รอวันถล่มสังคมไทยดังเหตุการณ์ พบศพทารก ๒,๐๐๐ ศพ ในวัดไผ่เงิน จากการรายงานของสำนักข่าวมติชน เมื่อวันที่ ๒๐  พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๕๓ ที่ผ่านมา อันเป็นเหตุการณ์สะเทือนขวัญคนทั้งโลกที่ประกาศตัวให้เห็นแน่ชัดว่ากฎหมายไทยไม่สามารถคุ้มครองทารกเหล่านี้ได้เลย การซื้อขายบริการทางเพศไม่ได้เป็นเพียงเปลือกนอกของการแสวงหาความสุขทางโลกีย์แต่เป็นรากเหง้าของปัญหาการย่ำยี่ศักดิ์ศรีของมนุษย์  การกดขี่ข่มเหง  ทรมานทำร้ายร่างกาย  ที่นับการเลือนทุกชนชั้น  สิทธิสตรีถูกละเมิดทั้งทางตรงและทางอ้อม  การทำร้ายร่างกายถูกมองว่าเป็นเรื่องปกติที่สตรีต้องให้ความเคารพสามีผู้เป็นช้างเท้าหน้า  การยึดถือระบบแบบแผนโบราณในแง่ที่ว่า การเป็นผู้นำต้องเป็นบุรุษเพศเท่านั้น  บทบาทของสตรีจึงถูกจำกัดอยู่ในวงแคบถูกทารุณร่างกายและจิตใจเยี่ยงทาส  ซึ่งข้าพเจ้าคาดหวังว่าในอนาคตเหตุการณ์เหล่านี้ต้องไม่มีในสังคมไทย   ในทุกปัญหาที่สังคมกำลังเผชิญการจะมุ่งแก้ปัญหาต้องอาศัยความร่วมมือของทุกภาคส่วน  สังคมไทยต้องยกเลิก ระบบอุปถัมป์  แล้วหันมาสร้างระบบประชาธิปไตยทางความคิด อันจะนำไปสู่ผลลัพธ์แห่งความเสมอภาค

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนที่ข้าพเจ้าอยากเห็น จะไม่เป็นเพียงแค่นามธรรมเลยหากทุกฝ่ายในสังคมร่วมมือกัน แก้ปัญหา  ฝ่ายบริหารริเริ่มนโยบายที่เอื้อต่อการคุ้มครองสิทธิมนุษยชน  ฝ่ายนิติบัญญัติร่างกฎหมายที่คุ้มครองประชาชนมากที่สุดไม่เปิดโอกาสช่องโหว่ของกฎหมายอันจะถูกแทรกแซงจากนักการเมืองหรือผู้มีอิทธิพลมืด  ฝ่ายตุลาการไม่นิ่งเฉยในการพิจารณาคดีที่เป็นธรรม  ประชาชนทุกภาคส่วนเล็งเห็นถึงความสำคัญของสิทธิมนุษยชน หลัก ๕ ประการที่ข้าพเจ้ากล่าวมาจึงเป็นเพียงแค่ส่วนหนึ่งของความฝันที่อยากให้เกิดขึ้นจริง  ถึงเวลาแล้วมิใช่หรือสังคมไทยที่เต็มไปด้วยบาดแผลแห่งความเจ็บปวดจากการถูกละเมิดสิทธิมนุษยชนจะกอบกู้อิสรภาพอย่าให้การตายของวีรชนคนกล้าต้องสูญเปล่า มิฉะนั้นแล้วเราจะสู้หน้าเขาเหล่านั้นได้อย่างไรกัน  แม้ผลแห่งการต่อสู้กับอำนาจมืดออกมาจะเป็นเช่นไร  แต่อย่างน้อยสังคมไทยจะได้รับรู้ว่า  สิทธิมนุษยชนต้องได้รับความคุ้มครองและก้าวไปสู่การเป็นสังคมโลกสากลที่ปราศจากการก้าวล้ำสิทธิมนุษยชนอย่างแท้จริง ดังท่านศาสตราจารย์เสน่ห์  จามริก  ได้กล่าวในหนังสือ “สิทธิมนุษยชน  เกณฑ์คุณค่าและฐานความคิด” อันเป็นหนังสือที่ได้รับรางวัลเกียรติยศ ไว้ตอนหนึ่งว่า
“การหลุดพ้นจากพลังของธรรมชาติและจากอำนาจครอบงำของอภิสิทธิ์ชนหรือกลุ่มอภิสิทธิ์จึงต้องไปด้วยกันถึงจะเป็นเครื่องแสดงถึงความก้าวหน้าของมนุษยชาติ”


 

บทความหมายเลข 18

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน

ใครเคยฝันไว้ไหมว่าประเทศไทยของเรานั้นจะเป็นประเทศที่เจริญก้าวหน้าอย่างมีความสงบสุขและงอกงามทางความคิดและปัญญา ซึ่งจำเป็นต้องยึด “ปรัชญาสังคมอารยะ” ต้องมีเสรีภาพที่พึงประสงค์ ความเสมอภาคที่
พึงประสงค์ และภาราดรภาพที่พึงประสงค์ เป็นวิธีปฏิบัติในการจัดระเบียบสังคม ข้าพเจ้ามีความฝันที่อยากจะเห็นสังคมไทยเป็นสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน ถ้าหากยังไม่เคารพสิทธิซึ่งกันและกัน ย่อมทำให้เกิดปัญหาต่างๆมากมายไม่มีที่สิ้นสุดจนถึงทุกวันนี้
สิทธิมนุษยชน คือ สิทธิที่มนุษย์ทุกคนมีความเท่าเทียมกัน มีศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์ สิทธิ เสรีภาพ และความเสมอภาคของบุคคลที่ได้รับการรับรอง ทั้งความคิดและการกระทำที่ไม่มีการล่วงละเมิดได้ โดยได้รับการคุ้มครองตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย และสนธิสัญญาระหว่างประเทศ ซึ่งสิทธิดังกล่าวอาจได้รับความคุ้มครองก็จริงอยู่ แต่การคุ้มครองนี้จะได้รับ
ปัญหาต่างๆที่มีมากมายในสังคมไทยของเรา ที่เกิดจากการไม่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนนั้นมีมากเหลือเกิน ทั้งโดยตรงและโดยอ้อม ซึ่งบางครั้งผู้ถูกละเมิดอาจไม่รู้ตัวว่ากำลังถูกละเมิดสิทธิมนุษยชนอยู่ และผู้ที่ละเมิด
มักเป็นผู้ที่มีการศึกษาทั้งนั้น แต่ขาดคุณธรรม จึงเป็นปัญหาที่บานปลายจนแก้ไม่ตก
สังคมไทยเป็นสังคมที่ต่างเชื้อชาติ ศาสนา เผ่าพันธุ์ สามารถดำรงชีวิตอยู่ร่วมกันได้อย่างสันติ จนกลมกลืนเป็นหนึ่งเดียวในความเป็นไทยโดยไม่มีการแตกแยก ยอมรับความหลากหลาย มีจิตใจเอื้อเฟื้อเกื้อกูลกัน จึงไม่มีการละเมิดสิทธิมนุษยชนในเรื่องการแบ่งชนชั้นหรือเผ่าพันธุ์ แต่การละเมิดสิทธิมนุษยชนก็ยังปรากฏอย่างต่อเนื่อง ไม่ว่าจะเป็นการละเมิดสิทธิเด็ก  เช่น การละเมิดทางเพศ แรงงาน ยาเสพติด อบายมุข ความรุนแรงใน
การลงโทษ การละเมิดสิทธิสตรี  ในสังคมไทยยังปรากฏการใช้ความรุนแรงต่อผู้หญิงในครอบครัว ความรุนแรงทางเพศในที่สาธารณะ ที่บ้าน ที่ทำงาน สถานกักกัน การล่อลวงทางอินเตอร์เน็ต   โรงภาพยนตร์ บนรถเมล์     ปัญหาการล่วงละเมิดทางเพศเด็กนั้นเป็นปัญหาโดยตรงต่อสิทธิและเสรีภาพของเด็ก  ทั้งทางด้านร่างกาย และจิตใจของเด็ก แต่ทำไมเด็กเหล่านี้ถึงได้เป็นฝ่ายถูกกระทำอยู่ฝ่ายเดียว ก็เพราะเกิดจากผู้กระทำที่ไม่สามารถยับยั้งชั่งใจตนเอง จิตใจวิปริต หมกมุ่น มีความต้องการทางเพศ แต่แสดงออกมาไม่ถูกต้อง ซึ่งปัญหานี้เป็นปัญหาที่เกิดขึ้นได้ทั้งกับเด็กผู้หญิงและเด็กผู้ชาย ถึงแม้ในปัจจุบันนี้จะมีพระราชบัญญัติคุ้มครองเด็ก พ.ศ ๒๕๔๖ ออกมาบังคับใช้แล้วก็ตาม แต่ก็ไม่ได้สะทกสะท้าน คนเหล่านี้ก็ยังกล้าทำผิดซ้ำๆซากๆ หรือเป็นเพราะไม่รู้กฎหมาย หรือ
เป็นเพราะบทลงโทษทางกฎหมายยังรุนแรงไม่พอ
ปัญหายาเสพติด เมื่อผู้เสพติดสารเสพติดนั้นแล้ว จะทำให้ต้องเพิ่มปริมาณการเสพขึ้นเรื่อยๆ มีอาการขาดยาเมื่อไม่ได้เสพ มีความต้องการเสพทั้งทางร่างกายและจิตใจอย่างรุนแรงอยู่ตลอดเวลาและทำให้สุขภาพทรุดโทรมลง และปัญหาที่ตามมาภายหลังของการติดยาเสพติดก็คือ ปัญหาครอบครัวและอาชญากรรม ปัญหาครอบครัวที่เกิดจากการกระทำด้วยความรุนแรงของคนในครอบครัว จึงเป็นปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชนที่สำคัญของสังคมไทย เพราะเป็นปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชนที่เกิดขึ้นในสถาบันครอบครัวซึ่งเป็นสถาบันพื้นฐานของชาติบ้านเมือง และปัญหาอาชญากรรม เมื่อยาเสพติดมีราคาสูง ผู้เสพก็ไม่มีเงินมากพอที่จะไปซื้อมาเสพ จึงคิดสั้น โดยการหันไปลักเล็กขโมยน้อย จนถึงขั้นปล้น ฉก ชิง วิ่งราวทรัพย์ ดังข่าวในหน้าหนังสือพิมพ์ที่ว่า โจรปล้นร้านทอง เพื่อนำเงินไปซื้อยาบ้า มีบางข่าวถึงกับฆ่าเจ้าของร้าน  ปัญหาอาชญากรรมไม่เพียงมีแต่ปล้นชิงทรัพย์เท่านั้น ยังมีฆ่าข่มขืน เนื่องจากเมายาบ้า นี่ก็เป็นข่าวที่น่าสะเทือนขวัญอีกเช่นกัน โดยเฉพาะในกลุ่มเยาวชนที่ล่อแหลมต่อปัญหายาเสพติด

จึงเห็นได้ว่า โทษภัยของยาเสพติดนั้นร้ายแรงมาก จนถึงขั้นเสียชีวิตได้ ผู้ที่เกี่ยวข้องล้วนแล้วแต่ต้องเสียใจภายหลัง อาจเป็นเพราะความรู้เท่าไม่ถึงการณ์ก็เป็นได้ จึงทำให้เป็นปัญหาที่บานปลาย ยากแก่การหาทางแก้ไข
หรือต้นตอที่แท้จริง แต่ไม่ว่าจะเพราะเหตุใดก็ตาม ข้าพเจ้าเชื่อว่าพลังของเยาวชนยุคใหม่ย่อมเป็นพลังที่สำคัญ
ในการพัฒนาชาติให้เข้มแข็ง ไม่พึ่งพายาเสพติด ในฐานะเยาวชนยุคใหม่ ต้องรู้จักป้องกันและปราบปรามช่วยกัน เป็นพลังของชาติช่วยหยุดยั้งและร่วมกันต่อต้านยาเสพติดและห่างไกลยาเสพติดให้มากขึ้น  ใช้เวลาว่างให้

เกิดประโยชน์ เช่น อ่านหนังสือ เล่นกีฬาหรือทำงานอดิเรกต่างๆตามความสนใจ ระมัดระวังในการใช้ยาต่างๆและศึกษาให้เข้าใจถึงโทษภัยของยาเสพติด
การล่อลวงทางอินเตอร์เน็ตหรือที่เราเรียกจนคุ้นหูว่าโลกออนไลน์ ก็เป็นอีกปัญหาที่ถือว่าเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชน    อินเตอร์เน็ตได้เข้ามามีบทบาทในชีวิตประจำวันของคนเรา ตั้งแต่วัยเด็ก เยาวชน ผู้ใหญ่ หรือแม้แต่ผู้ที่อยู่ในสถานะนักเรียน นักศึกษา ที่ประสงค์จะต้องใช้คอมพิวเตอร์เพื่อการท่องโลกในอินเตอร์เน็ต เพื่อแสวงหาความรู้ใหม่ๆ หรือความบันเทิงตามประสาของผู้ที่มีความ “อยากรู้” ทั้งหลาย เป็นการศึกษาต่อยอดความรู้เดิมที่ตนมีอยู่ หรือจะเพื่อดูหนัง ฟังเพลง พักผ่อนหย่อนใจ อะไรก็แล้วแต่ นับวันผู้คนในสังคมที่มีความรู้ความสามารถใช้เครื่องคอมพิวเตอร์เพื่อเล่น อินเตอร์เน็ตดังกล่าวจะมีจำนวนเพิ่มมาก ขึ้นเรื่อยๆ ซึ่งจะสังเกตได้จากจำนวนร้านให้บริการอินเตอร์เน็ตที่เปิดให้บริการกันอย่างมากมาย เกือบจะทุกท้องตรอกซอกซอยในกรุงเทพมหานครและเมืองใหญ่ทั่วไป หรือแม้กระทั่งในหมู่บ้านเล็กๆก็เริ่มมีร้านให้บริการอินเตอร์เน็ตด้วยเช่นกัน
ตามหลักปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน ได้ประกาศว่า “มนุษย์ ทุกคนเกิดมา มีเสรีภาพและ
เสมอภาคกันในศักดิ์ศรีและสิทธิต่าง ๆ และทุกคนมีสิทธิและเสรีภาพทั้งมวล ที่บรรจุไว้ในปฏิญญาดังกล่าว
โดยปราศจากความแตกต่างไม่ว่าชนิดใด ๆ รวมทั้งความแตกต่างเพราะเหตุแห่งเพศ” แต่ในสังคมปัจจุบันนี้ ไม่ว่าจะเป็นสังคม พุทธ คริสต์ หรืออิสลาม ก็ยังคงพบเห็นการกดขี่ทางเพศอยู่เป็นประจำ แต่บางครั้งเรามักไม่รู้สึกว่านั่นคือ การกดขี่ทางเพศ เพราะเรามักถูกปลูกฝังมา ถูกสั่งสอน หรือบางครั้งก็มีการตั้งเป็นกฎกติกา ที่ไม่มีใครกล้าต่อต้าน ด้วยความเคยชินที่เคยได้พบได้เจอมาบ่อยๆ จึงไม่เคยคิดที่จะต่อต้าน หรือต่อสู้เพื่อเรียกร้องสิทธิความเสมอภาคของตน หรือไม่บางเรื่องอาจไม่รู้สึกเลยว่า นั่นเป็นการละเมิดสิทธิของความเป็นคนของสตรี นี่คือความจริงที่เราควรตระหนักถึงปัญหานี้ที่อาจเป็นปัญหาที่เรื้อรังในสังคมมาโดยตลอด ถ้าหากเรายังไม่เห็นความสำคัญของการเคารพซึ่งกันและกัน

ปัญหาสังคมที่เกิดขึ้นอยู่เสมอ ข้าพเจ้าเองก็เป็นบุคคลหนึ่งที่อยู่ในครอบครัวเกษตรกร ตั้งแต่ลืมตาดูโลกก็เห็นไร่นาของพ่อแม่ ของเพื่อนบ้านที่รายล้อม ต่างก็ตั้งหน้าตั้งตาทำมาหากิน หาเช้ากินค่ำประกอบกับปัญหาสินค้าทางการเกษตรที่ตกต่ำ เกษตรกรต้องเดือดร้อนจากราคาพืชผลทางการเกษตรตกต่ำ ส่งผลให้ตอนนี้รายได้เริ่มหดหายไม่พอจ่ายกับรายจ่ายในแต่ละวัน  ประชาชนที่ต้องเดือดร้อน จากระบอบการเมืองรัฐบาลเลือกแนวทางระยะสั้น ๆ โดยวิธีการแทรกแซงทางมาตรการต่าง ๆ เช่น การรับซื้อผลผลิต การรับจำนำผลผลิต การประกันราคา เป็นต้น เพื่อหวังเพียงคะแนนเสียงทางการเมืองให้ตัวเองอยู่ในอำนาจนานที่สุด

ทั้งนี้นโยบายแทรกแซงตลาดสินค้าเกษตรต้องใช้งบประมาณจำนวนมาก ซึ่งเป็นเงินภาษีที่มาจากประชาชนทั้งนั้น และนับวันปัญหาเหล่านี้ก็ยิ่งขยายขอบเขตมากขึ้นเรื่อย ๆ ส่งผลให้รัฐบาลต้องจัดสรรงบประมาณเพื่อแก้ไขปัญหาเพิ่มขึ้นทุกปี จนหลายฝ่ายมองว่าจะมีรัฐบาลชุดไหนบ้างที่จะมีสมองในการแก้ปัญหาราคาสินค้าเกษตรตกต่ำได้อย่างยั่งยืนไม่ใช่หว่านเม็ดเงินไปวัน ๆ ซึ่งนับว่าเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนอย่างถูกต้อง เพราะไม่ว่าโครงการต่างที่ผ่านการเห็นชอบจากรัฐบาลแล้วล้วนแล้วแต่ถูกต้องทั้งสิ้น ไม่มีผิดเลยแม้แต่น้อย
หากลองพิจารณาภาพรวมของการจัดการศึกษาไทยในปัจจุบัน พบว่ามีการพัฒนามากขึ้นเรื่อยๆ เช่น การนำเทคโนโลยีเข้ามามีส่วนช่วยในการเรียนการสอน ความเจริญก้าวหน้าทางเทคโนโลยีทางการศึกษาซึ่งมีมากกว่าในอดีต แต่ในความจริงแล้วจะช่วยพัฒนาการศึกษาไทยให้ดีขึ้นหรือแย่ลงนั้นก็อาจเป็นไปได้ทั้งสองทาง ยังคงเป็นปัญหาที่สงสัยกับใครหลายๆคน เนื่องจากผลผลิตทางการศึกษายังมีคุณภาพต่ำกว่ายุคก่อนมาก
การละเมิดสิทธิมนุษยชนอย่างร้ายแรงประการหนึ่ง  ที่สามารถพบได้ในสังคมปัจจุบันนี้คือ ขบวนการค้ามนุษย์ซึ่งขบวนการหาประโยชน์จากเรือนร่างของมนุษย์  ขบวนการค้ามนุษย์นี้ส่วนมากจะดำเนินการค้าบุคคลที่เป็นเด็ก  สตรี  คนพิการ  และประเด็นที่น่าพิจารณาก็คือ การค้าแรงงานข้ามชาติ ซึ่งปรากฏการณ์ด้านแรงงานข้ามชาติ  ยังคงเป็นข่าวคราวอยู่เนืองๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งข่าวที่ออกมาในแง่ของการต้องควบคุม  จัดการ  ผลักดันส่งกลับ  ซึ่งมีแรงงานข้ามชาติเป็นผู้ถูกกระทำซ้ำอยู่เรื่อยไป  และมีน้อยมากที่ในข่าวจะกล่าวถึงแรงงานข้ามชาติในลักษณะเชิงบวก ว่าแรงงานข้ามชาติมีคุณูปการต่อการสร้างผลผลิตเชิงเศรษฐกิจให้แก่สังคมไทย  และที่สำคัญสำหรับผู้ประกอบการ คือ อัตราค่าจ้างงานของแรงงานเหล่านี้อยู่ในเกณฑ์ที่ต่ำกว่าแรงงานไทยมาก ซึ่งเป็นเรื่องที่ไม่ถูกต้องสักเท่าไร  เพราะถึงอย่างไรแล้วแรงงานข้ามชาติเหล่านี้ก็มี “ความเป็นคน”เช่นเดียวกับคนไทย ไม่ควรถูกละเมิดศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์เช่นนี้
ทุกปัญหาล้วนแล้วแต่เกิดจากตัวบุคคลทั้งสิ้น ไม่ว่าจะเป็นใคร ถ้าหากไม่เคารพสิทธิของผู้อื่น เช่น เมื่อทำความผิดแล้วกลับบอกว่าตัวเองไม่ผิด แถมยังเอาตำแหน่งฐานะมาวางอำนาจกับบุคคลผู้ถูกละเมิด จนบางครั้งบุคคลที่ถูกละเมิดสิทธิดังกล่าวหมดหนทางที่จะต่อสู้ เหน็ดเหนื่อยเหลือเกินกับการต่อสู้ที่ไร้จุดหมาย กลายเป็นผู้ผิดทั้งๆที่ไม่ได้ทำผิดอะไร แต่กลับถูกเอารัดเอาเปรียบอยู่เรื่อยมา ไม่แปลกเลยที่ในปัจจุบันผู้ที่ถูกละเมิดสิทธิมนุษยชนจึงไม่กล้าที่จะลุกขึ้นต่อสู้กับปัญหาเหล่านี้ เพราะอาจต่อสู้นั้นอาจล้มเหลวและทำให้เกิดอันตรายกับตัวเขาเองได้ ซึ่งผลตอบรับที่ได้กลับคืนมานั่นก็คือ ความเสียเปรียบ ซึ่งมองข้ามไปไม่ได้เลยว่า เป็นขบวนการมืด เราคนไทยทุกคนต้องตระหนักถึงการเคารพสิทธิมนุษยชนให้มาก เพราะตอนนี้เรากำลังโดนละเมิดสิทธิมนุษยชนอย่างถูกต้อง โดยที่เราก็อาจไม่รู้ตัว  ซึ่งข้าพเจ้าคิดว่าทุกปัญหาจะไม่เกิดขึ้นเลยถ้าทุกคนมีจิตสำนึก

“ สิทธิมนุษยชนนี่ของคนหรือของใคร          เป็นที่น่าฉงนไซร้ว่าของใครหนา
หรือจะเป็นของเหล่าเทพยดา             ผู้รักษาปกปักผืนแผ่นดิน
เห็นแล้วว่าความหมายนี้จะมิใช่แน่          สิทธิแท้ในทุกคนแลทรัพย์สิน
ทุกคนล้วนแล้วมีที่ทำหากิน             มีชีวินมีศักดิ์ศรีมีเสรี
ไม่ว่าต่างศาสนาเชื้อชาติพันธุ์             ร่วมใจกันสมัครสมานศรี
จงรักษาน้ำใจในมิตรไมตรี            ชาติจะดีถ้าทุกคนคิดสนใจ ”


 

บทความหมายเลข 19

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน

“  ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์  สิทธิ  และเสรีภาพของบุคคล ย่อมได้รับความคุ้มครอง ”

ข้อความข้างต้นนำมาจากบทบัญญัติรัฐธรรมนูญว่าด้วยเรื่อง สิทธิและเสรีภาพอันถูกแปลความและมีผลผูกพันตามมาตราที่ ๔ ซึ่งเป็นกระบอกเสียงสำคัญในการให้คำมั่นเพื่อคุ้มครองทรัพยากรบนโลกใบนี้คือ  คน โดยปราศจากซึ่งการแบ่งแยกเพศ  สีผิว  เชื้อชาติ ศาสนา อุดมการณ์ตลอดจนความเชื่อ การดูหมิ่นเหยียดหยาม ไร้ซึ่งการกักขังหน่วงเหนี่ยว  ทรมานร่างกายและจิตใจหลักการข้อนี้ประกอบไปด้วยหลักนิติธรรม  ความเสมอภาคที่แสดงถึงความเจริญงอกงามทางความคิดอันเชื่อมโยงไปสู่การสร้างกรอบคุ้มกันมโนธรรมและมโนวิญญาณของมวลมนุษย์ตราบเท่าที่ความหวังอันสูงสุดคือการปรากฏตัวของคำว่า  ยุติธรรม ปรากฏขึ้นเพื่อลบล้างความอยุติธรรมที่พบเห็นอยู่มากมายในแผ่นดินไทย

“สิทธิมนุษยชน”  ตามความหมายของสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชน เล่มที่ ๓๒  เรื่องที่ ๔ สิทธิมนุษยชนให้คำจำกัดความว่า  สิทธิมนุษยชน คือ   “คุณธรรมสากลที่เน้นคุณค่าของมนุษย์  โดยถือว่ามนุษย์ทุกคน มีความเสมอภาคกันในศักดิ์ศรีและมีความเท่าเทียมกันในสิทธิ  ไม่ว่าจะยากดีมีจน  พิการ  หรือมีความแตกต่างกันทั้งเชื้อชาติ  แหล่งกำเนิด เพศ วัย หรือสีผิวก็ตาม ในแง่นี้สิทธิมนุษยชนจึงหมายถึง “สิทธิ”  ของความเป็นมนุษย์ ซึ่งเป็นสิทธิตามธรรมชาติของมนุษย์ทุกคนที่มีติดตัวมาตั้งแต่เกิดและมีต่อไปจนกว่าจะสิ้นชีวิต”

จากความหมายดังกล่าว คำว่าสิทธิมนุษยชนไม่ได้หมายความแค่สิทธิที่มีติดตัวมาตั้งแต่วินาทีที่สูดลมหายใจแรกแต่ยังหมายถึงลมหายใจสุดท้ายที่ได้รับการคุ้มครอง  การได้มาซึ่งสิทธิดังกล่าวนั้น  ไม่ได้จำกัดความแค่เพียง เชื้อชาติ  ศาสนา  แหล่งกำเนิด  สีผิว  เพศ  วัย   แต่รวมถึงการได้รับความเสมอภาคเท่าเทียมกันในศักดิ์ศรีและสิทธิ ที่ปัจจุบันนี้เกิดการเหลื่อมล้ำส่งผลให้กลายเป็นความมืดบอดของสังคม

สิทธิมนุษยชนที่มีอยู่ในประเทศไทย ยังเป็นเพียงตัวอักษรที่ถูกจารึกไว้ในปฏิญญาสากลและปรากฏมีในบทบัญญัติแห่งกฎหมายบางฉบับเท่านั้น การนำมาใช้ก็จำกัดอยู่ในวงแคบ  ผู้เป็นเสาหลักของขบวนการสิทธิมนุษยชนก็มีไม่มากหากเทียบกับปัญหาที่นับวันยิ่งทวีความรุนแรงเพิ่มขึ้นส่งผลให้ความมุ่งหมายสูงสุดของหลักการคุ้มครองจึงไม่ได้ถูกนำมาใช้กับมนุษยชนในวงกว้างอย่างแท้จริงหน่วยงานที่เกี่ยวข้องหลายฝ่ายไม่ได้นิ่งดูดายในการอุทิศตนเพื่อแก้ปัญหา แต่การใช้อำนาจบางอย่างก็ถูกจำกัดด้วยเหตุผลหลายประการของสังคมเพียงเพราะอิทธิพลมืดที่ยังคงกระจัดกระจายฝังรากลึกอยู่ในเส้นบรรทัดฐานทางสังคมที่ไม่ได้เปิดเผยตัวออกมาให้เห็นแต่รอวันให้ผลที่ร้ายกาจเป็นความเจ็บปวดของคนในสังคมที่ตกเป็นเหยื่อของความเลวร้ายนี้

ภาคีไทยเพื่อสิทธิมนุษยชน  ถือว่าเป็นอีกหน่วยงานหนึ่งที่มีพันธะกิจสำคัญในการวางรากฐานความชอบธรรมของพี่น้องชาวไทย อันประกอบด้วยการป้องปราม  เยียวยา  การสร้างจิตสำนึกสร้างความตระหนักรู้และเป็นศูนย์กลางการขับเคลื่อนพลังแห่งความหวังเพื่อลบล้างบาดแผลแห่งความเจ็บปวดที่ถูกกดขี่ข่มเหงจากผู้ประสงค์ร้ายโดยใช้อำนาจรัฐเป็นเครื่องมือหน้าที่หลักของภาคีไทยเพื่อสิทธิมนุษยชนจึงไม่ได้เป็นเพียงแค่การสร้างบทบัญญัติขึ้นมาคุ้มครองมนุษยชนที่เราเรียกว่านามธรรมแต่เป็นการสร้างผลแห่งรูปธรรมที่เกิดขึ้นจริง

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนที่ข้าพเจ้าเชื่อว่าในมุมมองของคนส่วนใหญ่ที่อยากให้เกิดขึ้นเฉกเช่นเดียวกันนอกจากจะเป็นสังคมไทยที่เต็มไปด้วยความยุติธรรมความเสมอภาค  และความเท่าเทียมกันแล้วประการที่สำคัญที่พึงมีพอจะจำแนกออกเป็น ๕  ประการดังนี้
ประการแรก  สิทธิในการนับถือศาสนา  สังคมไทยถือว่าเป็นสังคมอารยะประชาธิปไตยอย่างแท้จริงในการให้สิทธิและเสรีภาพในการนับถือศาสนาตามความเชื่อของแต่ละบุคคล  ปลดเปลื้องพันธนาการทางความคิดในการยัดเยียด  การบีบบังคับให้นับถือศาสนาตามชนชั้นปกครอง  อิสรภาพเหล่านี้เป็นผลมาจากคณะยกร่างรัฐธรรมนูญด้านหลักประกันสิทธิเสรีภาพการนับถือศาสนา  เพื่อให้สอดคล้องกับความต้องการที่แท้จริงของประชาชน อาทิ  การเลือกปฏิบัติในศาสนกิจ การไม่ถูกบังคับจากรัฐหรือหน่วยงานของรัฐในการตีกรอบนโยบายการนับถือศาสนาของคนในสังคมเป็นสังคมไทยที่เต็มเปี่ยมไปด้วยสันติภาพ ความสงบสุข ไร้ซึ่งการแสวงหาผลประโยชน์โดยมีศาสนาเป็นเครื่องมือ  ดังข้อความจากบทบัญญัติปฏิญญาสากลว่าด้วยเรื่อง สิทธิมนุษยชน  ข้อ ๑๘  ที่ระบุไว้ชัดเจนว่า “บุคคล มีเสรีภาพทางความคิด มโนธรรม และศาสนา สิทธินี้รวมถึงเสรีภาพที่จะเปลี่ยนศาสนา หรือความเชื่อ และเสรีภาพที่จะแสดงให้ศาสนาหรือความเชื่อประจักษ์ในรูปแบบการสั่งสอน การปฏิบัติกิจ การเคารพสักการบูชา สวดมนต์ และพิธีกรรม ไม่ว่าจะโดยลำพังตนเอง หรือร่วมกับผู้อื่นในประชาคม ในที่สาธารณะหรือในที่ส่วนตัว”

ประการที่ ๒สิทธิคุ้มครองบุคคลในการบริโภคข่าวสารทางการเมืองการกระทำอันโหดร้ายไม่ได้ถูกจำกัดวงแคบอยู่แค่ในสถาบันทางสังคมที่แสดงออกผ่านสื่อที่ประชาชนส่วนใหญ่เสพข่าวเหล่านี้ทุกวัน  แต่หารู้ไม่ว่าข่าวบางอย่างกว่าจะถูกปรับแต่งนำมาเผยแพร่ต่อสายตาสาธารณชนล้วนแล้วแต่ถูกกลุ่มผู้ไม่หวังดีฉาบฉวยผลประโยชน์บิดเบือนจากความเป็นจริง   ส่งผลให้ปัญหาหลายอย่างไม่ได้ถูกนำเสนอในแง่มุมของความเป็นจริงสื่ออกมาในด้านบวกมากกว่าด้านลบ โดยกลุ่มผู้มีอิทธิพลในมุมมืดใช้อำนาจของตนแทรกแซงระบบการทำงานของหน่วยงานโทรคมนาคม   ประชาชนจึงไม่มีโอกาสได้รับทราบเหตุการณ์จริงที่เกิดขึ้น  อาจเป็นเพราะรัฐใช้อำนาจในการสื่อสารข้อมูลเหล่านั้นเพื่อเป็นหลักประกันความมั่นคงของชาติหากการรับรู้เหตุการณ์เหล่านั้นยังนำมาซึ่งรอยร้าวฉานของสังคมแล้วการหาเหตุผลมาอ้างภายหลังเมื่อความจริงถูกเปิดเผยยิ่งเป็นอีกหนึ่งการเสริมภาพลักษณ์แง่บวกของคนกลุ่มนั้น  ข้าพเจ้าไม่อยากให้สังคมไทยเจอสภาพปัญหาเหล่านี้ เพราะประชาชนมีสิทธิในการรับรู้ความจริงถึงแม้ว่าผลจากการรับรู้ความจริงนั้นจะไม่หอมหวานดังใจคิดก็ตาม แต่อย่างน้อยที่สุดสิทธิของการเป็นมนุษย์ที่บุคคลหนึ่งพึงมีคือการไม่ถูกกีดกันจากการรับรู้ความจริง เพราะการรับรู้ความจริงเป็นทางเดียวที่จะขับเคลื่อนประชาธิปไตยทางความคิดอย่างแท้จริง
ประการที่ ๓ สิทธิในการดูแลพิทักษ์รักษาทรัพยากรธรรมชาติและการอยู่อาศัยปัญหาทรัพยากรธรรมชาติสังคมไทยในปัจจุบันนี้ส่วนหนึ่งมาจากการถูกทำลายจากบริษัทนายทุนข้ามชาติร่วมมือกับกลุ่มทุนภายในประเทศโดยมุ่งแสวงหาผลประโยชน์จากการบุกรุกพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติ  นอกจากทำลายทรัพยากรธรรมชาติแล้วยังทำลายทรัพยากรมนุษย์ที่อาศัยอยู่ในบริเวณแห่งนั้นด้วย ปัญหาดังกล่าวนับวันยิ่งทวีความรุนแรงมากขึ้นการถือกรรมสิทธิ์ที่ดินผ่านนายทุนคนไทยเป็นเพียงแค่เปลือกนอกของการปฏิบัติตามกฎหมายของชาติแต่เจ้าของที่แท้จริงนั้นเป็นนายทุนต่างประเทศที่หว่านเมล็ดพันธุ์พืชแห่งการมุ่งกอบโกยผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจแฝงไปด้วยเจตนารมณ์ยึดครองผืนดินไทย  ข้าพเจ้าจึงอยากเห็นสิทธิในกรรมสิทธิ์การถือครองที่ดินนั้นเปิดโอกาสให้กับกลุ่มชาวบ้านที่ตั้งถิ่นฐานอยู่ก่อนได้มีส่วนในการอยู่อาศัยดำรงชีพโดยการพึ่งพาป่าไม่ถูกขับไล่ออกนอกพื้นที่เพราะการสร้างโครงการทางเศรษฐกิจ  เหตุผลในการให้สิทธิแก่ชาวบ้านในข้อนี้คือ  ทรัพยากรทางธรรมชาติบริเวณเขตพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาตินั้นเป็นป่ามีชีวิตเป็นแหล่งทรัพยากรทางอาหารที่ต่อลมหายใจให้กับคนจน การเปิดโอกาสที่เป็นรูปธรรมมากขึ้นจึงมีส่วนสำคัญในการลดปัญหาความขัดแย้งระหว่างภาครัฐ นายทุน กับชนดั้งเดิมในท้องถิ่นและปราศจากการถูกคุกคามของอิทธิพลมืดในการถือครองกรรมสิทธิ์ที่ดินในอาณาบริเวณดังกล่าว

ประการที่  ๔ สิทธิในกระบวนการยุติธรรมรวมความถึงการพิจารณาคดีอย่างเป็นธรรมศ.นพ.ประเวศ วะสี ได้ย้ำเตือนในประเด็นความหมายของคำว่ายุติธรรมว่า “หากสังคมไร้ซึ่งความยุติธรรมจะก่อให้เกิดความทุกข์ ความขัดแย้ง การเสียกำลังใจ และนำไปสู่วิกฤติด้านต่าง ๆ รวมทั้งวิกฤติการณ์ทางเศรษฐกิจที่เรากำลังเผชิญอยู่ ฉะนั้น ความยุติธรรมในสังคมจึงเป็นเรื่องสำคัญ แต่เท่าที่ผ่านมา สังคมไทยยังให้ความสำคัญกับเรื่องนี้น้อยเกินไป”ปัจจุบันนี้ทุกภาคส่วนให้ความสำคัญกับคำว่า ยุติธรรมอย่างมากเห็นได้ชัดเจนจากการเรียกร้องความเป็นธรรมทางสังคมเมื่อโดนเอารัดเอาเปรียบกดขี่ข่มเหงจากผู้มีอิทธิพลโดยต่อต้านด้วยวิธีการรวมกลุ่มกันต่อกรกับอำนาจมืด  โดยคาดหวังผลการพิจารณาคดีร้องขอความเป็นธรรมจากศาล ผู้เป็นที่พึงสุดท้ายในการเรียกร้องความเป็นธรรม  ถึงแม้บางครั้งการเรียกร้องความยุติธรรมต้องแลกด้วยชีวิต แต่ก็มีวีรชนหลักหลายท่านที่ยอมอุทิศชีวิต เพื่อคาดหวังต่อจุดประสงค์เดียวนั่นคือ ความยุติธรรมยังมีชีวิตรอคอยวันเปิดเผยแม้กระทั่งสิทธิในการเข้าถึงบริการสาธารณะหรือนโยบายทางสังคมก็มีส่วนสำคัญในการสร้างความยุติธรรมได้เพราะคนในสังคมไทยได้ชื่อว่าเป็นไทยทุกคน  การได้รับความเท่าเทียมความเสมอภาคกันคงเป็นเรื่องสำคัญยิ่งที่จะขาดไม่ได้เพราะทุกคนมีการปฏิบัติตนภายใต้กฎหมายอันเดียวกัน  ฉะนั้นแล้วการได้รับความคุ้มครองทางด้าน  การศึกษา  การเข้าถึงบริการสาธารณะของรัฐจึงเป็นส่วนสำคัญที่ขับเคลื่อนความเสมอภาคของสังคม ด้วยการไม่ถูกขีดเส้นฐานะทางสังคมเพราะถ้าเป็นเช่นนั้นสังคมไทยก็จะยังคงความล้าหลังทางความเจริญไว้เนื่องจากเอื้อประโยชน์ให้คนรวยมากกว่าคนจน

ประการสุดท้าย สิทธิคุ้มครองบุคคลผู้ด้อยโอกาสปราศจากการค้ามนุษย์  บริการทางเพศ  การกดขี่ข่มเหง  ทรมานทำร้ายร่างกายศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ในสังคมไทยทุกวันนี้นับวันยิ่งถดถอยลงไปเรื่อยๆ ผู้ด้อยโอกาสได้รับการปฏิบัติเยี่ยงทาส  ผู้มีอำนาจได้รับการเทิดทูนราวกับพระราชา  ความเหลื่อมล้ำที่แฝงตัวอยู่ในสังคมนี้เป็นบาดแผลที่ไม่มีวันจางหาย เป็นตัวการขัดขวางความเจริญก้าวหน้าของประเทศชาติ อาทิ การแสวงหาผลประโยชน์ทางธุรกิจที่มุ่งค้ากำไรมากกว่าผลประโยชน์และคุณภาพ  ด้วยการแสวงหาทุกวิธีสร้างผลกำไรได้เกิดเป็น เวทีการค้ามนุษย์  ประมูลสินค้าผ่านนายทุนใจโหดเหี้ยม  มองค่าความเป็นคนเป็นเพียงการซื้อขายไร้ซึ่งหลักมนุษยธรรมจิตใจมืดบอดไปด้วยอำนาจของเงิน  หลายศพที่ต้องถูกสังเวยกลายเป็นเหยื่อโดยไม่มีการดำเนินการทางกฎหมาย ยิ่งประเทศไทยเป็นประเทศที่มีการพัฒนาระบบการขนส่งทั้งทางบก ทางอากาศ และทางทะเลจึงไม่ยากเลยที่จะกลายเป็นประเทศต้นทางและเป็นศูนย์กลางการค้ามนุษย์ส่งผ่านไปยังประเทศต่างๆ  การค้ามนุษย์ยังนำไปสู่ การซื้อขายบริการทางเพศ  ที่กำลังก่อตัวเป็นคลื่นลูกใหม่รอวันถล่มสังคมไทยดังเหตุการณ์ พบศพทารก ๒,๐๐๐ ศพในวัดไผ่เงิน จากการรายงานของสำนักข่าวมติชน เมื่อวันที่ ๒๐  พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๕๓ ที่ผ่านมา อันเป็นเหตุการณ์สะเทือนขวัญคนทั้งโลกที่ประกาศตัวให้เห็นแน่ชัดว่ากฎหมายไทยไม่สามารถคุ้มครองทารกเหล่านี้ได้เลย การซื้อขายบริการทางเพศไม่ได้เป็นเพียงเปลือกนอกของการแสวงหาความสุขทางโลกีย์แต่เป็นรากเหง้าของปัญหาการย่ำยี่ศักดิ์ศรีของมนุษย์  การกดขี่ข่มเหง  ทรมานทำร้ายร่างกายที่นับการเลือนทุกชนชั้น  สิทธิสตรีถูกละเมิดทั้งทางตรงและทางอ้อม  การทำร้ายร่างกายถูกมองว่าเป็นเรื่องปกติที่สตรีต้องให้ความเคารพสามีผู้เป็นช้างเท้าหน้า  การยึดถือระบบแบบแผนโบราณในแง่ที่ว่า การเป็นผู้นำต้องเป็นบุรุษเพศเท่านั้น  บทบาทของสตรีจึงถูกจำกัดอยู่ในวงแคบถูกทารุณร่างกายและจิตใจเยี่ยงทาส  ซึ่งข้าพเจ้าคาดหวังว่าในอนาคตเหตุการณ์เหล่านี้ต้องไม่มีในสังคมไทยในทุกปัญหาที่สังคมกำลังเผชิญการจะมุ่งแก้ปัญหาต้องอาศัยความร่วมมือของทุกภาคส่วน  สังคมไทยต้องยกเลิก ระบบอุปถัมภ์  แล้วหันมาสร้างระบบประชาธิปไตยทางความคิด อันจะนำไปสู่ผลลัพธ์แห่งความเสมอภาค
ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนที่ข้าพเจ้าอยากเห็น จะไม่เป็นเพียงแค่นามธรรมเลยหากทุกฝ่ายในสังคมร่วมมือกันแก้ปัญหา  ฝ่ายบริหารริเริ่มนโยบายที่เอื้อต่อการคุ้มครองสิทธิมนุษยชน  ฝ่ายนิติบัญญัติร่างกฎหมายที่คุ้มครองประชาชนมากที่สุดไม่เปิดโอกาสช่องโหว่ของกฎหมายอันจะถูกแทรกแซงจากนักการเมืองหรือผู้มีอิทธิพลมืด  ฝ่ายตุลาการไม่นิ่งเฉยในการพิจารณาคดีที่เป็นธรรม  ประชาชนทุกภาคส่วนเล็งเห็นถึงความสำคัญของสิทธิมนุษยชน หลัก ๕ ประการที่ข้าพเจ้ากล่าวมาจึงเป็นเพียงแค่ส่วนหนึ่งของความฝันที่อยากให้เกิดขึ้นจริง ถึงเวลาแล้วมิใช่หรือสังคมไทยที่เต็มไปด้วยบาดแผลแห่งความเจ็บปวดจากการถูกละเมิดสิทธิมนุษยชนจะกอบกู้อิสรภาพอย่าให้การตายของวีรชนคนกล้าต้องสูญเปล่า มิฉะนั้นแล้วเราจะสู้หน้าเขาเหล่านั้นได้อย่างไรกัน  แม้ผลแห่งการต่อสู้กับอำนาจมืดออกมาจะเป็นเช่นไร  แต่อย่างน้อยสังคมไทยจะได้รับรู้ว่า  สิทธิมนุษยชนต้องได้รับความคุ้มครองและก้าวไปสู่การเป็นสังคมโลกสากลที่ปราศจากการก้าวล้ำสิทธิมนุษยชนอย่างแท้จริงดังท่านศาสตราจารย์เสน่ห์  จามริก  ได้กล่าวในหนังสือ “สิทธิมนุษยชน  เกณฑ์คุณค่าและฐานความคิด” อันเป็นหนังสือที่ได้รับรางวัลเกียรติยศไว้ตอนหนึ่งว่า
“การหลุดพ้นจากพลังของธรรมชาติและจากอำนาจครอบงำของอภิสิทธิ์ชนหรือกลุ่มอภิสิทธิ์จึงต้องไปด้วยกันถึงจะเป็นเครื่องแสดงถึงความก้าวหน้าของมนุษยชาติ”

 

 

บทความหมายเลข 20

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน

“มนุษย์เกิดมาเสรี แต่ทุกๆที่เขาตกอยู่ในพันธนาการ มีบางคนที่เชื่อว่าพวกเขาเป็นนายเหนือผู้อื่น แต่เขาก็เป็นทาสไม่ยิ่งหย่อนไปกว่าคนอื่น” คือประโยคแรกในหนังสือ “สัญญาสังคม”(The Social Contract) หรือที่คุ้นเคยกันในชื่อว่า“สัญญาประชาคม” ของ ฌ็อง ฌ๊าก รุสโซ นักปรัชญาที่มีอิทธิพลอย่างสูงต่อการปฏิวัติฝรั่งเศสอย่างที่ปรากฏเป็นคำขวัญว่า “เสรีภาพ เสมอภาค ภราดรภาพ” ที่สั่นสะเทือนทั้งโลก นี่คือโจทก์ที่รุสโซกระตุ้นให้คิดทบทวนเกี่ยวกับปัญหาว่าด้วยสถานะของมนุษย์ในสังคมการเมืองที่ถูกพันธนาการด้วยโซ่ตรวนแห่งการกดขี่ รุสโซเชื่อว่ามนุษย์ในสภาวะธรรมชาติมีอิสระมีเสรีภาพโดยสมบูรณ์โดยไม่อยู่ใต้ผู้อื่น เป็นผลให้ทุกคนเสมอภาคกันเพราะมีสถานะอย่างเดียวกัน หรือมนุษย์มีเสรีภาพและความเสมอภาคกันตามธรรมชาตินั่นเอง แต่เมื่อถึงจุดหนึ่งสภาพการณ์บังคับให้ต้องยกเลิกความเป็นอยู่ตามธรรมชาติเพื่อความอยู่รอด จึงเป็นที่มาของการเกิดสังคมขึ้น เมื่อมนุษย์มาอยู่ในสังคมกลับตกเป็นทาสของสิ่งที่ตัวเองคิดค้นพัฒนาขึ้น ตกเป็นทาสของมนุษย์ด้วยกัน บางคนมีอภิสิทธิ์เหนือคนอื่น มีเกียรติยศ อำนาจ มีการกดขี่บังคับ ขูดรีดเอารัดเอาเปรียบ ความเจริญก้าวหน้ากลับยิ่งทำให้มนุษย์อ่อนแอลงตกอยู่ในพันธนาการจนไม่อาจมีเสรีภาพและความเสมอภาคที่เคยมีตามธรรมชาติได้ อย่างที่รุสโซเริ่มต้นประโยคแรกในหนังสือข้างต้น เมื่อความเลวร้ายอัตคัตขัดสนทั้งปวงล้วนเกิดจากมนุษย์ในสังคมด้วยกัน ทางแก้ปัญหาของรุสโซ คือ การสร้างสัญญาประชาคม/สัญญาสังคม ซึ่งก็คือการสร้างระเบียบสังคมการเมืองใหม่ให้สมาชิกประชาคม/สังคม คือประชาชนมีฐานะเป็นเจ้าของอำนาจสูงสุดเพื่อทำให้มนุษย์หลุดพ้นจากภาวะอันไม่พึงประสงค์ ได้เสรีภาพและความเสมอภาคอันเป็นแก่นแท้ของความเป็นมนุษย์ตลอดจนความยุติธรรม ผลประโยชน์ทั้งปวงและสันติสุขกลับคืน หลักการอำนาจสูงสุดเป็นของประชาชนที่รุสโซเสนอได้กลายเป็นสิ่งสำคัญที่สุดของระบอบประชาธิปไตยที่อารยะประเทศใช้ในปัจจุบันหรือที่รู้จักกันในนามเสรีประชาธิปไตย(Liberal Democracy)

การสร้างสัญญาประชาคม/สัญญาสังคม คือ รูปแบบหนึ่งของการสร้างสังคมอุดมคติที่ปกป้องคุ้มครองสิทธิมนุษยชน เพียงแต่ในสมัยของรุสโซ คำว่า สิทธิมนุษยชน(Human Rights) ยังไม่ถูกนำมาใช้ คำว่า Human Rights เริ่มใช้ครั้งแรกโดยโทมัส เพน ในงานแปล(จากภาษาฝรั่งเศสมาเป็นภาษาอังกฤษ)คำประกาศว่าสิทธิของมนุษย์และพลเมือง ค.ศ. 1789 ซึ่งเป็นผลผลิตของการปฏิวัติฝรั่งเศส แต่คำนี้ถูกนำมาใช้อย่างเป็นทางการในปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน ค.ศ. 1947 ของสหประชาชาติ โดยการเสนอของเอเลียนอร์ รูสเวลท์ ภรรยาของประธานาธิบดีแฟรงคลิน รูสเวลท์ เป็นที่น่าสังเกตว่าปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนซึ่งเป็นมาตรฐานขั้นต่ำของความเป็นมนุษย์ที่สหประชาชาติพยายามผลักดันให้ประเทศสมาชิกนำไปเป็นแนวทางปฏิบัตินั้นได้รับอิทธิพลทางความคิดของรุสโซด้วย ดังที่ปรากฏในประโยคแรกปฏิญญาสากล ข้อ 1 ว่า “มนุษย์ทุกคนเกิดมาเสรีและเสมอภาคกันในศักดิ์ศรีและสิทธิ พวกเขาถูกสร้างให้มีเหตุผลและมโนธรรมสำนึกและควรปฏิบัติต่อกันด้วยจิตวิญญาณแห่งความเป็นพี่น้อง”

ไม่เพียงแต่ปฏิญญาสากลเท่านั้น แต่ยังมีหลักสิทธิมนุษยชนอีกมากมายที่สหประชาชาติได้ประกาศใช้ บางฉบับมีสถานะเช่นเดียวกับปฏิญญาสากลคือไม่มีสภาพบังคับแต่เป็นแค่แนวทางให้ประเทศสมาชิกนำไปปฏิบัติ บางฉบับมีฐานะเป็นกฎหมายที่ผูกพันประเทศภาคีสมาชิก ฉบับที่สำคัญ เช่น กติการะหว่างประเทศว่าด้วยสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง กติการะหว่างประเทศว่าด้วยสิทธิทางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม ทั้งสองฉบับรวมกันครอบคลุมสาระสำคัญของปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนแทบทั้งหมดและมีส่วนที่ขยายเพิ่มเติมปฏิญญาสากลอีกด้วย

สำหรับประเทศไทยได้รับเอาหลักสิทธิมนุษยชนของสหประชาชาติทั้ง 3 ฉบับ มาใช้ ซึ่งมีผลผูกพันให้ต้องแก้ไขกฎหมายภายในให้สอดคล้อง โดยเฉพาะ 2 ฉบับหลัง ซึ่งนับว่าน่ายินดี แต่ในทางปฏิบัติประเทศไทยยังมีความล้าหลังห่างไกลจากที่สหประชาชาติกำหนดมากพอสมควร อย่างไรก็ตาม ประเทศไทยมีประสบการณ์ต่อสู้เพื่อประชาธิปไตยและสิทธิมนุษยชนเพื่อสร้างสัมคมอาระก่อนหน้าที่จะมีปฏิญญาสากลนานพอสมควรแต่ยังไม่บรรลุผล
สังคมไทยในอุดมคติ จาก ฝันของชาวสยาม ถึง ฝันของประชาชนเสื้อแดง
ตลอดประวัติศาสตร์ของมนุษยชาติต่างแสวงหาสังคมอุดมคติของตัวเอง บ้างปรากฏในรูปของการต่อสู้โดยสันติ บ้างลงเอยด้วยการปฏิวัตินองเลือด ซึ่งมีตัวอย่างมากมาย อาทิ การที่ทาสทำสงครามปลดแอกตนเองจากจักรวรรดิโรมันเมื่อกว่า 2 พันปีก่อน การปฏิวัติอังกฤษ 2 ครั้งในศตวรรษที่ 17 ครั้งแรกลงเอยด้วยการประหารกษัตริย์ ครั้งหลังลงเอยด้วยอำนาจสมบูรณาญาสิทธิราชย์สิ้นสุดลงถาวร การปฏิวัติอเมริกาครั้งแรกปลดแอกอเมริกาเป็นเอกราช ครั้งหลังปลดปล่อยทาสผิวดำเป็นอิสระ การปฏิวัติฝรั่งเศสที่สุดท้ายต้องยกเลิกกษัตริย์ไปอย่างถาวร การปฏิวัติลุกฮือของประชาชนทำให้ประเทศคอมมิวนิสต์ยุโรปตะวันออกทุกประเทศเป็นประชาธิปไตยตราบทุกวันนี้ การลุกฮือของประชาชนในโลกอาหรับที่ถูกเรียกว่าอาหรับสปริงทำให้หลายประเทศได้ก้าวสู่ถนนประชาธิปไตย ฯลฯ นอกจากนั้นยังมีการต่อสู้อีกนับครั้งไม่ถ้วนที่ไม่ถูกกล่าวถึง ไม่ถูกบันทึก ของคนเล็กๆ ทุกๆการต่อสู้กับความอยุติธรรมล้วนแล้วแต่เป็นบทพิสูจน์ได้อย่างดีว่ามนุษย์ไม่เคยหยุดแสวงหาชีวิตที่ดี สังคมการเมืองที่ดี และเป็นบทพิสูจน์ว่าธาตุแท้ของพวกเขาเหล่านั้นคือการเป็น “เสรีชน” ที่ไม่ยอมก้มหัวยอมแพ้ให้กับการกดขี่ข่มเหง ตลอดจนความอยุติธรรมและการละเมิดสิทธิมนุษยชนทุกรูปแบบ

สำหรับประเทศไทย มีพยายามสร้างสังคมการเมืองในอุดมคติที่เคารพสิทธิมนุษยชนและอำนาจสูงสุดเป็นของประชาชนมากว่าร้อยปี ถึงวันนี้แม้ยังไม่บรรลุผลสำเร็จได้ประชาธิปไตยสมบูรณ์ แต่ก้าวมาไกลเกินกว่าจะถอยหลังกลับได้ ตราบใดที่ยังเชื่อมั่นในความก้าวหน้า ความฝันจะมีสังคมไทยอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนต้องเป็นจริงในท้ายที่สุด

ความฝันสู่ประชาธิปไตยครั้งแรกของสยาม เกิดขึ้นเมื่อ ร.ศ. 103(พ.ศ. 2428) เมื่อคณะเจ้านายและขุนนางนำโดยพระองค์เจ้าปฤษฎางค์และคณะ ทำหนังสือกราบบังคมทูลต่อรัชกาลที่ 5 ขอพระราชทานระบอบการปกครองที่มีระบบรัฐสภา กษัตริย์อยู่ใต้รัฐธรรมนูญ แต่รัชกาลที่ 5 ทรงเห็นว่าระบอบการปกครองที่ดีที่สุดคือระบอบที่กษัตริย์มีอำนาจสูงสุด พระองค์ตอบสนองด้วยการสร้างระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ผ่านการปฏิรูประบบบริหารราชการแผ่นดินรวบอำนาจเข้าสู่ส่วนกลาง สุดท้ายพระองค์เจ้าปฤษฎางค์ต้องลี้ภัยไปอยู่ลังกาจนกระทั่งรัชกาลที่ 5 สวรรคตจึงเสด็จกลับสยาม
ความฝันของคณะ ร.ศ. 130 เป็นความพยายามของคณะนายทหารหนุ่มแห่งกองทัพสยาม ซึ่งตระเตรียมใช้กำลังก่อการปฏิวัติล้มระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ หากทำสำเร็จก็มีความเป็นไปได้สูงมากที่สถาบันกษัตริย์จะถูกยกเลิกเปลี่ยนเป็นสาธารณรัฐ แต่พวกเขาถูกจับได้เสียก่อนเมื่อ ร.ศ. 130(พ.ศ. 2455) คณะนายทหารเหล่านั้นจึงต้องโทษติดคุกเป็นเวลาหลายปี บางคนตายในคุก แต่การเตรียมก่อการครั้งนี้ไม่ได้สูญเปล่าและกลายเป็นบทเรียนให้การก่อการปฏิวัติของคณะราษฎรในอีก 20 ปี ต่อมาสำเร็จลงได้

ความฝันของคณะราษฎร : ก้าวที่หนึ่งของระบอบประชาธิปไตยสู่ประชาธิปไตยสมบูรณ์ ระบอบประชาธิปไตยของไทยเริ่มต้นนับก้าวที่หนึ่งเมื่อคณะราษฎรซึ่งประกอบด้วย ทหารบก ทหารเรือ ข้าราชการ พลเรือน ทำการปฏิวัติเมื่อ 24 มิถุนา 2475 ล้มล้างระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ สยามจึงเริ่มนับหนึ่งเดินหน้าสู่ระบอบประชาธิปไตยตามอย่างอารยะประเทศ คณะราษฎรแสดงเจตจำนงค์แน่วแน่ผ่านประกาศคณะราษฎรฉบับที่ 1 ว่ามีเป้าหมายสร้างสังคมอุดมคติที่มีความสุขเความเจริญอย่างประเสริฐ เรียกว่า“ศรีอาริยะ” แต่การจะไปถึงจุดนั้นได้ต้องสร้างระบอบการปกครองที่ประชาชนมีสิทธิมีเสียงมีอำนาจโดยแท้จริงเสียก่อน รวมทั้งวางหลักการเพื่อบรรลุเป้าหมายไว้เบื้องต้น 6 ประการ คือ รักษาเอกราช รักษาความปลอดภัยของประเทศ บำรุงความสุขสมบูรณ์ทางเศรษฐกิจ สิทธิเสมอภาค เสรีภาพ และการศึกษาอย่างทั่วถึง

สิ่งที่ตามมาหลังจากยึดอำนาจจากกษัตริย์ได้แล้วคือ ประกาศใช้รัฐธรรมนูญที่ประชาชนเป็นเจ้าของอำนาจสูงสุด กษัตริย์อยู่ใต้รัฐธรรมนูญ มีสภาผู้แทนราษฎร มีรัฐบาลบริหารประเทศ ฯลฯ ตลอดจนมีปฏิรูปทั่วทุกด้านทั้งทางการเมือง เศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรมตามมามากมายอย่างไม่เคยปรากฏมาก่อนตลอด 15 ปี ที่คณะราษฎรมีอำนาจ และสิ่งที่คณะราษฎรพยายามทำส่วนใหญ่เดินอยู่บนหนทางของประชาธิปไตยแบบสากลและสิทธิมนุษยชนที่อารยะประเทศยอมรับเพื่อให้ได้ประชาธิปไตยสมบูรณ์
ความฝันของฝ่ายปฏิปักษ์ปฏิวัติ : สังคมอุดมคติที่ไม่มีประชาชน ระบอบประชาธิปไตยเพื่อไปสู่สังคมศรีอาริยะของคณะราษฎรเดินทางได้แค่ 15 ปี ก็ต้องจบลง ขบวนการปฏิปักษ์ประชาธิปไตยที่มีลักษณะอนุรักษ์นิยมซึ่งสูญเสียอำนาจและผลประโยชน์จากการปฏิวัติ 2475 สามารถกลับมาทวงคืนอำนาจได้อีกครั้ง และสร้างระบอบใหม่ในอุดมคติของพวกเขาที่กลุ่มอำนาจเก่าขึ้นมาแทนที่ ประชาชนเจ้าของอำนาจตัวจริงถูกเบียดขับไปอยู่ชายขอบ จะเข้าไปเกี่ยวข้องได้เพียงรูปแบบเปลือกนอกเท่านั้น หากประชาชนเรียกร้องต้องการมากกว่านั้นก็ต้องประสบชะตากรรมอันเลวร้ายจากการทำลายล้างทุกรูปแบบทั้งใช้อำนาจบังคับ ปราบปราม มอมเมาทางอุดมการณ์ ฯลฯ ขบวนการปฏิปักษ์ปฏิวัติของฝ่ายอนุรักษ์นิยมทำให้การเปลี่ยนผ่านสู่ประชาธิปไตยสมบูรณ์ของไทยล่าช้าออกไปอย่างน้อย 60 ปี

ความฝันครั้งใหม่ของประชาชน กับ ภาวะครึ่งหลับครึ่งตื่น จะว่าไปการต่อสู้เพื่อประชาธิปไตยของประชาชนไทยไม่เคยสูญสิ้น จะมีมากน้อยอ่อนแอหรือเข้มแข็งแล้วแต่เงื่อนไขแต่ละยุคสมัย บางครั้งเข้มแข็งจนสามารถได้ชัยชนะครั้งใหญ่ เช่น ขบวนการ 14 ตุลา 16, ขบวนการพฤษภา 35 เป็นต้น เพียงแต่ฝ่ายประชาธิปไตยยังไม่สามารถทำลายล้างฝ่ายปฏิปักษ์ประชาธิปไตยให้สิ้นซาก เพราะเมื่อฝ่ายปฏิปักษ์ประชาธิปไตยกลุ่มหนึ่งอ่อนแอลงไปก็จะมีกลุ่มใหม่ขึ้นมาแทนที่เสมอ และโดยเฉพาะอย่างยิ่งตลอด 60 ปีมานี้ ฝ่ายประชาธิปไตยแทบไม่สามารถเข้าถึงใจกลางของปัญหาที่แท้จริงได้เลย อย่างไรก็ตาม แม้ชัยชนะของประชาชนแต่ละครั้งไม่ใช่ชัยชนะขั้นเด็ดขาด แต่ก็ทำให้เกิดความก้าวหน้าตามมาเสมอ ตัวอย่างที่สำคัญคือ หลังปี 2535 เป็นต้นมา การต่อสู้เพื่อประชาธิปไตยถูกยกระดับไปสู่ความต้องการมีส่วนร่วมของประชาชนอย่างเข้มข้นขึ้น รวมทั้งยกระดับไปสู่การเรียกร้องในทางเศรษฐกิจ ปัญหาปากท้อง การจัดสรรทรัพยากรมากขึ้นอย่างไม่เคยเป็นมาก่อน ซึ่งแสดงออกชัดเจนที่สุดในสมัยรัฐบาลไทยรักไทยเพราะไม่เพียงแต่มีการเรียกร้องที่เข้มข้นขึ้นเท่านั้น แต่ความสามารถของรัฐบาลจากการเลือกตั้งในการตอบสองความต้องการของประชาชนมีมากขึ้นด้วย จนมีคำเรียกกันว่า “ประชาธิปไตยที่กินได้” แสดงให้เห็นว่าแม้ยังไม่ได้ประชาธิปไตยสมบูรณ์แต่ก็มีความก้าวหน้าเกิดขึ้น ประสิทธิภาพของรัฐบาลจากการเลือกตั้งในการตอบสนองทางเศรษฐกิจเป็นปัจจัยชี้ขาดความอยู่รอดของรัฐบาลมากขึ้นทุกที สะท้อนว่า ในอนาคตข้างหน้าประชาธิปไตยอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอสนองความต้องการของประชาชน แต่ต้องได้รัฐบาลที่มีประสิทธิภาพประสิทธิผลมากพอจะตอบสนองประโยชน์สุขแก่คนทั้งประเทศด้วย แน่นอนว่า หากระบอบประชาธิปไตยมีประสิทธิภาพประสิทธิผลมากพอย่อมส่งผลให้ตัวมันเองลงหลักปักฐานได้รวดเร็วและยั่งยืน

การต่อสู้อันยาวนานมีแพ้บ้าง ชนะบ้าง ก้าวหน้าบ้าง ถอยหลังบ้าง ครึ่งๆกลางๆ ขาดๆ เกินๆ เหมือนคนครึ่งหลับครึ่งตื่นก็ไม่ผิด แต่ก็ไม่อาจดับความฝันของคนไทยที่ต้องการประชาธิปไตยและสร้างสังคมอายะให้ยุติลงได้

การสืบทอดความฝันประชาธิปไตยสมบูรณ์ในปัจจุบัน : ประชาชนตื่นแล้วและจะไม่มีวันหลับใหลอีก นับแต่ปี 2548 จนถึงรัฐประหาร 2549 ฉีกรัฐธรรมนูญ ล้มรัฐบาลและรัฐสภาจากการเลือกตั้ง ตุลาการภิวัฒน์ ยุบพรรคตัดสิทธิ์ ยึดทำเนียบ ยึดสนามบิน ล้อมปราบสังหารหมู่ปี 2552-53 ฯลฯ จนถึงปัจจุบัน ใครเลยจะคิดว่าการต่อสู้เพื่อประชาธิปไตยจะเดินทางมาไกลถึงเพียงนี้ ต้องนับว่าไกลที่สุดนับตั้งแต่คณะราษฎรหมดอำนาจก็ว่าได้ เพราะว่าสามารถรุกล้ำเข้าไปใจกลางของปัญหาที่แท้จริงได้พอสมควร โดยเฉพาะอย่างยิ่งสิ่งที่ก้าวหน้าที่สุดคือการต่อสู้ในปัจจุบันขยายตัวไปสู่ประชาชนทุกหมู่เหล่ากว้างขวางอย่างไม่เคยเป็นมาก่อนยิ่งกว่าสมัยใด และยังคงมีพัฒนาการไปได้เรื่อยๆทั้งเชิงปริมาณและคุณภาพ แม้ว่าต้องแลกด้วยเลือดเนื้อชีวิตและอิสรภาพของประชาชนนับร้อยนับพัน ปรากฏการณ์ดังกล่าวบางทีถูกเรียกขานว่า “ตาสว่าง” ซึ่งไม่เพียงประชาชนจะรู้ที่มาที่ไปต้นเหตุของปัญหา ไม่เพียงรู้ว่าใครสั่งฆ่าประชาชน ไม่เพียงรู้ว่าปัญหาในอดีตอันยาวนานกว่า 60 ปี มีที่มาที่ไปอย่างไร ใครบ้างคือตัวปัญหา หากแต่ประชาชนก้าวไปไกลถึงขั้นตรวจสอบความคิดของตนเองอย่างเข้มข้น ตั้งคำถามกับทุกสิ่งในชีวิตประจำวันไม่มีข้อยกเว้น ไม่ว่าจะเป็นตัวบุคคลหรือสถาบันการเมืองทุกสถาบันทั้งกองทัพ ตุลาการ องคมนตรี รัฐบาล ส.ส. ส.ว. นายกรัฐมนตรี สมาชิกพรรคการเมือง กลุ่มการเมือง นักเคลื่อนไหว สื่อมวลชน นายทุน พระ นักแสดง ฯลฯ ไม่เว้นแม้แต่สถาบันกษัตริย์ก็ถูกตั้งคำถาม ถูกตรวจสอบ พูดง่ายๆว่าแทบไม่มีใครรอดพ้นจากการตรวจสอบวิพากษ์วิจารณ์ไปได้ และโดยเฉพาะอย่างยิ่งประชาชนพร้อมใจกันเรียกร้องประชาธิปไตยสมบูรณ์หรือประชาธิปไตยแบบสากลที่อารยะประเทศยึดถือ แม้ประชาชนส่วนมากไม่ได้ระบุตรงๆว่า คือ ระบอบเสรีประชาธิปไตย แต่พวกเขาต่อสู้เรียกร้องตลอดเวลาว่าต้องการประชาธิปไตยสมบูรณ์ ต้องการประชาธิปไตยแบบสากล รวมถึงเรียกร้องการเคารพสิทธิมนุษยชน เมื่อเจาะลงในรายละเอียดรูปธรรมจะพบว่า สิ่งที่ประชาชนเรียกร้องล้วนเป็นองค์ประกอบสำคัญของประชาธิปไตยแบบสากลหรือเสรีประชาธิปไตยทั้งสิ้น และสิ่งเหล่านั้นล้วนสอดคล้องกับหลักการสิทธิมนุษยชนของสหประชาชาติ อาทิ ประชาชนเรียกร้องอำนาจสูงสุดเป็นของประชาชนทุกคน รัฐธรรมนูญประชาธิปไตย เคารพเสียงข้างมาก ความเสมอภาค หลักนิติธรรม เคารพสิทธิและเสรีภาพ รัฐบาลที่มีประสิทธิภาพตอบสนองต่อประชาชน เรียกร้องการตรวจสอบถ่วงดุลของอำนาจอธิปไตยทั้งสามอย่างแท้จริง ตุลาการต้องยึดโยงกับประชาชน วุฒิสภามาจากการเลือกตั้ง  ไม่เลือกปฏิบัติสองมาตรฐาน พิจารณาคดีเป็นธรรม ไม่ยุบพรรคตัดสิทธิ์ ไม่ใช้อำนาจนอกระบบแทรกแซง กองทัพต้องอยู่ใต้อำนาจรัฐบาลพลเรือนหรือแม้กระทั่งเรียกร้องยกเลิกองคมนตรี การวิพากษ์วิจารณ์สถาบันกษัตริย์และกษัตริย์อยู่ใต้รัฐธรรมนูญประชาธิปไตยอย่างแท้จริง ตลอดจนต่อสู้เรียกร้องให้เปลี่ยนแนวคิดที่ล้าหลังเป็นอุปสรรคต่อการสรรค์ประชาธิปไตย ฯลฯ

โดยสรุปแล้วการต่อสู้ของประชาชนในปัจจุบันเป็นการต่อสู้เพื่อค้นหารูปแบบการปกครองที่เปิดกว้างมากพอสำหรับคนทุกคนซึ่งในที่นี้คือ ระบอบเสรีประชาธิปไตย เพราะเป็นรูปแบบการปกครองที่จะทำให้สังคมอารยะที่เคารพสิทธิมนุษยชนมีความเป็นไปได้ เพราะมีที่ว่างมากพอสำหรับให้ทุกคนใส่รายละเอียดของตัวเองลงไป เพียงแต่ต้องยอมรับหลักการพื้นฐานที่เป็นแก่นแกนของระบอบนี้เป็นเบื้องต้นเสียก่อน และรายละเอียดที่แต่ละคนแต่งเติมลงไปต้องไม่ขัดหลักการพื้นฐานที่เป็นแก่นแกนเหล่านั้น ตัวอย่างเช่น สหรัฐอเมริกามีพรรคอนุรักษ์นิยมอย่างรีพับลิกันสามารถเป็นรัฐบาลปกครองประเทศได้ ฝรั่งมีพรรคคอมมิวนิสต์ได้ หลายประเทศมีพรรคแนวสังคมประชาธิปไตยที่สนับสนุนให้มีรัฐสวัสดิการ ประเทศประชาธิปไตยแท้จริงยอมรับสิทธิของคนหลากหลายเพศ ไม่ยอมรับการเลือกปฏิบัติทางเชื้อชาติ ฯลฯ และประการสำคัญทุกคนก็จะมีส่วนร่วมในฐานะเป็นผู้สร้างและเป็นเจ้าของสังคมอารยะร่วมกันในท้ายที่สุด
แม้ระยะเปลี่ยนผ่านจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ไปสู่ประชาธิปไตย จะกินเวลายาวนานเกือบหนึ่งศตวรรษ แต่โลกปัจจุบันก้าวหน้าไปไกลถึงขั้นทำให้ระบอบการปกครองที่มุ่งควบคุม กดขี่ บังคับ ให้คนอยู่ในกรอบไม่สามารถทำได้เบ็ดเสร็จอีกต่อไป การต่อสู้เพื่อประชาธิปไตยในยุคปัจจุบันจะไม่มีวันถูกทำลายได้โดยง่าย ประการสำคัญคือประชาชนต้องเดินหน้าต่อไปในหนทางของประชาธิปไตยสานต่อสิ่งที่คณะราษฎรได้ปูทางไว้ตั้งแต่ปี 2475 และมีหลายสิ่งที่ต้องทำให้เสร็จสิ้นสมบูรณ์และก้าวหน้ายิ่งกว่าคณะราษฎรเพื่อให้ได้ประชาธิปไตยสมบูรณ์อย่างแท้จริง

บทสรุป

การสร้างสังคมไทยอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนให้สำเร็จ จำเป็นอย่างยิ่งที่ต้องสร้างเงื่อนไขพื้นฐานด้วยการสร้างระบอบการปกครองประชาธิปไตยเสียก่อน แต่การจะไปถึงรูปแบบการปกครองที่เป็นประชาธิปไตยเพื่อนำไปสู่สังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนได้จะต้องปฏิรูปอย่างถึงรากทั่วทุกด้าน โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ทำให้รัฐธรรมนูญเป็นประชาธิปไตย อำนาจสูงสุดเป็นของประชาชน กษัตริย์อยู่ใต้รัฐธรรมนูญประชาธิปไตยและมีอำนาจได้เท่าที่ไม่ขัดหลักการประชาธิปไตย ยกเลิกองคมนตรี อำนาจตุลาการต้องยึดโยงกับประชาชน สว มาจากการเลือกตั้งทั้งหมด รัฐบาลพลเรือนจากการเลือกตั้งมีอำนาจควบคุมกองทัพ ปฏิรูปทางความคิด ยกเลิกระบบวิธีคิดที่ล้าหลัง ไม่เสมอภาค ศักดินา ปรับโครงสร้างเศรษฐกิจ สังคม ให้เป็นธรรมมากขึ้นให้ประชาชนมีโอกาสมากขึ้นฯลฯ การปฏิรูปแบบถึงรากทั่วทุกด้านดังกล่าวข้างต้นเรียกอีกอย่างว่า “การสร้างสัญญาประชาคมใหม่” ที่อำนาจสูงสุดเป็นของประชาชน และการทำได้ถึงขั้นที่กล่าวมาทั้งหมดก็คือ “การปฏิวัติสังคม” นั่นเอง แต่การเปลี่ยนผ่านจากสังคมเผด็จการศักดินาอำมาตยาธิปไตยไปสู่สังคมอารยะโดยการเปลี่ยนแปลงแบบพลิกฟ้าคว่ำแผ่นดินดังกล่าว แม้ในทางทฤษฎีจะสามารถทำได้โดยสันติ แต่ในทางปฏิบัติจะพบว่าส่วนใหญ่จากประสบการณ์ของมนุษยชาติและของไทยเองในอดีต ผู้กุมอำนาจจะไม่ยอมเปลี่ยนแปลงโดยง่าย ผลจึงลงเอยด้วยการนองเลือดหรือสงครามกลางเมืองเสมอ
มนุษยชาติทุกผู้ทุกนามต่างมีความฝันถึงสังคมในอุดมคติหรือสังคมอารยะของตัวเองจะโดยรู้ตัวหรือไม่ก็ตาม ถ้าเป็นนักคิดนักปรัชญาก็มักจะตั้งคำถามเป็นเบื้องต้นว่า ชีวิตที่ดีคืออะไร สังคมที่ดีคืออะไร แต่ถ้าเป็นคนธรรมดาทั่วไปก็คงจะถามทำนองว่าอยากมีชีวิตอย่างไร ประกอบอาชีพอะไร อยากมีส่วนร่วมทางการเมืองอย่างไรมากน้อยแค่ไหน อยากมีการศึกษาถึงขั้นไหน อยากมีรายได้เท่าไหร่ อยากมีครอบครัวมีลูกกี่คน ฯลฯ สำหรับผู้ที่ต่อสู้เพื่อประชาธิปไตยในปัจจุบันได้คำตอบแล้วว่าพวกเขาจะสร้างสังคมอารยะกันอย่างไร คำตอบคือก่อนอื่นต้องได้ระบอบการเมืองการปกครองที่เปิดกว้างมากพอที่สร้างสังคมอารยะเสียก่อน ระบอบที่ว่านั้นคือ เสรีประชาธิปไตย ถ้าการปฏิวัติคือหนทางเดียวที่จะได้ระบอบประชาธิปไตยเพื่อนำไปสู่การสร้างสังคมอารยะให้เป็นจริงได้ การนองเลือดที่เคยเกิดขึ้นครั้งแล้วครั้งเล่า อาจจำเป็นต้องเกิดขึ้นอีกจนกว่าประเทศไทยจะเป็นประชาธิปไตยสมบูรณ์และสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนจะเป็นจริง###

 

 

บทความหมายเลข 21

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักมนุษย์หลักสิทธิมนุษยชน

หากลองมองดูรอบๆตัวเรา เราจะพบได้ว่า เราคือคน คนหนึ่ง คนที่ใช้ชีวิตอยู่ภายใต้สังคมที่มี กฎ ระเบียบ กติกา จารีตประเพณีที่ล้อมด้วยวัฒนธรรมอันดีงามมากีดกั้นความประพฤติ อะไรคือสิ่งที่ทำให้กฎหมายเป็นไปตามหลักที่ถูกที่ควร อะไรคือตัวการสำคัญที่ทำให้คนรู้จักใช้กฎหมายอย่างถูกต้อง ทุกสรรพสิ่งที่มีชีวิตรอดจากครรภ์มารดาและมีชีวิตอยู่เป็นทารกล้วนแต่มีสิ่งสิ่งนี้เป็นภูมิคุ้มกันจนเราตาย และสิ่งนั้นก็คือ  “สิทธิมนุษยชน”  สิทธิที่มนุษย์ทุกคนที่เกิดบนโลกพึ่งมี พึ่งกระทำ และพึ่งได้รับ

“ ในทุกบ้านเมืองทุกประเทศมีกฎหมาย เป็นตัวปกครองและกำหนดความเป็นระเบียบ เรียบร้อย สงบสุขของสังคม’’ เราหลายคนในที่นี้อาจจะได้ยินคำว่า สังคมอารยะ มันคืออะไร เกี่ยวข้องกับความเป็นระเบียบของคนในสังคมหรือไม่ แท้จริงแล้วสังคมอารยะก็คือ สิ่งสำคัญที่เป็นปัจจัยกำหนดว่าสังคมที่เราอยู่นั้น ว่ามีเศรษฐกิจ สังคม และการเมืองนั้นดีหรือไม่ดี

จากหัวข้อที่ให้มา “ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน’’ ถ้าดูจากหัวข้อที่กำหนดมาให้แล้ว ข้าพเจ้าสามารถตอบได้เลยว่า หากดูแล้วก็เกิดความพึ่งพอใจ ว่าสิ่งที่กำหนดให้หรือหัวข้อข้อที่กำหนดมา เป็นเหมือนเริ่องที่จะง่ายก็ไม่เชิง จะยากก็ไม่ใช่ เป็นเรื่องที่ต้องอธิบาย ต้องแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับเรื่องพื้นฐานที่มันใกล้ตัวเรามาก มากจนคนในประเทศไทยของเรา มองข้ามมันไป หรืออาจจะเป็นเพราะประเทศเรายังเป็นประเทศที่กำลังพัฒนา ผู้คนในประเทศก็มัวแต่ทำงาน ทำงาน ทำงาน เพื่อที่จะสร้างฐานะ สร้างความร่ำรวย มีอันจะกิน ให้แก่ตน จนหลงลืมสิทธิที่ตนมีติดตัวมาตั้งแต่เกิด หากจะพูดว่า สิทธิมนุษยชนไม่สามารถใช้ได้สำเร็จกับประเทศไทย ในตัวของข้าพเจ้าก็มีความคิดเห็นสนับสนุนคำกล่าวนี้เป็นอย่างยิ่ง เหตุเพราะความยากจน ความร่ำรวย เมืองไทยเรามีคนที่มีฐานะแบบรวยกระจุก จนกระจาย ถ้าหากคนเดือนมาหนึ่งร้อยคน มั่นใจได้เลยว่าเป็นคนหาเช้ากินค่ำเกิดกว่าแปดสิบคน ทุกคนมุ่งหน้าบากบั่นให้ตนมีชีวิตรอดในแต่ละวัน ไม่มีใครได้มาสนใจการถูกเอารัดเอาเปรียบจากคนอื่น หรือว่าจากสังคมหรอก เพราะกลุ่มคนพวกนี้เค้าก็โดนสังคมเอาเปรียบตั้งแต่เริ่มลืมตาขึ้นมาดูโลกแล้ว เพราะฉะนั้นจึงไม่ใช่เรื่องแปลก เมื่อมีเหตุการณ์นี้เกิดขึ้นกับพวกเขาอย่างซ้ำๆ แต่เหตุการณ์เหล่านี้ที่เกิดขึ้นจึงอาจเป็นภูมิคุ้มกันขั้นดีในการป้องกันพวกเขาจากสังคม ในส่วนลึกๆของความคิดจากสองส่วนซีรีบลัมของข้าพเจ้าคิดเห็นว่า ไม่สามารถที่จะทำให้คนในสังคมหันมาสนใจสิทธิมนุษยชนที่ตนพึ่งมีได้ ถ้าหากเรายังมีความยากจนค้ำคออยุ่เช้า ค่ำ เราจะเปลี่ยนให้คนมาสนใจในเรื่องพวกนี้ได้ก็ต่อเมื่อคนในประเทศของเราหลุดพ้นจากความยากจน แต่ถ้าหัวข้อที่ทางภาคีไทยเพื่อสิทธิมนุษยชนกำหนดให้ข้าพเจ้ามันเป็นการที่ทำให้เราบอกถึงความต้องการในสิ่งที่เราอยากให้เป็น ซึ่งอาจจะเกิดได้จริงหรือไม่สามารถเกิดขึ้นก็ได้ เพราะ มันคือ ประเทศไทยในฝันนั่นเอง สิ่งที่ข้าพเจ้าในฐานะของเยาชนของชาติที่อนาคตอันใกล้นี้ต้องเติบโตเป็นผู้ใหญ่ เป็นบุคลากรคนหนึ่งที่จะต้องดูแลและเป็นกำลังสำคัญที่ต้องพัฒนาประเทศต่อไป

ข้าพเจ้าได้อธิบายหลายๆคำที่เป็นจุดสำคัญๆของหัวข้อนี้มาแล้ว จนมาถึงสองคำสุดท้ายเคารพ คำๆนี้ ในความรู้สึกของข้าพเจ้าคิดว่าต้องกระทำกับสิ่งดีงาม น่าชื่นชม หรือการตระหนักรู้ต้องสิ่งที่น่าย่งย่อง ถ้าหากมีสิ่งดังกล่าวที่ว่าไว้ การเคารพจะตามมาจากผลของการกระทำนั่นเอง ส่วนหลักสิทธิมนุษยชนคงจะไม่ต้องเจาะลึก อธิบายถึงคำๆนี้มากมาย โดยแท้จริงแล้วคำๆนี้มีความหมายอย่างไร เราควรรู้ตั้งแต่เริ่มใช้ชีวิตเป็นทารกแล้ว ข้าพเจ้าไม่ขออธิบายถึงคำดังกล่าวว่ามันมีความหมายอย่างไร เพราะข้าพเจ้าอยากให้ท่านทุกคนไปศึกษาหาความรู้ ความหมายของคำนี้จากการที่ใช้มันในชีวิตประจำวัน ทำเป็นประจำจนชิน ทำไปเรื่อยๆ ง่ายๆก็แค่อย่าให้ใครมาเอารัดเอาเปรียบเราในเรื่องเล็กน้อย ข้าพเจ้าขอยกตัวอย่างเรื่อวงเล็กๆน้อยๆนี้ เช่น การต่อคิวเข้าแถวรอรถสาธารณะ หรืออาจะเป็นรถ MRT BTS AIRPORT LINK นั้นแทบทุกครั้งจะมีคนมักง่ายที่คอยเอารัดเอาเปรียบด้วยการแซงคิวในขณะที่ทุกคนกำลังต่อแถวอยู่ จะมีคนประเภทนี้ทำหน้าตาไม่รู้ไม่ชี้แล้วก็เดินแซงคิวคนอื่นไปเลย ณ ปัจจุบันนี้สังคมของเรามักจะพบเจอคนแบบนี้ได้บ่อยและเป็นเรื่องปกติมาก ถ้าเห็นคนทำพฤติกรรมแบบนี้และเราซึ่งเป็นมนุษย์ปุถุชนทั่วไปก็มองเรื่องพวกนี้เป็นเรื่องที่ชินชา คนทุกคนก็เป็น คนทุกคนก็ทำ อย่างมากเราก็แค่อาจจะหัวเสียกับพฤติกรรมดังกล่าวและไม่ได้ไปเอาเรื่องเอาความกับการกระทำที่มันขัดและถือเป็นการละเมิดต่อสิทธิมนุษยชนของคนเฉกเช่นเดียวกันซึ่งเราจะเจอเรื่องพวกนี้เป็นเรื่องด้วยธรรมดา จนเราหลงลืมไปว่าตัวเราเองนี่แหละที่เป็นปัจจัยกระตุ้นให้คนอื่นเป็นแบบนี้และทำให้ตนโดยละเมิดอีกด้วย ทุกวันนี้สังคมที่เราอยู่มันแทบจะหล่อหลอมและกลืนกินให้คนรู้สึกเห็นด้วยคล้อยตามไปทั้งหมดทั้งสิ้น เด็กที่เป็นคนตัวเล็กในสังคมต้องมีการเลียนแบบการกระทำของคนพวกนี้มันทำให้เขาเหมือนถูกปลูกฝังด้วยเรื่องเหล่านี้จากการที่เห็นคนอื่นทำทุกๆวัน ถ้าหากวันหนึ่งเขาเติบโตขึ้นมาเขาก็จะกลายเป็นคนแบบนี้ไปด้วยตามปริยาย สิ่งพวกนี้มันเป็นซึมซับโดยตัวคนที่รับก็จะไม่รู้ว่าตนซึมซับมาตั้งแต่เมื่อไร ถือว่าเป็นการซึมซับที่แฝงในรูปแบบที่ซ้อนอยู่ใต้จิตสำนึกของมนุษย์ นี่คือเรื่องราวของข้าพเจ้าได้พบเห็นทุกวันจนอาจจะรู้สึกเฉยชากับพฤติกรรมอย่างนี้แล้วก็ได้ ซึ่งข้าพเจ้ามีความเชื่อมั่นเลยว่าทุกคนในสังคมก็เห็นเรื่องแบบนี้บ่อยมาก จนทำให้เรามองผ่านเรื่องที่ทำลายตัวของเราเองได้อย่างหน้าตาเฉยนั่นเอง หลังจากที่ข้าพเจ้าได้เกริ่นทัศนคติรวมถึงมุมมองจากการมองเห็นด้วยตาเปล่าในความประพฤติที่คนในสังคมละเมิดสิทธิมนุษยชนนั้น ข้าพเจ้าจะขอพูดถึงความคิดที่มันเป็นเพียงอุดมคติเป็นสิ่งที่อยากให้เกิดขึ้นเพียงเท่านั้น ข้าพเจ้าอยากให้ประเทศไทยของเราเป็นไปตามหัวข้อที่ทางภาคีสิทธิมนุษยชนได้กำหนดมาให้ โดยการที่เราจะกระทำสิ่งที่เปรียบเสมือนควันบางๆให้กลายเป็นเมฆหมอกที่สวยงามได้ เราจะต้องเริ่มปฏิรูปประเทศไทยให้คนทุกคนต้องรู้จักตระหนักถึงสิทธิของตนโดยเริ่มสั่งสอน ปลูกฝังจิตสำนึกตั้งแต่เยาว์วัย สอนโดยต้องมีวิธีการที่ทำให้เด็กควรตระหนักถึงความสำคัญของสิทธิมนุษยชน บรรจุเข้าไปในระบบการศึกษาขั้นพื้นฐาน ให้คุณครูและพ่อแม่ชวนกันขัดเกลาให้รู้จักความสำคัญ ปฏิบัติเป็นรตัวอย่างที่ดีให้ดูเป็นตัวอย่างและมีบทลงโทษที่หนักกับคนที่ละเมิดในสิทธิของคนอื่นด้วย ต้องมีวิธีอธิบายถึงเหตุและผล โน้มน้าวจูงใจว่าถ้าหากในสังคมเรามีคนประเภทนี้จำนวนเพิ่มมากขึ้นเราจะใช้ชีวิตอยู่ได้อย่างไร จะปล่อยให้ตนเป็นพระอิฐพระปูนที่ไม่รู้ร้อนรู้หนาวกับการทำลายสังคม ดูถูก คุณค่าความเป็นคนของผู้อื่น มันเป็นสิ่งที่ทำแล้วกระทบต่อวิถีที่ดีงามในวัฒนธรรมที่ฝังลึกอยู่ในคนไทย จะต้องให้สื่อช่วยกันประชาสัมพันธ์ ถึงความสำคัญของสิทธิมนุษยชนด้วย ท้ายที่สุดรัฐซึ่งเป็นตัวการที่ต้องทำให้คนในประเทศรู้จักสิทธิของตนและไม่ละเมิดสิทธิของผู้อื่น รัฐต้องจัดทำโครงการที่เข้ามาช่วยดูแล ช่วยแก้ไข ส่วนคนที่อยู่ใน GERATION อาจจะยากหน่อยในการเปลี่ยนแปลงความคิดของพวกเขาแต่เราค่อยช่วยกันแก้ทีละเล็กทีละน้อย นิดๆ หน่อยๆ เราต้องพัฒนาคนรุ่นใหม่ให้ดีจำเป็น ต้องให้ตระหนักรู้ถึงหลักสิทธิมนุษยชนของตนให้ได้

ทุกวันนี้คนที่เดินชนกันในสังคมไม่รู้จักมันจึงทำให้เราเห็นเหตุการณ์ ซึ่งต่างชาติอออกมากล่าวถึงการกระทำในหลายกรณี ตัวอย่างสำคัญเฉพาะจังหวัดชายแดนภาคใต้ ทในสงครามปราบปรามยาเสพติดในการจับและจองจำผู้ต้องหา ในการปฏิบัติต้องผู้ต้องขังในเรือนจำ และในการกำจัดเสรีภาพ การแสดงออกในบางครั้งเจ้าหน้าที่กระทำผิด อาจถูกจับและลงโทษหรือปลดออกแต่สิทธิการได้รับยกเว้นโทษตามกฎอัยกาศึก พระราชกำหนดการบริหารราชการในสถานการฉุกเฉิน พ.ศ.2548 และพระราชบัญญัติความมั่นคงภายในราชอาณจักร พ.ศ.2551 เป็นอุปสรรคสำคัญที่ทำให้เจ้าหน้าที่ไม่ถูกลงโทษตามสมควร ส่วนการละเมิดสิทธิมนุษยชนอันดับต้นๆและยาวนาน มาเป็นเวลาเนิ่นนานปัญหานี้ถูกรัฐบาลปราบปรามและแก้ไขหลายครั้งหลายหนแต่ก็ไม่สามารถแก้ไขได้จริงจังสักครั้ง เมื่อแก้ก็แก้ตอนที่ปัญหาโด่งดัง และถูกพูดถึงเพียงเท่านั้นปัญหานี้ก็คือ การค้ามนุษย์ในรูปแบบบังคับค้าประเวณี ค้าแรงงาน และอื่นๆอีกมากมาย ข้สาพเจ้าจะขอพูดถึงแรงงานประมงที่เป็นปรากฏการทางสังคมที่ต่างชาติออกมาวิพากวิจารย์ว่าเราติดอันดับต้นๆในปัญหาการค้ามนุษย์ของโลก ขบวนการค้ามนุษย์มีรูปแบบการทำงานที่เปแนกระบวนการเริ่มตั้งแต่ชักชวนเหยื่อ โดยอาศัยให้คนของตนเข้าไปหาคนที่ต้องการทำงานในหมู่บ้านในพื้นที่ห่างไกลขอลประเทศเพื่อนบ้านโดยมรวิธีการล่อลวงจะให้ไปทำงานอะไรที่สบายๆ ค่าตอบแทนสมน้ำสมเนื้อกับประเภทของงาน หลังจากที่เหยื่อตกลงกับนายหน้าแล้วก็จะมีคนกลุ่มหนึ่งไปรับให้มาทำงานโดยอาจจะมีการขนย้ายเหยื่อพวกนี้ด้วยวิธีการที่ซับซ้อน ทำให้เหยื่อไม่สามารถจำเส้นทางในการเดินทางได้และเมื่อถึงจุดหมายปลายทางจะอ้างว่าเหยื่อติดเงินกับตนโดยเงินนั้นคือค้าเดินทางที่มาทำงานนั่นเอง นายหน้าจะอ้างว่ามีจำนวนมากมายให้เหยื่อทำงานหักล้างกับค่าติดของตน ถ้าหากเหยื่อคิดหนีแล้วตนสามารถจับได้ก็จะเพิ่มจำนวนเงินที่ติดไปเรื่อยๆ ก็จะทำให้เหยื่อบางคนไม่กล้าคิดที่จะหนีจากขบวนการนี้ได้เลย ชีวิตความเป็นอยู่ของพวกเขาถูกกักขัง หน่วงเกหนี่ยว เอารัดเอาเปรียบ ถ้าหากแรงงานประมงงเป็นชาวต่างด้าวนายจ้างจะมีการซื้อขายพวกเขาอย่างผักปลา ให้พวกเขาทำงาน ทำงาน และทำงาน พักผ่อนวันละ 4 ชั่วโมงเพียงเท่านั้น และนำเขาซึ่งเป็นคน มีเลือด มีเนื้อ มีชีวิต  จิตใจ และความรู้สึกไปกักขังไว้ในกรงและล่ามโซ่ นี้คือการกระทำที่ไร้ซึ่งมนุษยธรรมไม่เห็นถึงจิตรใขจของเขาเลย สิ่งพวกนี้ที่กล่าวมาเป็นปัญหาที่กระทบต่อภาพลักษณ์ของประเทศไทยในสายตาต่างประเทศเป็นอย่างมาก รวมถึงยังกระทบต่อด้านสังคมของประเทศเราอีกด้วย

สุดท้ายสิ่งที่ข้าพเจ้าอยากให้ตระหนักถึงก็คือหลักสิทธิมนุษยชนที่เราพึ่งมี พึ่งกระทำ พึ่งได้รับนั้น เราควรสรรค์สร้างให้มันเกิดประโยชน์ต่อสังคม ต่อเพื่อนมนุษย์และต่อตัวของเราเอง วิธีคิดที่ได้เขียนลงในเรียงความทั้งหมดเป็นแนวคิดของข้าพเจ้าที่สะท้อนออกมากจากสายตาของประชาชนคนหนึ่งที่เพียงแค่หวังให้ เรารู้จักสิทธิมนุษยชนที่แท้จริง ได้ปฏิบัติตามให้ความสำคัญกับมัน ถ้าหากท่านบลองพิจารณาดูแล้ว ข้าพเจ้าเชื่อว่าทัศนคติของตนสามารถใช้แก้ไขเรื่องดังกล่าวได้ไม่มากก็น้อย เพียงแค่ขอให้ท่านลองปฏิบัติตาม ซึ่งอาจจะไม่สามารถทำได้ทั้งหมดแต่ความคิดเหล่านี้ก็อาจจะสามารถช่วยให้คนไทยเข้าใจถึงหลักสิทธิมนุษยชนได้มากขึ้น

 

 

บทความหมายเลข 23

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษย์ชน

วันนี้เป็นอีกวันหนึ่งที่ข้าพเจ้าได้ทำความฝันของตนเอง ให้เป็นจริง  บนเส้นทางการต่อสู้เรียกร้องประชาธิปไตย  ในประเทศของข้าพเจ้า  เพื่อเผยแพร่แนวคิด  ความรู้  ความฝัน  สื่อสารผ่านบทเพลงและศิลปะทางดนตรี  ให้กับพี่น้องผู้ร่วมอุดมการณ์แนวทางประชาธิปไตยภาคประชาชน   จุดมุ่งหมายของข้าพเจ้าคือ การเดินทางไปยังอนุเสาวรีย์ประชาธิปไตย  ซึ่งวันนี้มีการชุมนุม ปราศัย ของพี่น้องประชาชนผู้รักประชาธิปไตยภายใต้สัญลักษณ์คือการใส่เสื้อสีแดง ข้าพเจ้าพร้อมกระเป๋าเป้สะพาย  และถือกีตาร์คู่ใจตัวเก่า  เดินทางออกจากบ้านที่พักอาศัย  ทันไดนั้นเอง  ข้าพเจ้าก็ได้ยินเสียงของบุรุษนามหนึ่งพูดจา ฉะฉาน  น่าฟัง  ผ่านกระบอกเสียง  วิทยุเอฟ.เอ็ม  105.35 เมกะเฮิรท  จำได้ว่าเป็นรายการสภาชาวบ้าน  ซึ่งลุงคนข้างบ้านเปิดเป็นประจำ  บุรุษเจ้าของเสียงผุ้นั้นได้กล่าวถึง หลักสิทธิมนุษยชนข้อที่๑ ซื่งข้าพเจ้าพอจะจำความได้ว่า  “มนุษย์ทั้งหลาย  เกิดมามีสิทธิและศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์  อิสระเท่าเทียมกัน  ได้รับการประสิทธิ์ประสาทเหตุผล และมโนธรรมเหมือนๆกัน  ดังนั้นควรปฏิบัติต่อกันอย่างฉันฑ์พี่น้อง” เสียงนั้นยังก้องอยู่ในโสตประสาทและมโนสำนึกอยู่ตลอดเวลา   ความฝันของข้าพเจ้ายังคงดำเนินไปอย่างมีจุดหมายถึงแม้ว่ามันจะลำบากสักเพียงไรก็ตาม  ข้าพเจ้าก้จะขอต่อสู้เคียงบ่าเคียงไหล่กับพี่น้องประชาผู้รักประชาธิปไตยให้ถึงที่สุด   เพื่อความหวังและความฝันที่จะได้มาซึ่งประชาธิปไตย  อันพึงจะได้เป็นของประชาชนอย่างแท้จริง

เหตุที่ยังมีขบวนการเรียกร้องประชาธิปไตยในประเทศอยู่นั้น  ก็เพราะว่ายังมีชนชั้นปกครองที่คอยเอารัดเอาเปรียบ  กดขี่  ขูดรีด  ข่มเหง  หลอกลวงประชาชนอยู่เรื่อยมา  แทบจะทุกวินาทีเลยทีเดียว  พวกชนชั้นนักปกครองหาได้มีความจริงใจต่อประชาชนอย่างแท้จริงไม่   วันๆก็ได้แต่สร้างภาพ  สร้างวาทะกรรมหลอกลวงประชาชนอยู่เสมอ  ใช้สื่อโฆษณาครอบงำรูปการจิตสำนึกของคนในประเทศให้เป็นทาส  ดังนั้นแล้ว  จะให้ประชาชนอยู่อย่างมีศักดิ์ศรี  มีสิทธิและเสรีภาพที่เท่าเทียมกับนานาอารยะประเทศได้อย่างไรเล่า?

ประเทศนี้ถูกตั้งชื่อว่า  “ประเทศไทย”  และคนในประเทศก็เรียกตัวเองว่าเป็น “คนไทย” และประเทศนี้ได้เปลี่ยนระบอบการปกครองจากระบอบสมบูรณายาสิทธิราชมาสู่ระบอบประชาธิปไตยมาตั้งแต่ครั้งที่คณะราษฏร์ได้อภิวัฒน์ประเทศเมื่อวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ.2475ในคำประกาศคณะราฏร์ฉบับที่1  ว่า “ประเทศนี้เป็นของราษฏรทั้งหลาย  อำนาจอธิปไตยเป็นของราษฏรทั้งหลายหาใช่เป็นของพวกเจ้าดั่งที่เขาหลอกลวงกัน” ฯลฯเป็นต้น  จึงไม่ควรที่จะต้องมีนักโทษการเมืองที่เกิดขึ้นมาจาก การวิพากษ์วิจารณ์ของบุคคลภายในประเทศ  รัฐะ หรือชนชั้นนักปกครองใดๆ

แต่..มิได้เป็นไปเช่นนั้น  เพราะประเทศไทยนี้ยังมีกฏหมายที่เขียนใว้ทำร้ายเจ้าของอำนาจประชาธิปไตยเสียเอง  ยกตัวอย่างเช่น  กฏหมายอาญามาตรา 112 เป็นต้น    ยังมีนักโทษอีกจำนวนไม่น้อยที่ยังถูกดำเนินคดีในมาตรา112 นี้  พวกเขาเหล่านั้นมิได้รับสิทธิ์ในการประกันตัวแม้สักคนเดียว  ยกตัวอย่าง คุณสมยศ  พฤกษาเกษมสุขได้ขอประกันตัวจากคดีอาญามาตรา 112 ถึง 15 ครั้ง  แต่ศาลในประเทศไทยก็มิได้ให้รับการประกันตัวแต่อย่างใด   ทั้งๆที่หลักสิทธิ์มนุษยชนได้กล่าวใว้ในข้อ11   ว่าบุคคลที่ได้ถูกกล่าวหาด้วยความผิดทางอาญาใดๆก็ตาม  เขามีสิทธิ์ที่จะได้รับการสันนิฐานว่าบริสุทธิ์จนกว่าจะมีการพิสูจน์ทางกฏหมายอย่างเปิดเผย  ดังนั้นเขาจึงมีสิทธิ์ที่จะได้รับหลักประกันเพื่อต่อสู้คดีต่อไปจนถึงที่สุด

อีกตัวอย่างหนึ่งกรณีอากงถูกดำเนินคดีกฏหมายอาญามาตรา112  เช่นกันที่ไม่ได้รับสิทธิ์การประกันตัวตามหลักสิทธิมนุษยชนตามข้อ11  ดังได้กล่าวไว้แล้ว  ทางญาติของอากงได้ให้ทนายยื่นประกันตัวร่วม 10 ครั้งแต่ทางศาลก็มิใด้ให้รับการประกันตัวแต่อย่างใด  มิหนำซ้ำยังบอกว่าเป็นคดีอาญาร้ายแรงและนำไปเชื่อมโยงกับกฏหมายความมั่นคง  และเกรงว่าหากได้รับการประกันตัวแล้วจำเลยจะหลบหนี  จนผลสุดท้ายชายชราอย่างอากงต้องมาเสียชีวิตอยู่ในเรือนจำในเวลาต่อมา สาเหตุเพราะกฏหมายอาญามาตรา112 ที่ไม่เป็นธรรม

ข้าพเจ้ามีความหวังและความฝันอย่างแน่วแน่ว่า  สักวันหนึ่งประเทศไทยคงจะมีกฏหมายที่มีความเป็นธรรมและมีมาตรฐานเดียวกัน  เสมอภาค  และเท่าเทียมกัน  ผู้คนในชาติก็คงจะมีสิทธิเสรีภาพและศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์ที่เท่าเทียมกันอย่างแท้จริง  สามารถเข้าถึงโอกาสทางเศรฐกิจ อย่างทั่วถึงกันมิใช่ผูกขาดอย่างที่เป็นอยู่ดั่งเช่นทุกวันนี้  ถ้าประเทศไทยอยู่แบบสังคมที่ชาวโลกเขายอมรับกันหรือเรียกว่า “สังคมแบบอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน” นั้นคงจะดีมิใช่น้อย  เพราะการได้อยู่และดำรงชีวิตอยู่อย่างนั้นคงจะทำให้ทุกคนในประเทศนี้เคารพสิทธิซึ่งกันและกัน อยู่กันฉันฑ์พี่น้องมิได้จำแนกความแตกต่างในเรื่องใดๆ  ไม่ว่าจะเป็นทั้งทางด้านเชื้อชาติ  สีผิว  เพศ  ภาษาหรือแม้กระทั่งการนับถือศาสนา  และความเห็นต่างทางการเมืองหรือทางอื่นใด  มีสิทธิ์ในการดำรงชีวิต  เลือกงานที่ทำ มีสิทธิ์เท่าเทียมในเรื่องของสังคมสวัสดิการ  เช่นการได้รับการดูแลรักษาเป็นอย่างดีจากโรงพยาบาลไม่ว่าจะรัฐหรือเอกชน  และบำเหน็จบำนาญในวัยชรา และคนพิการทุกทลภาพที่เท่าเทียม  และควรที่จะได้รับการดูแลจากภาครัฐในกรณีที่ว่างงานโดยปราศจากการกดขี่หรือถูกบังคับให้เป็นทาสทุกรูปแบบ  และใครๆก็ไม่สามารถที่จะลงโทษทันฑ์   หรือกระทำทารุณกรรมอย่างไร้มนุษยธรรมหรือเหยียดหยามเกียรติใดๆได้เลย  และมีสิทธิ์ในการแสดงความคิดเห็น การเลือกตั้งการกำหนด  มีสิทธิ์มีเสียงในการเลือกหรือคัดค้ายกฏหมายไม่ว่ากรณีใดๆโดยอาศัยมติหรือการลงความเห็นของคนส่วนใหญ่มีความเสมอภาคเท่าเทียมในกฏหมายทุกคน  มีสิทธิได้รับการดูแลเป็นอย่างดีในกรณีที่ถูกละเมิดสิทธิ์ขั้นพื้นฐาน  มีกฏหมายรองรับ  ใครจะจับใครมากักขัง  หน่วงเหนี่ยวหรือเนรเทศโดยพลการไม่ได้  ทุกๆคนจะต้องได้รับการพิจารณาอย่างมีมารตฐานและเป็นธรรม เปิดเผย  ไร้อคติ  มีเสรีภาพทางความคิดเห็นและการแสดงออกในทุกๆเรื่องโดยฟังเสียงจากประชามติของคนส่วนใหญ่

แต่..อนิจจาประเทศไทยที่ข้าพเจ้าอาศัยอยู่นี้มันช่างตรงกันช้ามกันเหลือเกินราวดั่งฟ้ากับเหวประมาณนั้น  คนจนก็ยังยากจนอยู่มิเคยเปลี่ยนแปลงเพราะทางภาครัฐและชนชั้นนักปกครอง  นักสอนศาสนาต่างร่วมมือกันครอบงำรูปการณ์จิตสำนึก ทำให้ประชาชนอยู่อย่างพอเพียงอยู่อย่างนั้น  หาได้เข้าใจในกระแสโลกที่พัฒนาก้าวไปข้างหน้าอย่างมิหยุดยั้ง  คนรวยก็รวยล้นฟ้าตักตวงเอาผลประโยชน์และทรัพยกรของชาติ  เอาไปหากินเพื่อตนเอง  พวกพ้อง  และสมุน  แล้วอย่างนี้ประชาชนในประเทศชาติจะอยู่ได้อย่างไร?

ประเทศไทยในปัจจุบันนี้ยังห่างไกลจากคำว่า “สังคมที่เป็นอารยะ” อีกมาก  เพราะว่าผู้คนในประเทศนี้เติบโตมาจากวัฒนธรรมที่มีศักดินาครอบงำมาอย่างยาวนานตั้งแต่สมัย สุโขทัย  อยุธยา  ธนบุรี  และปัจจุบันยุครัตนโกสินทร์  ก็ยังมีผู้คนนิยมชมชอบศักดินาอยู่อีกมาก โดยผู้คนในประเทศนี้ส่วนมากถูกปลูกฝังแนวคิดแบบอนุรักษ์นิยมเข้าไปอย่างไม่รู้ตัว  ตั้งแต่เกิดจนกระทั่งเสียชีวิตเลยที่เดียวโดยผ่านระบบราชการ  สื่อ  โฆษณาชวนเชื่อต่างๆ  แม้ฝ่ายรัฐบาลเองก็ยังเข้าไปสนับสนุนงบประมาณปีละเป็นหมื่นล้านบาทเลยทีเดียว  จึงทำให้ผู้คนในประเทศนี้ขาดความกล้าหาญทางจริยธรรมที่จะวิพากษ์วิจารณ์ประมุขรัฐอย่างตรงไปตรงมา  ซ้ำยังมีการเอื้อเฟื้อทางกฏหมายอาญามาตรา 112 ใว้เล่นงานประชาชนผู้เป็นเจ้าของประเทศที่แท้จริงอีกด้วย  ประเทศไทยจะดำเนินไปได้อย่างไร  ข้าพเจ้ามิอาจคาดเดาได้ เพียงหวังแต่ว่าจะมีการเปลี่ยนแปลงประเทศโดยไม่ต้องมีการสูญเสียเลือดเนื้อและชีวิตของประชาชนอีก   ในระหว่างที่ข้าพเจ้าคิดอย่างเป็นจริงเป็นจัง  เป็นเรื่องเป็นราว  และแล้วรถแท็กซี่ก็พาข้าพเจ้ามาถึงจุดหมายปลายทาง  ที่อนุเสาวรีย์ประชาธิปไตย  ได้เห็นมิตรสหาย  เพื่อนพี่น้องที่คุ้นเคยกันเข้ามาทักแลกเปลี่ยนแนวคิดและทฤษฏีทางการเมืองอย่างขมีขมัน  ทำให้หายคิดถึงกันและกันเลยทีเดียว  ตามประสาคนที่มีจุดมุ่งหมายเดียวกันคือประชาธิปไตยประชาชน

ประเทศไทยในความฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน ในมุมมองของข้าพเจ้านั้น  ทุกๆคนที่เกิดหรืออาศัยบนผืนแผ่นดินไทยนี้  ต้องมีความเท่าเทียมกันในแง่ทางเศรฐกิจที่ทุกๆคนในประเทศสามารถเข้าถึงโอกาศและแหล่งทุนได้  ในสังคมอยู่กันอย่างมีศักดิ์ศรีมีสันติสุข    อยู่กันอย่างฉันท์พี่น้อง  ในทางกฏหมายก็ใช้กฏหมายที่เป็นธรรมยืดหลักที่เป็นนิติรัฐ นิติธรรม เป็นมาตฐานเดียวกันในทางการเมืองเคารพสิทธิ์เคารพเสียงของประชาชนที่ได้มาจากการเลือกตั้งอย่างบริสุทธิ์  กล่าวคือ เสียงส่วนใหญ่ของประชาชนที่เลือกเข้ามา  หาใช่การสนับสนุนการยืดอำนาจประชาชนไม่

ดังนั้นเมื่อประชาชนมีสิทธิเสรีภาพ  มีความเสมอภาคและภราดรภาพอันเป็นรากฐานของประชาธิปไตยของมวลมนุษยชาติทั่วโลก  ประเทศไทยเรานี้ก็จะสงบสุขร่มเย็นดำรงอยู่และดำเนินไปอย่างมีศักดืศรีเท่าเทียมกับนาๆอารยะประเทศได้อย่างสง่าผ่าเผย แบบสังคมที่เป็นอารยะเคารพหลักสิทธิมนุษยชนอยู่ร่วมกันอย่างเข้าใจถึงแม้  จะมีความแตกต่างกันทางเชื้อชาติ สีผิว  เพศ  ภาษา  ศาสนา  และความเห็นต่างทางการเมืองหรืออื่นๆใดสักเพียงไรก็ตาม  ก็ไม่เป็นอุปสรรค์ในการดำเนินชีวิตแต่อย่างใดเพราะว่า  มนุษย์ทั้งหลายเกิดมามีอิสระเท่าเทียมกันทั้งศักดิ์ศรีและสิทธิ  ทุกคนได้รับการประสิทธิ์ ประสาทเหตุผลและมโนธรรม ปฏิบัติต่อกันฉันท์พี่น้อง  เพราะรากฐานของเสรีภาพของความยุติธรรมและสันติภาพของมนูษยชาติเกิดขึ้นได้ก็เพราะว่ามนุษย์ทั้งหลายยอมรับศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์  เคารพสิทธิของกันและกัน  ประเทศไทยในความฝันของข้าพเจ้าหรือของหลายๆคนในประเทศนี้  ก็ไม่ไกลเกินเอื้อม.

 

 

บทความหมายเลข 24

“ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน”

สิทธิมนุษยชน  หมายความถึง สิทธิความเป็นมนุษย์หรือสิทธิในความเป็นคน อันเป็นสิทธิตามธรรมชาติของมนุษย์ทุกคนที่เกิดมา สิทธิมนุษยชนเป็นสิทธิที่ไม่สามารถโอนให้แก่กันได้ และไม่มีบุคคล องค์กร หรือแม้แต่รัฐ สามารถล่วงละเมิดความเป็นมนุษย์นี้ได้ สิทธิในความเป็นมนุษย์นี้เป็นของคนทุกคน ไม่เลือกว่าจะมีเชื้อชาติ แหล่งกำเนิด เพศ อายุ สีผิว ที่แตกต่างกันหรือจะยากดีมีจนหรือเป็นคนพิการ สิทธิมนุษยชนนั้นไม่มีพรมแดน การกระทำใดที่มนุษย์กระทำต่อกันอย่างหยามเกียรติและละเมิดศักดิ์ศรีของความเป็นคน ไม่ว่าจะเกิดแก่มนุษย์ที่ประเทศใด และไม่ว่า ผู้กระทำการละเมิดจะเป็นบุคคล กลุ่มบุคคล หรือรัฐใดรัฐหนึ่งก็ตาม ถือเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชน
โลกยุคปัจจุบัน เป็นกระแสของการแข่งขัน  เศรษฐกิจทุนนิยม ยุคแห่งข้อมูลข่าวสารที่ไร้พรมแดนและความเป็นประชาธิปไตย ซึ่งเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับพื้นฐานของการปกครองประเทศ  ที่สำคัญประเด็นหนึ่งก็คือ กระแสเรื่องสิทธิมนุษยชน ซึ่งจะเป็นหลักประกันของสิทธิเสรีภาพ วิถีชีวิตของคนไทยที่จะนำไปสู่ความเป็นประชาธิปไตย ได้อย่างสมบูรณ์แบบ    ในทางการเมือง วันที่ ๑๔  ตุลาคม ๒๕๕๖ เป็นวันที่ครบรอบ ๔๐ ปี แห่งการเรียกร้องสิทธิและเสรีภาพของคนไทย ในทุกๆ ด้าน    แต่การเรียกร้องสิทธิต่างๆ กลับถูกมองข้าม หรืออาจถูกมองว่าเป็นปฏิปักษ์ ต่อการปกครองประเทศ จึงทำให้ประเทศไทยมีความเป็นประชาธิปไตยที่ยังไม่ค่อยจะสมบูรณ์เท่าใดนัก  แม้จะมีการต่อสู้และเรียกร้องสิทธิและเสรีภาพอย่างต่อเนื่องก็ตาม เช่นในช่วง หลังเหตุการณ์ ๑๔ ตุลาคม ๑๕๑๖ หลังเหตุการณ์ ๖ ตุลาคม  ๒๕๑๙ หรือเหตุการณ์พฤษภาทมิฬ  ๒๕๓๕ ซึ่งต่อมาการมีอำนาจทางการเมืองของกลุ่มผู้ทรงอิทธิพล จากอดีตถึงปัจจุบันนั้น  ล้วนมีผลกระทบต่อสิทธิและเสรีภาพของประชาชนเป็นอย่างยิ่ง คือใช้สิทธิของประชาชนในการหาผลประโยชน์เข้าตัวและพวกพ้อง (การซื้อสิทธิ์ขายเสียง) แม้ภายใต้รัฐธรรมนูญฉบับปี ๒๕๔๐  จะมีการสร้างกลไกต่างๆ  เพื่อป้องกันอำนาจเผด็จการทางทหาร ว่าด้วยสิทธิพลเมืองและการเมือง จนถึงการจัดตั้งคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติขึ้น ที่ดูจะเป็นความหวังของผู้ด้อยโอกาสหรือผู้ไร้อำนาจในสังคมไทย ที่ถูกละเมิดสิทธิมนุษยชน  ซึ่งยังมีอาชีพอื่นอีกที่ทำหน้าที่นี้ เช่น ศาลรัฐธรรมนูญ ศาลปกครอง ศาลยุติธรรม ผู้ตรวจการแผ่นดินรัฐสภา เพื่อทำหน้าที่เป็นหนึ่งกลไกสำคัญของรัฐที่มีบทบาทในระดับหนึ่งในด้านการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนในสังคมไทย  แต่ดูเหมือนการละเมิดสิทธิมนุษยชนก็ยังดำรงอยู่ในสังคมไทย    ตัวอย่างเช่น รัฐบาลได้ใช้กฎหมายโดยไม่คำนึงถึงผลกระทบที่จะเกิดกับชุมชน เห็นได้จากการจัดการทรัพยากรในภาคอีสาน  การประกาศเขตวนอุทยานกับที่ดินทำกินของชาวบ้าน การให้สัมปทานป่าแก่กลุ่มอิทธิพลภายนอกชุมชน ด้วยการส่งเสริมการปลูกพืชพาณิชย์และการพัฒนาอุตสาหกรรม แทนที่จะพัฒนาให้เป็นอุตสาหกรรมการเกษตรเพื่อความเป็นอยู่ที่ดีและการสร้างอาชีพที่มั่นคงถาวรเพื่อไม่ให้ประชาชนย้ายถิ่นที่อยู่เข้ามาทำมาหากินในเขตเมืองหลวงหรือตามเมืองสำคัญๆ อีกทั้งยังทำให้สังคมครอบครัวมีความสุขเพิ่มขึ้น ไม่พลัดพรากจากกันไปไกล
สิทธิมนุษยชนมีผลต่อระบบเศรษฐกิจไทย  เพราะคนไทยมีความสัมพันธ์กับเศรษฐกิจอย่างใกล้ชิด จะเห็นได้จากชีวิตประจำวันของทุกเพศ ทุกวัย เช่น ตื่นเช้า แต่งตัวออกจากบ้านไปทำงาน ปัญหาเริ่มจากการเดินทาง  การตัดสินใจ ซึ่งมีทั้งเรื่องของความพอใจและงบประมาณ รวมทั้งประโยชน์ที่จะต้องพิจารณาร่วมด้วย เพื่อให้ได้รับความพอใจสูงสุดภายใต้วงเงิน หรือรายได้ที่มีอยู่อย่างจำกัด ถ้าหัวหน้าครอบครัวสามารถทำงานหารายได้มาสู่ครอบครัวได้มากและสม่ำเสมอไม่มีหนี้สิน และมีเงินเหลือเก็บสะสมอีก คนในครอบครัวมีการกินดีอยู่ดี เรียกว่าครอบครัวมีภาวะเศรษฐกิจดี ชุมชนเศรษฐกิจดี สังคมเศรษฐกิจดี ส่วนในภาวะเศรษฐกิจของประเทศนั้น วัดได้จากความเป็นอยู่และมาตรฐานการครองชีพของประชาชนในประเทศ โดยวัดจากรายได้หลังหักภาษีแล้วประชาชนภายในประเทศมีความเป็นอยู่ดี มีสินค้าและบริการใช้อย่างเพียงพอ ประชาชนส่วนใหญ่มีงานทำ มีรายได้สูง เพียงพอที่จะใช้จ่ายในสิ่งที่จำเป็น และเหลือเก็บออมได้บ้าง ไม่มีปัญหาการว่างงาน การขาดดุลการค้า และดุลการชำระเงินระหว่างประเทศ เรียกได้ว่าเป็นประเทศที่มีภาวะเศรษฐกิจดี จะเห็นได้ว่าชีวิตของทุกๆ คนในสังคมอยู่ทามกลางเศรษฐกิจ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องส่วนตัว ครอบครัว ที่อาศัยในสังคมจึงหลีกเลี่ยงเศรษฐกิจไม่ได้แต่บทสรุปของไทยในขณะนี้ก็คือเศรษฐกิจไทยกำลังจะย่ำแย่ ด้วย นโยบายการหาเสียงทางการเมือง เริ่มต้นตั้งแต่นโยบายปรับค่าแรงขั้นต่ำสามร้อยบาท ประชาชนต้องเพิ่มรายจ่ายเกินกว่าที่จะรับได้ ค่าแรงขั้นต่ำ สามร้อยบาท กลับเกิดประโยชน์กับคนต่างด้าวที่แห่แหนเข้ามาทำงาน สิทธิต่างๆ ที่แรงงานต่างด้าวได้รับ เช่น การรักษาพยาบาล หรือนายจ้างก็ใช้สิทธิที่จะเลือกแรงงานต่างด้าวแทนแรงงานไทย ด้วยแรงงานต่างด้าวไม่ค่อยกล้าแสดงสิทธิในการเรียกร้องเพราะอยู่ไกลบ้านของตน เขาอาจไม่ได้รับค่าแรงสามร้อย แต่แลกกับการมีที่อยู่ฟรี ก็ถือว่าคุ้ม ซึ่งแตกต่างจากแรงงานไทยหากเรียกร้องสิทธิและเสรีภาพที่ถูกต้องตามนโยบายของรัฐบาลก็อาจไม่มีงานทำ ผลกระทบก็จะตามมาอีกมากมาย  อีกทั้งค่านิยมด้านวัตถุ ความทันสมัยของสื่อเทคโนโลยี ที่ขาดการควบคุมดูแลโดยรัฐ ทำให้ประชาชนใช้เงินเกินตัวก่อภาระหนี้สินล้นพ้นตัว การใช้สิทธิและเสรีภาพในการดำเนินชีวิตประจำวัน จึงเป็นไปอย่างไม่มีความสุข
สิทธิมนุษยชนกับระบบวัฒนธรรมประเพณี มีมาตั้งสมัยปู่ย่าตายายนั่นคือการสร้างเอกลักษณ์หรือ อัตลักษณ์ที่สืบทอดการปฏิบัติติดต่อกันมาเป็นระยะเวลานาน ซึ่งรุ่นลูกหลานต้องเคารพในสิทธิอันพึงกระทำนี้มิให้สูญหายไป แต่ปัจจุบันวัฒนธรรมประเพณีกำลังจะแปรเปลี่ยนไปตามสมัย สิทธิต่างๆ จากบรรพบุรุษก็ถูกปรับเปลี่ยนไปตามกาลเวลา เช่น  สมัยก่อนการไปทำบุญที่วัดผู้หญิงจะต้องนุ่งผ้าซิ่น หรือผ้าถุง แต่วันนี้สามารถนุ่งกางเกง กระโปรง ได้ตามที่ตนเองพอใจ แต่มีบางคนก็ใช้สิทธิในการแต่งกายไปวัดอย่างไม่เหมาะสม ไม่รู้กาลเทศะ สร้างความปวดหัวให้กับพระสงฆ์ หรือผู้ที่ไปร่วมทำบุญ อย่างนี้ก็จะเรียกว่าไม่รู้จักการใช้สิทธิมนุษยชนที่ถูกต้องในสังคมไทย
อีก ตัวอย่างหนึ่งของการละเมิดสิทธิมนุษยชน คือ กรณีเขื่อนปากมูล ที่หลังจากการสร้างเขื่อนได้ทำให้วิถีชีวิตของชาวบ้านเปลี่ยนแปลงไป ระบบนิเวศที่ลุ่มน้ำมูลก็ถูกเปลี่ยนแปลง เกิดวิกฤตในการทำมาหากิน ชาวบ้านบางส่วนต้องอพยพไปใช้แรงงานที่อื่น จำนวนป่าลดน้อยลง ชาวบ้านจับปลาไม่ได้พอเพียงพอแก่การเลี้ยงชีพ ทั้งที่เมื่อก่อนระบบนิเวศนี้สมบูรณ์ ปลามีมากชาวบ้านจึงจับปลาขายและเป็นรายได้เลี้ยงครอบครัว หรือ แม้แต่การสละชีวิตของตัวเองเพื่อเรียกร้องสิทธิและเสรีภาพให้กับผืนป่าและชีวิตของสัตว์ป่าแห่งป่าห้วยขาแข้ง จังหวัดอุทัยธานี เมื่อหลายสิบปีก่อน โดย “คุณสืบ  นาคะเสถียร” ซึ่งทำให้ทุกฝ่ายต้องหันกลับมามองและให้ความสำคัญกับป่าและสิทธิในการมีชีวิตอย่างสมบูรณ์และปลอดภัยของสัตว์ป่า ซึ่งส่วนใหญ่ถูกทำร้ายโดยผู้มีอำนาจและเงินทุนก้อนโต แม้ภาครัฐจะมีนโยบายอย่างไรก็ยังไม่สามารถขจัดปัญหาเหล่านี้ไปได้ ด้วยความอ่อนแอในการใช้กฎหมายขั้นเด็ดขาด และด้วยเห็นแก่สินบนก็มี
การทำลายสิทธิมนุษยชนของสตรีและเด็ก ก็เช่นเดียวกัน มักจะเกิดขึ้นกับทุกประเทศทั่วโลกโดยเฉพาะประเทศที่กำลังพัฒนาหรือด้อยพัฒนา ซึ่งเป็นไปตามความเชื่อ ประเพณีและศาสนา สำหรับประเทศไทยนั้นสถาบันครอบครัว เป็นสิ่งที่เปราะบางไม่แข่งแกร่งเหมือนสมัยก่อน เนื่องจากค่านิยมด้านวัตถุ และความเชื่อที่ผิดๆ ทำให้สตรีและเด็กถูกลิดรอนสิทธิและเสรีภาพ ถูกกระทำทารุณกรรม  ถูกกล่วงละเมิดทางเพศ โดยบิดาหรือญาติพี่น้อง สตรีถูกทำร้ายร่างกายเป็นที่ระบายอารมณ์ความรุนแรง   การที่พ่อแม่ขายลูกเพื่อให้ได้มาซึ่งเงินจำนวนไม่มากนักแต่ทำลายสิทธิและเสรีภาพของเด็กไปเกือบทั้งชีวิต ถึงแม้วันที่เขาจะได้รับอิสรภาพ คุณค่าของชีวิตก็อาจไม่มีความหมายอีกต่อไป       แบบอย่างที่ดีของการใช้หลักสิทธิมนุษยชนที่คนไทยควรดูเป็นแบบอย่างคือสถาบันกษัตริย์ของประเทศไทย เพราะทุกพระองค์ตั้งแต่อดีตถึงปัจจุบันทรงให้ความสำคัญกับสิทธิมนุษยชนเป็นอย่างมาก  สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอพระพัชรกิติยาภา ทรงให้ความสำคัญและเป็นแกนนำในการเรียกร้องปกป้องนักโทษหญิง ไม่ให้ถูกกระทำความรุนแรง ในส่วนของประเทศไทยนั้นให้ความสำคัญกับเรื่องของสิทธิมนุษยชนจะเห็นได้จากการเดินขบวนเรียกร้องสิทธิในวันสำคัญต่างๆ แต่ในทางกลับกันประเทศไทยก็ถูกกล่าวหาว่ามีการละเมิดสิทธิมนุษยชนด้วยเช่นกัน   ตัวอย่างเช่น  เป็นแหล่งค้ามนุษย์ข้ามชาติ   เป็นแหล่งที่ใช้แรงงานเด็กที่ผิดกฎหมาย   หรือแม้แต่การรับสินบนในการแลกเปลี่ยนบัตรประชาชนในการสวมชื่อปลอมเข้าไป ทำให้เจ้าของบัตรตัวจริง ไม่มีสิทธิและเสรีภาพในการกระทำที่พึงปฏิบัติได้ ซึ่งก่อให้เกิดความเสียหาย  อย่างมากมายและการเรียกร้องสิทธิคืนนั้นย่อมต้องใช้เวลานาน   เสียโอกาสในหน้าที่การงาน หรืออาจทำให้เขากลายเป็นคนเถื่อนไร้สัญชาติ  แต่ในสังคมไทยก็ยังมีองค์กรภาคเอกชนสำคัญองค์กรหนึ่ง  ที่คอยปกป้องสิทธิของสตรีและเด็กอย่างเห็นได้ชัดและเป็นที่ยอมรับอย่างกว้างขวางคือ “ มูลนิธิปวีณา หงศ์สกุล” ซึ่งมูลนิธิแห่งนี้ได้ก่อตั้งขึ้นเพื่อสตรีและเด็กโดยตรง  ซึ่งมีความรวดเร็วในการแก้ไขปัญหา ให้ความช่วยเหลือและคุ้มครองสตรีและเด็กจนกว่าปัญหานั้นจะคลี่คลายไปในทางที่ดี   ส่วนสิทธิและเสรีภาพในด้านการศึกษานั้นก็ยังหาความพอดีไม่ได้เนื่องนโยบายด้านการศึกษาของไทยที่มักจะเปลี่ยนแปลงตามนักวิชาการที่สำเร็จการศึกษาระดับสูงจากต่างประเทศโดยลืมมองรากเหง้าและวัฒนธรรมความเป็นมาของตัวเอง ซึ่งเคยมีนักวิชาการพูดถึงการท่องบทอาขยาน ท่องสูตรคูณว่า เป็นการท่องแบบนกแก้วนกขุนทอง ไม่ได้เกิดประโยชน์เท่าใดนัก เมื่อเปลี่ยนหลักสูตร รูปแบบการพัฒนาการเรียนการสอนก็เปลี่ยนไป การผลิตบัณฑิตใหม่ก็แตกต่างจากสมัยก่อน ซึ่งปัจจุบันจะเรียกกันว่าครูพันธุ์ใหม่   ให้เรียนกันแบบยึดเด็กเป็นศูนย์กลาง( child centre) จนกระทั่งมีนักเรียนกลุ่มหนึ่งออกมาใช้สิทธิและเสรีภาพของพวกเขา โดยใช้คำพูดกันว่าเรียนแบบ “ควาย เซนเตอร์”  จึงทำให้นักวิชาการต้องหันกลับมาคิดใหม่ทำใหม่  นโยบายเรียนฟรีสิบห้าปีอย่างมีคุณภาพของกระทรวงศึกษาธิการนั้น แท้จริงแล้วน่าจะเป็นนโยบายการหาเสียงแบบทางอ้อมมากกว่า  เหมือนกับเป็นการซื้อเสียงล่วงหน้าอย่างถูกกฎหมาย แต่หาประโยชน์อันใดมิได้เลย ระดับการศึกษาของไทยก็ยังอยู่ที่แปดของอาเซี่ยน ทั้งๆที่ประเทศไทย มีทรัพยากรมากมาย มีความอุดมสมบูรณ์ทั้งพืชพันธุ์ธัญญาหารแต่เกือบทุกอย่างรั้งท้ายของอาเซี่ยน  น่าจะเป็นเพราะเรายังไม่รู้จักตัวตนที่แท้จริง   เราลืมประวัติศาสตร์ของบรรพบุรุษ แต่กลับคิดถึงแต่บ้านเมืองอื่น ดังนั้นการสร้างนโยบายให้ “ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน”   จีงควรมีดังนี้

๑.    ส่งเสริมความรู้ด้านสิทธิมนุษยชนในหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน จนถึงระดับอุดมศึกษา
๒.   ภาครัฐใช้กฎหมายในการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนอย่างเอาจริงเอาจังและเข้มงวด
๓.   ขยายเครือข่ายขององค์กรต่างๆ  ที่ช่วยเหลือด้านสิทธิมนุษยชนไปให้ทั่วถึงไม่กระจุกอยู่แต่ในศูนย์กลางอย่างเดียว
๔.   เผยแพร่ความรู้เกี่ยวกับสิทธิ หน้าที่ และเสรีภาพต่างๆ ของประชาชนที่ควรพึงกระทำ โดยเข้าให้ถึงประชาชนระดับล่าง
๕.   ภาครัฐควรควบคุมและดูแลในการโฆษณาชวนเชื่อจากสื่อต่างๆ ที่จะทำให้พลเมืองใช้สิทธิและเสรีภาพของตัวเองที่ไม่ถูกไม่ควรเพราะความเข้าใจผิดจากโฆษณาชวนเชื่อ
๖.   ส่งเสริมให้คนไทยรู้จักคุณค่าของความเป็นไทยซึ่งเป็นรากฐานของความสงบและนำไปสู่การใช้สิทธิมนุษยชนอย่างถูกต้องให้เกียรติกัน
๗.   มีกฎหมายที่คุ้มครองและปกป้องเด็กและเยาวชน รวมทั้งบทลงโทษ ผู้ที่ละเมิดสิทธิของเด็กและเยาวชน
๘.   สร้างกฎหมายครอบครัว ที่พ่อแม่และผู้ปกครองต้องควรรู้และปฏิบัติต่อเด็กและเยาวชน
๙.   สร้างอนุสรณ์สถานชีวประวัติบุคคลสำคัญที่แสดงถึงการเป็นบุคคลสำคัญในเรื่องของสิทธิมนุษยชนเพื่อเป็นตัวอย่างทางการศึกษา ตัวอย่างที่มีคือ  อนุสรณ์ คุณสืบ นาคะเสถียร ที่จังหวัดอุทัยธานี เพิ่มองค์กรเอกชนหรือของรัฐที่คอยให้ความช่วยเหลือด้านคดีความโดยไม่เสียค่าใช้จ่ายซึ่งจะทำให้ประชาชนกล้าที่จะแสดงออก
๑๐.       ส่งเสริมการให้เกียรติกันด้านสังคม  ความเป็นอยู่ในชีวิตประจำวัน
๑๑.    รัฐผลิตบุคลากรด้านสิทธิมนุษยชนเพื่อควบคุมดูแลการถูกละเมิดสิทธิมนุษยชนเพื่อสร้างความมั่นใจและศรัทธาต่อประชาชน
หากสังคมไทยสามารถเข้าสู่อารยธรรมที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนได้แล้ว ประเทศชาติก็จะสงบร่มเย็น ไม่มีขั้วต่างทางการเมืองแบบสุดโต่งเช่นในปัจจุบัน   อาจลบคำว่าสองมาตรฐานออกไปได้  ไม่ว่าจะร่ำรวย หรือ อยู่ระดับรากหญ้าก็จะได้รับสิทธิ หน้าที่และเสรีภาพอย่างเสมอภาคเท่าเทียมกัน  เหลือแต่การลงมือกระทำเท่านั้น และสิ่งสำคัญสำหรับสังคมไทยคือ  การปลูกฝังความรู้และความเข้าใจในเรื่องสิทธิมนุษยชน ในสถานศึกษาให้เต็มรูปแบบก็จะเปรียบเหมือนการเริ่มเพาะเมล็ด ที่มีรากแก้ว และการดูแลรากแก้วให้แข็งแรงสมบูรณ์ นั้น เมื่อต้นไม้ต้นเล็กเจริญเติบโตขึ้นก็จะเป็นต้นไม้ใหญ่ที่แข็งแกร่งและสวยงามแม้กระแสลมแรงแค่ไหน ไม้ใหญ่ก็จะไม่มีวันล้ม  นั้นหมายถึงเด็กและเยาวนได้เห็นคุณค่าและสิทธิในตัวเองอย่างถูกต้อง  ระดับการศึกษาของเยาวชนไทยอาจจะดีขึ้นอย่างแน่นอนกับอนาคตของประเทศไทย

 

 

บทความหมายเลข 25

ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน

คนเรามักจะเคยได้ยินคำกล่าวที่ว่า เด็กเปรียบเสมือนผ้าขาวจะย้อมสีอะไรลงไปก็ติดง่ายทั้งนั้น คำเปรียบเทียบดังกล่าว ชี้ให้เห็นว่า การอบรมสั่งสอนคนในวัยเด็กย่อมเกิดผลดีกว่า  ทำเมื่อเด็กโตขึ้นเป็นผู้ใหญ่แล้ว ในทำนองเดียวกัน ถ้าแต่ละครอบครัวได้อบรมเลี้ยงดูลูกหรือเด็กตั้งแต่อายุยังน้อย ก็จะทำให้ลูกและเด็กเติบโตขึ้นพร้อมกับการรู้ว่าอะไรดีอะไรไม่ดีอะไรควรทำและอะไรไม่ควรทำ ส่วนครอบครัวที่ไม่เห็นความสำคัญของการอบรมเลี้ยงดูลูกหรือเด็กโดยคิดว่าให้เป็นหน้าที่ของโรงเรียน ซึ่งทำให้เกิดนิสัยบางสิ่งบางอย่างอาจจะติดตัวเด็กอย่างถาวรก็เป็นได้ ทั้งนี้เพราะช่วงแรกเกิดจนถึงอายุ 3 ปี จะเป็นระยะที่เด็กมีความรู้สึกนึกคิด มีนิสัยต่าง ๆเกิดขึ้น ซึ่งมีความสำคัญต่ออนาคตของเด็ก พ่อแม่หรือผู้ปกครองควรได้ตระหนักเป็นอย่างยิ่ง จึงมักเห็นได้ว่าคนไทยในปัจจุบันถูกปลุกกระแสให้มักเห็นข่าวร้ายเป็นเรื่องที่มาก่อนเสมอ ทั้งๆที่ไม่ได้มีการพิสูจน์อย่างเด่นชัด อาจมีส่วนจากการเลี้ยงดูการอบรบสั่งสอนจากนิสัยผู้ให้กำเนิดตามวัยต่างๆ ทำให้เห็นว่ามีส่วนสำคัญอย่างยิ่งในปัจจุบันมีไม่น้อยที่คนไทยอายุต่ำกว่าเกณฑ์มีการให้กำเนิดบุตร และเติบโตมาจากการเลี้ยงดูการอบรบสั่งสอนนั้นของบุคคลนั้นๆ จึงทำให้การรับรู้ การสัมผัส จิตสำนึก และความคิด ของบุคคลนั้นๆติดตามไปด้วย ในปัจจุบันประเทศไทยรับอารยะธรรมตะวันตกเข้ามาอย่างรวดเร็วจนทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วทางสังคมและเศรษฐกิจ ซึ่งปัจจุบันบุคคลในเมืองใหญ่  ส่วนใหญ่เป็นบุคคลชนชั้นกลางและเป็นเมืองที่กำลังพัฒนา ดังนั้นในการรับวัฒนธรรมหรืออารยะธรรมตะวันตกนั้น มีส่วนในการเปลี่ยนแปลงทางสังคมและเศรษฐกิจอย่างรวดเร็วจะว่าไม่ใช่ก็ไม่ได้  สังคมไทยในปัจจุบันส่วนใหญ่มีความคิดเห็นการตั้งคำถามจากอดีต ตอบปัญหาด้วยอดีต เหมือนดังคำกล่าวที่ว่าผู้ใหญ่อาบน้ำร้อนมาก่อน แต่ในปัจจุบันก็ยังได้นำอดีตมาสร้างปัญหาให้เกิดปัญหาทางสังคมต่างๆอีกด้วย ทำให้การอบรมเลี้ยงดูอาจจะค่อนข้างไปในทิศทางที่ว่า อบรมเลี้ยงดูก็อบรมเลี้ยงดูจนเกินไป ปล่อยปละละเลยก็ปล่อยปละละเลยจนเกินไป ถ้าหากเกิดขึ้นในสังคมไทยเราแล้วนั้นเราก็ควรจะช่วยหาทางในการเยียวยา รักษา สร้างเสริมการอบรมการสั่งสอนของบุคคลเหล่านั้นด้วยเหตุผล มุมมองและทัศนคติต่างๆที่หลากหลายรูปแบบ

เริ่มจากการเปลี่ยนทัศนคติมุมมองของผู้อบรมสั่งสอนด้วยตัวเอง ยอมรับกับผลปัจจุบันและสิ่งที่เกิดขึ้นมากกว่าผลในอดีต นำสิ่งที่เป็นอยู่ในปัจจุบันมาขัดเกลา สั่งสอน ซึ่งอาจทำให้มีส่วนช่วยในการสร้างเสริมจิตสำนึกให้กับบุตรหรือกับบุคคลอื่นได้บ้าง จากการที่ศาสนาส่วนใหญ่ที่คนไทยนับถือก็ยังมีส่วนสำคัญที่ทำให้เกิดเป็นจิตสำนึกของคนไทย จากการให้อภัยซึ่งกันและกัน การทำดีได้ดีทำชั่วได้ชั่ว โดยมองปัญหาว่าส่วนใหญ่จิตสำนึกของสังคมไทยเกิดจากการให้อภัยซึ่งกันและกันก่อนที่จะเกิดการมองว่าทำดีได้ดีทำชั่วได้ชั่วจึงทำให้มีส่วนต่างๆที่ทำให้เกิดผลดีและผลร้ายเสียมาก จะบอกว่าประเทศไทยเป็นประเทศที่ไม่ให้อภัยใครก็ไม่ได้ ในเมื่อให้อภัยกันแล้วก็ได้ซึ่งปฏิบัติหรือเกิดความคิดจะกระทำอีก ถ้าอย่างนั้นใครทำดีก็จงได้รับผลจากการทำความดีถ้าใครทำชั่วก็ได้รับผลของความชั่วไปเสีย  สิ่งสำคัญที่ควรให้คนไทยได้ประจักษ์เห็นแจ้งนั้น ก็คือการปลูกฝังการรู้จักการทำดีได้ดีทำชั่วได้ชั่วเสียก่อนเกิดการให้อภัยซึ่งกันและกัน หากปลูกฝังจิตสำนึกการทำดีทำชั่วเสียก่อนจะทำให้เกิดการรู้จักว่าสิ่งไหนที่ควรกระทำสิ่งไหนที่ไม่ควรจะกระทำ ซึ่งทำให้รู้ว่าการกระทำใดที่ได้ทำผิดพลาดไปแล้วรู้จักสำนึกหรือคิดได้จึงค่อยให้เกิดการให้อภัยซึ่งกันและกัน แต่ทว่าการกระทำที่ผิดพลาดแล้วผิดพลาดอีกก็คงต้องกลับไปนับจุดเริ่มต้นใหม่เสมอโดยการสร้างและส่งเสริมให้รู้จักการทำความดีและเห็นผลของการทำความชั่วเสียก่อน หากยังเป็นเช่นนั้นอีกเราก็ควรใช้มาตรการที่เด็ดขาดกว่าที่เป็นอยู่ในปัจจุบันมากกว่านี้ นอกจากนี้การศึกษาและการฝึกอบรมยังมีส่วนทำให้เกิดการสั่งสมและสร้างเสริมความคิดให้กับเยาวชนและประชาชนโดยทั่วไป จากทัศนคติการสอนของบุคคลนั้นๆด้วยเมื่อผลเป็นเช่นนั้นแล้วสิ่งสำคัญที่ควรจะปรับปรุงเปลี่ยนแปลงก็คือทัศนคติของบุคคลากรนั้นๆด้วยการให้เหตุผลข้อมูลที่เป็นกลางและรับฟังเหตุผลของผู้ที่ถูกสั่งสอนและผู้รับฟังอื่นมากขึ้นด้วย โดยการเสริมสร้างให้รู้จักความอดทน อดกลั้นและมีเหตุผลต่อผู้รับฟังอย่างพอดีแต่ไม่มากจนเกินไปเพราะถ้าหากมากเกินไปแล้วนั้นจะทำให้เกิดเป็นจิตสำนึกจากการอดทน อดกลั้นจนเกินไปซึ่งทำให้กลายเป็นที่มาของความแค้น  อิจฉา ริษยา ถูกดูถูกเหยียดหยาม และความอาฆาตตามมา อย่างไรถึงเรียกว่า ความพอดี ความพอเพียง  ซึ่งความพอดี ความพอเพียงนั่นก็เกิดจากการมีส่วนเลี้ยงดูและการสร้างเสริมการอบรมสั่งสอนด้วยเช่นกัน ความพอเพียงดังที่ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงมีพระราชดำรัสชี้แนะแนวทาง การดำเนินชีวิตแก่พสกนิกรชาวไทย โดยมีพื้นฐานมาจากวิถีชีวิตดั้งเดิมของสังคมไทย สามารถนำมาประยุกต์ใช้ได้ตลอดเวลา และเป็นการมองโลกเชิงระบบที่มีการเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา มุ่งเน้นการรอดพ้นจากภัยและวิกฤติ เพื่อความมั่นคงและความยั่งยืนของการพัฒนา แต่ในปัจจุบันสังคมไทยได้มีการก้าวหน้าเปลี่ยนแปลงมากรวดเร็วเกินไปจนไม่รู้จักคำว่าความพอดี ความพอเพียง ซึ่งเป็นสิ่งที่ควรจะกระทำแก้ไขอย่างรอบครอบค่อยเป็นค่อยไปและละเอียดอ่อน สิทธิมนุษยชนของสังคมไทยในปัจจุบันนั้นมีอิสรเสรีภาพเท่าเทียมกันทั้งศักดิ์ศรี ด้วยระบอบประชาธิปไตยในปัจจุบันซึ่งทำให้เกิดการแบ่งแยกทางสังคมมากน้อยอย่างชัดเจน ประชาธิปไตยในประเทศไทยนั้นเป็นประชาธิปไตยแบบโดยอ้อมมีความเป็นประชาธิปไตยโดยการเลือกผู้แทนส่วนผู้ที่ได้รับเลือกเป็นผู้แทนราษฎรนั้นก็ถือได้ว่าเป็นผู้แทนอำนาจเงิน จนเกิดการแบ่งแยกทางฐานะทางสังคมชนชั้นได้อย่างชัดเจน สังคมไทยในปัจจุบันเป็นสังคมแบบแบ่งแยกทางฐานะชนชั้นทางสังคม ความพอดี ความพอเพียงส่วนใหญ่เป็นบุคคลชนชั้นกลางที่มีทั้งสิทธิเสรีภาพที่รู้จักการให้อภัยและทำดีได้ดีทำชั่วได้ชั่วและใช้ชีวิตดำเนินตามทันเศรษฐกิจในปัจจุบัน ส่วนชนชั้นล่างนั้นก็คือประชาชนคนธรรมดา หาเช้ากินค่ำ หรือผู้ที่ยากจนเป็นหนี้ทางเศรษฐกิจ ค่อนข้างที่จะมีบทบาททางด้านสิทธิเสรีภาพในปัจจุบันลดน้อยลงเนื่องจากเป็นผู้ตามสภาวะเศรษฐกิจหรืออารยะทางสังคมอย่างชัดเจนทำให้ปัจจุบันชนชั้นล่างมีส่วนร่วมสิทธิเสรีภาพหรืออารยะทางสังคมลดน้อยลง ส่วนสังคมชนชั้นสูงนั้นถือว่าเป็นสังคมที่มีความเป็นผู้นำ เมื่อมีความเป็นผู้นำแล้วก็มีมากจนเกินไปจนเกิดการไล่ตามโดยไม่ทันตั้งตัวของชนชั้นกลางและชนชั้นล่าง ปัจจุบันการร่วมมือทางเศรษฐกิจทางสังคมแบ่งสังคมชนชั้นอย่างชัดเจน เห็นผลประโยชน์เป็นที่ตั้งมากกว่าการรู้จักคำว่าพอดี จึงทำให้สังคมในปัจจุบันเห็นผลประโยชน์สำคัญเหนือกว่าสิ่งอื่นมากจนเกินไป นอกจากนี้ยังเป็นปัจจัยสำคัญซึ่งที่เป็นมาของการเกิดการประทุษร้าย การอิจฉา  ริษยา แก่งแย่ง ชิงดีชิงเด่นกัน โดยขาดการคำนึงถึงการรู้จักการทำดีได้ได้ทำชั่วได้ชั่ว และการให้อภัยซึ่งกันและกันอย่างแท้จริง นอกจากนั้นแล้วควรแนะแนวทางในการรับอารยะธรรมสากล อย่างเป็นกลางและละเอียดอ่อนค่อยเป็นค่อยไปไม่เร่งรีบจนเกินไป ในขณะที่บ้านเมืองนั้นติดขัดด้วยการเมืองแบบใช้เงินเป็นใหญ่ คนไทยทุกหมู่เหล่าทุกภาคชนชั้นควรร่วมกันทำความเข้าใจและเคลื่อนไหวเรื่องประชาธิปไตยโดยตรงหรือการเมืองของพลเมือง โดยใช้รัฐธรรมนูญให้เป็นประโยชน์มากที่สุด การเมืองใหม่ที่ไม่ใช้เงินเป็นใหญ่ คือประชาธิปไตยโดยตรงหรือการเมืองของพลเมืองโดยคนไทยทุกหมู่เหล่าทุกภาคชนชั้นร่วมกันเคลื่อนไหว เข้ามามีบทบาทในกิจการบ้านเมืองให้มากที่สุด ประชาธิปไตยโดยตรงหรือการสร้างสังคมที่เข้มแข็ง ประชาชนแต่ละคนเป็นบุคคลที่ไม่มีกำลังพอที่จะต้านทานความไม่ดีที่ร้ายแรงต่อชุมชนต่อสังคม และไม่มีกำลังพอที่จะแก้ปัญหาที่ยากและซับซ้อน แต่ต้องรวมตัวกันเป็นสังคมที่เข้มแข็งที่มีพลังอำนาจทางสังคม ชุมชน

สังคมชั้นล่างเป็นฐานของสังคม ถ้าฐานล่างเข้มแข็งสังคมทั้งหมดก็จะมั่นคงและยั่งยืน ควรส่งเสริมให้คนในชุมชนท้องถิ่นรวมตัวร่วมคิดร่วมทำ ในทุกพื้นที่ ทุกองค์กร และทุกเรื่อง ทั่วประเทศ กระทำการพัฒนาอย่างบูรณาการ ทั้งทางเศรษฐกิจ จิตใจ ครอบครัว สังคมวัฒนธรรมสิ่งแวดล้อม และสุขภาพ โดยเน้นเรื่องการมีสัมมาชีพหรือเศรษฐกิจพอเพียง ทุกคนมีความเสมอภาค มีส่วนร่วมในการกำหนดอนาคตของตนเอง มีองค์กรจัดการ มีสิทธิชุมชนตามรัฐธรรมนูญนี้ เป็นประชาธิปไตยโดยตรงระดับรากหญ้า และมีสมรรถนะในการแก้ปัญหาทุกชนิดพร้อมกัน นี่คือประชาธิปไตยที่แท้จริงเป็นบ่อเกิดของความร่มเย็นเป็นสุข สังคมควรลงมือทำในเรื่องต่าง ๆ เองให้มากที่สุด กลไกที่เป็นทางการไม่มีกำลังเพียงพอต่อการพัฒนาดังกล่าวแล้ว สังคมควรจะเข้ามาทำอะไรด้วยตัวเองให้มากที่สุดในทุกๆด้าน  เรื่องเศรษฐกิจพอเพียง เรื่องการศึกษา เรื่องสุขภาพ เรื่องอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม เรื่องวัฒนธรรม ฯลฯ รัฐพึงสนับสนุนบทบาทของสังคมและครอบครัว สังคมร่วมรัฐหรือสังคมนำรัฐแล้วแต่กรณี ถ้ารัฐทำเรื่องอะไรดี ๆ สังคมควรร่วมด้วยเพื่อให้ดียิ่งขึ้น หากสังคมสามารถนำรัฐได้ด้วยยิ่งเป็นการดี รัฐมีข้อจำกัดมากในการทำโครงการดี ๆ เพราะมีการฉ้อราษฎร์บังหลวงสูง มีการแย่งชิงผลประโยชน์ และเกิดความสงสัยระแวงโดยสาธารณะว่าจะมีการคอร์รัปชั่น จึงทำให้สังคมไทยส่วนใหญ่ในสมัยนี้เห็นผลประโยชน์เป็นที่ตั้งดังที่กล่าวไว้ข้างต้น ถ้าสังคมเป็นฝ่ายริเริ่มโครงการดีๆ และรัฐคอยนำตามจะง่ายขึ้นมากสังคมจะสามารถตรวจสอบรัฐให้มีความโปร่งใสและสุจริต มีความร่วมมือกับนักวิชาการ และสื่อมวลชน เพื่อเพิ่มสมรรถนะในการตรวจสอบ ส่งเสริมให้สื่อมวลชนสามารถทำการสืบสวน ถ้าสื่อมวลชนสามารถสืบสวนได้ สังคมจะเข้มแข็งมากกระบวนการนโยบายสาธารณะ นโยบายสาธารณะเป็นเรื่องที่มีผลกระทบต่อทุกองค์กรทุกหน่วยงานต่างๆเป็นอย่างยิ่ง นโยบายสาธารณะที่ดีควรเป็นกระบวนการทางปัญญา กระบวนการทางสังคม และกระบวนการทางศีลธรรม แต่ในความเป็นจริงในประเทศไทยนั้นเป็นระบบธนาธิปไตย เป็นระบบการปกครองที่คนมีเงินเป็นผู้ถือครองอำนาจ นโยบายมักถูกกำหนดโดยคนส่วนน้อยหรือคนคนเดียว ทำเพื่อประโยชน์เฉพาะกลุ่มเฉพาะพวก ทำให้เกิดความเสียหายอย่างร้ายแรงในบ้านเมือง อำนาจอธิปไตยของประชาชนที่สำคัญที่สุดคืออำนาจในการกำหนดนโยบายสาธารณะ นักวิชาการต้องทำงานวิเคราะห์สังเคราะห์นโยบาย แล้วนำมาสู่การร่วมเรียนรู้และร่วมขับเคลื่อนไปสู่การนำนโยบายไปปฏิบัติถ้าสังคมทำได้  จะถือเป็นประชาธิปไตยโดยตรงที่ผ่านกระบวนการสังคมที่มีฐานที่เข้มแข็งเติบโตไปสู่ฐานกลางและฐานผู้นำได้ ทำให้แก้ปัญหายาก ๆ และซับซ้อนได้ เนื่องจากประชาธิปไตยโดยตรงเป็นเรื่องของทุกภาคส่วนทุกองค์กรของสังคม นักวิชาการ และภาคธุรกิจ ก็ควรจะเข้ามามีส่วนร่วมในการขับเคลื่อนในกระบวนการสังคมเข้มแข็ง และควรมองหาผลประโยชน์จากประเทศเป็นที่ตั้ง จะทำให้มีผู้นำตามระบอบประชาธิปไตยที่แท้จริงเกิดขึ้นจำนวนมาก ดังนั้นประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชนที่ควรจะเกิดขึ้นนั้นจึงต้องใช้เวลาและค่อยเป็นค่อยไป

 

 

บทความหมายเลข 26

“ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน”

ทุกสิ่งทุกอย่างบนโลกใบนี้ย่อมมีทั้งด้านดีและด้านเสีย สิ่งใดสิ่งหนึ่งหากจะให้ดีล้วนปราศจากข้อเสียเลยคงจะหาไม่มี เช่นเดียวกับสังคมทุกสังคมบนโลกใบนี้ ไม่ว่าในประเทศใด รัฐใด ประชาชนในสังคมนั้นๆย่อมคาดหวังถึงความสมบูรณ์แบบในสังคมที่ตนสังกัดอยู่ จุดนี้เองเป็นสาเหตุให้ประชาชนในสังคม เมื่อสังคมไม่อาจตอบโจทย์หรือตอบสนองความต้องการของผู้คนในสังคมได้แล้ว นี่เองจึงเป็นสาเหตุประการหนึ่งที่ผู้คนในสังคมใฝ่หา สังคมใหม่ที่สามารถตอบสนองวิถีแห่งอารยะและความเท่าเทียมกันในด้านต่างๆของการใช้ชีวิตอยู่เสมอ

ประเทศไทยอันเป็นแผ่นดินเกิดของประชาชนคนไทยทุกคน แน่นอนว่าย่อมเป็นที่พักพิงอันสุขสงบของผู้คนเสมอมา ไม่ว่าจะเป็นในด้านของชีวิตความเป็นอยู่ที่สุขสงบ ไม่เร่งรีบจนเกินไป ซึ่งแตกต่างกับสังคมตะวันตก ซึ่งทุกอย่างเป็นไปอย่างเร่งรีบและถูกตีกรอบชีวิตความเป็นอยู่ด้วยคำว่าทุนนิยม สืบเนื่องมาจากรากฐานการเป็นสังคมอุตสาหกรรม แตกต่างกับสังคมเกษตรกรรมของไทยเราที่มุ่งเน้นความสมัครสมาน สามัคคีกัน ความเอื้ออาทรต่อกันมากกว่าผลสัมฤทธิ์ของงาน อีกทั้งอาหารการกิน ก็มีให้บริโภคกันอย่างไม่ขาดทุกฤดูกาลในราคาย่อมเยา รวมถึงวัฒนธรรมอันดีงามและพระพุทธศาสนาอันเป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจ เป็นศูนย์รวมความเชื่อ เป็นแนวทางปฏิบัติในการใช้ชีวิต เป็นรากฐานขององค์ประกอบสังคมในหลายๆด้าน อาทิ เช่น ขนบธรรมเนียมประเพณี รวมถึงกฎหมายของประเทศไทยอีกด้วย

แม้ว่า เปลือกภายนอกของของสังคมไทยจะเอื้อต่อการให้ผู้คนในสังคมได้อยู่ร่วมกันได้โดยปกติสุขในระดับหนึ่ง แต่แท้ที่จริงแล้วภายใต้การดำเนินไปของสังคมนั้น ยังมีผู้คนหลายกลุ่ม หรือแม้แต่ แต่ละปัจเจกบุคคลเอง ยังคงเรียกร้องและโหยหาซึ่ง สังคมอารยะหรือสังคมที่สมบูรณ์แบบอันเจริญแล้วซึ่งจะเกิดมีขึ้นได้ หากสังคมดังว่าดำเนินไปโดยมีสิ่งสำคัญที่เรียกว่า ความเคารพในสิทธิมนุษยชนเป็นแก่นของสังคมในการดำเนินชีวิต

สิทธิมนุษยชน ในความหมายที่เป็นที่ยอมรับกันเป็นสากลนั้นหมายความถึง สิทธิที่มนุษย์ทุกคนมีความเท่าเทียมกัน มีศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์ สิทธิ เสรีภาพ และความเสมอภาคของบุคคลที่ได้รับการรับรอง ทั้งความคิดและการกระทำที่ไม่มีการล่วงละเมิดได้ โดยได้รับการคุ้มครองตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย และสนธิสัญญาระหว่างประเทศ

หลักการสำคัญที่สุดของสิทธิมนุษยชน คือ มนุษย์ทุกคนมีศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์เท่าเทียมกัน รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 ได้รับรองศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ไว้ และกำหนดให้รัฐบาล ส่วนราชการ หน่วยงานของรัฐดำเนินการปฏิบัติงานตามอำนาจหน้าที่โดยคำนึงถึงศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ของประชาชนทุกคน

การคุ้มครองสิทธิมนุษยชนในประเทศไทย สังคมไทยเป็นสังคมที่ต่างเชื้อชาติ ศาสนา เผ่าพันธุ์ สามารถดำรงชีวิตอยู่ร่วมกันอย่างสันติ จนกลมกลืนเป็นหนึ่งเดียวในความเป็นไทยโดยไม่มีการแตกแยก ยอมรับความหลากหลาย มีจิตใจเอื้อเฟื้อเกื้อกูลกัน จึงไม่มีการละเมิดสิทธิมนุษยชนในเรื่องการแบ่งชนชั้น หรือเผ่าพันธุ์ แต่การละเมิดสิทธิมนุษยชนก็ยังปรากฏอย่างต่อเนื่อง เช่น การละเมิดสิทธิเด็ก เช่น การละเมิดทางเพศ แรงงาน ยาเสพติด อบายมุข ความรุนแรงในการลงโทษ การละเมิดสิทธิสตรี ในสังคมไทยยังปรากฏการใช้ความรุนแรงต่อผู้หญิงในครองครัว ความรุนแรงทางเพศในที่สาธารณะ ที่บ้าน ที่ทำงาน สถานกักกัน การล่อลวงทางอินเตอร์เน็ต โรงภาพยนตร์ บนรถเมล์

การละเมิดสิทธิมนุษยชนหรือการถูกลิดรอนสิทธิ เสรีภาพ ถือเป็นหนึ่งในสาเหตุหลักที่ทำให้สังคม บ้านเมืองของไทยเรา ยังบังเกิดความไม่ปกติสุขอยู่อย่างต่อเนื่ง อาทิเช่น การชุมนุม  การประท้วง  รวมไปถึงการเรียกร้องสิทธิขั้นพื้นฐาน หรือ สิทธิมนุษยชนอันอาจแสดงออกได้ในรูปแบบต่างๆ เหตุที่เป็นเช่นนี้ เพราะสังคมมิอาจตอบสนองความต้องการ หรือมิอาจปกป้อง สิทธิ เสรีภาพ ของประชาชน ให้ถึงความพึงพอใจได้เท่าที่ควร ทั้งนี้มีสาเหตุมาจากข้อจำกัด กรอบความคิด ในการแสดงความคิดเห็นของคนในสังคม ที่สังคมตีกรอบไว้ว่า การจะแสดงออกหรือเรียกร้องในสิทธิ เสรีภาพจะกระทำได้ เพียงเท่าที่ไม่ขัดต่อ ศีลธรรม ประเพณี วัฒนธรรมอันดี ของคนในชาติ รวมไปถึง การแสดงออกซึ่งความเห็นเหล่านี้ จะต้องเป็นไปในทิศทางเดียวกับ หรือไม่ละเมิดต่อ ความเชื่อ และกรอบของกฎหมาย

สิ่งเหล่านี้เอง เมื่อได้รับการปฏิบัติ สั่งสมมาเป็นเวลานานจึงทำให้ผู้คนในสังคมเกิดความเคยชิน แม้แท้จริงแล้วการปฏิบัติไปตามครรลองเหล่านั้นอาจมีการละเมิดสิทธิมนุษยชนแฝงอยู่ แต่ผู้คนในสังคมกลับเลือกที่จะยอมเสียสิทธิ เสรีภาพของตนไปเพียงเพราะเกรงว่าสิ่งที่ตนจะเรียกร้องเพื่อความยุติธรรมนั้น อาจทำให้กลุ่มคนส่วนมากในสังคม มองว่าเป็นการกระทำที่แปลกแยกและไม่เป็นที่ยอมรับ หรือขัดต่อรากฐานความเชื่อดั้งเดิม ที่ฝังรากลึกในความคิดคำนึงของคนส่วนใหญ่ในสังคมไทย ทำให้ถูกต่อต้าน หรือกดดันอย่างรุนแรง ผู้คนจึงเลือกที่จะมองข้ามและปล่อยให้ตนหรือบุคคลใกล้ชิดถูกละเมิดสิทธิมนุษยชนต่อไป

ทั้งนี้ผู้คนในสังคม ยังคงต้องเผชิญกับบุคคลที่มีอำนาจเหนือกว่า ที่ยังคงเรียกร้องแต่สิทธิส่วนบุคคลเพื่อตนมิใช่เพื่อส่วนรวม แต่เมื่อบุคคลดังกล่าวถูกทวงถามถึงการให้ความร่วมมือในการให้ความช่วยเหลือและให้ความยุติธรรม เพื่อผดุงสิทธิและเสรีภาพต่อผู้คนในสังคม กลับมิได้รับความร่วมมือ ดังเช่นที่สะท้อนออกมาในรูปแบบของเหตุการณ์ในบ้านเมืองในหลายกรณี อาทิเช่น การสูญเสียจากเหตุการณ์ชุมนุมครั้งแล้วครั้งเล่าในรอบหลายปีที่ผ่านมา อันปรากฏขึ้นอย่างต่อเนื่องและทวีความรุนแรงขึ้นเรื่อยๆนี้ ประชาชนเป็นผู้สูญเสีย โดยถูกกระทำด้วยอำนาจสิทธิขาดบางประการของฝ่ายหนึ่งฝ่ายใดที่สามารถสั่งการโดยอ้างสิทธิถึงความชอบธรรม เพื่อให้เกิดความสงบเรียบร้อยในสถานการณ์ฉุกเฉินดังว่าได้ หากเมื่อย้อนกลับมามองว่าใครจะเป็นผู้รับผิดชอบต่อการที่ประชาชนผู้ถูกก้าวล่วงสิทธิมนุษยชนเหล่านั้นได้รับความเสียหาย

เมื่อบุคคลบางกลุ่มอ้างสิทธิตามตำแหน่งหน้าที่ของตนในการก่อการบางประการ โดยถือเหตุผลของฝ่ายตนเป็นใหญ่ ว่าถูกต้องเสมอ ไม่ยอมรับฟังความเห็นในการเรียกร้องของประชาชน เน้นเหตุผลของตนเป็นใหญ่ เมื่อผู้คนในสังคมบางกลุ่มไม่เห็นด้วยกับฝ่ายตน ก็กำหนดฐานะของคนกลุ่มนั้นให้กลายเป็นศัตรูหรือกลุ่มคนอันตราย ซึ่งควรต้องโดนจ้องจับผิดหรือสามารถใช้กำลังทำร้ายได้ จนหลายครั้งทำให้ประชาชนกลุ่มดังกล่าวที่ต้องการเรียกร้องสิทธิหรือแสดงความคิดเห็นทางสังคมและการเมืองเพื่อการพัฒนาของสังคมส่วนรวม ต้องถอยห่างออกไป

เป็นธรรมดาและเป็นเรื่องยากที่ทุกคนจะมีความเห็นไปในแนวทางเดียวกัน เนื่องด้วยความแตกต่างกันทั้ง วัย ฐานะ และอาชีพ จึงทำให้ประชาชนซึ่งเป็นคนกลางที่ต้องออกมาเรียกร้องแสดงสิทธิ ต้องลำบากใจและตกอยู่ในฐานะผู้ถูกกระทำ เพราะความเที่ยงธรรมและหาความยุติธรรมได้ยาก เมื่อฝ่ายที่ใช้อำนาจหน้าที่ตามตำแหน่งหน้าที่ของตนเป็นฝ่ายผิดที่ก่อความเสียหายให้กับกลุ่มคนที่ออกมาเรียกร้องสิทธิ ไม่ยอมรับผิด กลับไปกล่าวหาว่าคนกลางอันมิใช่พวกพ้องของตนนั้นลำเอียง กล่าวหาว่ารัฐธรรมนูญอันเป็นกฎหมายสูงสุดของประเทศไม่ยุติธรรม

โดยหากจะพิจารณาให้ดีแล้วนั้น การที่กฎหมายจะแสดงออกซึ่งความยุติธรรมสามารถรับรองสิทธิมนุษยชนของบุคคลในชาติได้หรือไม่นั้น หาได้มีสาระสำคัญอยู่ที่ตัวบทกฎหมายไม่ หากแต่อยู่ที่ผู้มีอำนาจหน้าที่ใช้กฎหมายต่างหาก ตัวอย่างของการบังคับใช้กฎหมายโดยมิชอบและเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนนี้ เช่น การกระทำการรัฐประหารโดยกลุ่มคนที่อ้างสิทธิในอำนาจอันไม่เป็นที่ประจักษ์ในการก่อการอันเบียดบังและกดขี่สิทธิในความเป็นมนุษย์ของผู้คนในสังคม อาทิเช่น สิทธิในการแสดงความคิดเห็น สิทธิในการเรียกร้องซึ่งความเสมอภาค ความถูกต้องทางการเมือง รวมตลอดถึงสิทธิในเนื้อตัวร่างกายของกลุ่มคนดังว่าอีกด้วย
ในประเทศไทยมีการรัฐประหารเกิดขึ้นบ่อยครั้ง ทั้งนี้การก่อการดังกล่าวยังไม่เคยแสดงออกซึ่งความชัดเจนในการเปลี่ยนแปลงหรือการพัฒนาไปซึ่งประชาธิปไตยอันสมบูรณ์แบบอย่างที่ประชาชนในสังคมเรียกร้องถามถึง ด้วยเหตุที่ว่าการปฏิวัติในแต่ละครั้งมักเกิดขึ้นจาก กระทำการอันเป็นการแก้ปัญหาที่ปลายเหตุเพื่อตอบสนองความต้องการของฝ่ายตนหรือพวกพ้องของตน อันถือเป็นการแทรกแซงทางการเมือง เป็นการแทรกแซงอำนาจฝ่ายบริหาในการบริการประเทศ ซึ่งเราอาจกล่าวได้ว่า การกระทำรัฐประหารนี้เป็นการ แทรกแซงสิทธิในการแสดงความคิดเห็นทางการเมืองของประชาชนในสังคมด้วยก็ว่าได้ เหตุเพราะประชาชนเป็นผู้เลือกฝ่ายบริหารเข้ามาบริหารประเทศแทนตน ถือได้ว่าเป็นการปิดกั้นการแสดงความคิดเห็นทางการเมืองของประชาชนในทางหนึ่งอีกด้วย
ทั้งนี้การที่จะมีการปรับเปลี่ยนผู้แทนของประชาชนในการบริหารประเทศนั้น สมควรอย่างยิ่งที่จะให้ประชาชนโดยเสียงส่วนมาก เป็นผู้ลงความเห็นและตัดสินใจที่จะเปลี่ยนหรือไม่เปลี่ยน โดยยึดหลัก ความเห็นของส่วนรวมเป็นที่ตั้ง แต่เพราะสังคมไทยของเราถูกตีกรอบไปในทางที่ผิดว่าต้องยึดถือความคิดเห็นของเสียงส่วนใหญ่เป็นหลัก โดยไม่ฟังความเห็นของเสียงส่วนน้อย ในแบบที่สังคมในอารยะประเทศหรือประเทศที่เจริญแล้ว ยกย่องความคิดเห็นของเสียงส่วนน้อย เป็นบรรทัดฐานในการดำเนินการ บริหารสังคมโดย ความเห็นของเสียงส่วนใหญ่ เสียงส่วนน้อย จึงเปรียบเสมือนเสียงที่อ่อนแอกว่าซึ่งถูกจำกัดความคิดและความเห็นให้อยู่ภายใต้กรอบและแนวทางที่ฝ่ายเสียงข้างมากเป็นผู้กำหนดขึ้นไว้

จะเห็นได้ว่า การปฏิวัตรัฐประหารนี้ เป็นการใช้อำนาจในรูปแบบของเผด็จการ อันถือเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนขั้นร้ายแรงต่อประชาชนในสังคม เพราะเป็นการต่อสู้เพื่อรักษาอำนาจของกลุ่มและพวกพ้องตนไว้โดยไม่แยแส ต่อการแสดงความคิดเห็นทางการเมือง หรือการเรียกร้องสิทธิของคนในสังคมแต่อย่างใด เมื่อกลุ่มของตนเป็นใหญ่และต้องเผชิญหน้ากับกลุ่มคนที่เรียกร้องประชาธิปไตยเพื่อความยุติธรรมที่แท้จริงในสังคม ผลลัพธ์จึงเกิดเป็นการนองเลือดและความสูญเสียของประชาชนในชาติ

ดังนี้การปลูกฝังหรือปลุกระดมให้คนในสังคมตระหนักถึงสิทธิมนุษยชนหรือสิทธิ เสรีภาพพื้นฐานง่ายๆของตนหรือบุคคลใกล้ชิดตนจึงเป็นสิ่งที่จำเป็นอย่างยิ่ง เหตุเพราะความคิดริเริ่มที่กล้าที่จะเรียกร้อง กล้าที่จะรักษาสิทธิของตน จะแผ่ขยายไปสู่การตระหนักรู้ในสิทธิมนุษยชนหรือสิทธิขั้นพื้นฐานของสังคม ผู้คนจะกล้าที่จะต่อสู้ที่จะเรียกร้องความยุติธรรมให้กับสังคมที่ตนสังกัดอยู่ โดยมิต้องไปเสาะแสวงหาสังคมที่สามารถตอบโจทย์ความเป็นประชาธิปไตยและความเป็นสังคมอารยะจากที่อื่นสังคมอื่น ทั้งนี้เพราะผู้คนในสังคมจะไม่ถูกปิดกั้นการแสดงความคิดเห็นอีกต่อไป ผู้คนไม่ต้องหวั่นเกรงจากอำนาจใดๆในการที่จะแสดงความคิดเห็นทางสังคม เศรษฐกิจ และการเมืองได้อย่างอิสระ และมีเสรีภาพที่จะเรียกร้องความยุติธรรมให้กับสังคมและนำมาซึ่งการพัฒนาไปของประเทศจนไปสู่การเป็น ประเทศไทยในฝันแบบสังคมอารยะที่เคารพหลักสิทธิมนุษยชน  ได้อย่างไร้ข้อจำกัด ทั้งนี้ข้าพเจ้าใคร่ขอนำเสนอจุดเริ่มต้นเล็กๆในการส่งเสริมความตระหนักถึงสิทธิมนุษยชนที่สามารถเริ่มต้นนำไปปรับใช้ได้โดยบุคคลทุกเพศทุกวัย

การเข้ามามีส่วนร่วมในการคุ้มครองสิทธิมนุษยชน บุคคลควรมีส่วนร่วมในการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนใน สังคมไทยต่อไปนี้

1. ศึกษาเรื่องสิทธิมนุษยชนในสังคมไทยที่พัฒนาความรู้ ทักษะ ค่านิยมในการคุ้มครองสิทธิมนุษยชน
2. ส่งเสริมและพัฒนาศักยภาพของตนเอง บุคลิกภาพและศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์อย่างเต็มที่
3. มีส่วนร่วมในกิจกรรมของชาติบ้านเมืองอย่างมีอิสรเสรีภาพ
4. ใช้สิทธิทางการเมือง เศรษฐกิจ สังคมให้มีประสิทธิภาพ
5. ศึกษาหาความรู้เกี่ยวกับองค์กรที่เกี่ยวข้องกับสิทธิมนุษยชนในประเทศไทย

 

 

 

การละเมิดสิทธิมนุษยชน โดยการ์ด กปปส. (19 มกราคม 2557)

วันอาทิตย์ที่ 19 มกราคม พ.ศ. 2557

การ์ดม็อบนรก! ยำตีนคนเก็บของเก่า ทั้งปล้น ทำร้าย และเกือบโดนยิงทิ้งหนีรอดได้เหตุแอบไปเห็นคลังแสงหลังเวที

 

เมื่อวันเสาร์ที่ 18มกราคมเวลา 8.00น.นาย คำถง สมชัย ชาวจังหวัด นครพนม อายุ50ปี อาชีพ เก็บขยะ เก็บของเก่าขาย ใส่เสื้อเรารักยิ่งลักษณ์ เรารักประชาธิปไตย แต่ใส่เสื้อแจ็กเกตทับไว้และเก็บของเก่าขายประกอบสัมมาชีพ ปรกติ และเก็บขยะเก็บของเก่าขาย บริเวณสวนรถไฟ ถูกการ์ด กปปส จุด5แยก ลาดพร้าว ค้นตัวและถูกจับถูกซ้อม จมกองเลือด อยู่หลังเวที กปปส สุดท้ายเกือบถูกยิงทิ้ง แถมยังถูกปล้นเงิน3700บ.ยึดบัตรประชาชนไม่ให้ไปเลือกตั้ง ยึดโทรศัพท์มือถือปล้นทรัพย์ ซ้อมอย่างหนัก ได้เข้าร้องเรียน ที่สถานีAsia Update ว่าถูกการ์ด กปปส เวทีที่ 5แยกลาดพร้าว 5-6 คน ตัวใหญ่มากรุมกระทึบและจับไปรุมซ้อมหลังเวที กปปส ที่5แยก ลาดพร้าว อย่างทารุณ ซ้อมกระทึบ อย่างทรมาน,เอาไฟฟ้าช็อตตามร่างกาย และ ถูกตบด้วยด้ามปืน จับมัดมือมัดเท้า เอาน้ำสาด สลบไป3รอบ อยู่หลังเวที กปปส ที่ 5แยก ลาดพร้าว ในตอนที่สลบ อยู่หลังเต้นท์ กปปส ได้พบเห็นอาวุธ คลังอาวุธอยู่หลังเวที กปปส ที่5แยกลาดพร้าว มีm16 ปืนอาก้า จากคำบอกเล่าของประชาชน ที่มาร้องเรียน คุณ คำถง ยังได้กล่าวต่อ ว่า ตอนสลบไปได้ยินการสนทนา ว่า การ์ดมี3ระดับ 1ดูแล มวลชนทั่วไป (เรียบร้อย) 2 สอบสวน ,ซ้อม 3 ศาลเตี้ยม็อบตัดสิน,ยิงทิ้ง นี่คือการบอกเล่าของ ประชาชน คุณ คำถง สมชัย จ.นครพนม อายุ50ปี สุดท้ายหนีตาย รอดออกมาได้ จึงมาร้องเรียนกับ สถานีAsia Update สถานีเพื่อประชาชน และสำนักข่าวDNN ผมเห็นสภาพแล้ว ช่างโหดร้ายจริงๆ สงบ สันติ อหิงสา เป็นคำอ้างที่สวยหรู ของ กปปส แต่การกระทำ ของการ์ดระดับ2ระดับ3 ของม็อบ กปปส จากคำบอกเล่าของผู้เสียหาย ช่างโหดเหี้ยมจริงๆ ผู้เสียหาย คุณ คำถง กล่าวทิ้งท้ายว่าผมแค่ใส่เสื้อเรารักยิ่งลักษณ์ เรารักประชาธิปไตยถึงกับจะเอาชีวิตกันเลยหรือ???? 

 

 

 

 

 

 

พฤติกรรมละเมิดสิทธิมนุษยชน ของการ์ด กปปส.

เอเชียอัพเดทพบประชาชน 18 มกราคม 2556

TAHR Supports Non-violent and Democratic Acts

 

Screen Shot 2014-01-18 at 12.45.49 PM
 

Screen Shot 2014-01-18 at 12.43.00 PM Screen Shot 2014-01-18 at 12.35.31 PM